ਮਹਾਵਕ੍ਤ੍ਰਾ ਮਹਾਦਂष੍ਟ੍ਰਾ ਵ੍ਯਾਘ੍ਰਾ ਇਵ ਮਹਾਬਲਾਃ । ਤਤਸ਼੍ਚ ਵਨਮਾਲੋਕ੍ਯ ਸ਼ਿਸ਼ਿਰਚ੍ਛਾਯਮਗ੍ਰਤਃ ॥ ੨,੩.
ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਜ਼ਬਾਨਾਂ ਤੇ ਦੰਦ ਵੱਡੇ ਹਨ, ਬਹੁਤ ਤਾਕਤਵਰ ਹਨ, ਬਿਲਕੁਲ ਬਾਘਾਂ ਵਾਂਗ। ਉਹ ਅੱਗੇ ਜੰਗਲ ਨੂੰ ਵੇਖਦੇ ਹਨ, ਜਿੱਥੇ ਠੰਢੀ ਛਾਂ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਪ੍ਰਯਾਨ੍ਤਿ ਪ੍ਰਾਣਿਨਸ੍ਤਤ੍ਰ ਕ੍ਸ਼ੁਤ੍ਤਾਪਪਰਿਪੀਡਿਤਾਃ । ਮਾਤਰ੍ਭ੍ਰਾਤਸ੍ਤਾਤ ਇਤਿ ਕ੍ਰਨ੍ਦਮਾਨਾਃ ਸੁਦੁਃ ਖਿਤਾਃ ॥ ੨,੩.
ਭੁੱਖ ਤੇ ਪਿਆਸ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਜੀਵ ਉਥੇ ਵੱਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਵੱਡੇ ਦੁੱਖ ਵਿੱਚ 'ਮਾਂ! ਭਰਾ! ਪਿਤਾ!' ਕਹਿ ਕੇ ਰੋਦੇ ਹਨ।
ਦਹ੍ਯਮਾਨਾਙ੍ਘ੍ਰਿਯੁਗਲਾ ਧਰਣਿਸ੍ਥੇਨ ਵਹ੍ਨਿਨਾ । ਤੇषਾਂ ਗਤਾਨਾਂ ਤਤ੍ਰਾਪਿ ਅਤਿ ਸ਼ੀਤਿਃ ਸਮੀਰਣਃ ॥ ੨,੩.
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਦੀ ਜੋੜੀ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਲੱਗੀ ਅੱਗ ਨਾਲ ਸੜ ਰਹੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਜਦ ਉਹ ਉਥੇ ਪਹੁੰਚਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਬੜੀ ਠੰਢੀ ਹਵਾ ਵੱਜਦੀ ਹੈ।
ਪ੍ਰਵਾਤਿ ਤੇਨ ਪਾਤ੍ਯਨ੍ਤੇ ਤੇषਾਂ ਖਡ੍ਗਾਸ੍ਤਥੋਪਰਿ । ਛਿਨ੍ਨਾਃ ਪਤਨ੍ਤਿ ਤੇ ਭੂਮੌ ਜ੍ਵਲਤ੍ਪਾਵਕਸਂਚਯੇ ॥ ੨,੩.
ਉਹ ਹਵਾ ਨਾਲ ਉਪਰੋਂ ਤਲਵਾਰਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਡਿੱਗਦੀਆਂ ਹਨ। ਕੱਟੇ ਹੋਏ, ਉਹ ਜਲਦੀ ਅੱਗ ਦੇ ਢੇਰਾਂ ਵਿੱਚ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਡਿੱਗ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਲੇਲਿਹ੍ਯਮਾਨੇ ਚਾਨ੍ਯਤ੍ਰ ਤਪ੍ਤਾਸ਼ੇषਮਹੀਤਲੇ । ਸਾਰਮੇਯਾਸ਼੍ਚ ਤੇ ਸ਼ੀਘ੍ਰਂ ਸ਼ਾਤਯਨ੍ਤਿ ਸ਼ਰੀਰਤਃ ॥ ੨,੩.
ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਥਾਂ, ਜਦ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਅੱਗ ਚੁੰਦੀ ਹੈ, ਤੇਜ਼ ਕੁੱਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਜਲਦੀ ਚੀਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਤੇषਾਂ ਖਣ੍ਡਾਨ੍ਯਨੇਕਾਨਿ ਰੁਦਤਾਮਤਿਭੀषਣੇ । ਅਸਿਪਤ੍ਰਵਨਂ ਤਾਤ ਮਯੈਤਤ੍ਪਰਿਕੀਰ੍ਤਿਤਮ੍ ॥ ੨,੩.
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਟੁਕੜੇ, ਡਰਾਉਣੇ ਤੇ ਰੋ ਰਹੇ, ਇੱਧਰ-ਉੱਧਰ ਪਏ ਹਨ। ਹੇ ਪਿਆਰੇ, ਮੈਂ 'ਅਸੀਪਤ੍ਰ ਵਨ' ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਅਤਃ ਪਰਂ ਭੀਮਤਰਂ ਤਪ੍ਤਕੁਂਭਂ ਨਿਬੋਧ ਮੇ । ਸਮਨ੍ਤਤਸ੍ਤਪ੍ਤਕੁਮ੍ਭਾ ਵਹ੍ਨਿਜ੍ਵਾਲਾਸਮਨ੍ਵਿਤਾਃ ॥ ੨,੩.
ਹੁਣ ਮੇਰੇ ਤੋਂ ਹੋਰ ਵੀ ਡਰਾਉਣੇ 'ਤਪਤ ਕੁੰਭ' ਨਰਕ ਬਾਰੇ ਸੁਣੋ, ਜਿੱਥੇ ਚਾਰ ਪਾਸੇ ਅੱਗ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ ਉਬਲੇ ਹੋਏ ਭਾਂਡੇ ਹਨ।
ਜ੍ਵਲਦਗ੍ਨਿਚਯਾਸ੍ਤਪ੍ਤਤੈਲਾਯਸ਼੍ਚੂਰ੍ਣਪੂਰਿਤਾਃ । ਏषੁ ਦੁष੍ਕृਤਕਰ੍ਮਾਣੋ ਯਾਮ੍ਯੈਃ ਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਤਾ ਹ੍ਯਧੋਮੁਖਾਃ ॥ ੨,੩.
ਉਹ ਭਾਂਡੇ ਜਲਦੀ ਅੱਗ, ਉਬਲਦੇ ਤੇਲ ਤੇ ਧਾਤ ਦੇ ਚੂਰਨ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਪਾਪੀ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਯਮ ਦੇ ਸੇਵਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸਿਰ ਦੇ ਬਲ ਸੁੱਟ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਕ੍ਵਾਥ੍ਯਨ੍ਤੇ ਵਿਸ੍ਫੁਟਦ੍ਗਾਤ੍ਰਾ ਗਲਨ੍ਮਜ੍ਜਾਜਲਾਨ੍ਵਿਤਾਃ । ਸ੍ਫੁਟਤ੍ਕਪਾਲੇਨਤ੍ਰਾਸ੍ਥਿਚ੍ਛਿਦ੍ਯਮਾਨਾ ਵਿਭੀषਣੈਃ ॥ ੨,੩.
ਉਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਫਟ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਅੱਡੀਆਂ ਤੇ ਰਸ ਪਿਘਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਖੋਪੜੀਆਂ ਤੇ ਹੱਡੀਆਂ ਡਰਾਉਣੇ ਝਟਕਿਆਂ ਨਾਲ ਟੁੱਟ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਗृਧ੍ਰੈਰੁਤ੍ਪਾਟ੍ਯ ਮੁਚ੍ਯਨ੍ਤੇ ਪੁਨਸ੍ਤੇष੍ਵੇਵ ਵੇਗਿਤੈਃ । ਪੁਨਸ਼੍ਚਿਮਚਿਮਾਯਨ੍ਤੇ ਤੈਲਨੈਕ੍ਯਂ ਵ੍ਰਜਨ੍ਤਿ ਚ ॥ ੨,੩.
ਗ੍ਰਿਧਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਫਾੜ ਕੇ ਬਾਹਰ ਕੱਢ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਫਿਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਮੁੜ ਭਾਂਡਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸੁੱਟ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਉਬਲਦੇ ਤੇ ਤੇਲ ਵਿੱਚ ਮਿਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਦ੍ਰਵੀਭੂਤੈਃ ਸ਼ਿਰੋਗਾਤ੍ਰੈਃ ਸ੍ਨਾਯੁਮਾਂਸਤ੍ਵਗਾਸ੍ਥਿਭਿਃ । ਤਤੋ ਯਾਮ੍ਯੈਰ੍ਨਰੈਰਾਸ਼ੁ ਦਰ੍ਵ੍ਯਾਘਟ੍ਟਨਘਟ੍ਟਿਤਾਃ ॥ ੨,੩.
ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਿਰ ਤੇ ਸਰੀਰ, ਨਸਾਂ, ਮਾਸ, ਚਮੜੀ ਤੇ ਹੱਡੀਆਂ ਪਿਘਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਯਮ ਦੇ ਸੇਵਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਚਮਚਿਆਂ ਨਾਲ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਮਾਰਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਝਟਕਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ।
ਕृਤਾਵਰ੍ਤੇ ਮਹਾਤੈਲੇ ਕ੍ਵਾਥ੍ਯਨ੍ਤੇ ਪਾਪਕਰ੍ਮਿਣਃ । ਏष ਤੇ ਵਿਸ੍ਤਰੇਣੋਕ੍ਤਸ੍ਤਪ੍ਤਕੁਮ੍ਭੋ ਮਯਾ ਖਗ ॥ ੨,੩.
ਪਾਪ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਵੱਡੇ ਤੇਲ ਦੇ ਭਾਂਡੇ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਕੇ ਉਬਾਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਪਲਟਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਇਹ ਤਪਦੇ ਭਾਂਡੇ ਦੀ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਆਦਿਮੋ ਰੌਰਵਃ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤੋ ਮਹਾਰੌਰਵਕੋऽਪਰਃ । ਅਤਿਸ਼ੀਤਸ੍ਤृਤੀਯਸ੍ਤੁ ਚਤੁਰ੍ਥੋ ਹਿ ਨਿਕृਨ੍ਤਨਃ ॥ ੨,੩.
ਪਹਿਲਾ ਨਰਕ ਰੌਰਵ ਹੈ, ਦੂਜਾ ਮਹਾਰੌਰਵ, ਤੀਜਾ ਅਤਿ-ਠੰਢਾ, ਤੇ ਚੌਥਾ ਨਿਕ੍ਰੰਤਨ ਹੈ।
ਅਪ੍ਰਤਿष੍ਠਃ ਪਞ੍ਚਮਃ ਸ੍ਯਾਦਸਿਪਤ੍ਰਵਨੋऽਪਰਃ । ਸਪ੍ਤਮਸ੍ਤਪ੍ਤਕੁਮ੍ਭਸ੍ਤੁ ਸਪ੍ਤੈਤੇ ਨਰਕਾ ਮਤਾਃ ॥ ੨,੩.
ਪੰਜਵਾਂ ਅਪ੍ਰਤਿਸ਼ਠਾ, ਛੇਵਾਂ ਅਸੀਪਤ੍ਰਵਨ, ਤੇ ਸੱਤਵਾਂ ਤਪਤਕੁੰਭ ਹੈ; ਇਹ ਸੱਤ ਨਰਕ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਸ਼੍ਰੂਯਨ੍ਤੇਨ੍ਯਾਨ੍ਯਪਿ ਤਥਾ ਨਰਕਾਣਿ ਨਰਾਧਮਾਃ । ਕਰ੍ਮਣਾਂ ਤਾਰਤਮ੍ਯੇਨ ਤੇषੁਤੇषੁ ਪਤਨ੍ਤਿ ਹਿ ॥ ੨,੩.
ਹੋਰ ਨਰਕਾਂ ਦੀ ਵੀ ਉਲਲੇਖ ਸੁਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਨਰਕਾਂ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗਦੇ ਹਨ।
ਤਥਾ ਹਿ ਨਰਕੋ ਰੋਧਃ ਸ਼ੂਕਰਸ੍ਤਾਲ ਏਵ ਚ । ਤਪ੍ਤਕੁਮ੍ਭੋ ਮਹਾਜ੍ਵਾਲਃ ਸ਼ਬਲੋऽਥ ਵਿਮੋਹਨਃ ॥ ੨,੩.
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਰਕਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਹਨ: ਰੋਧ, ਸ਼ੂਕਰ, ਤਾਲ, ਤਪਤਕੁੰਭ, ਮਹਾਜਵਾਲਾ, ਸ਼ਬਲ ਤੇ ਵਿਮੋਹਨ।
ਕ੍ਰਿਮਿਸ਼੍ਚ ਕ੍ਰਿਮਭਕ੍ਸ਼ਸ਼੍ਚ ਲਾਲਾਭਕ੍ਸ਼ੋ ਵਿषਞ੍ਜਨਃ । ਅਧਃ ਸ਼ਿਰਾਃ ਪੂਯਵਹੋ ਰੁਧਿਰਾਨ੍ਧਸ਼੍ਚ ਵਿਡ੍ਰਭੁਜਃ ॥ ੨,੩.
ਕ੍ਰਿਮਿ, ਕ੍ਰਿਮਿਭਕਸ਼, ਲਾਲਾਭਕਸ਼, ਵਿਸੰਜਨ, ਅਧਸ਼ਿਰਾ, ਪੂਯਵਹ, ਰੁਧਿਰਾਂਧ ਤੇ ਵਿਡ੍ਰਭੁਜਾ ਵੀ ਨਰਕ ਹਨ।
ਤਥਾ ਵੈਤਰਣੀ ਸੂ (ਮੂ) ਮਸਿਪਤ੍ਰਵਨਂ ਤਥਾ । ਅਗ੍ਨਿਜ੍ਵਾਲੋ ਮਹਾਘੋਰਃ ਸਨ੍ਦਂਸ਼ੋ ਵਾਪ੍ਯਭੋਜਨਃ ॥ ੨,੩.
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵੈਤਰਣੀ, ਸੂਮੂ (ਜਾਂ ਮੂਮਸੀਪਤ੍ਰਵਨ), ਅਗਨਿਜਵਾਲਾ, ਮਹਾਘੋਰ, ਸੰਦੰਸ਼ ਤੇ ਵਾਪਿਆਭੋਜਨ ਨਰਕ ਹਨ।
ਤਮਸ਼੍ਚ ਕਾਲਸੂਤ੍ਰਂ ਚ ਲੋਹਸ਼੍ਚਾਪ੍ਯਭਿਦਸ੍ਤਥਾ । ਅਪ੍ਰਤਿष੍ਠੋऽਪ੍ਯਵੀਚਿਸ਼੍ਚ ਨਰਕਾ ਏਵਮਾਦਯਃ ॥ ੨,੩.
ਤਮ, ਕਾਲਸੂਤਰ, ਲੋਹਾ, ਅਭਿਦਾ, ਅਪ੍ਰਤਿਸ਼ਠਾ ਤੇ ਅਵੀਚੀ ਵੀ ਮੁੱਖ ਨਰਕ ਹਨ।
ਤਾਮਸਾ ਨਰਕਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਯਮਸ੍ਯ ਵਿषਯੇ ਸ੍ਥਿਤਾਃ । ਯੇषੁ ਦੁष੍ਕृਤਕਰ੍ਮਾਣਃ ਪਤਨ੍ਤਿ ਹਿ ਪृਥਕ੍ਪृਥਕ੍ ॥ ੨,੩.
ਇਹ ਸਾਰੇ ਨਰਕ ਹਨ ਜੋ ਹਨੇਰੇ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ ਹਨ ਤੇ ਯਮ ਦੇ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹਨ; ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੰਦੇ ਕਰਮ ਕੀਤੇ ਹਨ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਕਰਮਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਨਰਕਾਂ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗਦੇ ਹਨ।
ਭੂਮੇਰਧਸ੍ਤਾਤ੍ਤੇ ਸਰ੍ਵੇ ਰੌਰਵਾਦ੍ਯਾਃ ਪ੍ਰਕੀਰ੍ਤਿਤਾਃ । ਰੋਘੋ ਗੋਘ੍ਨੋ ਭ੍ਰੂਣਹਾ ਚ ਅਗ੍ਨਿਦਾਤਾ ਨਰਃ ਪਤੇਤ੍ ॥ ੨,੩.
ਇਹ ਸਾਰੇ, ਰੌਰਵ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਕੇ, ਧਰਤੀ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਜੋ ਗਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਦਾ, ਰੋਗ ਲਿਆਉਂਦਾ, ਭੂਣ ਨੂੰ ਮਾਰਦਾ ਜਾਂ ਅੱਗ ਦਾ ਦਾਨ ਗਲਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗਦਾ ਹੈ।
ਸੂਕਰੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਹਾ ਮਜ੍ਜੇਤ੍ਸੁਰਾਪਃ ਸ੍ਵਰ੍ਣਤਸ੍ਕਰਃ । ਤਾਲੇ ਪਤੇਤ੍ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਤ੍ਰਹਨ੍ਤਾ ਹਤ੍ਵਾ ਵੈਸ਼੍ਯਂ ਚ ਦੁਰ੍ਗਤਿਃ ॥ ੨,੩.
ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣ-ਹੱਤਿਆ ਕਰੇ ਉਹ ਸ਼ੂਕਰ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬਦਾ ਹੈ; ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਣ ਵਾਲਾ, ਸੋਨੇ ਦਾ ਚੋਰ, ਤੇ ਕਸ਼ਤਰੀ ਨੂੰ ਮਾਰਣ ਵਾਲਾ ਤਾਲ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਵੈਸ਼ ਨੂੰ ਮਾਰਣ ਵਾਲਾ ਮੰਦ ਭਾਗ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਹਤ੍ਯਾਂ ਚ ਯਃ ਕੁਰ੍ਯਾਦ੍ਯਸ਼੍ਚ ਸ੍ਯਾਦ੍ਗੁਰੁਤਲ੍ਪਗਃ । ਸ੍ਵਸृਗਾਮੀ ਤਪ੍ਤਕੁਮ੍ਭੀ ਤਥਾ ਰਾਜਭਟੋऽਨृਤੀ ॥ ੨,੩.
ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣ-ਹੱਤਿਆ ਕਰੇ, ਜਾਂ ਗੁਰੂ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਭੰਗ ਕਰੇ, ਜਾਂ ਆਪਣੀ ਭੈਣ ਦੇ ਨੇੜੇ ਜਾਵੇ, ਉਹ ਤਪਤਕੁੰਭ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਰਾਜਾ ਦਾ ਝੂਠ ਬੋਲਣ ਵਾਲਾ ਭਟ ਵੀ ਉਥੇ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਤਪ੍ਤਲੋਹੈਸ਼੍ਚ ਵਿਕ੍ਰੇਤਾ ਤਥਾ ਬਨ੍ਧਨਰਕ੍ਸ਼ਿਤਾ । ਮਾਧ੍ਵੀ ਵਿਕ੍ਰਯਕਰ੍ਤਾਂ ਚ ਯਸ੍ਤੁ ਭਕ੍ਤਂ ਪਰਿਤ੍ਯਜੇਤ੍ ॥ ੨,੩.
ਤਪਦੇ ਲੋਹੇ ਵੇਚਣ ਵਾਲਾ, ਜੇਲ੍ਹ ਦਾ ਰਖਵਾਲਾ, ਸ਼ਹਦ ਵੇਚਣ ਵਾਲਾ, ਤੇ ਭਗਤ ਨੂੰ ਛੱਡਣ ਵਾਲਾ—all ਇਹ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਮਹਾਜ੍ਵਾਲੀ ਦੁਹਿਤਰਂ ਸ੍ਨੁषਾਂ ਗਚ੍ਛਤਿ ਯਸ੍ਤੁ ਵੈ । ਵੇਦੋ ਵਿਕ੍ਰੀਯਤੇ ਯੈਸ਼੍ਚ ਵੇਦਂ ਦੂषਯਤੇ ਤੁ ਯਃ ॥ ੨,੩.
ਜੋ ਆਪਣੀ ਧੀ ਜਾਂ ਵਹੁ ਨੂੰ ਭੰਗ ਕਰੇ, ਜਾਂ ਵੇਦ ਵੇਚੇ, ਜਾਂ ਵੇਦ ਨੂੰ ਭੰਗ ਕਰੇ, ਉਹ ਮਹਾਜਵਾਲਾ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਗੁਰੁਂ ਚੈਵਾਵਮਨ੍ਯਨ੍ਤੇ ਵਾਕ੍ਸ਼ਰੈਸ੍ਤਾਡਯਨ੍ਤਿ ਚ । ਅਗਮ੍ਯਾਗਾਮੀ ਚ ਨਰੋ ਨਰਕਂ ਸ਼ਬਲਂ ਵ੍ਰਜੇਤ੍ ॥ ੨,੩.
ਜੋ ਆਪਣੇ ਗੁਰੂ ਦੀ ਬੇਅਦਬੀ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਗੱਲਾਂ ਜਾਂ ਅੱਖਰਾਂ ਨਾਲ ਮਾਰਦੇ ਹਨ, ਜਾਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮਨਾਹੀ ਕੀਤੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਨੇੜੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਸ਼ਬਲ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਵਿਮੋਹੇ ਪਤਤੇ ਸ਼ੂਰੇ ਮਰ੍ਯਾਦਾਂ ਯੋ ਭਿਨਤ੍ਤਿ ਵੈ । ਦੁਰਿष੍ਟਂ ਕੁਰੁਤੇ ਯਸ੍ਤੁ ਕृਮਿਭਕ੍ਸ਼ਂ ਪ੍ਰਪਦ੍ਯਤੇ ॥ ੨,੩.
ਜੋ ਵਿਮੋਹਨ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸ਼ੂਰਾ ਹੈ ਜੋ ਹੱਦਾਂ ਲੰਘ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਮੰਦੇ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਮਨਾਹੀ ਕੀਤੀ ਚੀਜ਼ ਖਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕ੍ਰਿਮਿਭਕਸ਼ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚਦਾ ਹੈ।
ਦੇਵਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਵਿਦ੍ਵੇष੍ਟਾ ਲਾਲਾਭਕ੍ਸ਼ੇ ਪਤਤ੍ਯਪਿ । ਕੁਣ੍ਡਕਰ੍ਤਾ ਕੁਲਾਲਸ਼੍ਚ ਨ੍ਯਾਸਹਰ੍ਤਾ ਚਿਕਿਤ੍ਸਕਃ ॥ ੨,੩.
ਜੋ ਦੇਵਤਾ ਜਾਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਵੈਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਲਾਲਾਭਕਸ਼ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗਦਾ ਹੈ; ਖੱਡਾ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲਾ, ਘੜਾ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲਾ, ਜਮ੍ਹਾਂ ਪੈਸਾ ਚੋਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਜਾਂ ਹਕੀਮ—
ਆਰਾਮੇष੍ਵਗ੍ਨਿਦਾਤਾ ਚ ਏਤੇ ਯਾਨ੍ਤਿ ਵਿषਞ੍ਜਨੇ । ਅਸਤ੍ਪ੍ਰਤਿਗ੍ਰਹੀ ਯਸ੍ਤੁ ਤਥੈਵਾਯਾਜ੍ਯਯਾਜਕਃ ॥ ੨,੩.
ਜੋ ਬਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਅੱਗ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਹੜੇ ਜ਼ਹਿਰ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਹੜੇ ਗਲਤ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਦਾਨ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਜਿਹੜੇ ਮਨਾਹੀ ਕੀਤੇ ਹੋਏ ਚੜ੍ਹਾਵੇ ਨਾਲ ਯਜਨ ਕਰਦੇ ਹਨ—ਇਹ ਸਾਰੇ ਜ਼ਹਿਰ ਵਾਲੀ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਨ ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਤ੍ਰੈਰ੍ਜੋਵਤੇ ਯਸ੍ਤੁ ਨਰੋ ਗਚ੍ਛੇਦਧੋਮੁਖਮ੍ । ਕ੍ਸ਼ੀਰਂ ਸੁਰਾਂ ਚ ਮਾਸਂ ਲਾਕ੍ਸ਼ਾਂ ਗਨ੍ਧਂ ਰਸਂ ਤਿਲਾਨ੍ ॥ ੨,੩.
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਯੋਧਿਆਂ ਨਾਲ ਵਪਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਦੁੱਧ, ਸ਼ਰਾਬ, ਮਾਸ, ਲੱਕ, ਸੁਗੰਧ, ਰਸ ਜਾਂ ਤਿਲ ਵੇਚਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਨੀਵੀਂ ਚਿਹਰੇ ਵਾਲੀ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।