ਤੇ ਨਖੈਸ੍ਤਲਘਾਤੈਸ਼੍ਚ ਪਾਦਘਾਤੈਸ੍ਤਥੈਵ ਚ । ਦਂष੍ਟ੍ਰਾਘਾਤੈਸ਼੍ਚ ਸਰ੍ਵੇ ਤਮੇਕਂ ਪ੍ਰੇਤਂ ਵ੍ਯਦਾਰਯਨ੍ ॥ ੨,੭.
ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਨਖਾਂ, ਚਪੇੜਾਂ, ਲੱਤਾਂ, ਤੇ ਦੰਦਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਇੱਕ ਪਰੇਤ ਨੂੰ ਚੀਰ ਕੇ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ।
ਤੇषਾਂ ਪ੍ਰਹਾਰਾਨ੍ਵਿਫਲਾਨ੍ਕृਤ੍ਵਾ ਸਂਪ੍ਰਤਿ ਤਾਨਥ । ਜੀਵਂ ਨ ਤੁ ਸ਼ਵਂ ਤੇषਾਂ ਜਹ੍ਰੇ ਪ੍ਰਾਣਮਿਵਾਨ੍ਤਕਃ ॥ ੨,੭.
ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਹਮਲੇ ਬੇਅਸਰ ਰਹੇ, ਤੇ ਫਿਰ ਉਹ, ਮੌਤ ਵਾਂਗ, ਉਹਨਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਦੀ ਜਿੰਦ ਫੜ ਲੀ, ਪਰ ਲਾਸ਼ ਨੂੰ ਨਹੀਂ।
ਹृਤਮਾਤ੍ਰੇ ਸ਼ਵੇ ਤੇ ਤੁ ਪਾਰਿਯਾਤ੍ਰੇ ਗਿਰੌ ਦ੍ਵਿਜਮ੍ । ਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾਧਾਵਨ੍ ਪ੍ਰਮੁਦਿਤਾ ਏਕਂ ਪ੍ਰੇਤਂ ਸੁਦਾਰੁਣਾਃ ॥ ੨,੭.
ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਲਾਸ਼ ਲੈ ਗਈ, ਉਹ ਡਰਾਉਣੇ ਪਰੇਤ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਪਾਰਿਯਾਤ੍ਰ ਪਹਾੜ 'ਤੇ ਦੁਜਾ ਜਨਮ ਵਾਲਾ ਛੱਡ ਕੇ, ਇੱਕ ਪਰੇਤ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਦੌੜ ਪਏ।
ਸ ਵਾਯੁਗਮਨਃ ਪ੍ਰੇਤਃ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਸ੍ਤੈਃ ਕ੍ਸ਼ਣਮਾਤ੍ਰਤਃ । ਅਦृਸ਼੍ਯਤਾਂ ਯਯੌ ਤੇऽਥ ਹਤਾਸ਼ਾ ਵਿਪ੍ਰਮਾਗਮਨ੍ ॥ ੨,੭.
ਉਹ ਪਰੇਤ, ਹਵਾ ਵਾਂਗ ਤੇਜ਼ ਚਲਦਾ ਹੋਇਆ, ਇੱਕ ਪਲ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਵੱਲੋਂ ਫੜ ਲਿਆ ਗਿਆ; ਫਿਰ ਉਹ ਅੱਖਾਂ ਤੋਂ ਗਾਇਬ ਹੋ ਗਿਆ, ਤੇ ਉਹ ਨਿਰਾਸ ਹੋ ਕੇ ਵਾਪਸ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਕੋਲ ਆਏ।
ਪ੍ਰਾਰਬ੍ਧਮਾਤ੍ਰੇ ਵਿਪ੍ਰਸ੍ਯ ਪਾਟਨੇ ਤਤ੍ਰ ਪਰ੍ਵਤੇ । ਮਮ ਸ੍ਥਾਨਸ੍ਯ ਵਿਪ੍ਰਸ੍ਯ ਮਹਿਮ੍ਨੇਵ ਚ ਤਤ੍ਕ੍ਸ਼ਣੇ ॥ ੨,੭.
ਜਦੋਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਉਸ ਪਹਾੜ 'ਤੇ ਪਾਠ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ, ਉਸੇ ਵੇਲੇ, ਮੇਰੇ ਥਾਂ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਨਾਲ—
ਸਦ੍ਯਃ ਸ੍ਮृਤਿਃ ਸਮੁਤ੍ਪਨ੍ਨਾ ਤੇषਾਂ ਪੂਰ੍ਵਸ੍ਯ ਜਨ੍ਮਨਃ । ਵਿਪ੍ਰਂ ਪ੍ਰਦਕ੍ਸ਼ਿਣੀਕृਤ੍ਯ ਦ੍ਵਿਜਰ੍षਭਮਥਾਬ੍ਰੁਵਨ੍ ॥ ੨,੭.
ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਪਿਛਲੇ ਜਨਮ ਦੀ ਯਾਦ ਅਚਾਨਕ ਆ ਗਈ; ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦਾ ਚੱਕਰ ਲਾ ਕੇ, ਉਹ ਦੁਜਾ ਜਨਮ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਬੋਲ ਪਏ।
ਅਦ੍ਯ ਨਃ ਕ੍ਸ਼ਨ੍ਤੁਮਰ੍ਹੋऽਸੀਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਤੇ ਸੁਰਦਾਮ੍ਭਿਕਾਃ । ਗਿਰੇਰਿਵ ਪਰਾਵਰ੍ਤਂ ਸਮੁਦ੍ਰਸ੍ਯੇਵ ਸ਼ੋषਣਮ੍ ॥ ੨,੭.
ਉਹ ਕਹਿਣ ਲੱਗੇ, 'ਅੱਜ ਤੁਸੀਂ ਸਾਨੂੰ ਮਾਫ ਕਰੋ,' ਤੇ ਪਹਾੜ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਮੁੜ ਜਾਣ ਜਾਂ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਸੁੱਕ ਜਾਣ ਵਾਂਗ—
ਤੇषਾਂ ਤਦ੍ਵਚਨਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾਪृਚ੍ਛਤ੍ਕੇ ਯੂਯਮਿਤ੍ਯਥ । ਕਿਂ ਮਾਯਾ ਕਿਮੁ ਵਾ ਸ੍ਵਪ੍ਨ ਉਤਾਹੋ ਚਿਤ੍ਤਵਿਭ੍ਰਮਃ ॥ ੨,੭.
ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, 'ਤੁਸੀਂ ਕੌਣ ਹੋ? ਇਹ ਕੋਈ ਜਾਦੂ ਹੈ, ਸੁਪਨਾ ਹੈ ਜਾਂ ਮਨ ਦੀ ਉਲਝਣ?'
ਪ੍ਰੇਤਾ ਊਚੁਃ । ਅਵੇਹਿ ਤਤ੍ਤ੍ਵਮੇਵੈਤਤ੍ਪ੍ਰੇਤਾ ਵੈ ਕਰ੍ਮਜਾ ਵਯਮ੍ । ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ ਉਵਾਚ । ਕਿਂਨਾਮਾਨਃ ਕਿਮਾਚਾਰਾਃ ਕਥਞ੍ਚੇਮਾਂ ਦਸ਼ਾਂ ਗਤਾਃ ॥ ੨,੭.
ਪਰੇਤਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ: 'ਇਹ ਸੱਚ ਜਾਣੋ: ਅਸੀਂ ਕਰਮ ਦੇ ਕਾਰਨ ਪਰੇਤ ਬਣੇ ਹਾਂ।' ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: 'ਤੁਹਾਡਾ ਨਾਮ ਕੀ ਹੈ, ਕੀ ਕਰਮ ਕੀਤੇ, ਤੇ ਇਸ ਹਾਲਤ 'ਚ ਕਿਵੇਂ ਆਏ?'
ਅਵਿਨੀਤਾਃ ਕਥਂ ਪੂਰ੍ਵਂ ਵਿਨੀਤਾਃ ਸਾਮ੍ਪ੍ਰਤਂ ਕਥਮ੍ । ਪ੍ਰੇਤਾ ਊਚੁਃ । ਸ਼ृਣੁ ਵਿਪ੍ਰੇਨ੍ਦ੍ਰ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਃ ਪ੍ਰਸ਼੍ਨਾਨਾਮਨੁਪੂਰ੍ਵਸ਼ਃ ॥ ੨,੭.
'ਪਹਿਲਾਂ ਅਸੀਂ ਅਣਸ਼ਾਸਤ ਹੋਏ ਕਿਵੇਂ, ਤੇ ਹੁਣ ਸ਼ਾਸਤ ਹੋਏ ਕਿਵੇਂ?' ਪਰੇਤਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ: 'ਸੁਣੋ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ, ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੇ ਸਵਾਲਾਂ ਦਾ ਇਕ-ਇਕ ਕਰਕੇ ਜਵਾਬ ਦੇਵਾਂਗੇ।'
ਉਤ੍ਤਰਾਣਿ ਮਹਾਯੋਗਿਂਸ੍ਤ੍ਵਦ੍ਦਰ੍ਸ਼ਨਗਤਾਂਹਸਃ । ਅਹਂ ਪਰ੍ਯੁषਿਤੋ ਨਾਮ੍ਨਾ ਏष ਸੂਚੀਮੁਖਃ ਸ੍ਮृਤਃ ॥ ੨,੭.
'ਹੇ ਮਹਾਨ ਯੋਗੀ, ਤੁਹਾਡੀ ਦਰਸ਼ਨ ਨਾਲ ਸਾਡਾ ਪਾਪ ਦੂਰ ਹੋ ਗਿਆ। ਮੇਰਾ ਨਾਮ ਪਰਯੁਸ਼ਿਤਾ ਹੈ; ਇਹ ਸੂਚੀਮੁਖਾ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।'
ਤृਤੀਯਃ ਸ਼ੀਘ੍ਰਗਸ੍ਤੁਰ੍ਯੋ ਰੋਧਕੋ ਲੇਖਕਃ ਪਰਃ । ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ ਉਵਾਚ । ਪ੍ਰੇਤਾਨਾਂ ਕਰ੍ਮਜਾਤਾਨਾਂ ਕੁਤੋ ਨਾਮ ਨਿਰਰ੍ਥਕਮ੍ ॥ ੨,੭.
'ਤੀਜਾ ਸੀਘਰਗਾ ਹੈ, ਚੌਥਾ ਰੋਧਕਾ ਹੈ, ਤੇ ਪੰਜਵਾਂ ਲੇਖਕਾ ਹੈ।' ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: 'ਕਰਮ ਦੇ ਕਾਰਨ ਪਰੇਤ ਬਣਿਆਂ ਦੇ ਨਾਮ ਬੇਮਤਲਬ ਕਿਵੇਂ ਹੋ ਸਕਦੇ?'
ਨਿਰੁਕ੍ਤਿਮੇषਾਂ ਨਾਮ੍ਨਾਂ ਵੈ ਪ੍ਰੇਤਾ ਵਦਤ ਮਾ ਚਿਰਮ੍ । ਸ਼੍ਰੀਕृष੍ਣ ਉਵਾਚ । ਏਵਮੁਕ੍ਤਾਸ੍ਤੁ ਵਿਪ੍ਰੇਣ ਪृਥਗੁਤ੍ਤਰਮਬ੍ਰੁਵਨ੍ ॥ ੨,੭.
'ਸਾਡੇ ਨਾਮਾਂ ਦਾ ਅਰਥ ਬਿਨਾ ਦੇਰ ਕੀਤੇ ਦੱਸੋ।' ਸ਼੍ਰੀਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਵੱਲੋਂ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ 'ਤੇ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤੇ।
ਪਰ੍ਯੁषਿਤ ਉਵਾਚ । ਕਦਾਚਿਚ੍ਛ੍ਰਾਦ੍ਧਕਾਲੇ ਵੈ ਮਯਾ ਵਿਪ੍ਰੋ ਨਿਮਨ੍ਤ੍ਰਿਤਃ ॥ ੨,੭.
ਪਰਯੁਸ਼ਿਤਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: 'ਇੱਕ ਵਾਰ, ਸ੍ਰਾਧ ਦੇ ਸਮੇਂ, ਮੈਂ ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਬੁਲਾਇਆ ਸੀ...'
ਸ ਚ ਕृਤ੍ਵਾ ਵਿਲਮ੍ਬੇਨ ਵृਦ੍ਧੋ ਮਦ੍ਗृਹਮਾਗਤਃ । ਅਕृਤਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਕਰ੍ਮਾਹਂ ਤਂ ਪਾਕਂ ਭੁਕ੍ਤਵਾਨ੍ ਕ੍ਸ਼ੁਧਾ ॥ ੨,੭.
ਉਹ ਬੁਜ਼ੁਰਗ ਹੋ ਕੇ, ਦੇਰ ਨਾਲ ਮੇਰੇ ਘਰ ਆਇਆ। ਮੈਂ ਸ੍ਰਾਦ੍ਹ ਦਾ ਕਰਮ ਨਾ ਕਰ ਕੇ, ਭੁੱਖ ਕਰਕੇ ਉਹ ਭੋਜਨ ਖਾ ਲਿਆ।
ਅਦਦਾਮਨ੍ਨਮਾਕृष੍ਯ ਵਿਪ੍ਰੇ ਪਰ੍ਯੁषਿਤਂ ਕਿਯਤ੍ । ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਪਾਪਾਨ੍ਮृਤਃ ਪਾਪੋ ਯੋਨਿਂ ਵੈ ਕੁਤ੍ਸਿਤਾਂ ਗਤਃ ॥ ੨,੭.
ਮੈਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਕੁਝ ਬਚਿਆ ਹੋਇਆ ਭੋਜਨ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਪਾਪ ਕਰਕੇ, ਪਾਪੀ ਹੋ ਕੇ ਮਰ ਗਿਆ ਤੇ ਨਿਕੰਮੀ ਜਾਤੀ ਵਿਚ ਜਨਮ ਲਿਆ।
ਯਤਃ ਪਰ੍ਯੁषਿਤਂ ਦਤ੍ਤਂ ਤਤਃ ਪਰ੍ਯੁषਿਤਃ ਸ੍ਮृਤਃ । ਸੂਚੀਮੁਖ ਉਵਾਚ । ਕਦਾਚਿਦ੍ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੀ ਕਾਚਿਤ੍ਤੀਰ੍ਥਂ ਭਦ੍ਰਵਟਂ ਯਯੌ ॥ ੨,੭.
ਜੋ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਉਹ ਬਚਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਇਸ ਕਰਕੇ 'ਬਚਿਆ ਹੋਇਆ' ਹੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸੂਚੀਮੁਖ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਇੱਕ ਵਾਰੀ ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣਣ ਭਦਰਵਟ ਤੀਰਥ ਤੇ ਗਈ।
ਪਞ੍ਚਵਰ੍षਸੁਤਾ ਵृਦ੍ਧਾ ਪੁਤ੍ਰਮਾਤ੍ਰੈਕਜੀਵਿਤਾ । ਅਹਂ ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਤ੍ਰਿਯਦਾਯਾਦਸ੍ਤਸ੍ਯਾ ਰੋਧਮਕਾਰਿषਮ੍ ॥ ੨,੭.
ਉਹ ਬੁਜ਼ੁਰਗ ਸੀ, ਪੰਜ ਸਾਲ ਦੇ ਪੁੱਤ ਨਾਲ, ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਜਿੰਦ ਉਸ ਪੁੱਤ ਤੇ ਹੀ ਨਿਰਭਰ ਸੀ। ਮੈਂ, ਖੱਤਰੀ ਵੰਸ਼ ਦਾ, ਉਸ ਨੂੰ ਰੋਣ ਵਾਲਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
ਵਨੇ ਤੁ ਵਿਜਨੇ ਤਤ੍ਰ ਪਾਪਾਧ੍ਵਗਗਤਿਂ ਗਤਃ । ਤਸ੍ਯਾਃ ਸਵਸ੍ਤ੍ਰਂ ਪਾਥੇਯਂ ਤਤ੍ਸੂਨੋਰ੍ਵਸਨਾਨਿ ਚ ॥ ੨,੭.
ਉਸ ਸੁੰਨੇ ਜੰਗਲ ਵਿਚ, ਪਾਪੀ ਰਾਹ ਤੇ ਚੱਲ ਕੇ, ਮੈਂ ਉਸ ਦੇ ਕੱਪੜੇ, ਰਸਦ ਤੇ ਪੁੱਤ ਦੇ ਕੱਪੜੇ ਵੀ ਲੈ ਲਏ।
ਗृਹੀਤਾਨਿ ਮਯਾ ਵਿਪ੍ਰ ਸ਼ਿਰਸ੍ਯਾਪੀਡ੍ਯ ਮੁष੍ਟਿਨਾ । ਤृषਾਰ੍ਤਸ੍ਤਤ੍ਕ੍ਸ਼ਣਂ ਬਾਲਃ ਪਾਤ੍ਰਸਂਸ੍ਥਂ ਜਲਂ ਪਿਬਨ੍ ॥ ੨,੭.
ਮੈਂ ਉਹ ਸਭ ਚੀਜ਼ਾਂ ਲੈ ਲੀਆਂ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਜੀ, ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਸਿਰ 'ਤੇ ਮੁੱਠ ਮਾਰ ਕੇ। ਉਸ ਵੇਲੇ, ਉਸ ਦਾ ਪਿਆਸਾ ਪੁੱਤ ਬਰਤਨ ਵਿਚੋਂ ਪਾਣੀ ਪੀ ਰਿਹਾ ਸੀ।
ਤਾਵਨ੍ਮਾਤ੍ਰੋਦਕੇ ਦੇਸ਼ੇ ਮਯਾ ਹੁਙ੍ਕृਤ੍ਯ ਵਾਰਿਤਃ । ਮਯਾਥ ਸਕਲਂ ਪੀਤਂ ਜਲਂ ਪਾਤ੍ਰਾਤ੍ਤृषਾਵਤਾ ॥ ੨,੭.
ਜਦ ਪੁੱਤ ਪਾਣੀ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ਸੀ, ਮੈਂ ਚੀਕ ਮਾਰੀ ਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਫਿਰ, ਪਿਆਸ ਕਰਕੇ, ਮੈਂ ਬਰਤਨ ਦਾ ਸਾਰਾ ਪਾਣੀ ਪੀ ਲਿਆ।
ਬਾਲੋऽਪਿ ਭਯਸਨ੍ਤ੍ਰਸ੍ਤਃ ਪਿਪਾਸੁਰ੍ਵ੍ਯਸੁਰਾਪਤਤ੍ । ਪੁਤ੍ਰਸ਼ੋਕਾਨ੍ਮृਤਾ ਮਾਤਾ ਕੂਪੇ ਪ੍ਰਾਸ੍ਯ ਨਿਜਂ ਵਪੁਃ ॥ ੨,੭.
ਪੁੱਤ ਡਰ ਤੇ ਪਿਆਸ ਨਾਲ ਬੇਹੋਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਡਿੱਗ ਗਿਆ। ਮਾਂ ਨੇ ਪੁੱਤ ਦੇ ਦੁੱਖ ਵਿਚ ਆਪਣਾ ਸਰੀਰ ਕੂਏ ਵਿਚ ਸੁੱਟ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਮਰ ਗਈ।
ਏਤਸ੍ਮਾਤ੍ਪਾਤਕਾਦ੍ਵਿਪ੍ਰ ਪ੍ਰੇਤਤ੍ਵਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਵਾਨਹਮ੍ । ਸੂਚ੍ਯਗ੍ਰਪ੍ਰਾਯਵਿਵਰਮੁਖਃ ਪਰ੍ਵਤਦੇਹਵਾਨ੍ ॥ ੨,੭.
ਇਸ ਪਾਪ ਕਰਕੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਜੀ, ਮੈਂ ਪ੍ਰੇਤ ਬਣ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਦਾ ਸਰੀਰ ਪਹਾੜ ਵਰਗਾ ਤੇ ਮੂੰਹ ਸੂਈ ਦੇ ਨੋਕ ਵਰਗਾ ਛੋਟਾ।
ਯਦ੍ਯਪਿ ਪ੍ਰਾਪ੍ਨੁਯਾਂ ਭਕ੍ਸ਼੍ਯਂ ਭਕ੍ਸ਼ਿਤੁਨ੍ਤੁ ਨ ਸ਼ਕ੍ਯਤੇ । ਮਯਾ ਕ੍ਸ਼ੁਧਾਨਲੇਨਾਪਿ ਜ੍ਵਲਤਾਸ੍ਯਂ ਨਿਕੋਚਿਤਮ੍ ॥ ੨,੭.
ਭਾਵੇਂ ਮੈਨੂੰ ਭੋਜਨ ਮਿਲ ਜਾਵੇ, ਮੈਂ ਖਾ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ। ਮੇਰਾ ਮੂੰਹ ਭੁੱਖ ਦੀ ਅੱਗ ਨਾਲ ਸੜਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਬੰਦ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਅਤ ਆਸ੍ਯੇ ਤੁ ਵਿਵਰਂ ਸੂਚ੍ਯਗ੍ਰੇਣ ਸਮਂ ਮਮ । ਏਤਸ੍ਮਾਤ੍ਕਾਰਣਾਦ੍ਵਿਪ੍ਰ ਨਾਮ੍ਨਾ ਸੂਚੀਮੁਖੋऽਸ੍ਮ੍ਯਹਮ੍ ॥ ੨,੭.
ਇਸ ਕਰਕੇ, ਮੇਰਾ ਮੂੰਹ ਸੂਈ ਦੇ ਨੋਕ ਵਰਗਾ ਤੰਗ ਹੈ। ਇਸੀ ਕਾਰਨ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਜੀ, ਮੈਨੂੰ 'ਸੂਚੀਮੁਖ' ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ੀਘ੍ਰਗ ਉਵਾਚ । ਪੁਰਾਹਂ ਵੈਸ਼੍ਯਜਾਤੀਯਃ ਸਾਕਂ ਸਖ੍ਯਾ ਚ ਕੇਨਚਿਤ੍ । ਵਾਣਿਜ੍ਯਂ ਕਰ੍ਤੁਮਗਮਂ ਦੇਸ਼ਮਨ੍ਯਂ ਮਹਾਧਨਃ ॥ ੨,੭.
ਸ਼ੀਘਰਗਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਪਹਿਲਾਂ ਮੈਂ ਵੈਸ਼ ਜਾਤੀ ਵਿਚ ਜਨਮਿਆ ਸੀ। ਇੱਕ ਦੋਸਤ ਨਾਲ, ਵਪਾਰ ਕਰਨ ਲਈ, ਹੋਰ ਦੇਸ਼ ਗਿਆ ਸੀ, ਬਹੁਤ ਧਨਵਾਨ ਹੋ ਕੇ।
ਮਿਤ੍ਰਂ ਚ ਮੇ ਬਹੁਧਨਂ ਤਸ੍ਯ ਲੋਭੋ ਮਹਾਂਸ੍ਤਤਃ । ਜਾਤੋऽਪ੍ਯਦृष੍ਟਵੈਮੁਖ੍ਯਾਨ੍ਮੇ ਨष੍ਟਂ ਮੂਲਮਪ੍ਯੁਤ ॥ ੨,੭.
ਮੇਰਾ ਦੋਸਤ ਵੀ ਬਹੁਤ ਧਨਵਾਨ ਸੀ, ਪਰ ਮੇਰੇ ਅੰਦਰ ਵੱਡਾ ਲੋਭ ਆ ਗਿਆ। ਅਣਦੇਖੀ ਮੰਦਭਾਗੀ ਕਰਕੇ, ਮੈਂ ਆਪਣਾ ਧਨ ਵੀ ਗਵਾ ਬੈਠਾ।
ਤਤਸ੍ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਤੁ ਨਿष੍ਕ੍ਰਾਨ੍ਤਾਵਾਵਾਂ ਨਾਵਾਥ ਨਿਮ੍ਨਗਾਮ੍ । ਮਾਰ੍ਗਗਾਂ ਤਰ੍ਤੁਮਾਰਬ੍ਧੌ ਲੋਹਿਤਾਯਤਿ ਭਾਸ੍ਕਰੇ ॥ ੨,੭.
ਫਿਰ, ਅਸੀਂ ਦੋਵੇਂ ਉਥੋਂ ਨਿਕਲ ਕੇ, ਦਰਿਆ 'ਤੇ ਨੌਕਾ ਚੜ੍ਹੀ। ਸੂਰਜ ਲਾਲ ਹੋ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਅਸੀਂ ਦਰਿਆ ਪਾਰ ਕਰਨ ਲੱਗੇ।
ਸਖਾ ਸ ਚ ਮਦੁਤ੍ਸਙ੍ਗੇ ਸੁष੍ਵਾਪਾਧ੍ਵਕ੍ਲਮਾਕੁਲਃ । ਅਭੂਤ੍ਤਦਾਤਿ ਪਾਪਸ੍ਯ ਕ੍ਰੂਰਾ ਮਤਿਰਤੀਵ ਮੇ ॥ ੨,੭.
ਮੇਰਾ ਦੋਸਤ ਯਾਤਰਾ ਦੀ ਥਕਾਵਟ ਨਾਲ ਮੇਰੀ ਗੋਦ ਵਿਚ ਸੁੱਤਾ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਵੇਲੇ, ਪਾਪ ਕਰਕੇ, ਮੇਰਾ ਮਨ ਬਹੁਤ ਕਰੂੜ ਹੋ ਗਿਆ।
ਤਮੁਤ੍ਸਙ੍ਗਗਤਂ ਸੂਰੇ ਨष੍ਟੇ ਪੂਰੇऽਕ੍ਸ਼ਿਪਂ ਤਦਾ । ਤਤ੍ਕृਤ੍ਯਂ ਕੁਰ੍ਵਤੋ ਨਾਵਿ ਲੋਕੈਸ੍ਤੁ ਜ੍ਞਾਤਮੇਵ ਨ ॥ ੨,੭.
ਜਦ ਸੂਰਜ ਡੁੱਬ ਗਿਆ ਤੇ ਹਨੇਰਾ ਹੋ ਗਿਆ, ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ, ਜੋ ਮੇਰੀ ਗੋਦ ਵਿਚ ਸੀ, ਪਾਣੀ ਵਿਚ ਸੁੱਟ ਦਿੱਤਾ। ਇਹ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਨੌਕਾ 'ਤੇ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਪਤਾ ਨਾ ਲੱਗਾ।