ਗਰੁਡਪੁਰਾਣਮ੍

ਸ਼੍ਰੀਕृष੍ਣ ਉਵਾਚ । ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਵਾਕ੍ਯਂ ਵਸਿष੍ਠਸ੍ਯ ਰਾਜਾ ਮਧੁਪੁਰੀਂ ਗਤਃ । ਚਕਾਰ ਵਿਧਿਵਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਵृषੋਤ੍ਸਰ੍ਗਮਹਂ ਖਗ ॥ ੨,੬.

ਸ਼੍ਰੀਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਵਸੀਸ਼ਠ ਦੇ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਮਧੁਪੁਰੀ ਗਿਆ ਤੇ ਵੱਛਾ ਚੜ੍ਹਾਉਣ ਦਾ ਕਰਮ ਪੂਰੇ ਢੰਗ ਨਾਲ ਕੀਤਾ, ਖਗ।

ਗृਹਂ ਗਤ੍ਵਾ ਸ ਆਤ੍ਮਾਨਂ ਕृਤਕृਤ੍ਯਮਮਨ੍ਯਤ । ਕਾਲੇਨ ਨਿਧਨਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੋ ਨੀਤੋ ਵੈਵਸ੍ਵਤਾਨੁਗੈਃ ॥ ੨,੬.

ਘਰ ਵਾਪਸ ਜਾ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਕਰਤੱਬ ਪੂਰਾ ਹੋਇਆ ਸਮਝਿਆ; ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਉਹ ਮਰ ਗਿਆ ਤੇ ਵੈਵਸਵਤ ਦੇ ਦੂਤਾਂ ਵੱਲੋਂ ਲੈ ਜਾਇਆ ਗਿਆ।

ਸ ਕਾਲਨਗਰਂ ਹਿਤ੍ਵਾ ਗਤੋ ਦੂਰਤਰਂ ਪਥਿ । ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਦੇਵਪੁਰਂ ਕੁਤ੍ਰੇਤ੍ਯੇਵਂ ਦੂਤਾਨਪृਚ੍ਛਤ ॥ ੨,੬.

ਉਹ ਮੌਤ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ, ਹੋਰ ਦੂਰ ਰਸਤੇ ਤੇ ਗਿਆ ਤੇ ਦੂਤਾਂ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ, 'ਸ਼੍ਰਾਦਧ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਸ਼ਹਿਰ ਕਿੱਥੇ ਹੈ?'

ਪਾਪਿਨੋ ਯਤ੍ਰ ਪਾਤ੍ਯਨ੍ਤੇ ਯਾਮ੍ਯੈ ਪਾਪਵਿਸ਼ੁਦ੍ਧਯੇ । ਯਤ੍ਰ ਦੇਵਃ ਸ ਧਰ੍ਮਾਧਰ੍ਮਵਿਚੇਤਨਃ ॥ ੨,੬.

'ਜਿੱਥੇ ਪਾਪੀ ਯਮ ਦੇ ਦੂਤਾਂ ਵੱਲੋਂ ਪਾਪ ਸਾਫ ਕਰਨ ਲਈ ਸੁੱਟੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿੱਥੇ ਦੇਵਤਾ ਧਰਮ ਤੇ ਅਧਰਮ ਦੀ ਪਰਖ ਕਰਦੇ ਹਨ—'

ਗਤਂ ਪਾਪਪੁਰਂ ਤਤ੍ਤੁ ਨ ਦ੍ਰष੍ਟਵ੍ਯਂ ਭਵਾਦृਸ਼ੈਃ । ਅਗ੍ਰੇ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਧਰ੍ਮਰਾਜਮੂਚੁਸ੍ਤੇ ਪਰਮਾਦਰਾਤ੍ ॥ ੨,੬.

'ਉਹ ਪਾਪਾਂ ਦਾ ਸ਼ਹਿਰ ਪਾਰ ਕਰ ਲਿਆ ਗਿਆ; ਤੇਰਾ ਵਰਗਾ ਉਹ ਨਹੀਂ ਦੇਖ ਸਕਦਾ।' ਫਿਰ ਅੱਗੇ ਧਰਮ-ਰਾਜ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਵੱਡੀ ਇਜ਼ਤ ਨਾਲ ਆਖਿਆ।

ਦਿਵ੍ਯਰੂਪਸ੍ਤਦਾ ਦੇਵੋ ਦੇਵਗਨ੍ਧਰ੍ਵਸਂਯੁਤਃ । ਆਤ੍ਮਾਨਂ ਦਰ੍ਸ਼ਯਾ ਮਾਸ ਤਸ੍ਯ ਰਾਜ੍ਞੋ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ ॥ ੨,੬.

ਉਸ ਵੇਲੇ, ਦੇਵਤਾ ਦਿਵਯ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਗੰਧਰਵਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਉਸ ਮਹਾਨ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਦਰਸ਼ਨ ਦਿੱਤਾ।

ਪ੍ਰਣਮ੍ਯ ਦਣ੍ਡਵਦ੍ਰਾਜਾ ਕृਤਾਞ੍ਜਲਿਃ ਪੁਰਃ ਸ੍ਥਿਤਃ । ਤੁष੍ਟਾਵ ਬਹੁਧਾ ਦੇਵਂ ਹਰ੍षਪੁਰਿਤਮਾਨਸਃ ॥ ੨,੬.

ਰਾਜਾ, ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜਾ ਹੋਇਆ ਤੇ ਦੇਵਤਾ ਦੀਆਂ ਬਹੁਤ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਸਤਿ ਕਰਦਾ, ਉਸ ਦਾ ਮਨ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।

ਧਰ੍ਮਰਾਜੋऽਪਿ ਰਾਜਾਨਂ ਪ੍ਰਸ਼ਸ੍ਯੇਦਮੁਵਾਚ ਹ । ਨੀਯਤਾਂ ਦੇਵਲੋਕਾਯ ਯਤ੍ਰ ਭੋਗਾਃ ਸੁਪੁष੍ਕਲਾਃ ॥ ੨,੬.

ਧਰਮ-ਰਾਜ ਨੇ ਵੀ ਰਾਜੇ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ ਤੇ ਆਖਿਆ: 'ਇਸ ਨੂੰ ਦੇਵਲੋਕ ਵੱਲ ਲੈ ਜਾਓ, ਜਿੱਥੇ ਸੁਖ-ਸਮਰਿੱਥੀ ਬਹੁਤ ਹੈ।'

ਤਦ੍ਵੀਰਵਾਹਨਃ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਪਪ੍ਰਚ੍ਛਸਮਵਰ੍ਤਿਨਮ੍ । ਨ ਜਾਨੇ ਕੇਨ ਪੁਣ੍ਯੇਨ ਸ੍ਵਰ੍ਗਂ ਨਯਸਿ ਮਾਂ ਵਿਭੋ ॥ ੨,੬.

ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਵਿਰ ਰਾਜਾ ਨੇ ਨੇੜੇ ਖੜੇ ਹੋਏ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ, 'ਮੈਂ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ, ਕਿਹੜੇ ਪੁੰਨ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਪ੍ਰਭੂ, ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਸੁਰਗ ਵੱਲ ਲੈ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈਂ?'

ਧਰ੍ਮਰਾਜ ਉਵਾਚ । ਤ੍ਵਯਾ ਕृਤਾਨਿ ਪੁਣ੍ਯਾਨਿ ਦਾਨਂ ਯਜ੍ਞਾਃ ਸਵਿਸ੍ਤਰਾਃ । ਮਥੁਰਾਯਾਂ ਵृषੋਤ੍ਸਰ੍ਗੋ ਵਸਿष੍ਠਵਚਨਾਤ੍ਕਿਲ ॥ ੨,੬.

ਧਰਮਰਾਜ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਤੂੰ ਜੋ ਨੇਕ ਕੰਮ ਕੀਤੇ—ਦਾਨ, ਯਜ, ਤੇ ਮਥੁਰਾ ਵਿੱਚ ਵਸੀਸ਼ਠ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਾਲ ਵੱਛਾ ਛੱਡਿਆ—ਇਹ ਸਭ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਹੋਏ ਹਨ।

ਧਰ੍ਮਃ ਸ੍ਵਲ੍ਪੋऽਪਿ ਨृਪਤੇ ਯਦਿ ਸਮ੍ਯਗੁਪਾਸਿਤਃ । ਦ੍ਵਿਜਦੇਵਪ੍ਰਸਾਦੇਨ ਸ ਯਾਤਿ ਬਹੁਵਿਸ੍ਤਰਮ੍ ॥ ੨,੬.

ਮਹਾਰਾਜ, ਜੇਕਰ ਥੋੜ੍ਹਾ ਜਿਹਾ ਧਰਮ ਵੀ ਪੂਰੀ ਰੀਤ ਨਾਲ ਨਿਭਾਇਆ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਉਹ ਬਹੁਤ ਵਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਯਮੁਨਾਭ੍ਰਾਤਾ ਕ੍ਸ਼ਣਾਦਨ੍ਤਰ੍ਧਿਮਾਯਯੌ । ਵੀਰਬਾਹੁਰ੍ਦਿਵਂ ਗਤ੍ਵਾ ਦੇਵੈਃ ਸਹ ਮੁਮੋਦ ਹ ॥ ੨,੬.

ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਯਮੁਨਾ ਦੇ ਭਰਾ ਇੱਕ ਪਲ ਵਿੱਚ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ; ਵੀਰਬਾਹੁ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਜਾ ਕੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨਾਲ ਖੁਸ਼ ਹੋਇਆ।

ਸ਼੍ਰੀਕृष੍ਣ ਉਵਾਚ । ਮਯਾ ਤੇ ਕਥਿਤਂ ਪਕ੍ਸ਼ਿਨ੍ ਵृषਯਜ੍ਞਃ ਸੁਵਿਸ੍ਤਰਃ । ਪ੍ਰਾਣਿਨਾਂ ਕਰ੍ਮਨਿਰ੍ਹਾਰਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਪਾਪੈਃ ਪ੍ਰਮੁਚ੍ਯਤੇ ॥ ੨,੬.

ਸ਼੍ਰੀਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਪੰਛੀ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਵੱਛਾ-ਯਜ ਦਾ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ; ਜੇ ਕੋਈ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਕਰਮ ਨਾਸ ਹੋਣ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਸੁਣੇ, ਉਹ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਸ਼੍ਰੀਗਰੁਡਮਹਾਪੁਰਾਣਮ੍ ੭ ਗਰੁਡ ਉਵਾਚ । ਸ਼੍ਰੁਤਂ ਮੇ ਮਹਾਦਾਖ੍ਯਾਨਂ ਵृषੋਤ੍ਸਰ੍ਗਫਲਂ ਹਰੇ । ਪੁਨਰਨ੍ਯਾਂ ਕਥਾਂ ਬ੍ਰੂਹਿ ਯਤ੍ਰ ਤੇ ਮਹਿਮਾਦ੍ਭੁਤਃ ॥ ੨,੭.

ਗਰੁੜ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਹਰੀ, ਮੈਂ ਵੱਛਾ ਛੱਡਣ ਦੇ ਫਲ ਦੀ ਵੱਡੀ ਕਹਾਣੀ ਸੁਣ ਲਈ; ਹੁਣ ਮੈਨੂੰ ਕੋਈ ਹੋਰ ਕਹਾਣੀ ਦੱਸ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਤੇਰੀ ਅਚੰਭੀ ਮਹਿਮਾ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਵੇ।

ਸ਼੍ਰੀਕृष੍ਣ ਉਵਾਚ । ਅਹਂ ਤੇ ਕਥਯਾਮ੍ਯਦ੍ਯ ਸਂਵਾਦਂ ਪਰਮਾਦ੍ਭੁਤਮ੍ । ਸਨ੍ਤਪ੍ਤਕਸ੍ਯ ਚ ਪ੍ਰੇਤੈਸ੍ਤਦ੍ਰੂਪਜ੍ਞਾਪਨਾਯ ਵੈ ॥ ੨,੭.

ਸ਼੍ਰੀਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਹੁਣ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਅਜੀਬ ਸੰਵਾਦ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਤੇ ਸੰਤਪਤਕਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰੇਤਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਦਿਖਾਉਣ ਦੀ ਗੱਲ ਵੀ ਦੱਸਾਂਗਾ।

ਵਿਪ੍ਰਃ ਸਨ੍ਤਪ੍ਤਕਃ ਕਸ਼੍ਚਿਤ੍ਤਪਸਾਦਗ੍ਧਕਿਲ੍ਬਿषਃ । ਸਂਸਾਰਾਸਾਰਤਾਂ ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾਰਣ੍ਯष੍ਵੇਵ ਚਚਾਰ ਹ ॥ ੨,੭.

ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸੀ ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਸੰਤਪਤਕਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਦੇ ਪਾਪ ਤਪਸਿਆ ਨਾਲ ਸੜ ਗਏ; ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੇ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਵਿਅਰਥਤਾ ਸਮਝੀ, ਉਹ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਣ ਲੱਗ ਪਿਆ।

ਵੈਖਾਨਸਮੁਨਿਵ੍ਰਾਤੈਃ ਪ੍ਰਾਣਿਪਾਤਕृਤੇਕ੍ਸ਼ਣਃ । ਸ ਕਦਾਚਿਤ੍ਤੀਰ੍ਥਯਾਤ੍ਰਾਮੁਦ੍ਦਿਸ਼੍ਯ ਸ੍ਮਾਟਤਿਦ੍ਵਿਜਃ ॥ ੨,੭.

ਵੈਖਾਨਸ ਰਿਸੀਆਂ ਦੀ ਰੀਤ ਨਿਭਾਉਂਦੇ ਹੋਏ, ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਤਤਪਰ, ਉਹ ਉੱਤਮ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਇੱਕ ਵਾਰੀ ਤੀਰਥ ਯਾਤਰਾ ਲਈ ਨਿਕਲਿਆ।

ਪ੍ਰਤ੍ਯਾਕृष੍ਟੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਤ੍ਵਾਚ੍ਚ ਬਹਿਰ੍ਵृਤ੍ਤਿਨਿਰੋਧਕਃ । ਸਂਸ੍ਕਾਰਮਾਤ੍ਰਗਮਨੋ ਮਾਰ੍ਗਭ੍ਰष੍ਟੋ ਬਭੂਵ ਹ ॥ ੨,੭.

ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਰੱਖ ਕੇ ਤੇ ਬਾਹਰੀ ਕੰਮ ਰੋਕ ਕੇ, ਉਹ ਸਿਰਫ ਸੰਸਕਾਰਾਂ ਦੀ ਲੋੜ ਲਈ ਰਸਤੇ ਤੇ ਚਲਿਆ, ਪਰ ਰਾਹ ਭੁੱਲ ਗਿਆ।

ਚਲਨ੍ਨੇਵਂ ਸ੍ਨਾਨਕਾਲੇ ਮਧ੍ਯਾਹ੍ਨੇऽਥਾਭਿਲਾषੁਕਃ । ਜਲਸ੍ਯੋਨ੍ਮੀਲ੍ਯ ਨਯਨੇ ਦਿਸ਼ਃ ਸਰ੍ਵਾ ਨ੍ਯਭੀਲਯਤ੍ ॥ ੨,੭.

ਸਨਾਨ ਦੇ ਸਮੇਂ, ਦੁਪਹਿਰ ਨੂੰ, ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਉਹ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਅੱਖਾਂ ਖੋਲ੍ਹ ਕੇ ਹਰ ਪਾਸੇ ਦੇਖਣ ਲੱਗ ਪਿਆ।

ਸ ਦਦਰ੍ਸ਼ ਤਦਾ ਗੁਲ੍ਮੈਰ੍ਵੋਰੁਦ੍ਵृਕ੍ਸ਼ਸ਼ਤੈਸ਼੍ਚਿਤਮ੍ । ਤ੍ਵਕ੍ਸਾਰੈਃ ਸ਼ਾਖਿਸ਼ਾਖਾਭਿਃ ਸਂਕੁਲਂ ਗਹਨਂਵਨਮ੍ ॥ ੨,੭.

ਉਸ ਨੇ ਵੇਖਿਆ ਕਿ ਉਥੇ ਗਾੜਾ ਜੰਗਲ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਝਾੜੀਆਂ ਤੇ ਵੱਡੇ ਦਰੱਖਤਾਂ ਦੀਆਂ ਸੈਂਕੜੀਆਂ ਲੜੀਆਂ, ਤੇ ਡਾਲੀਆਂ-ਟਹਣੀਆਂ ਰਸ ਛੱਡ ਰਹੀਆਂ ਸਨ।

ਤਤ੍ਰ ਤਾਲਾਸ੍ਤਮਾਲਾਸ਼੍ਚ ਪ੍ਰਿਯਾਲਾਃ ਪਨਸਾਸ੍ਤਥਾ । ਸ਼੍ਰੀਪਰ੍ਣੋ ਸ਼ਾਲਸ਼ਾਖੋਟਸ੍ਯਨ੍ਦਨਾਸ੍ਤਿਨ੍ਦੁਕਾਸ੍ਤਥਾ ॥ ੨,੭.

ਉਥੇ ਤਾਲ, ਤਮਾਲ, ਪ੍ਰਿਆਲ, ਪਨਸ, ਸ਼੍ਰੀਪਰਣ, ਸ਼ਾਲ, ਖਦਿਰ, ਸਯੰਦਨ ਤੇ ਤਿੰਦੂਕ ਦੇ ਦਰੱਖਤ ਵੀ ਸਨ।

ਸਰ੍ਜਾਰ੍ਜੁਨਾਮ੍ਰਾਤਕਾਸ਼੍ਚ ਸ਼੍ਲੇष੍ਮਾ ਤਕਭਿਭੀਤਕੌ । ਪਿਚੁਮਰ੍ਦਸ਼੍ਚਿਞ੍ਚਿਣੀ ਚ ਕਰ੍ਕਨ੍ਧੂਕਰ੍ਣਿਕਾਰਕਾਃ ॥ ੨,੭.

ਸਰਜ, ਅਰਜੁਨ, ਅਮਰਾਤਕ, ਸ਼ਲੇਸ਼ਮਾਤਕ, ਭੀਤਕ, ਪਿਚੁਮਰਦ, ਚਿੰਚੀਣੀ, ਕਰਕੰਦੂ ਤੇ ਕਰਣਿਕਾਰ ਦੇ ਦਰੱਖਤ ਵੀ ਉਥੇ ਸਨ।

ਏਤੇ ਚਾਨ੍ਯੇ ਚ ਬਹਵੋ ਵृਕ੍ਸ਼ਾਸ੍ਤੇषੁ ਨ ਦृਸ਼੍ਯਤੇ । ਪਕ੍ਸ਼ਿਣਾਮਪਿ ਵੈ ਪਨ੍ਥਾ ਮਨੁष੍ਯਸ੍ਯ ਕੁਤਃ ਪੁਨਃ ॥ ੨,੭.

ਇਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹੋਰ ਵੀ ਬਹੁਤ ਦਰੱਖਤ ਸਨ; ਉਥੇ ਪੰਛੀਆਂ ਲਈ ਵੀ ਰਾਹ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਇਨਸਾਨਾਂ ਲਈ ਤਾਂ ਹੋਰ ਹੀ ਨਹੀਂ।

ਤਸ੍ਮਿਨ੍ ਵਨੇ ਮਹਾਘੋਰੇ ਸਿਂਹਵ੍ਯਾਘ੍ਰਸਮਾਕੁਲੇ । ਤਰਕ੍ਸ਼ੁਗਵਯੈਰृਕ੍ਸ਼ੈਰ੍ਮਹਿषੈਸ਼੍ਚ ਨਿषੇਵਿਤੇ ॥ ੨,੭.

ਉਸ ਡਰਾਉਣੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਸਿੰਘ ਤੇ ਬਾਘ ਭਰੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਤੇ ਉਥੇ ਤਰਕਸ਼, ਜੰਗਲੀ ਗਾਂ, ਰਿੱਛ ਤੇ ਮਹਿਸ ਵੀ ਵੱਸਦੇ ਸਨ।

ਕੁਞ੍ਜ ਰੈਰੁਰੁਭਿਰ੍ਨਾਗੈਰ੍ਮਰ੍ਕਟੈਸ਼੍ਚ ਤਥਾਮृਗੈਃ । ਸ਼੍ਵਾਪਦੈਸ਼੍ਚ ਤਥਾ ਚਾਨ੍ਯੈਃ ਪਿਸ਼ਾਚੈ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੈਰ੍ਵृਤੇ ॥ ੨,੭.

ਉਥੇ ਵੱਡੇ ਹਾਥੀ, ਬਾਂਦਰ, ਹਿਰਣ, ਹੋਰ ਜੰਗਲੀ ਜਾਨਵਰ, ਤੇ ਪਿਸਾਚ ਤੇ ਰਾਖਸ਼ ਵੀ ਵੱਸਦੇ ਸਨ।

ਸਨ੍ਤਪ੍ਤਕੋ ਦ੍ਵਿਜਃ ਕਿਞ੍ਚਿਦ੍ਭਯਸਨ੍ਤ੍ਰਸ੍ਤਮਾਨਸਃ । ਕਾਨ੍ਦਿਸ਼ੀਕਃ ਸਮਭਵਢ੍ਯਦ੍ਭਵਿष੍ਯੋ ਯਯੌ ਪੁਨਃ ॥ ੨,੭.

ਸੰਤਪਤਕਾ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਡਰ ਕਰਕੇ ਉਸ ਦਾ ਮਨ ਥੋੜ੍ਹਾ ਘਬਰਾਇਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਭਟਕ ਗਿਆ ਤੇ ਹੋਰ ਅੱਗੇ ਵਧ ਗਿਆ।

ਝਙ੍ਕਾਰੇषੁ ਚ ਝਿਲ੍ਲੀਨਾਂ ਘੂਕਾਨਾਂ ਘੂਤ੍ਕृਤੇष੍ਵਪਿ । ਦਤ੍ਤਕਰ੍ਣਃ ਕੁਨੀਲਾਙ੍ਗਸ਼੍ਚਚਾਲ ਪਦਪਞ੍ਚਕਮ੍ ॥ ੨,੭.

ਝਿੱਲੀਆਂ ਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਤੇ ਘੂਕਾਂ ਦੀਆਂ ਹੂਕਾਂ ਵਿਚ, ਉਹ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣਦਾ, ਉਸ ਦਾ ਸਰੀਰ ਕੰਬਦਾ, ਤੇ ਕੁਝ ਕਦਮ ਚਲਿਆ।

ਸ ਤਤ੍ਰ ਵਟਵृਕ੍ਸ਼ਾਗ੍ਰੇ ਸ੍ਨਾਯੁਬਦ੍ਧਂ ਸ਼ਵਂ ਤਥਾ । ਦਦਰ੍ਸ਼ ਤਦ੍ਭੁਜਸ਼੍ਚੈਵ ਪਞ੍ਚ ਪ੍ਰੇਤਾਨ੍ ਸੁਦਾਰੁਣਾਨ੍ ॥ ੨,੭.

ਉਥੇ, ਵਟ ਦੇ ਪੱਤਿਆਂ ਉੱਤੇ, ਉਹ ਨੇੜੇ ਜਾ ਕੇ ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਇੱਕ ਲਾਸ਼ ਨਸਾਂ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਤੇ ਪੰਜ ਡਰਾਉਣੇ ਪ੍ਰੇਤ ਉਸ ਦੇ ਬਾਂਹਾਂ ਫੜੇ ਹੋਏ ਹਨ।

ਸ਼ਿਰਾਸ੍ਥਿਚਰ੍ਮਸ਼ੇषਾਙ੍ਗਾਨ੍ ਪृष੍ਠਲਗ੍ਨੋਦਰਾਨ੍ ਖਗ । ਤ੍ਯਕ੍ਤਾਨ੍ਨਾਸਿਕਯਾ ਨੇਤ੍ਰਕੂਪਪਾਤਭਯਾਦਿਵ ॥ ੨,੭.

ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਸਿਰਫ਼ ਨਸਾਂ, ਹੱਡੀਆਂ ਤੇ ਚਮੜੀ ਨਾਲ ਬਣੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਪਿੱਠ ਪੇਟ ਨਾਲ ਚਿਪਕੀ ਹੋਈ, ਨੱਕ ਛੱਡ ਕੇ, ਅੱਖਾਂ ਡਰ ਦੇ ਕਾਰਨ ਅੰਦਰ ਡਿੱਗੀਆਂ ਹੋਈਆਂ।