ਯਦਾ ਪੁष੍ਪਂ ਪ੍ਰਨष੍ਟਂ ਹਿ ਕ੍ਵ ਤਦਾ ਗਰ੍ਭਧਾਰਣਮ੍ । ਆਦਰਾਚ੍ਚ ਤਤੋ ਭੂਮੌ ਯੇਨ ਗਰ੍ਭਂ ਪ੍ਰਧਾਰ੍ਯਤੇ ॥ ੨,੨.
ਜਦ ਜੀਵਨ ਦਾ ਫੁੱਲ ਝੜ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਫਿਰ ਕਿੱਥੇ ਗਰਭ ਧਾਰਣ? ਪਰ ਆਦਰ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਗਰਭ ਟਿਕਦਾ ਹੈ।
ਲੇਪ੍ਯਾ ਤੁ ਗੋਮਯੈਰ੍ਭੂਮਿਸ੍ਤਿਲਾਨ੍ਦਰ੍ਭਾਨ੍ਵਿਨਿਃ ਕ੍ਸ਼ਿਪੇਤ੍ । ਤਸ੍ਯਾਮੇਵਾਤੁਰੋ ਮੁਕ੍ਤਃ ਸਰ੍ਵਂ ਦਹਤਿ ਕਿਲ੍ਬਿषਮ੍ ॥ ੨,੨.
ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਗੋਬਰ ਨਾਲ ਲਪਿਆ ਜਾਵੇ, ਤੇ ਤਿਲ ਤੇ ਦਰਭਾ ਘਾਸ ਛਿੜਕੀ ਜਾਵੇ। ਉੱਥੇ, ਮਰਨ ਵਾਲਾ ਛੁਟ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਪਾਪ ਸਾੜ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਦਰ੍ਭਤੂਲੀ ਨਯੇਤ੍ਸ੍ਵਰ੍ਗਮਾਤੁਰਸ੍ਯ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ । ਦਰ੍ਭਾਂਸ੍ਤਤ੍ਰ ਕ੍ਸ਼ਿਪੇਦ੍ਵਾਥ ਤੂਲੀਗੇਨ੍ਦੁਕਮਧ੍ਯਤਃ ॥ ੨,੨.
ਦਰਭਾ ਦੀ ਚਟਾਈ ਮਰਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਸਵਰਗ 'ਚ ਲੈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਇਸ 'ਤੇ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ। ਉੱਥੇ ਦਰਭਾ ਰੱਖੀ ਜਾਵੇ ਜਾਂ ਚਟਾਈ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਰੂਈ ਦਾ ਤਕੀਆ ਰੱਖਿਆ ਜਾਵੇ।
ਸਰ੍ਵਤ੍ਰ ਵਸੁਧਾਪੂਤਾ ਯਤ੍ਰ ਲੇਪੋ ਨ ਵਿਦ੍ਯਤੇ । ਯਤ੍ਰ ਲੇਪਃ ਸ੍ਥਿਤਸ੍ਤਤ੍ਰ ਪੁਨਰ੍ਲੇਪੇਨ ਸ਼ੁਧ੍ਯਤਿ ॥ ੨,੨.
ਜਿੱਥੇ ਲਪਾਈ ਨਹੀਂ, ਉੱਥੇ ਧਰਤੀ ਪਵਿੱਤਰ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ; ਜਿੱਥੇ ਲਪਾਈ ਹੋਵੇ, ਉੱਥੇ ਫਿਰ ਲਪਾਈ ਕਰਕੇ ਧਰਤੀ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਯਾਤੁਧਾਨਾਃ ਪਿਸ਼ਾਚਾਸ਼੍ਚ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਃ ਕ੍ਰੂਰਕਰ੍ਮਿਣਃ । ਅਲੇਪਂ ਹ੍ਯਾਤੁਰਂ ਮੁਕ੍ਤਂ ਵਿਸ਼ਨ੍ਤ੍ਯੇਤੇ ਵਿਯੋਨਯਃ ॥ ੨,੨.
ਯਾਤੁਧਾਨ, ਪਿਸਾਚ ਤੇ ਰਾਕਸ਼ਸ ਜੋ ਕਠੋਰ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਬਿਮਾਰ, ਅਸੁਰੱਖਿਅਤ ਤੇ ਅਸ਼ੁੱਧ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚ ਵੱਸ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਇਹ ਭੂਤ-ਪ੍ਰੇਤ ਕਮਜ਼ੋਰਾਂ ਨੂੰ ਆ ਘੇਰਦੇ ਹਨ।
ਨਿਤ੍ਯਹੋਮਸ੍ਤਥਾ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਂ ਪਾਦਸ਼ੌਚਂ ਦ੍ਵਿਜੇ ਤਥਾ । ਮਣ੍ਡਲੇਨ ਵਿਨਾ ਭੂਮ੍ਯਾਮਾਤੁਰੋ ਮੁਚ੍ਯਤੇ ਨ ਹਿ ॥ ੨,੨.
ਜੇ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਦਾ ਚੱਕਰ ਨਾ ਬਣਾਇਆ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਹਵਨ, ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਰਸਮ ਤੇ ਦੋਵੇਂ ਪੈਰ ਧੋਣ ਦੀ ਰਸਮ ਹੋਣ ਤੇ ਵੀ, ਬਿਮਾਰ ਆਜ਼ਾਦ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਵਿष੍ਣੁਸ਼੍ਚ ਰੁਦ੍ਰਸ਼੍ਚ ਸ਼੍ਰੀਰ੍ਹੁਤਾਸ਼ਸ੍ਤਥੈਵ ਚ । ਮਣ੍ਡਲੇ ਚੋਪਤਿष੍ਠਨ੍ਤਿ ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਕੁਰ੍ਵੀਤ ਮਣ੍ਡਲਮ੍ ॥ ੨,੨.
ਚੱਕਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਿਸ਼ਨੁ, ਰੁਦਰ, ਲਕਸ਼ਮੀ ਤੇ ਅੱਗ ਮੌਜੂਦ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ; ਇਸ ਕਰਕੇ ਚੱਕਰ ਬਣਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਅਨ੍ਯਥਾ ਮ੍ਰਿਯਤੇ ਵਾਲੋ ਵृਦ੍ਧਸ੍ਤਾਰ੍ਕ੍ਸ਼੍ਯਯੁਵਾਥਵਾ । ਯੋਨ੍ਯਨ੍ਤਰਂ ਨ ਗਚ੍ਛੇਤ੍ਸ ਕ੍ਰੀਡਤੇ ਵਾਯੁਨਾ ਸਹ ॥ ੨,੨.
ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਬੱਚਾ, ਬੁਜ਼ੁਰਗ ਜਾਂ ਜਵਾਨ ਮਰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਉਹ ਹੋਰ ਜਨਮ ਨਹੀਂ ਪਾਉਂਦਾ, ਸਗੋਂ ਹਵਾ ਨਾਲ ਖੇਡਦਾ ਫਿਰਦਾ ਹੈ।
ਮਿਸ਼੍ਰਿਤਂ ਲੋਹਿਤਾਮਿਸ਼੍ਰਂ ਤਦੇਵਂ ਜਨ੍ਮ ਜੀਯਤੇ । ਤਸ੍ਯੈਵ ਵਾਯੁਭੂਤਸ੍ਯ ਨ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਂ ਨੋਦਕਕ੍ਰਿਯਾ ॥ ੨,੨.
ਜੋ ਲੋਹ ਤੇ ਮਾਸ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੀ ਐਸੀ ਹੀ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ; ਜੋ ਹਵਾ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਲਈ ਨਾ ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਰਸਮ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਨਾ ਹੀ ਪਾਣੀ ਦੀ ਭੇਟ।
ਮਮ ਸ੍ਵੇਦਸਮੁਦ੍ਭੂਤਾਸ੍ਤਿਲਾਸ੍ਤਾਰ੍ਕ੍ਸ਼੍ਯ ਪਵਿਤ੍ਰਕਾਃ । ਅਸੁਰਾ ਦਾਨਵਾ ਦੈਤ੍ਯਾ ਵਿਦ੍ਰਵਨ੍ਤਿ ਤਿਲੈਸ੍ਤਥਾ ॥ ੨,੨.
ਤਾਰਕਸ਼, ਮੇਰੇ ਪਸੀਨੇ ਤੋਂ ਉਪਜੇ ਤਿਲ ਪਵਿੱਤਰ ਹਨ; ਅਸੁਰ, ਦਾਨਵ ਤੇ ਦੈਤ ਇਹ ਤਿਲ ਦੇਖ ਕੇ ਭੱਜ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਤਿਲਾਃ ਸ਼੍ਵੇਤਾਸ੍ਤਿਲਾ ਕृष੍ਣਾਸ੍ਤਿਲਾ ਗੋਮੂਤ੍ਰਸਂਨ੍ਨਿਭਾਃ । ਦਹਨ੍ਤੁ ਤੇ ਮੇ ਪਾਪਾਨਿ ਸ਼ਰੀਰੇਣ ਕृਤਾਨਿ ਵੈ ॥ ੨,੨.
ਸਫੈਦ, ਕਾਲੇ ਤੇ ਗਉਮੂਤ੍ਰ ਵਰਗੇ ਤਿਲ — ਇਹ ਮੇਰੇ ਸਰੀਰ ਨਾਲ ਕੀਤੇ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਸਾੜ ਦੇਣ।
ਏਕ ਏਵ ਤਿਲੋ ਦਤ੍ਤੋ ਹੇਮਦ੍ਰੋਣਤਿਲੈਃ ਸਮਃ । ਤਰ੍ਪਣੇ ਦਾਨਹੋਮੇषੁ ਦਤ੍ਤੋ ਭਵਤਿ ਚਾਕ੍ਸ਼ਯਃ ॥ ੨,੨.
ਇੱਕ ਤਿਲ ਦੇਣਾ ਸੋਨੇ ਦੇ ਤਿਲਾਂ ਦੇ ਡੱਬੇ ਦੇਣ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ; ਤਿਲ ਤਰਪਣ, ਦਾਨ ਤੇ ਹਵਨ ਵਿਚ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਉਹ ਕਦੇ ਖਤਮ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਦਰ੍ਭਾ ਰੋਮਸਮੁਦ੍ਭੂਤਾਸ੍ਤਿਲਾਃ ਸ੍ਵੇਦੇषੁ ਨਾਨ੍ਯਥਾ । ਦੇਵਤਾ ਦਾਨਵਾਸ੍ਤृਪ੍ਤਾਃ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧੇਨ ਪਿਤਰਸ੍ਤਥਾ ॥ ੨,੨.
ਦਰਭਾ ਘਾਸ ਵਾਲ ਤੋਂ, ਤਿਲ ਪਸੀਨੇ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਨਹੀਂ; ਦੇਵਤੇ, ਦਾਨਵ ਤੇ ਪਿਤਰ ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਰਸਮ ਨਾਲ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਪ੍ਰਯੋਗਵਿਧਿਨਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਵਿਸ਼੍ਵਂ ਚਾਪ੍ਯੁਪਜੀਵਨਾਮ੍ । ਅਪਸਵ੍ਯਾਦਿਤੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਪਿਤਰੋ ਦੇਵਦੇਵਤਾਃ ॥ ੨,੨.
ਰਸਮਾਂ ਦੇ ਢੰਗ ਨਾਲ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੇ ਸਾਰੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਪਾਲੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਖੱਬੇ ਪਾਸੇ ਤੋਂ, ਬ੍ਰਹਮਾ, ਪਿਤਰ, ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਦਿਵਤਾ ਸਨਮਾਨਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਤੇਨ ਤੇ ਪਿਤਰਸ੍ਤृਪ੍ਤਾ ਅਪਸਵ੍ਯੇ ਕृਤੇ ਸਤਿ । ਦਰ੍ਭਮੂਲੇ ਸ੍ਥਿਤੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਮਧ੍ਯੇ ਦੇਵੋ ਜਨਾਰ੍ਦਨਃ ॥ ੨,੨.
ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ, ਖੱਬੇ ਪਾਸੇ ਦੀ ਰਸਮ ਹੋਣ ਤੇ ਪਿਤਰ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ; ਦਰਭਾ ਦੀ ਜੜ੍ਹ 'ਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਖੜਾ ਹੈ, ਤੇ ਵਿਚਕਾਰ ਜਨਾਰਦਨ ਦੇਵਤਾ ਵੱਜੋਂ ਮੌਜੂਦ ਹੈ।
ਦਰ੍ਭਾਗ੍ਰੇ ਸ਼ਙ੍ਕਰਂ ਵਿਦ੍ਯਾਤ੍ਤ੍ਰਯੋ ਦੇਵਾਃ ਕੁਸ਼ੇ ਸ੍ਮृਤਾਃ । ਵਿਪ੍ਰਾ ਮਨ੍ਤ੍ਰਾਃ ਕੁਸ਼ਾ ਵਹ੍ਨਿਸ੍ਤੁਲਸੀ ਚ ਖਗੇਸ਼੍ਵਰ ॥ ੨,੨.
ਦਰਭਾ ਦੀ ਨੋਕ 'ਤੇ ਸ਼ੰਕਰ ਨੂੰ ਜਾਣੋ; ਕੁਸ਼ਾ ਘਾਸ ਵਿਚ ਤਿੰਨ ਦੇਵਤੇ ਯਾਦ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਖਗੇਸ਼ਵਰ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਮੰਤ੍ਰ, ਕੁਸ਼ਾ, ਅੱਗ ਤੇ ਤੁਲਸੀ ਇੱਥੇ ਮੌਜੂਦ ਹਨ।
ਨੈਤੇ ਨਿਰ੍ਮਾਲ੍ਯਤਾਂ ਯਾਨ੍ਤਿ ਕ੍ਰਿਯਮਾਣਾਃ ਪੁਨਃ ਪੁਨਃ । ਤੁਲਸੀ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ਗਾਵੋ ਵਿष੍ਣੁਰੇਕਾਦਸ਼ੀ ਖਗ ॥ ੨,੨.
ਇਹ ਚੀਜ਼ਾਂ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਵਰਤਣ 'ਤੇ ਵੀ ਕਦੇ ਅਸ਼ੁੱਧ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀਆਂ: ਤੁਲਸੀ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਗਾਂ, ਵਿਸ਼ਨੁ ਤੇ ਇਕਾਦਸ਼ੀ, ਖਗ।
ਪਞ੍ਚ ਪ੍ਰਵਹਣਾਨ੍ਯੇ ਭਵਾਬ੍ਧੌ ਮਜ੍ਜਤਾਂ ਨृਣਾਮ੍ । ਵਿष੍ਣੁਰੇਕਾਦਸ਼ੀ ਗੀਤਾ ਤੁਲਸੀ ਵਿਪ੍ਰਧੇਨਵਃ ॥ ੨,੨.
ਪੰਜ ਜਹਾਜ਼ ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਜੀਵਨ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਤੋਂ ਪਾਰ ਲੰਘਾਉਂਦੇ ਹਨ: ਵਿਸ਼ਨੁ, ਇਕਾਦਸ਼ੀ, ਗੀਤਾ, ਤੁਲਸੀ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਤੇ ਗਾਂ।
ਅਸਾਰੇ ਦੁਰ੍ਗਸਂਸਾਰੇ षਟ੍ਪਦੀ ਮੁਕ੍ਤਿਦਾਯਿਨੀ । ਤਿਲਾਃ ਪਵਿਤ੍ਰਮਤੁਲਂ ਦਰ੍ਭਾਸ਼੍ਚਾਪਿ ਤੁਲਸ੍ਯਥ ॥ ੨,੨.
ਇਸ ਕਠਨ ਤੇ ਦੁਖੀ ਸੰਸਾਰ ਵਿਚ ਛੇ ਰਸਤੇ ਮੁਕਤੀ ਦਿੰਦੇ ਹਨ; ਤਿਲ, ਦਰਭਾ ਤੇ ਤੁਲਸੀ ਬੇਮਿਸਾਲ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਹਨ।
$ ਨਿਵਾਰਯਨ੍ਤਿ ਚੈਤਾਨਿ ਦੁਰ੍ਗਤਿਂ ਯਾਨ੍ਤਮਾਤੁਰਮ੍ । ਹਸ੍ਤਾਭ੍ਯਾਮੁਦ੍ਧਰੇਦ੍ਦਰ੍ਭਾਂਸ੍ਤੋਯੇਨ ਪ੍ਰੋਕ੍ਸ਼ਯੇਦ੍ਭੁਵਿ ॥ ੨,੨.
ਇਹ ਚੀਜ਼ਾਂ ਮਰਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਬੁਰੇ ਹਾਲਾਂ ਤੋਂ ਬਚਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ; ਦਰਭਾ ਨੂੰ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਚੁੱਕ ਕੇ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਪਾਣੀ ਛਿੜਕਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਮृਤ੍ਯੁਕਾਲੇ ਕ੍ਸ਼ਿਪੇਦ੍ਦਰ੍ਭਾਨ੍ਕਰਯੋਰਾਤੁਰਸ੍ਯ ਚ । ਦਰ੍ਭੈਸ੍ਤੁ ਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਯਤੇ ਯੋऽਸੌ ਦਰ੍ਭੈਸ੍ਤੁ ਪਰਿਵੇष੍ਟਿਤਃ ॥ ੨,੨.
ਮੌਤ ਵੇਲੇ, ਦਰਭਾ ਬਿਮਾਰ ਦੇ ਹੱਥਾਂ ਵਿਚ ਰੱਖਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ; ਜਿਸ ਨੂੰ ਦਰਭਾ ਨਾਲ ਰੱਖਿਆ ਤੇ ਦਰਭਾ ਨਾਲ ਘੇਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਦਰਭਾ ਨਾਲ ਹੀ ਲਿਜਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਵਿष੍ਣੁਲੋਕੇ ਸ ਵੈ ਯਾਤਿ ਮਨ੍ਤ੍ਰਹੀਨੋऽਪਿ ਮਾਨਵਃ । ਤੂਲੀਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਕृਤੌ ਪਾਦੌ ਸਂਸ੍ਥਿਤੌ ਕ੍ਸ਼ਿਤਿਪृष੍ਠਤਃ ॥ ੨,੨.
ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਦੇ ਬਿਨਾ ਵੀ, ਐਸਾ ਮਨੁੱਖ ਵਿਸ਼ਨੁ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਗੱਦੀਆਂ ਬਣਾ ਕੇ, ਪੈਰ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਰੱਖ ਕੇ।
ਪ੍ਰਾਯਾਸ਼੍ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਸ਼ੁਦ੍ਧਾਗ੍ਨੌ ਸਂਸਾਰੇऽਸਾਰਸਾਗਰੇ । ਗੋਮਯੇਨੋਪਲਿਮ੍ਪੇਤ੍ਤੁ ਦਰ੍ਭਾਸ੍ਤਰਣਸਂਸ੍ਥਿਤੇ ॥ ੨,੨.
ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਸੁੱਤੜੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿਚ, ਪਵਿੱਤਰ ਅੱਗ ਨਾਲ ਪਾਪਾਂ ਦੀ ਮਾਫੀ ਲਈ ਰਸਮ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਗੋਮੈ ਨਾਲ ਜ਼ਮੀਨ ਲਪੇਟ ਕੇ, ਦਰਭਾ ਘਾਸ ਦੀ ਚੌਕੀ ਬਿਛਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਯਨੇ ਦਤ੍ਤੇਨ ਦਾਨੇਨ ਸਰ੍ਵਂ ਪਾਪਂ ਵ੍ਯਪੋਹਤਿ । ਲਵਣਂ ਤਦ੍ਰਸਂ ਦਿਵ੍ਯਂ ਸਰ੍ਵਕਾਮਪ੍ਰਦਂ ਨृਣਾਮ੍ ॥ ੨,੨.
ਇਹ ਦਾਨ ਦੇਣ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਪਾਪ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਲੂਣ, ਜਿਸ ਦਾ ਸੁਆਦ ਅਸਲੀ ਹੈ, ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਯਸ੍ਮਾਦਨ੍ਨਰਸਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਨੋਤ੍ਕਟਾ ਲਵਣਂ ਵਿਨਾ । ਪਿਤॄਣਾਂ ਚ ਪ੍ਰਿਯਂ ਭਵ੍ਯਂ ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਸ੍ਵਰ੍ਗਪ੍ਰਦਂ ਭਵੇਤ੍ ॥ ੨,੨.
ਕਿਉਂਕਿ ਲੂਣ ਦੇ ਬਿਨਾ ਖਾਣੇ ਦੇ ਸਾਰੇ ਸੁਆਦ ਚੰਗੇ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦੇ, ਤੇ ਇਹ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਪਿਆਰਾ ਤੇ ਮੰਗਲਮਈ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਸੁਰਗ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਵਿष੍ਣੁਦੇਹਸਮੁਦ੍ਭੂਤੋ ਯਤੋऽਯਂ ਲਵਣੋ ਰਸਃ । ਏਤਤ੍ਸਲਵਣਂ ਦਾਨਂ ਤੇਨ ਸ਼ਂਸਨ੍ਤਿ ਯੋਗਿਨਃ ॥ ੨,੨.
ਇਹ ਲੂਣ ਦਾ ਸੁਆਦ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਤੋਂ ਉਪਜਿਆ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਯੋਗੀ ਲੋਕ ਇਸ ਲੂਣ ਦੇ ਦਾਨ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਕ੍ਸ਼ਤ੍ਤ੍ਰਿਯਵਿਸ਼ਾਂ ਸ੍ਤ੍ਰੀਣਾਂ ਸ਼ੂਦ੍ਰਜਨਸ੍ਯ ਚ । ਆਤੁਰਸ੍ਯ ਯਦਾ ਪ੍ਰਾਣਾ ਨ ਯਾਨ੍ਤਿ ਵਸੁਧਾਤਲੇ ॥ ੨,੨.
ਜਦੋਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਖੱਤਰੀ, ਵੈਸ਼, ਔਰਤਾਂ, ਸ਼ੂਦਰ ਤੇ ਰੋਗੀ — ਕਿਸੇ ਦੀ ਜਿੰਦ ਜ਼ਮੀਨ ਤੋਂ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦੀ—
ਲਵਣਂ ਤੁ ਤਦਾ ਦੇਯਂ ਦ੍ਵਾਰਸ੍ਯੋਦ੍ਵਾਟਨਂ ਦਿਵਃ । ਅਨ੍ਯਚ੍ਚ ਸ਼ृਣੁ ਪਕ੍ਸ਼ੀਨ੍ਦ੍ਰ ਮृਤ੍ਯੋ ਰੂਪਂ ਪ੍ਰਪਞ੍ਚਤਃ ॥ ੨,੨.
—ਉਸ ਵੇਲੇ ਲੂਣ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਘਰ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਨੂੰ ਵੀ ਲੂਣ ਨਾਲ ਲਪੇਟਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਹੁਣ, ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਹੋਰ ਸੁਣ, ਮੈਂ ਮੌਤ ਦਾ ਰੂਪ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ।
ਯਸ੍ਯ ਕਾਲੇਨ ਨੋ ਯਾਯਾਦ੍ਵਿਯੋਗਃ ਪ੍ਰਾਣਦੇਹਯੋਃ । ਪ੍ਰਾਣਿਨਸ਼੍ਚ ਸ੍ਵਸਮਯੇ ਮृਤ੍ਯੁਰਤ੍ਯਨ੍ਤਵਿਸ੍ਮृਤਿਃ ॥ ੨,੨.
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਮਾਂ ਆਉਣ 'ਤੇ ਜਿੰਦ ਤੇ ਸਰੀਰ ਵੱਖ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ, ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਮੌਤ ਆਪਣੇ ਸਮੇਂ 'ਤੇ ਆਉਣੀ ਭੂਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਯਥਾ ਵਾਯੁਰ੍ਜਲਧਰਾਨ੍ਵਿਕਰ੍षਤਿ ਯਤਸ੍ਤਤਃ । ਤਦ੍ਵਜ੍ਜਲਦਵਤ੍ਤਾਰ੍ਕ੍ਸ਼੍ਯ ਕਾਲਸ੍ਯੈਵ ਵਸ਼ਾਨੁਗਾਃ ॥ ੨,੨.
ਜਿਵੇਂ ਹਵਾ ਬੱਦਲਾਂ ਨੂੰ ਇधर-ਉਧਰ ਲੈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ, ਤਾਰਕਸ਼, ਜੀਵ ਕਾਲ ਦੇ ਵਸ਼ ਵਿਚ ਹਨ, ਬੱਦਲਾਂ ਵਿਚ ਪਏ ਪਾਣੀ ਵਾਂਗ।