ਗਰੁਡਪੁਰਾਣਮ੍

ਪ੍ਰਥਮੇऽਹ੍ਨਿ ਤृਤੀਯੇ ਵਾ ਸਪ੍ਤਮੇ ਨਵਮੇ ਤਥਾ । ਅਸ੍ਥਿਸਂਚਯਨਂ ਕਾਰ੍ਯਂ ਦਿਨੇ ਤਦ੍ਗੋਤ੍ਰਜੈਃ ਸਹ ॥ ੨,੫.

ਪਹਿਲੇ, ਤੀਜੇ, ਸੱਤਵੇਂ ਜਾਂ ਨੌਵੇਂ ਦਿਨ, ਹੱਡੀਆਂ ਇਕੱਠੀਆਂ ਕਰਣ ਦੀ ਰਸਮ ਆਪਣੇ ਗੋਤਰੀਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

ਤਦੂਰ੍ਧ੍ਵਮਙ੍ਗਸਂਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਃ ਸਪਿਣ੍ਡਾਨਾਂ ਵਿਧੀਯਤੇ । ਯੋਗ੍ਯਾਃ ਸਰ੍ਵਕ੍ਰਿਯਾਣਾਂ ਚ ਸਮਾਨਸਲਿਲਾਸ੍ਤਥਾ ॥ ੨,੫.

ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਪਿੰਡ ਸਾਂਝੇ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਛੂਹਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਕਰਮ ਤੇ ਪਾਣੀ ਸਾਂਝਾ ਕਰਨਾ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਪ੍ਰੇਤਪਿਣ੍ਡਂ ਬਹਿਰ੍ਦਦ੍ਯਾਦ੍ਦਰ੍ਭਮਾਤ੍ਰਵਿਵਰ੍ਜਿਤਮ੍ । ਪ੍ਰਾਗੁਦੀਚ੍ਯਾਂ ਚਰੁਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰਯਤਮਾਨਸਃ ॥ ੨,੫.

ਮਰੇ ਹੋਏ ਲਈ ਪਿੰਡ ਬਾਹਰ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਦਰਭਾ ਘਾਹ ਵੀ ਨਾ ਹੋਵੇ; ਪੂਰਬ-ਉੱਤਰ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਚੜੂ ਤਿਆਰ ਕਰਕੇ, ਨ੍ਹਾ ਕੇ, ਪਵਿਤ੍ਰ ਮਨ ਨਾਲ।

ਭੂਮਾਵਸਂਸ੍ਕृਤਾਨਾਂ ਚ ਸਂਸ੍ਕृਤਾਨਾਂ ਕੁਸ਼ੇषੁ ਚ । ਨਵਭਿਰ੍ਦਿਵਸੈਃ ਪਿਣ੍ਡਾਨ੍ਨਵ ਦਦ੍ਯਾਤ੍ਸਮਾਹਿਤਃ ॥ ੨,੫.

ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਅੰਤਿਮ ਸੰਸਕਾਰ ਧਰਤੀ ਜਾਂ ਕੁਸ਼ ਘਾਹ 'ਤੇ ਹੋਈ ਹੋਵੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਨੌ ਦਿਨ ਤੱਕ ਨੌ ਪਿੰਡ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਚੜ੍ਹਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਦਸ਼ਮਂ ਪਿਣ੍ਡਮੁਤ੍ਸृਜ੍ਯ ਰਾਤ੍ਰਿਸ਼ੇषੇ ਸ਼ੁਚਿਰ੍ਭਵੇਤ੍ । ਅਸਗੋਤ੍ਰਃ ਸਗੋਤ੍ਰੋ ਵਾ ਯਦਿ ਸ੍ਤ੍ਰੀ ਯਤਿ ਵਾ ਪੁਮਾਨ੍ ॥ ੨,੫.

ਦਸਵਾਂ ਪਿੰਡ ਚੜ੍ਹਾ ਕੇ, ਰਾਤ ਦੇ ਅੰਤ 'ਤੇ ਪਵਿਤ੍ਰਤਾ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਚਾਹੇ ਗੋਤਰੀ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਨਾ, ਚਾਹੇ ਔਰਤ, ਸੰਨਿਆਸੀ ਜਾਂ ਪੁਰਸ਼ ਹੋਵੇ।

ਪ੍ਰਥਮੇऽਹਨਿ ਯੋ ਦਦ੍ਯਾਤ੍ਸ ਦਸ਼ਾਹਂ ਸਮਾਪਯੇਤ੍ । ਸ਼ਾਲਿਨਾ ਸਕ੍ਤੁਭਿਰ੍ਵਾਪਿ ਸ਼ਾਕੈਰ੍ਵਾਪ੍ਯਥ ਨਿਰ੍ਵਪੇਤ੍ ॥ ੨,੫.

ਜੋ ਪਹਿਲੇ ਦਿਨ ਪਿੰਡ ਚੜ੍ਹਾ ਦੇਵੇ, ਉਹ ਦਸ ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਰਸਮ ਪੂਰੀ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ; ਇਹ ਪਿੰਡ ਚਾਵਲ, ਆਟੇ ਜਾਂ ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਨਾਲ ਵੀ ਚੜ੍ਹਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਪ੍ਰਥਮੇऽਹਨਿ ਯਦ੍ਦ੍ਰਵ੍ਯਂ ਤਦੇਵ ਸ੍ਯਾਦ੍ਦਸ਼ਾਹਿਕਮ੍ । ਯਾਵਦਾਸ਼ੌਚਮੇਕੈਕਸ੍ਯਾਞ੍ਜਲੇਰ੍ਦਾਨਮੁਚ੍ਯਤੇ ॥ ੨,੫.

ਪਹਿਲੇ ਦਿਨ ਜੋ ਸਮੱਗਰੀ ਵਰਤੀ ਜਾਵੇ, ਉਹੀ ਦਸ ਦਿਨਾਂ ਲਈ ਵਰਤਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ; ਹਰ ਦਿਨ ਅਸ਼ੁਚਿਤਾ ਲਈ ਇੱਕ ਮੋਠਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਯਦ੍ਵਾ ਯਸ੍ਮਿਨ੍ਦਿਨੇ ਦਾਨਂ ਤਸ੍ਮਿਂਸ੍ਤਦ੍ਦਿਨਸਂਖ੍ਯਯਾ । ਦਸ਼ਾਹੇऽਞ੍ਜਲਯਃ ਪਕ੍ਸ਼ਿਨ੍ਪਞ੍ਚਾਸ਼ਦਨ੍ਤਿਮੇ ॥ ੨,੫.

ਜਾਂ, ਜਿਸ ਦਿਨ ਦਾਨ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ, ਉਸ ਦਿਨ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਮੋਠੇ ਦਿੱਤੇ ਜਾਣ; ਦਸ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਪੰਜ ਪੰਜ ਕਰਕੇ ਪੰਜਾਹ ਮੋਠੇ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਦ੍ਵਿਵृਦ੍ਧ੍ਯਾ ਵਾ ਭਵੇਤ੍ਪਕ੍ਸ਼ਿਨ੍ਨਞ੍ਜਲੀਨਾਂ ਸ਼ਤਂ ਪੁਨਃ । ਯਦਾ ਹਿ ਤ੍ਰ੍ਯਹਮਾਸ਼ੌਚਂ ਤਦਾ ਵਾਞ੍ਜਲਯੋ ਦਸ਼ ॥ ੨,੫.

ਜਾਂ, ਦੋ ਗੁਣਾ ਕਰਕੇ, ਸੌ ਮੋਠੇ ਵੀ ਦਿੱਤੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ; ਜਦੋਂ ਅਸ਼ੁਚਿਤਾ ਤਿੰਨ ਦਿਨ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਦਸ ਮੋਠੇ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਤ੍ਰਯੋऽਞ੍ਜਲਯ ਏਵਂ ਤੁ ਪ੍ਰਥਮੇऽਹਨਿ ਵੈ ਤਦਾ । ਚਤ੍ਵਾਰਸ੍ਤੁ ਦ੍ਵਿਤੀਯੇऽਹ੍ਨਿ ਤृਤੀਯੇ ਸ੍ਯੁਸ੍ਤ੍ਰਯਸ੍ਤਥਾ ॥ ੨,੫.

ਪਹਿਲੇ ਦਿਨ ਤਿੰਨ ਮੁਠੀਆਂ ਪਾਣੀ ਦੀ ਚੜ੍ਹਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਦੂਜੇ ਦਿਨ ਚਾਰ, ਤੇ ਤੀਜੇ ਦਿਨ ਫਿਰ ਤਿੰਨ ਮੁਠੀਆਂ।

ਸ਼ਤਾਞ੍ਜਲਿ ਯਦਾ ਪਕ੍ਸ਼ਿਨ੍ਨਾਦ੍ਯੇ ਤ੍ਰਿਂਸ਼ਤ੍ਤਦਾਹਨਿ । ਚਤ੍ਵਾਰਿਂਸ਼ਦ੍ਦ੍ਵਿਤੀਯੇऽਹ੍ਨਿ ਤ੍ਰਿਂਸ਼ਦਹ੍ਨਿ ਤृਤੀਯਕੇ ॥ ੨,੫.

ਪਹਿਲੇ ਦਿਨ ਸੌ ਮੁਠੀਆਂ ਪਾਣੀ ਦੀ ਚੜ੍ਹਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਤੀਵੇਂ ਦਿਨ ਤੇ ਤੀਹ, ਦੂਜੇ ਦਿਨ ਚਾਲੀ, ਤੇ ਤੀਜੇ ਦਿਨ ਫਿਰ ਤੀਹ ਮੁਠੀਆਂ।

ਏਵਂ ਜਲਸ੍ਯਾਞ੍ਜਲਯੋ ਵਿਭਾਜ੍ਯਾਃ ਪਕ੍ਸ਼ਯੋਰ੍ਦ੍ਵਯੋਃ । ਸਰ੍ਵੇषੁ ਪਿਤृਕਾਰ੍ਯੇषੁ ਪੁਤ੍ਰੋ ਮੁਖ੍ਯੋऽਧਿਕਾਰਵਾਨ੍ ॥ ੨,੫.

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਾਣੀ ਦੀਆਂ ਮੁਠੀਆਂ ਦੋ ਪਾਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਣੀਆਂ ਹਨ; ਸਾਰੇ ਪਿਤਰਾਂ ਦੇ ਕਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਪੁੱਤਰ ਹੀ ਮੁੱਖ ਤੇ ਅਧਿਕਾਰੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਪਿਣ੍ਡਪ੍ਰਸੇਕਸ੍ਤੂष੍ਣੀਞ੍ਚ ਪੁष੍ਪਧੂਪਾਦਿਕਂ ਤਥਾ । ਦਸ਼ਮੇऽਹਨਿ ਸਮ੍ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੇ ਸ੍ਨਾਨਂ ਗ੍ਰਾਮਾਦ੍ਬਹਿਸ਼੍ਚਰੇਤ੍ ॥ ੨,੫.

ਪਿੰਡ ਚੜ੍ਹਾਉਣਾ, ਚੁੱਪ ਰਹਿਣਾ, ਫੁੱਲ ਤੇ ਧੂਪ ਆਦਿ—ਦਸਵੇਂ ਦਿਨ ਆਉਣ 'ਤੇ ਪਿੰਡ ਚੜ੍ਹਾਉਣ ਵਾਲਾ ਪਿੰਡ ਦੇ ਬਾਹਰ ਨ੍ਹਾਵੇ।

ਤਤ੍ਰ ਤ੍ਯਾਜ੍ਯਾਨਿ ਵਾਸਾਂਸਿ ਕੇਸ਼ਸ਼੍ਮਸ਼੍ਰੁਨਖਾਨਿ ਚ । ਵਿਪ੍ਰਃ ਸ਼ੁਧ੍ਯਤ੍ਯਪਃ ਸ੍ਪृष੍ਟ੍ਵਾ ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਤ੍ਰਿਯੋ ਵਾਹਨਂ ਤਥਾ ॥ ੨,੫.

ਉਥੇ ਕਪੜੇ, ਵਾਲ, ਦਾਡ਼ੀ ਤੇ ਨਖ ਵੱਡਣੇ ਜਾਂ ਛੱਡਣੇ ਹਨ; ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਪਾਣੀ ਛੂਹ ਕੇ ਪਵਿੱਤਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਕਸ਼ਤਰੀਆ ਆਪਣੀ ਸਵਾਰੀ ਨਾਲ।

ਵੈਸ਼੍ਯਃ ਪ੍ਰਤੋਦਂ ਰਸ਼੍ਮੀਨ੍ਵਾ ਸ਼ੂਦ੍ਰੋ ਯष੍ਟਿਂ ਕृਤਕ੍ਰਿਯਃ । ਮृਤਾਦਲ੍ਪਵਯੋਭਿਸ਼੍ਚ ਸਪਿਣ੍ਡੈਃ ਪਰਿਵਾਪਨਮ੍ ॥ ੨,੫.

ਵੈਸ਼ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਚਾਬਕ ਜਾਂ ਰੱਸਾ, ਸ਼ੂਦਰ ਨੂੰ ਲਾਠੀ, ਕਰਮ ਕਰ ਕੇ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਜਿਹੜੇ ਛੋਟੀ ਉਮਰ 'ਚ ਮਰੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਪੀੰਡਿਕਰਣ ਆਪਣੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਨਾਲ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਕਾਰ੍ਯਨ੍ਤੁ षੋਡਸ਼ੀ षਡ੍ਭਿਃ ਪਿਣ੍ਡੈਰ੍ਦਸ਼ਭਿਰੈਵ ਚ । ਪ੍ਰਥਮਾ ਮਲਿਨਾ ਹ੍ਯੇਤੈਰਾਦਸ਼ਾਹਂ ਮृਤੇਰ੍ਭਵੇਤ੍ ॥ ੨,੫.

ਛੇ ਜਾਂ ਦਸ ਪਿੰਡਾਂ ਨਾਲ ਸੋਲਾਂ ਕਰਮ ਕਰਨੇ ਹਨ; ਮਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲੇ ਦਸ ਦਿਨ ਇਹਨਾਂ ਨਾਲ ਮਲਿਨਤਾ ਵਿਚ ਮਨਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਦਿਨਾਨਿ ਦਸ਼ ਯਾਨ੍ਪਿਣ੍ਡਾਨ੍ਕੁਰ੍ਵਨ੍ਤ੍ਯਤ੍ਰ ਸੁਤਾਦਯਃ । ਪ੍ਰਤ੍ਯਹਂ ਤੇ ਵਿਭਜ੍ਯਨ੍ਤੇ ਚਤੁਰ੍ਭਾਗੈਃ ਖਗੋਤ੍ਤਮ ॥ ੨,੫.

ਦਸ ਦਿਨ ਪੁੱਤਰ ਤੇ ਹੋਰ ਪਿੰਡ ਚੜ੍ਹਾਉਂਦੇ ਹਨ; ਹਰ ਦਿਨ, ਖਗੋਤਮ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਚਾਰ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਭਾਗਦ੍ਵਯੇਨ ਦੇਹਃ ਸ੍ਯਾਤ੍ਤृਤੀਯੇਨ ਯਮਾਨੁਗਾਃ । ਤृਪ੍ਯਨ੍ਤਿ ਹਿ ਚਤੁਰ੍ਥੇਨ ਸ੍ਵਯਮਪ੍ਯੁਪਜੀਵਤਿ ॥ ੨,੫.

ਦੋ ਹਿੱਸਿਆਂ ਨਾਲ ਸਰੀਰ ਬਣਦਾ ਹੈ; ਤੀਜੇ ਨਾਲ ਯਮ ਦੇ ਸਾਥੀ; ਚੌਥੇ ਨਾਲ ਉਹ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਮਰਿਆ ਹੋਇਆ ਆਪ ਵੀ ਜੀਵਨ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ।

ਅਹੋਰਾਤ੍ਰੈਸ੍ਤੁ ਨਵਭਿਰ੍ਦੇਹੋ ਨਿष੍ਪਤ੍ਤਿਮਾਪ੍ਨੁਯਾਤ੍ । ਸ਼ਿਰਸ੍ਤ੍ਵਾਦ੍ਯੇਨ ਪਿਣ੍ਡੇਨ ਪ੍ਰੇਤਸ੍ਯ ਕ੍ਰਿਯਤੇ ਤਥਾ ॥ ੨,੫.

ਨੌ ਦਿਨ ਤੇ ਰਾਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸਰੀਰ ਪੂਰਾ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਪਹਿਲੇ ਪਿੰਡ ਨਾਲ ਮਰੇ ਹੋਏ ਦਾ ਸਿਰ ਬਣਦਾ ਹੈ।

ਦ੍ਵਿਤੀਯੇਨ ਤੁ ਕਰ੍ਣਾਕ੍ਸ਼ਿਨਾਸਿਕਂ ਤੁ ਸਮਾਸਤਃ । ਗਲਾਂਸਭੁਜਵਕ੍ਸ਼ਸ਼੍ਚ ਤृਤੀਯੇਨ ਤਥਾ ਕ੍ਰਮਾਤ੍ ॥ ੨,੫.

ਦੂਜੇ ਪਿੰਡ ਨਾਲ ਕੰਨ, ਅੱਖਾਂ ਤੇ ਨੱਕ ਬਣਦੇ ਹਨ; ਤੀਜੇ ਨਾਲ ਗਲਾ, ਮੋਢੇ, ਬਾਂਹਾਂ ਤੇ ਛਾਤੀ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਬਣਦੇ ਹਨ।

ਚਤੁਰ੍ਥੇਨ ਚ ਪਿਣ੍ਡੇਨ ਨਾਭਿਲਿਙ੍ਗਗੁਦਂ ਤਥਾ । ਜਾਨੁਜਙ੍ਘਂ ਤਥਾ ਪਾਦੌ ਪਞ੍ਚਮੇਨ ਤੁ ਸਰ੍ਵਦਾ ॥ ੨,੫.

ਚੌਥੇ ਪਿੰਡ ਨਾਲ ਨਾਭੀ, ਲਿੰਗ ਤੇ ਗੁਦਾ ਬਣਦੇ ਹਨ; ਪੰਜਵੇਂ ਨਾਲ ਹਮੇਸ਼ਾ ਗੋਡੇ, ਪਿੰਡਲੀਆਂ ਤੇ ਪੈਰ।

ਸਰ੍ਵਮਰ੍ਮਾਣਿ षष੍ਠੇਨ ਸਪ੍ਤਮੇਨ ਤੁ ਨਾਡਯਃ । ਦਨ੍ਤਲੋਮਾਨ੍ਯष੍ਟਮੇਨ ਵੀਰ੍ਯਨ੍ਤੁ ਨਵਮੇਨ ਚ ॥ ੨,੫.

ਛੇਵੇਂ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਮਰਮ, ਸਤਵੇਂ ਨਾਲ ਨਸਾਂ, ਅਠਵੇਂ ਨਾਲ ਦੰਦ ਤੇ ਵਾਲ, ਨੌਵੇਂ ਨਾਲ ਵੀਰਯ।

ਦਸ਼ਮੇਨ ਤੁ ਪੂਰ੍ਣਤ੍ਵਂ ਤृਪ੍ਤਤਾ ਕ੍ਸ਼ੁਦ੍ਵਿਪਰ੍ਯਯਃ । ਮਧ੍ਯਮਾਂ षੋਡਸ਼ੀਂ ਵਚ੍ਮਿ ਵੈਨਤੇਯ ਸ਼ृਣੁष੍ਵ ਮੇ ॥ ੨,੫.

ਦਸਵੇਂ ਨਾਲ ਪੂਰਨਤਾ, ਤ੍ਰਿਪਤੀ ਤੇ ਭੁੱਖ ਮੁਕ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਹੁਣ ਮੈਂ ਵਿਚਕਾਰ ਦੇ ਸੋਲਾਂ ਕਰਮਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਵੈਨਤੇਯਾ, ਸੁਣ।

ਵਿष੍ਣਵਾਦਿਵਿष੍ਣੁਪਰ੍ਯਨ੍ਤਾਨ੍ਯੇਕਾਦਸ਼ ਤਥਾ ਖਗ । ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਾਨਿ ਪਞ੍ਚ ਦੇਵਾਨਾਮਿਤ੍ਯੇषਾਂ ਮਧ੍ਯषੋਡਸ਼ੀ ॥ ੨,੫.੩੮ ਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਦੁਰ੍ਮਤਿਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਯਦਿ ਨਾਰਾਯਣੋ ਬਲਿਃ । ਏਕਾਦਸ਼ਾਹੇ ਕਰ੍ਤਵ੍ਯੋ ਵृषੋਤ੍ਸਰ੍ਗੋऽਪਿ ਤਤ੍ਰ ਵੈ ॥ ੨,੫.

ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਤੋਂ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਤੱਕ ਗਿਆਰਾਂ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਹ ਹਨ, ਖਗ; ਤੇ ਪੰਜ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ—ਇਹਨਾਂ ਦੀ ਵਿਚਕਾਰ ਦੀ ਸੋਲਾਂ ਕਰਮਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਹੈ। ਜੇ ਨਾਰਾਇਣ ਜਾਂ ਬਲੀ ਭੁੱਲ ਗਏ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਗਿਆਰਵੇਂ ਦਿਨ ਕਰਮ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਉਥੇ ਵੱਢਾ ਵੀ ਛੱਡਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਏਕਾਦਸ਼ਾਹੇ ਪ੍ਰੇਤਸ੍ਯ ਯਸ੍ਯੋਤ੍ਸृਜ੍ਯੇਤ ਨੋ ਵृषਃ । ਪ੍ਰੇਤਤ੍ਵਂ ਸੁਸ੍ਥਿਰਂ ਤਸ੍ਯ ਦਤ੍ਤੈਃ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਸ਼ਤੈਰਪਿ ॥ ੨,੫.

ਜੇ ਗਿਆਰਵੇਂ ਦਿਨ ਮਰੇ ਹੋਏ ਲਈ ਵੱਢਾ ਨਾ ਛੱਡਿਆ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਉਸ ਦੀ ਪ੍ਰੇਤ ਅਵਸਥਾ ਪੱਕੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਭਾਵੇਂ ਸੌ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਹ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਜਾਣ।

ਅਕृਤ੍ਵਾ ਯਦ੍ਵृषੋਤ੍ਸਰ੍ਗਂ ਕृਤਂ ਵੈ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਨਮ੍ । ਨਿष੍ਫਲਂ ਸਕਲਂ ਵਿਦ੍ਯਾਤ੍ਪ੍ਰਮੀਤਾਯ ਨ ਤਦ੍ਭਵੇਤ੍ ॥ ੨,੫.

ਜੇ ਵੱਢਾ ਛੱਡਣ ਦਾ ਕਰਮ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਤੇ ਸਿਰਫ ਪਿੰਡ ਚੜ੍ਹਾਇਆ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਇਹ ਸਾਰੇ ਕਰਮ ਵਿਅਰਥ ਹਨ, ਮਰੇ ਹੋਏ ਨੂੰ ਕੋਈ ਲਾਭ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।

ਵृषੋਤ੍ਸਰ੍ਗਾਦृਤੇ ਨਾਨ੍ਯਤ੍ਕਿਞ੍ਚਿਦਸ੍ਤਿ ਮਹੀਤਲੇ । ਪੁਤ੍ਰਃ ਪਤ੍ਨ੍ਯਥ ਦੌਹਿਤ੍ਰਃ ਪਿਤਾ ਵਾ ਦੁਹਿਤਾਥ ਵਾ ॥ ੨,੫.

ਵੱਢਾ ਛੱਡਣ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਹੋਰ ਕੁਝ ਨਹੀਂ—ਭਾਵੇਂ ਪੁੱਤਰ, ਪਤਨੀ, ਨਾਤੀ, ਪਿਤਾ ਜਾਂ ਧੀ ਹੋਵੇ।

ਮृਤਾਦਨਨ੍ਤਰਂ ਤਸ੍ਯ ਧ੍ਰੁਵਂ ਕਾਰ੍ਯੋ ਵृषੋਤ੍ਸਵਃ । ਚਤੁਰ੍ਵਤ੍ਸਤਰੀਯੁਕ੍ਤੋ ਯਸ੍ਯੋਤ੍ਸृਜ੍ਯੇਤ ਵਾ ਵृषਃ ॥ ੨,੫.

ਮੌਤ ਹੋਣ ਦੇ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ ਉਸ ਲਈ ਨਿਸਚਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵੱਛਾ ਚੜ੍ਹਾਉਣ ਦੀ ਰਸਮ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਚਾਰ ਸਾਲ ਦੇ ਵੱਛੇ ਨਾਲ ਜਾਂ ਜਿਸ ਵੱਛੇ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੋਵੇ, ਉਸ ਨਾਲ ਕਰੀਦੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਅਲਙ੍ਕृਤੋ ਵਿਧਾਨੇਨ ਪ੍ਰੇਤਤ੍ਵਂ ਤਸ੍ਯ ਨੋ ਭਵੇਤ੍ । ਏਕਾਦਸ਼ੇऽਹ੍ਨਿ ਸਮ੍ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੇ ਵृषਾਲਾਭੋ ਭਵੇਦ੍ਯਦਿ ॥ ੨,੫.

ਜੇ ਵੱਛਾ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਸਜਾਇਆ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਮਰਨ ਵਾਲਾ ਆਤਮਾ ਭਟਕਦਾ ਨਹੀਂ। ਪਰ ਜੇ ਵੱਛਾ ਇਕਾਦਸ਼ੀ ਦਿਨ ਮਿਲੇ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਭਟਕਣ ਵਾਲਾ ਹੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।