ਗਰੁਡਪੁਰਾਣਮ੍

ਮਨੋਬੁਦ੍ਧਿਰਹਙ੍ਕਾਰਃ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਜ੍ਞਸ੍ਤ੍ਵਂ ਹृਦੀਸ਼੍ਵਰਃ । ਤ੍ਵਂ ਯਜ੍ਞਸ੍ਤ੍ਵਂ ਵषਟ੍ਕਾਰਸ੍ਤ੍ਵਮੋਙ੍ਕਾਰਃ ਸਮਿਤ੍ਕੁਸ਼ਾਃ ॥ ੧,੨੩੪.

ਤੂੰ ਮਨ, ਬੁੱਧੀ, ਅਹੰਕਾਰ, ਖੇਤਰ ਦਾ ਗਿਆਤਾ ਤੇ ਦਿਲ ਦਾ ਮਾਲਕ ਹੈਂ। ਤੂੰ ਯਜ, ਵਸ਼ਟ ਉਚਾਰ, ਓਮ ਅੱਖਰ ਤੇ ਸਮਿਤ ਕੁਸ਼ ਹੈਂ।

ਤ੍ਵਂ ਵੇਦੀ ਤ੍ਵਂ ਹਰੇ ਦੀਕ੍ਸ਼ਾ ਤ੍ਵਂ ਯੂਪਸ੍ਤ੍ਵਂ ਹੁਤਾਸ਼ਨਃ । ਤ੍ਵਂ ਪਤ੍ਨੀ ਤ੍ਵਂ ਪੁਰੋਡਾਸ਼ਸ੍ਤ੍ਵਂ ਸ਼ਾਲਾ ਸ੍ਤ੍ਰੁਕ੍ਚ ਤ੍ਵਂ ਸ੍ਤੁਵਃ ॥ ੧,੨੩੪.

ਤੂੰ ਵੇਦੀ ਹੈਂ, ਹਰੀ, ਤੂੰ ਦীক্ষਾ ਹੈਂ, ਯੂਪ ਹੈਂ, ਤੇ ਅੱਗ ਹੈਂ। ਤੂੰ ਪਤਨੀ, ਪੁਰੋਡਾਸ਼, ਸ਼ਾਲਾ, ਸਤ੍ਰੁਕ ਤੇ ਸਤੁਤੀ ਹੈਂ।

ਗ੍ਰਾਵਾਣਃ ਸਕਲਂ ਤ੍ਵਂ ਹਿ ਸਦਸ੍ਯਾਸ੍ਤ੍ਵਂ ਸਦਾਕ੍ਸ਼ਿਣਃ । ਤ੍ਵਂ ਸੂਰ੍ਪਾਦਿਸ੍ਤ੍ਵਂ ਚ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਮੁਸਲੋਲੂਖਲੇ ਧ੍ਰੁਵਮ੍ ॥ ੧,੨੩੪.

ਤੂੰ ਪੱਥਰ, ਸਭ ਸਦੱਸ, ਸਦਾਖਿਨ ਹੈਂ। ਤੂੰ ਸੂਰਪ, ਬ੍ਰਹਮਾ, ਮੋਸਲ, ਓਲੂਖਲ ਤੇ ਧ੍ਰੁਵ ਹੈਂ।

ਤ੍ਵਂ ਹੋਤਾ ਯਜਮਾਨਸ੍ਤ੍ਵਂ ਤ੍ਵਂ ਧਾਨ੍ਯਂ ਪਸ਼ੁਯਾਜਕਃ । ਤ੍ਵਮਧ੍ਵਰ੍ਯੁਸ੍ਤ੍ਵਮੁਦ੍ਗਾਤਾ ਤ੍ਵਂ ਯਜ੍ਞਃ ਪੁਰੁषੋਤ੍ਤਮਃ ॥ ੧,੨੩੪.

ਤੂੰ ਹੋਤਾ, ਯਜਮਾਨ, ਧਾਨ ਤੇ ਪਸ਼ੂ ਯਾਜਕ ਹੈਂ। ਤੂੰ ਅਧਵਰਯੁ, ਉਦਗਾਤਾ, ਯਜਨ ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਪੁਰਖ ਹੈਂ।

ਦਿਕ੍ਪਾਤਾਲਮਹਿ ਵ੍ਯੋਮ ਦ੍ਯੌਸ੍ਤ੍ਵਂ ਨਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਕਾਰਕਃ । ਦੇਵਤਿਰ੍ਯਙ੍ਮਨੁष੍ਯੇषੁ ਜਗਦੇਤਚ੍ਚਰਾਚਰਮ੍ ॥ ੧,੨੩੪.

ਤੂੰ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਦੇ ਰਖਵਾਲੇ, ਪਾਤਾਲ, ਧਰਤੀ, ਆਕਾਸ਼, ਅਸਮਾਨ ਤੇ ਤਾਰੇ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲਾ ਹੈਂ। ਦੇਵ, ਪਸ਼ੂ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿਚ ਤੂੰ ਇਹ ਸਾਰਾ ਜਗਤ, ਚਲਦਾ ਤੇ ਅਚਲ ਹੈਂ।

ਯਤ੍ਕਿਞ੍ਚਿਦ੍ਦृਸ਼੍ਯਤੇ ਦੇਵ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣ੍ਡਮਖਿਲਂ ਜਗਤ੍ । ਤਵ ਰੂਪਮਿਦਂ ਸਰ੍ਵਂ ਦृष੍ਟ੍ਯਰ੍ਥਂ ਸਂਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤਮ੍ ॥ ੧,੨੩੪.

ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਦਿੱਸਦਾ ਹੈ, ਪੂਰਾ ਬ੍ਰਹਮੰਡ ਤੇ ਜਗਤ — ਇਹ ਸਭ ਤੇਰਾ ਰੂਪ ਹੈ, ਜੋ ਸਾਡੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਲਈ ਪਰਗਟ ਹੋਇਆ।

ਨਾਥਯਨ੍ਤੇ ਪਰਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਦੈਵੇਰਪਿ ਦੁਰਾਸਦਮ੍ । ਕਸ੍ਤਞ੍ਜਾਨਾਤਿ ਵਿਮਲਂ ਯੋਗਗਮ੍ਯਮਤੀਨ੍ਦ੍ਰਿਯਮ੍ ॥ ੧,੨੩੪.

ਸੁਰਗ ਦੇਵਤੇ ਵੀ ਪਰਮ ਬ੍ਰਹਮ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਪਾ ਸਕਦੇ, ਜੋ ਪਹੁੰਚਣ ਲਈ ਔਖਾ ਹੈ। ਤੈਨੂੰ ਕੌਣ ਜਾਣ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਪਵਿੱਤਰ, ਯੋਗ ਦੁਆਰਾ ਮਿਲਣ ਯੋਗ ਤੇ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੈਂ?

ਅਕ੍ਸ਼ਯਂ ਪੁਰੁषਂ ਨਿਤ੍ਯਮਵ੍ਯਕ੍ਤਮਜਮਵ੍ਯਯਮ੍ । ਪ੍ਰਲਯੋਤ੍ਪਤ੍ਤਿਰਹਿਤਂ ਸਰ੍ਵਵ੍ਯਾਪਿਨਮੀਸ਼੍ਵਰਮ੍ ॥ ੧,੨੩੪.

ਅਮਰ ਪੁਰਖ, ਸਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ, ਅਦ੍ਰਿਸ਼ਟ, ਅਜਨਮਾ, ਅਬਿਨਾਸੀ, ਜਿਨ੍ਹਾ ਵਿੱਚ ਨਾਂ ਵਿਨਾਸ਼ ਹੈ ਨਾਂ ਉਤਪੱਤੀ, ਜੋ ਹਰ ਥਾਂ ਵਿਆਪਕ ਤੇ ਸਰਵ-ਵਿਆਪੀ ਪ੍ਰਭੂ ਹੈ।

ਸਰ੍ਵਜ੍ਞਂ ਨਿਰ੍ਗੁਣਂ ਸ਼ੁਦ੍ਧਮਾਨਨ੍ਦਮਜਰਂ ਪਰਮ੍ । ਬੋਧਰੂਪਂ ਧ੍ਰੁਵਂ ਸ਼ਾਨ੍ਤਂ ਪੂਰ੍ਣਮਦ੍ਵੈਤਮਕ੍ਸ਼ਯਮ੍ ॥ ੧,੨੩੪.

ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ, ਗੁਣ ਰਹਿਤ, ਪਵਿੱਤਰ, ਆਨੰਦਮਈ, ਅਜਰ, ਪਰਮ, ਗਿਆਨ ਰੂਪ, ਅਟੱਲ, ਸ਼ਾਂਤ, ਪੂਰਨ, ਅਦਵੈਤ ਤੇ ਅਬਿਨਾਸੀ ਹੈ।

ਅਵਤਾਰੇषੁ ਯਾ ਮੂਰ੍ਤਿਰ੍ਵਿਦੂਰੇ ਦੇਵ ਦृਸ਼੍ਯਤੇ । ਪਰਂ ਭਾਵਂਮਜਾਨਨ੍ਤਸ੍ਤ੍ਵਾਂ ਭਜਨ੍ਤਿ ਦਿਵੌਕਸਃ ॥ ੧,੨੩੪.

ਅਵਤਾਰਾਂ ਵਿੱਚ, ਜੋ ਰੂਪ ਦੂਰੋਂ ਦਿੱਸਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤੇਰੀ ਪਰਮ ਸੁਰਤ ਨਹੀਂ ਪਤਾ, ਉਹ ਤੈਨੂੰ ਪੂਜਦੇ ਹਨ, ਹੇ ਅਕਾਸ਼ ਵਾਸੀ।

ਕਥਂ ਤ੍ਵਾਮੀਦृਸ਼ਂ ਸੂਕ੍ਸ਼੍ਮਂ ਸ਼ਕ੍ਨੋਮਿ ਪੁਰੁषੋਤ੍ਤਮ । ਅਰਾਧਯਿਤੁਮੀਸ਼ਾਨ ਮਨੋਗਮ੍ਯਮਗੋਚਰਮ੍ ॥ ੧,੨੩੪.

ਹੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਪੁਰਖ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਪੂਜ ਸਕਦਾ ਹਾਂ, ਜੋ ਇੰਨਾ ਸੁਖਮ ਹੈਂ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਜੋ ਮਨ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦਾ ਪਰ ਸਮਝ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ?

ਇਹ ਯਨ੍ਮਣ੍ਡਲੇ ਨਾਥ ਪੂਜ੍ਯਤੇ ਵਿਧਿਵਤ੍ਕ੍ਰਮੈਃ । ਪੁष੍ਪਧੂਪਾਦਿਭਿਰ੍ਯਤ੍ਰ ਤਤ੍ਰ ਸਰ੍ਵਾ ਵਿਭੂਤਯਃ ॥ ੧,੨੩੪.

ਜਿੱਥੇ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਤੈਨੂੰ ਇਸ ਮੰਡਲ ਵਿੱਚ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ, ਫੁੱਲ, ਧੂਪ ਆਦਿ ਨਾਲ ਪੂਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਥੇ ਤੇਰੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਮੌਜੂਦ ਹਨ।

ਸਂਕਰ੍षਣਾਦਿਭੇਦੇਨ ਤਵ ਯਤ੍ਪੂਜਿਤਾ ਮਯਾ । ਕ੍ਸ਼ਨ੍ਤੁਮਰ੍ਹਸਿ ਤਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਯਤ੍ਕृਤਂ ਨ ਕृਤਂ ਮਯਾ ॥ ੧,੨੩੪.

ਸੰਕਰਸ਼ਣ ਆਦਿ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਜੋ ਪੂਜਾ ਮੈਂ ਕੀਤੀ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਉਹ ਜੋ ਕੁਝ ਕੀਤਾ ਜਾਂ ਨਾ ਕੀਤਾ, ਉਸ ਸਭ ਨੂੰ ਤੂੰ ਮਾਫ਼ ਕਰ।

ਨ ਸ਼ਕ੍ਨੋਮਿ ਵਿਭੋ ਸਮ੍ਯਕ੍ਕਰ੍ਤੁਂ ਪੂਜਾਂ ਯਥੋਦਿਤਾਮ੍ । ਯਤ੍ਕृਤਂ ਜਪਹੋਮਾਦਿ ਅਸਾਧ੍ਯਂ ਪੁਰੁषੋਤ੍ਤਮ ॥ ੧,੨੩੪.

ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਮੈਂ ਪੂਜਾ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਪੂਰੀ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ। ਜੋ ਕੁਝ ਜਪ, ਹੋਮ ਆਦਿ ਕੀਤਾ, ਉਹ ਅਧੂਰਾ ਹੈ, ਹੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਪੁਰਖ।

ਵਿਨਿष੍ਪਾਦਯਿਤੁਂ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਅਤ ਸ੍ਤ੍ਵਾਂ ਕ੍ਸ਼ਮਯਾਮ੍ਯਹਮ੍ । ਦਿਵਾ ਰਾਤ੍ਰੌ ਚ ਸਨ੍ਧ੍ਯਾਯਾਂ ਸਰ੍ਵਾਵਸ੍ਥਾਸੁ ਚੇष੍ਟਤਃ ॥ ੧,੨੩੪.

ਇਹ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਮਾਫੀ ਮੰਗਦਾ ਹਾਂ। ਦਿਨ, ਰਾਤ, ਸੰਧਿਆ ਤੇ ਹਰ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਜੋ ਕੁਝ ਕੀਤਾ।

ਅਚਲਾ ਤੁ ਹਰੇ ! ਭਕ੍ਤਿਸ੍ਤਵਾਙ੍ਘ੍ਰਿਯੁਗਲੇ ਮਮ । ਸ਼ਰਿਰੇ ਨ (ਣ) ਤਥਾ ਪ੍ਰੀਤਿਰ੍ਨ ਚ ਧਰ੍ਮਾਦਿਕੇषੁ ਚ ॥ ੧,੨੩੪.

ਹੇ ਹਰੀ! ਮੇਰੀ ਤੇਰੇ ਦੋ ਪੈਰਾਂ ਵੱਲ ਭਕਤੀ ਕਦੇ ਨ ਡੋਲਣ ਵਾਲੀ ਹੋਵੇ। ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ ਨਾਲ, ਜਾਂ ਧਰਮ ਆਦਿ ਨਾਲ, ਐਸਾ ਪਿਆਰ ਨਹੀਂ।

ਯਥਾ ਤ੍ਵਯਿ ਜਗਨ੍ਨਾਥ ਪ੍ਰੀਤਿਂਰਾਤ੍ਯਨ੍ਤਿਕੀ ਮਮ । ਕਿਂ ਤੇਨ ਨ ਕृਤਂ ਕਰ੍ਮ ਸ੍ਵਰ੍ਗਮੋਕ੍ਸ਼ਾਦਿਸਾਧਨਮ੍ ॥ ੧,੨੩੪.

ਜਿਵੇਂ ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਵੱਲ, ਹੇ ਜਗਤ ਦੇ ਸੁਆਮੀ, ਪੂਰਾ ਪਿਆਰ ਰੱਖਦਾ ਹਾਂ, ਫਿਰ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਕਰਮ ਜਾਂ ਸਵਰਗ, ਮੁਕਤੀ ਆਦਿ ਦੇ ਸਾਧਨ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ।

ਯਸ੍ਯ ਵਿष੍ਣੌ ਦृਢਾ ਭਕ੍ਤਿਃ ਸਰ੍ਵਕਾਮਫਲਪ੍ਰਦੇ । ਪੂਜਾਂ ਕਰ੍ਤੁਂ ਤਥਾ ਸ੍ਤੋਤ੍ਰਂ ਕਃ ਸ਼ਕ੍ਨੋਤਿ ਤਵਾਚ੍ਯੁਤ ॥ ੧,੨੩੪.

ਹੇ ਅਚ੍ਯੁਤ! ਜਿਸ ਦੀ ਵਿਸ਼ਨੂ ਵੱਲ ਪੱਕੀ ਭਕਤੀ ਨਹੀਂ, ਉਹ ਤੇਰੀ ਪੂਜਾ ਜਾਂ ਸਤੁਤੀ ਕਿਵੇਂ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਸਭ ਇੱਛਾਵਾਂ ਦੇ ਫਲ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ?

ਸ੍ਤੁਤਂ ਤੁ ਪੂਜਿਤਂ ਮੇऽਦ੍ਯ ਤਤ੍ਕ੍ਸ਼ਮਸ੍ਵ ਨਮੋऽਸ੍ਤੁ ਤੇ । ਇਤਿ ਚਕ੍ਰਧਾਰਸ੍ਤੋਤ੍ਰਂ ਮਯਾ ਸਮ੍ਯਗੁਦਾਹृਤਮ੍ । ਸ੍ਤੌਹਿ ਵਿष੍ਣੁਂ ਮੁਨੇ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਯਦੀਚ੍ਛਸਿ ਪਰਂ ਪਦਮ੍ ॥ ੧,੨੩੪.

ਅੱਜ ਜੋ ਮੈਂ ਤੇਰੀ ਸਤੁਤੀ ਤੇ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਫ ਕਰ ਦੇ। ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਮੈਂ ਚੱਕਰਧਾਰੀ ਦੀ ਸਤੁਤੀ ਠੀਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਉਚਾਰਨ ਕੀਤੀ। ਹੇ ਮੁਨੀ, ਜੇ ਤੂੰ ਉੱਚਾ ਦਰਜਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈਂ, ਤਾਂ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੀ ਭਕਤੀ ਨਾਲ ਸਤੁਤੀ ਕਰ।

ਸ੍ਤੋਤ੍ਰੇਣਾਨੇਨ ਯਃ ਸ੍ਤੌਤਿ ਪੂਜਾਕਾਲੇ ਜਗਦ੍ਘੁਰੁਮ੍ ॥ ੧,੨੩੪.

ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਪੂਜਾ ਸਮੇਂ ਇਸ ਸਤੁਤੀ ਨਾਲ ਜਗਤ ਦੇ ਗੁਰੂ ਦੀ ਸਤੁਤੀ ਕਰਦਾ ਹੈ—

ਅਚਿਰਾਲ੍ਲਭਤੇ ਮੋਕ੍ਸ਼ਂ ਛਿਤ੍ਵਾ ਸਂਸਾਰਬਨ੍ਧਨਮ੍ । ਅਨ੍ਯੋऽਪਿ ਯੋ ਜਪੇਦ੍ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਤ੍ਰਿਸਨ੍ਧ੍ਯਂ ਨਿਯਤਃ ਸ਼ੁਚਿਃ ॥ ੧,੨੩੪.

ਉਹ ਜਲਦੀ ਮੁਕਤੀ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਬੰਧਨ ਤੋੜ ਕੇ। ਹੋਰ ਕੋਈ ਵੀ, ਜੋ ਭਕਤੀ ਨਾਲ, ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਦਿਨ ਵਿਚ, ਨਿਯਮਤ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਕੇ ਇਸ ਨੂੰ ਜਪਦਾ ਹੈ—

ਇਦਂ ਸ੍ਤੋਤ੍ਰਂ ਮੁਨੇ ਸੋऽਪਿ ਸਰ੍ਵਕਾਮਮਵਾਪ੍ਨੁਯਾਤ੍ । ਪੁਤ੍ਰਾਰ੍ਥੋ ਲਭਤੇ ਪੁਤ੍ਰਾਨ੍ਬਦ੍ਧੋ ਮੁਚ੍ਯਤੇ ਬਨ੍ਧਨਾਤ੍ ॥ ੧,੨੩੪.

ਉਹ ਮੁਨੀ ਵੀ ਇਸ ਸਤੁਤੀ ਨਾਲ ਸਭ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ; ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਇੱਛਾ ਵਾਲਾ ਪੁੱਤਰ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਬੰਧਿਆ ਹੋਇਆ ਬੰਧਨ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਰੋਗਾਦ੍ਵਿਮੁਚ੍ਯਤੇ ਰਾਗੀ ਲਭਤੇ ਨਿਰ੍ਧਨੋ ਧਨਮ੍ । ਵਿਦ੍ਯਾਰ੍ਥੋ ਲਭਤੇ ਵਿਦ੍ਯਾਂ ਭਗ੍ਯਂ ਕੀਰ੍ਤਿ ਚ ਵਿਨ੍ਦਤਿ ॥ ੧,੨੩੪.

ਰੋਗੀ ਰੋਗ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਰਾਗੀ ਧਨ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਵਿਦਿਆ ਚਾਹੁੰਦਾ ਵਿਦਿਆ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਭਾਗ ਤੇ ਕੀਰਤੀ ਵੀ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਜਾਤਿ ਸ੍ਮਰਤ੍ਵਂ ਮੇਧਾਵੀ ਯਦ੍ਯਦਿਚ੍ਛਤਿ ਚੇਤਸਾ । ਸ ਧਨ੍ਯਃ ਸਰ੍ਵਵਿਤ੍ਪ੍ਰਾਜ੍ਞਃਸ ਸਾਧੁਃ ਸਰ੍ਵਕਰ੍ਮਕृਤ੍ ॥ ੧,੨੩੪.

ਜੋ ਵੀ ਬੁਧੀਮਾਨ ਤੇ ਤੇਜ਼ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿਚ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ—ਜਾਤੀ ਦੀ ਯਾਦ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਚਤੁਰਾਈ—ਉਹ ਧਨਵੰਤ, ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ, ਗਿਆਨੀ ਤੇ ਸਭ ਕਰਮਾਂ ਵਿਚ ਨਿਪੁੰਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਸ ਸਤ੍ਯਵਾਕੂਛੁਚਿਰ੍ਦਾਤਾ ਯਃ ਸ੍ਤੌਤਿ ਪੁਰੁषੋਤ੍ਤਮਮ੍ । ਅਸਂਭਾष੍ਯਾ ਹਿ ਤੇ ਸਰ੍ਵੇ ਸਰ੍ਵਧਰ੍ਮਬਹਿष੍ਕृਤਾਃ ॥ ੧,੨੩੪.

ਜੋ ਪੁਰੁਸ਼ੋਤਮ ਦੀ ਸਤੁਤੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸੱਚ ਬੋਲਣ ਵਾਲਾ, ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਦਾਨੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਹੋਰ ਸਭ, ਜੋ ਧਰਮ ਤੋਂ ਵੰਞੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲਣਾ ਨਹੀਂ ਚਾਹੀਦਾ।

ਯੇषਾਂ ਪ੍ਰਵਰ੍ਤਨੇ ਨਾਸ੍ਤਿ ਹਰਿਮੁਦ੍ਦਿਸ਼੍ਯ ਸਤ੍ਕ੍ਰਿਯਾ । ਨ ਸ਼ੁਦ੍ਧਂ ਵਿਦ੍ਯਤੇ ਤਸ੍ਯ ਮਨੋ ਵਾਕ੍ਚ ਦੁਰਾਤ੍ਮਨਃ ॥ ੧,੨੩੪.

ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਚਲਣ ਵਿਚ ਹਰੀ ਵੱਲ ਕੋਈ ਚੰਗਾ ਕਰਮ ਨਹੀਂ, ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਮਨ ਤੇ ਬੋਲੀ ਪਵਿੱਤਰ ਨਹੀਂ, ਉਹ ਮੰਦ ਮਨ ਵਾਲੇ ਹਨ।

ਯਸ੍ਯ ਸਰ੍ਵਾਰ੍ਥਦੇ ਵਿष੍ਣੌ ਭਕ੍ਤਿਰ੍ਨਾਵ੍ਯਭਿਚਾਰਿਣੀ । ਆਰਾਧ੍ਯ ਵਿਧਿਵਦ੍ਦੇਵਂ ਹਰਿਂ ਸਰ੍ਵਸੁਖਪ੍ਰਦਮ੍ ॥ ੧,੨੩੪.

ਜਿਸ ਦੀ ਵਿਸ਼ਨੂ ਵੱਲ ਅਟੱਲ ਭਕਤੀ ਹੈ, ਜੋ ਸਭ ਕੁਝ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਤੇ ਜੋ ਹਰੀ ਨੂੰ ਠੀਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਪੂਜਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਸਭ ਸੁਖ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ—

ਪ੍ਰਾਪ੍ਨੋਤਿ ਪੁਰੁषਃ ਸਮ੍ਯਗ੍ਯਦ੍ਯਤ੍ਪ੍ਰਾਰ੍ਥਯਤੇ ਫਲਮ੍ । ਕਰ੍ਮ ਕਾਮਾਦਿਕਂ ਸਰ੍ਵਂ ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਧਾਨਃ ਸੁਰੋਤ੍ਤਮਃ । ਅਸੁਰਾਦਿਵਪੁਃ ਸਿਦ੍ਧੈਰ੍ਦੇਯਤੇ ਯਸ੍ਯ ਨਾਨ੍ਤਰਮ੍ ॥ ੧,੨੩੪.

ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਜੋ ਕੁਝ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਫਲ ਪੂਰੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ; ਸ਼ਰਧਾ ਵਾਲਾ ਵਧੀਆ ਮਨੁੱਖ, ਸਭ ਕਰਮ ਤੇ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ ਅਸੁਰਾਂ ਜਾਂ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਤੋਂ, ਇੱਧਰ-ਉੱਧਰ ਵਾਲਿਆਂ ਤੋਂ, ਕੋਈ ਰੁਕਾਵਟ ਨਹੀਂ।

ਸਕਲਮੁਨਿਭਿਰਾਦ੍ਯਸ਼੍ਚਿਨ੍ਤ੍ਯਤੇ ਯੋ ਹਿ ਸ਼ੁਦ੍ਧੋ ਨਿਖਿਲਹृਦਿ ਨਿਵਿष੍ਟੋ ਵੇਤ੍ਤਿ ਯਃ ਸਰ੍ਵਸਾਕ੍ਸ਼ੀ । ਤਮਜਮਮृਤਮੀਸ਼ਂ ਵਾਸੁਦੇਵਂ ਨਤੋऽਸ੍ਮਿ ਭਯਮਰਣਵਿਹੀਨਂ ਨਿਤ੍ਯਮਾਨਨ੍ਦਰੂਪਮ੍ ॥ ੧,੨੩੪.

ਮੈਂ ਉਸ ਅਜਨਮਾ, ਅਮਰ ਵਾਸੁਦੇਵ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਜੋ ਸਭ ਮੁਨੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਧਿਆਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਵਿੱਤਰ, ਹਰ ਦਿਲ ਵਿਚ ਵੱਸਦਾ, ਸਭ ਦਾ ਸਾਖੀ, ਡਰ ਤੇ ਮੌਤ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਜਿਸ ਦੀ ਸਰੂਪ ਸਦਾ ਆਨੰਦ ਹੈ।