ਪ੍ਰਤਿਸਂਵਤ੍ਸਰਂ ਪਕ੍ਸ਼ਿਨ੍ਨੇਕੋਦ੍ਦਿष੍ਟਵਿਧਾਨਤਃ । ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਂ ਤਤ੍ਰ ਪ੍ਰਕਰ੍ਤਵ੍ਯਂ ਫਲਂ ਤਸ੍ਯ ਸ਼ृਣੁष੍ਵ ਮੇ ॥ ੨,੮.
ਹਰ ਸਾਲ, ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ, ਉਥੇ ਪਿਤਰਾਂ ਲਈ ਸ੍ਰਾਦ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਫਲ ਸੁਣੋ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮੇਨ੍ਦ੍ਰਰੁਦ੍ਰਨਾਸਤ੍ਯਸੂਰ੍ਯਾਗ੍ਨਿਵਸੁਮਾਰੁਤਾਨ੍ । ਵਿਸ਼੍ਵੇਦੇਵਾਨ੍ਪਿਤृ ਗਣਾਨ੍ਵਯਾਂਸਿ ਮਨੁਜਾਨ੍ਪਸ਼ੂਨ੍ ॥ ੨,੮.
ਬ੍ਰਹਮਾ, ਇੰਦਰ, ਰੁਦ੍ਰ, ਅਸ਼ਵਿਨੀ, ਸੂਰਜ, ਅੱਗ, ਵਸੁ, ਮਾਰੁਤ, ਵਿਸ਼ਵਦੇਵ, ਪਿਤਰਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ, ਵੰਸ਼, ਮਨੁੱਖ ਤੇ ਜਾਨਵਰ—
ਸਰੀਸृਪਾਨ੍ਮਾਤृਗਣਾਨ੍ਯਚ੍ਚਾਨ੍ਯਦ੍ਭੂਤਸਂਜ੍ਞਿਤਮ੍ । ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਂ ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਾਨ੍ਵਿਤਃ ਕੁਰ੍ਵਨ੍ਪ੍ਰੀਣਯਤ੍ਯਖਿਲਂ ਜਗਤ੍ ॥ ੨,੮.
ਸੱਪ, ਮਾਤਾਵਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ, ਤੇ ਹੋਰ ਸਾਰੇ ਭੂਤ ਜਿਹੇ ਜੀਵ—ਭਾਵ ਨਾਲ ਸ੍ਰਾਦ ਕਰਕੇ, ਕੋਈ ਸਾਰਾ ਜਗਤ ਖੁਸ਼ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਤੇ ਤृਪ੍ਤਾਸ੍ਤਰ੍ਪਯਨ੍ਤ੍ਯੇਨਂ ਪੁਤ੍ਰਦਾਰਧਨੈਸ੍ਤਥਾ । ਅਧਿਕਾਰਃ ਕ੍ਰਿਯਾਭੇਦਃ ਸਮਾਸਾਤ੍ਤੇ ਨਿਰੂਪਿਤਃ ॥ ੨,੮.
ਜਦ ਉਹ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਹ ਉਸ ਨੂੰ ਪੁੱਤਰ, ਪਤਨੀ ਤੇ ਧਨ ਦੇ ਕੇ ਰਾਜੀ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਅਧਿਕਾਰ, ਰਸਮਾਂ ਦੀ ਵੱਖ-ਵੱਖਤਾ ਤੇ ਸੰਖੇਪ ਇੱਥੇ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਗਰੁਡ ਉਵਾਚ । ਉਕ੍ਤੇष੍ਵੇਕੋऽਪਿ ਚੇਨ੍ਨ ਸ੍ਯਾਦਧਿਕਾਰੀ ਸੁਰੋਤ੍ਤਮ । ਕਰ੍ਤਵ੍ਯਂ ਕਿਂ ਤਦਾ ਵਿष੍ਣੋ ਪੁਰੁषੇਣ ਵਿਜਾਨਤਾ ॥ ੨,੮.
ਗਰੁੜ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: ਜੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਵੀ ਅਧਿਕਾਰੀ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਸੁੱਰਸ਼੍ਰੇਠ, ਤਾਂ ਗਿਆਨ ਵਾਲਾ ਮਨੁੱਖ ਕੀ ਕਰੇ, ਵਿਸ਼ਨੂ?
ਸ਼੍ਰੀਕृष੍ਣ ਉਵਾਚ । ਅਧਿਕਾਰੋ ਯਦਾ ਨਾਸ੍ਤਿ ਯਦਿ ਨਾਸ੍ਤਿ ਚ ਨਿਸ਼੍ਚਯਃ । ਜੀਵਿਤੇ ਸਤਿ ਜੀਵਾਯ ਦਦ੍ਯਾਚ੍ਛ੍ਰਾਦ੍ਧਂਸ੍ਵਯਂ ਨਰਃ ॥ ੨,੮.
ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਜਦ ਅਧਿਕਾਰ ਨਹੀਂ ਤੇ ਕੋਈ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਨਹੀਂ, ਤਾਂ ਜਿੰਨਾ ਜੀਵਨ ਰਹੇ, ਮਨੁੱਖ ਨੇ ਆਪ ਜੀਵਿਆਂ ਲਈ ਸ੍ਰਾਦ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਕृਤੋਪਵਾਸਃ ਸੁਸ੍ਨਾਤਃ ਕृष੍ਣਾਸਙ੍ਗਃ ਸਮਾਹਿਤਃ । ਕਰ੍ਤਾਰਮਥ ਭੋਕ੍ਤਾਰਂ ਵਿष੍ਣੁਂ ਸਰ੍ਵੇਸ਼੍ਵਰਂ ਯਜੇਤ੍ ॥ ੨,੮.
ਉਪਵਾਸ ਕਰਕੇ, ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨ੍ਹਾ ਕੇ, ਕਾਲਾ ਵਸਤ੍ਰ ਪਾ ਕੇ, ਮਨ ਲਾ ਕੇ, ਉਹ ਵਿਸ਼ਨੂ, ਸਭ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਨੂੰ ਕਰਤਾ ਤੇ ਭੋਗਤਾ ਵਜੋਂ ਪੂਜੇ।
ਸਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਸ਼੍ਚ ਸਤਿਲਾਸ੍ਤਿਸ੍ਤ੍ਰਸ਼੍ਚ ਜਲਧੇਨਵਃ । ਨਿਵੇਦਯੇਤ੍ਪਿਤृਭ੍ਯਸ਼੍ਚ ਸ੍ਵਧੇਤਿ ਸੁਸਮਾਹਿਤਃ ॥ ੨,੮.
ਠੀਕ ਦਾਨ, ਤਿਲ ਤੇ ਤਿੰਨ ਜਲ-ਗਾਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ 'ਸਵਧਾ' ਕਹਿ ਕੇ, ਪੂਰੀ ਲਗਨ ਨਾਲ ਭੇਟ ਕਰੇ।
ਅਗ੍ਨਯੇ ਕਵ੍ਯਵਾਹਨਾਯ ਸ੍ਵਧਾ ਨਮ ਇਤਿ ਸ੍ਮਰਨ੍ । ਸੋਮਾਯਤ੍ਵਾ ਪਿਤृਮਤੇ ਸ੍ਵਧਾ ਨਮ ਇਤਿ ਸ੍ਮਰਨ੍ ॥ ੨,੮.
ਅੱਗ, ਕਵ੍ਯਵਾਹਨ ਨੂੰ 'ਸਵਧਾ ਨਮ:' ਯਾਦ ਕਰਕੇ, ਸੋਮ, ਪਿਤਰਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ ਨੂੰ 'ਸਵਧਾ ਨਮ:' ਯਾਦ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਚਾਰਨ ਕਰੇ।
ਦਕ੍ਸ਼ਿਣੇਨ ਤੁ ਦਦ੍ਯਾਚ੍ਚ ਤृਤੀਯਾਂ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਯੁਤਾਮ੍ । ਯਮਾਯਾਙ੍ਗਿਰਸੇ ਚਾਥ ਸ੍ਵਧਾ ਨਮ ਇਤਿ ਸ੍ਮਰਨ੍ ॥ ੨,੮.
ਤੀਜੀ ਭੇਟ ਦੱਖਣ ਵੱਲ, ਦਾਨ ਦੇ ਨਾਲ ਦੇਵੇ। ਯਮ ਤੇ ਅੰਗਿਰਸ ਨੂੰ 'ਸਵਧਾ ਨਮ:' ਕਹਿ ਕੇ ਭੇਟ ਕਰੇ।
ਤਯੋਰ੍ਮਧ੍ਯੇ ਤੁ ਨਿਃ ਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਯ ਵਿਪ੍ਰਾਨ੍ਸਂਮਨ੍ਤ੍ਰ੍ਯ ਭੋ ਜਯੇਤ੍ । ਪ੍ਰਥਮਾਮੁਤ੍ਤਰੇ ਨ੍ਯਸ੍ਯ ਦ੍ਵਿਤੀਯਾਂ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣੇ ਨ੍ਯਸੇਤ੍ ॥ ੨,੮.
ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵਿਚਕਾਰ ਰੱਖ ਕੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਸਤਿਕਾਰ ਦੇ ਕੇ, ਭੋਜਨ ਲਈ ਬੁਲਾਏ। ਪਹਿਲੀ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਰੱਖੇ, ਦੂਜੀ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਰੱਖੇ।
ਮਧ੍ਯੇ ਤृਤੀਯਾਂ ਵਿਨ੍ਯਸ੍ਯ ਪਸ਼੍ਚਾਦਾਵਾਹਨਾਦਿਕਮ੍ । ਆਵਾਹਨਾਦਿਨਾ ਪੂਰ੍ਵਂ ਵਿਸ਼੍ਵੇਦੇਵਾਨ੍ਪ੍ਰਪੂਜ੍ਯਚ ॥ ੨,੮.
ਤੀਜੀ ਵਿਚਕਾਰ ਰੱਖ ਕੇ, ਫਿਰ ਆਵਾਹਨ ਆਦਿ ਕਰਕੇ, ਪਹਿਲਾਂ ਵਿਸ਼ਵਦੇਵਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਆਵਾਹਨ ਆਦਿ ਨਾਲ ਕਰੇ।
ਵਸੁਭ੍ਯਸ੍ਤ੍ਵਾਮਹਂ ਵਿਪ੍ਰ ਰੁਦ੍ਰੇਭ੍ਯਸ੍ਤ੍ਵਾਮਹਂ ਤਤਃ । ਸੂਰ੍ਯੇਭ੍ਯਸ੍ਤ੍ਵਾਮਹਂ ਵਿਪ੍ਰ ਭੋਜਯਾਮੀਤਿ ਤਾਨ੍ਵਦੇਤ੍ ॥ ੨,੮.
ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਕਹੇ: 'ਵਸੁਆਂ ਲਈ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਭੇਟ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ; ਰੁਦ੍ਰਾਂ ਲਈ; ਸੂਰਿਆਂ ਲਈ; ਹੁਣ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਭੋਜਨ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ।'
ਆਵਾਹਨਾਦਿਕਂ ਸ਼ੇषਂ ਕੁਰ੍ਯਾਚ੍ਚ ਪਿਤृਸ਼ੇषਵਤ੍ । ਸਾਮ੍ਯਾਂ ਧੇਨੁਂ ਤਤੋ ਦਦ੍ਯਾਦ੍ਵਸੂਦ੍ਦੇਸ਼ਂ ਦ੍ਵਿਜਾਯ ਤੁ ॥ ੨,੮.
ਬਾਕੀ ਆਵਾਹਨ ਆਦਿ ਪਿਤਰਾਂ ਵਾਲੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਕਰੇ। ਫਿਰ ਇੱਕ ਗਾਂ ਸਾਂਝੀ ਦੇਵੇ, ਤੇ ਵਸੁਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ।
ਆਗ੍ਨੇਯ੍ਯਾਂ ਚਾਥ ਰੌਦ੍ਰਾਯ ਯਾਮ੍ਯਾਂ ਸੂਰ੍ਯਦ੍ਵਿਜਾਯ ਤੁ । ਵਿਸ਼੍ਵੇਭ੍ਯਸ਼੍ਚਾਥ ਦੇਵੇਭ੍ਯਸ੍ਤਿਲਪਾਤ੍ਰਂ ਨਿਵੇਦਯੇਤ੍ ॥ ੨,੮.
ਅਗਨਿਆ, ਰੌਦਰ, ਯਾਮਿਆ ਤੇ ਸੂਰਜ-ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਭੇਟ ਕਰੇ। ਵਿਸ਼ਵਦੇਵਾਂ ਨੂੰ ਤਿਲਾਂ ਦਾ ਪਾਤਰ ਭੇਟ ਕਰੇ।
ਸ੍ਵਸ੍ਤੀਤ੍ਯੇਵ ਤਥਾਕ੍ਸ਼ਯ੍ਯਂ ਜਲਂ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾਥ ਤਾਨ੍ਦ੍ਵਿਜਾਨ੍ । ਵਿਸਰ੍ਜਯੇਤ੍ਸ੍ਮਰਨ੍ਵਿष੍ਣੁਂ ਦੇਵਮष੍ਟਾਕ੍ਸ਼ਰਂ ਵਿਭੁਮ੍ ॥ ੨,੮.
ਸੁਭਕਾਮਨਾ ਕਹਿ ਕੇ, ਅਖੁੱਟ ਪਾਣੀ ਦੇ ਕੇ, ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਵਿਦਾ ਕਰੇ। ਵਿਸ਼ਨੂ, ਅਠ-ਅੱਖਰੀ ਮੰਤ੍ਰ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰੇ।
ਤਤਃ ਕਾਮਂ ਕੁਲੇਸ਼ਾਨੀਂ ਸ਼ਿਵਂ ਨਾਰਾਯਣਂ ਸ੍ਮਰੇਤ੍ । ਚਤੁਰ੍ਦਸ਼੍ਯਾਂ ਤਤੋ ਗਚ੍ਛੇਦ੍ਯਥਾਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾਂ ਸਰਿਦ੍ਵਰਾਮ੍ ॥ ੨,੮.
ਫਿਰ, ਮਨ ਚਾਹੀਏ ਤਾਂ ਘਰ ਦੀ ਮਾਤਾ, ਸ਼ਿਵ ਅਤੇ ਨਾਰਾਇਣ ਦਾ ਸਿਮਰਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਚੌਦਵੀ ਤਾਰੀਖ ਨੂੰ, ਜਿਸ ਵਧੀਆ ਦਰਿਆ ਉਪਲਬਧ ਹੋਵੇ, ਉਥੇ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਵਸ੍ਤ੍ਰਾਣਿ ਲੋਹਖਣ੍ਡਾਨਿ ਜਿਤਂ ਤ ਇਤਿ ਸਂਜਪਨ੍ । ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਭਿਮੁਖੋ ਵਹ੍ਨਿਂ ਜ੍ਵਾਲਯੇਤ੍ਤਤ੍ਰ ਚ ਸ੍ਵਯਮ੍ ॥ ੨,੮.
ਕਪੜੇ ਅਤੇ ਲੋਹੇ ਦੇ ਟੁਕੜਿਆਂ ਨੂੰ 'ਇਹ ਜਿੱਤ ਲਈ' ਕਹਿ ਕੇ, ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਮੁੱਖ ਕਰਕੇ, ਅੱਗ ਨੂੰ ਖੁਦ ਜਲਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਪਞ੍ਚਾਸ਼ਤਾ ਕੁਸ਼ੈਰ੍ਬ੍ਰਾਹ੍ਮੀਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰਤਿਕृਤਿਂ ਦਹੇਤ੍ । ਹੁਤ੍ਵਾ ਸ਼੍ਮਾਸ਼ਾਨਿਕਂ ਹੋਮਂ ਪੂਰ੍ਣਾਹੁਤ੍ਯਨ੍ਤਮੇਵ ਹਿ ॥ ੨,੮.
ਪੰਜਾਹ ਕੁਸ਼ ਘਾਸ ਨਾਲ ਬ੍ਰਾਹਮੀ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਬਣਾਕੇ ਉਸਨੂੰ ਸਾੜਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ, ਸ਼ਮਸ਼ਾਨ ਦੀ ਹੋਮ ਕਰਕੇ, ਪੂਰਨ ਆਹੁਤੀ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਨਿਰਗ੍ਰਿਮਥ ਵਾ ਭੂਮਿਂ ਯਮਂ ਰੁਦ੍ਰਞ੍ਚ ਸਂਸ੍ਮਰੇਤ੍ । ਹੁਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰਾਧਾਨਿਕੇ ਸ੍ਥਾਨੇ ਪਸ਼੍ਚਾਦਾਵਾਹਯੇਚ੍ਚ ਤਮ੍ ॥ ੨,੮.
ਜੇ ਅੱਗ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਯਮ ਅਤੇ ਰੁਦ੍ਰ ਦਾ ਸਿਮਰਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਮੁੱਖ ਥਾਂ ਤੇ ਹੋਮ ਕਰਕੇ, ਫਿਰ ਉਸਨੂੰ ਆਵਾਹਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰਪਯੇਚ੍ਚਾਪਰਂ ਵਹ੍ਨੌ ਮੁਦ੍ਗਮਿਸ਼੍ਰਂ ਚਰੁਂ ਤਤਃ । ਤਿਲਤਣ੍ਡੁਲਮਿਸ਼੍ਰਞ੍ਚ ਦ੍ਵਿਤੀਯਂ ਸਪਵਿਤ੍ਰਕਮ੍ ॥ ੨,੮.
ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹੋਰ ਭੋਗ ਪਕਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਜੋ ਮੂੰਗ ਨਾਲ ਮਿਲਿਆ ਹੋਵੇ। ਦੂਜਾ ਭੋਗ ਤਿਲ ਅਤੇ ਚਾਵਲ ਨਾਲ, ਪਵਿੱਤਰ ਛੜੀ ਸਮੇਤ ਪਕਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਓਂ ਪृਥਿਵ੍ਯੈ ਨਮਸ੍ਤੁਭ੍ਯਮਿਤਿ ਚੈਕਂ ਨਿਵੇਦਯੇਤ੍ । ਓਂ ਯਮਾਯ ਨਮਸ਼੍ਚੇਤਿ ਦ੍ਵਿਤੀਯਂ ਤਦਨਨ੍ਤਰਮ੍ ॥ ੨,੮.
ਪਹਿਲਾ ਭੋਗ 'ਓਂ ਪૃਥਵੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ' ਕਹਿ ਕੇ ਚੜ੍ਹਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਦੂਜਾ ਭੋਗ 'ਓਂ ਯਮ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ' ਕਹਿ ਕੇ ਤੁਰੰਤ ਚੜ੍ਹਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਓਂ ਨਮਸ਼੍ਚਾਥ ਰੁਦ੍ਰਾਯ ਸ਼੍ਮਾਸ਼ਾਨਪਤਯੇ ਨਮਃ । ਤਤੋ ਦੀਪ੍ਤੇ ਸਮਿਦ੍ਧੇऽਗ੍ਨੌ ਭੂਮੌ ਪ੍ਰਕृਤਿਦਾਰੁਣੇ ॥ ੨,੮.
'ਓਂ ਰੁਦ੍ਰ ਨੂੰ, ਸ਼ਮਸ਼ਾਨ ਦੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ' ਕਹਿ ਕੇ, ਫਿਰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਲਗਦੀ ਅੱਗ ਵਿੱਚ, ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ, ਕੁਦਰਤੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਭੋਗ ਚੜ੍ਹਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਸਪ੍ਤਭ੍ਯੋ ਯਮਸਂਜ੍ਞੇਭ੍ਯੋ ਦਦ੍ਯਾਤ੍ਸਪ੍ਤ ਜਲਾਞ੍ਜਲੀਨ੍ । ਯਮਾਯ ਧਰ੍ਮਰਾਜਾਯ ਮृਤ੍ਯਵੇ ਚਾਨ੍ਤਕਾਯ ਚ ॥ ੨,੮.
ਯਮ ਦੇ ਸੱਤ ਨਾਮਾਂ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਸੱਤ ਵਾਰੀ ਪਾਣੀ ਦੇ ਅੰਜਲੀ ਚੜ੍ਹਾਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ: ਯਮ, ਧਰਮਰਾਜ, ਮ੍ਰਿਤਯੁ ਅਤੇ ਅੰਤਕ।
ਵੈਵਸ੍ਵਤਾਯ ਕਾਲਾਯ ਸਰ੍ਵਪ੍ਰਾਣਹਰਾਯ ਚ । ਸ੍ਵਧਾਕਾਰਨਮਸ੍ਕਾਰਪ੍ਰਣਵੈਃ ਸਹ ਸਪ੍ਤਧਾ ॥ ੨,੮.
ਵੈਵਸਵਤ, ਕਾਲ ਅਤੇ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਜਾਨ ਲੈਣ ਵਾਲੇ ਨੂੰ, ਸਵਧਾ, ਨਮਸਕਾਰ ਅਤੇ ਓਂ ਦੀ ਸੱਤ ਵਾਰੀ ਉਚਾਰਨ ਸਮੇਤ ਭੋਗ ਚੜ੍ਹਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਅਮੁਕਾਮੁਕਗੌਤ੍ਰੈਤਤ੍ਤੁਭ੍ਯਮਸ੍ਤੁ ਤਿਲੋਦਕਮ੍ । ਪ੍ਰਦਦ੍ਯਾਦ੍ਦਸ਼ ਪਿਣ੍ਡਾਂਸ੍ਤੁ ਅਰ੍ਘਪੁष੍ਪਸਮਨ੍ਵਿਤਾਨ੍ ॥ ੨,੮.
'ਇਹ ਤਿਲ ਪਾਣੀ ਅਮੁਕ-ਅਮੁਕ ਗੋਤ੍ਰ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਹੋਵੇ' ਕਹਿ ਕੇ, ਦਸ ਪਿੰਡ, ਅਰਘ ਅਤੇ ਫੁੱਲਾਂ ਸਮੇਤ ਚੜ੍ਹਾਉਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।
ਧੂਪੋ ਦੀਪੋ ਬਲਿਰ੍ਗਨ੍ਧਃ ਸਰ੍ਵੇषਾਮਸ੍ਤੁ ਚਾਕ੍ਸ਼ਯਃ । ਦਸ਼ ਪਿਣ੍ਡਾਂਸ੍ਤੁ ਦਾਨ੍ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਵਿष੍ਣੋਃ ਸੌਮ੍ਯਂ ਮੁਖਂ ਸ੍ਮਰੇਤ੍ ॥ ੨,੮.
ਧੂਪ, ਦੀਵਾ, ਭੋਗ ਅਤੇ ਸੁਗੰਧ ਸਭ ਲਈ ਅਖੂਤ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਦਸ ਪਿੰਡ ਚੜ੍ਹਾ ਕੇ, ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦਾ ਮਿੱਠਾ ਚਿਹਰਾ ਯਾਦ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਕੁਰ੍ਯਾਚ੍ਚ ਮਾਸਿਕਂ ਮਾਸਿ ਸਪਿਣ੍ਡੀਕਰਣਂ ਤਤਃ । ਆਸ਼ੌਚਾਨ੍ਤੇ ਤਤਃ ਕੁਰ੍ਯਾਦਾਤ੍ਮਨੋ ਵਾ ਮਰਸ੍ਯ ਤੁ ॥ ੨,੮.
ਹਰ ਮਹੀਨੇ ਮਾਸਿਕ ਕਰਮ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਫਿਰ ਸਪੀੰਡੀਕਰਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਅਸ਼ੌਚ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ, ਆਪਣੇ ਲਈ ਜਾਂ ਮਰਨ ਵਾਲੇ ਲਈ ਇਹ ਕਰਮ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਕੁਰ੍ਯਾਦਸ੍ਥਿਰਤਾਂ ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਸ਼ਕ੍ਤ੍ਯਾਰੋਗ੍ਯਧਨਾਯੁषਮ੍ । ਏਤਤ੍ਤੇ ਸਰ੍ਵਮਾਖ੍ਯਾਤਂ ਜੀਵਚ੍ਛ੍ਰਾਦ੍ਧਂ ਮਯਾ ਖਗ ॥ ੨,੮.
ਅਸਥਿਰਤਾ ਨੂੰ ਜਾਣ ਕੇ, ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ, ਤੰਦਰੁਸਤੀ, ਦੌਲਤ ਅਤੇ ਉਮਰ ਅਨੁਸਾਰ ਕਰਮ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਹੇ ਪੰਛੀ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਜੀਵਤ ਸ਼ਰਾਦ ਦਾ ਸਾਰਾ ਵਿਵਰਣ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੀਗਰੁਡਮਹਾਪੁਰਾਣਮ੍ ੯ ਗਰੁਡ ਉਵਾਚ । ਉਕ੍ਤਮਾਦ੍ਯਾਂ ਕ੍ਰਿਯਾਂ ਯਾਵਨ੍ਨृਪੋऽਪੀਤਿਤ੍ਵਯਾਨਘ । ਕਸ੍ਯਚਿਤ੍ਕੇਨਚਿਦ੍ਰਾਜ੍ਞਾ ਕਿਮਾਦ੍ਯਾ ਸਾ ਕृਤਾ ਪੁਰਾ ॥ ੨,੯.
ਗਰੁੜ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: ਤੂੰ ਪਹਿਲਾ ਕਰਮ ਰਾਜਿਆਂ ਲਈ ਵੀ ਦੱਸਿਆ ਹੈ। ਕਿਸ ਦੇ ਹੁਕਮ ਤੇ ਅਤੇ ਕਿਸ ਕਾਰਨ ਪਹਿਲਾ ਕਰਮ ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ?