ਗਰੁਡਪੁਰਾਣਮ੍

ਪ੍ਰਦਰਂ ਹਰਤੇ ਰੋਗਂ ਨਾਤ੍ਰ ਕਾਰ੍ਯਾ ਵਿਚਾਰਣਾ । ਦ੍ਵਿਜਯष੍ਟੀ ਤ੍ਰਿਕਟੁਕਂ ਚੂਰ੍ਣਂ ਪੀਤਂ ਹਰੇਚ੍ਛਿਵ ॥ ੧,੨੦੨.

ਇਹ ਪ੍ਰਦਰ ਰੋਗ ਦੂਰ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਇੱਥੇ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ। ਦ੍ਵਿਜਯਸ਼ਟੀ ਅਤੇ ਤ੍ਰਿਕਟੁ ਦਾ ਚੂਰਨ ਪੀਣ ਨਾਲ, ਹੇ ਸ਼ਿਵ, ਇਹ ਰੋਗ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਤਿਲਕ੍ਵਾਥੇਨ ਸਂਯੁਕ੍ਤਂ ਰਕ੍ਤਗੁਲ੍ਮਂ ਸ੍ਤ੍ਰਿਯਾ ਹਰ । ਕੁਸੁਮਸ੍ਯ ਨਿਬਦ੍ਧਞ੍ਚ ਤਰੁਣੀਨਾਂ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰ ॥ ੧,੨੦੨.

ਤਿਲ ਦੇ ਕਵਾਥ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਕੇ, ਇਹ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਰਕਤ ਗੁਲਮਾ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਅਤੇ ਫੁੱਲ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਨੌਜਵਾਨ ਔਰਤਾਂ ਲਈ, ਹੇ ਮਹੇਸ਼ਵਰ, ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੈ।

ਰਕ੍ਤੋਤ੍ਪਲਸ੍ਯ ਵੈ ਕਨ੍ਦਂਸ਼ਰ੍ਕਰਾਤਿਲਸਂਯੁਤਮ੍ । ਪੀਤਂ ਸਸ਼ਰ੍ਕਰਂ ਸ੍ਤ੍ਰੀਣਾਂ ਧਾਰਯੇਦ੍ਗਰ੍ਭਪਾਤਨਮ੍ ॥ ੧,੨੦੨.

ਰਕਤ ਉਤਪਲ ਦੀ ਜੜ੍ਹ, ਸ਼ਕਰ ਅਤੇ ਤਿਲ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਕੇ, ਔਰਤਾਂ ਦੁਆਰਾ ਸ਼ਕਰ ਨਾਲ ਪੀਣ ਨਾਲ ਗਰਭਪਾਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਰਕ੍ਤਸ੍ਤ੍ਰਾਵਸ੍ਯ ਨਾਸ਼ਃ ਸ੍ਯਾਚ੍ਛੀਤੋਦਕਨਿषੇਵਣਾਤ੍ । ਪੀਤਨ੍ਤੁ ਕਾਞ੍ਜਿਕ ਰੁਦ੍ਰ ਕ੍ਵਥਿਤਂ ਸ਼ਰਪੁਙ੍ਖਯਾ ॥ ੧,੨੦੨.

ਰਕਤ ਸ੍ਰਾਵ ਠੰਢੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਸੇਵਨ ਨਾਲ ਰੁਕ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਅਤੇ, ਹੇ ਰੁਦ੍ਰ, ਕਾਂਜੀਕਾ ਨੂੰ ਸ਼ਰਪੁੰਖਾ ਨਾਲ ਉਬਾਲ ਕੇ ਪੀਣ ਨਾਲ—

ਹਿਙ੍ਗੁਸ੍ਤ੍ਰੈਨ੍ਧਵਸਂਯੁਕ੍ਤਂ ਸ਼ੀਘ੍ਰਂ ਸ੍ਤ੍ਰੀਣਾਂ ਪ੍ਰਸੂਤਿਕृਤ੍ । ਮਾਤੁਲੁਙ੍ਗਸ੍ਯ ਵੈ ਮੂਲਂ ਕਟਿਬਦ੍ਧਂ ਪ੍ਰਸੂਤਿਕृਤ੍ ॥ ੧,੨੦੨.

ਹਿੰਗ ਅਤੇ ਸਿੰਧਾ ਨਮਕ ਮਿਲਾ ਕੇ ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਜਲਦੀ ਪ੍ਰਸਵ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਮਾਤੁਲੁੰਗ ਦੀ ਜੜ੍ਹ, ਕਮਰ 'ਤੇ ਬੰਨ੍ਹਣ ਨਾਲ ਵੀ ਪ੍ਰਸਵ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਅਪਾਮਾਰ੍ਗਸ੍ਯ ਵੈ ਮੂਲੇ ਗਰ੍ਭਵਤ੍ਯਾਸ੍ਤੁ ਨਾਮਤਃ । ਉਤ੍ਪਾਟ੍ਯਮਾਨੇ ਸਕਲੇ ਪੁਤ੍ਤ੍ਰਃ ਸ੍ਯਾਦਾਨ੍ਯਥਾ ਸੁਤਾ ॥ ੧,੨੦੨.

ਅਪਾਮਾਰਗ ਦੀ ਜੜ੍ਹ ਗਰਭਵਤੀ ਔਰਤ ਲਈ ਨਾਮ ਲੈ ਕੇ ਰੱਖੀ ਜਾਵੇ, ਜਦੋਂ ਪੂਰੀ ਉਖਾੜੀ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਪੁੱਤਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਧੀ।

ਅਪਾਮਾਰ੍ਗਸ੍ਯ ਵੈ ਮੂਲੇ ਨਾਰੀਣਾਂ ਸ਼ਿਰਸਿ ਸ੍ਥਿਤੇ । ਗਰ੍ਭਸ਼ੂਲਂ ਵਿਨਸ਼੍ਯੇਤ ਨਾਤ੍ਰ ਕਾਰ੍ਯਾ ਵਿਚਾਰਣਾ ॥ ੧,੨੦੨.

ਅਪਾਮਾਰਗ ਦੀ ਜੜ੍ਹ ਔਰਤ ਦੇ ਸਿਰ 'ਤੇ ਰੱਖਣ ਨਾਲ ਗਰਭ ਦੀ ਪੀੜ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਇੱਥੇ ਹੋਰ ਸੋਚਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ।

ਕਰ੍ਪੂਰਮਦਨਫਲਮਧੁਕੈਃ ਪੂਰਿਤਃ ਸ਼ਿਵ । ਯੋਨਿਃ ਸੁਭਾ ਸ੍ਯਾਦ੍ਵृਦ੍ਧਾਯਾ ਯੁਵਤ੍ਯਾਃ ਕਿਂ ਪੁਨਰ੍ਹਰ ॥ ੧,੨੦੨.

ਹੇ ਸ਼ਿਵ, ਜਦੋਂ ਯੋਨੀ ਵਿੱਚ ਕਪੂਰ, ਮਦਨਾ ਫਲ ਅਤੇ ਮੁਲੱਥੀ ਭਰ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਵੱਡੀ ਉਮਰ ਦੀ ਔਰਤ ਦੀ ਯੋਨੀ ਸੁੰਦਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ—ਨੌਜਵਾਨ ਲਈ ਤਾਂ ਹੋਰ ਵੀ ਵਧੀਆ।

ਯਸ੍ਯ ਬਾਲਸ੍ਯ ਤਿਲਕਃ ਕृਤੋ ਗੌਰੋਚਨਾਖ੍ਯਯਾ । ਸ਼ਰ੍ਕਰਾਕੁष੍ਠਪਾਨਞ੍ਚ ਦਤ੍ਤਂ ਸ ਸ੍ਯਾਚ੍ਚ ਨਿਰ੍ਭਯਃ । ਵਿषਭੂਤਗ੍ਰਹਾਦਿਭ੍ਯੋ ਵ੍ਯਾਧਿਭ੍ਯੋ ਬਾਲਕਃ ਸ਼ਿਵ ॥ ੧,੨੦੨.

ਜਿਸ ਬੱਚੇ ਦੇ ਮੱਥੇ 'ਤੇ ਗੌਰੋਚਨਾ ਲਾਈ ਹੋਈ ਹੋਵੇ, ਅਤੇ ਜਿਸ ਨੂੰ ਸ਼ਕਰ ਅਤੇ ਕੁਸ਼ਟ ਪੀਣ ਲਈ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ, ਹੇ ਸ਼ਿਵ, ਉਹ ਬੱਚਾ ਵਿਸ਼, ਭੂਤ, ਗ੍ਰਹ ਅਤੇ ਰੋਗਾਂ ਤੋਂ ਨਿਰਭੈ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।

ਸ਼ਙ੍ਖਨਾਭਿਵਚਾਕੁष੍ਠਲੋਹਾਨਾਂ ਧਾਰਣਂ ਸਦਾ । ਬਾਲਾਨਾਮੁਪਸਰ੍ਗੇਭ੍ਯੋ ਰੁਦ੍ਰ ਰਕ੍ਸ਼ਾਕਰਂ ਭਵੇਤ੍ ॥ ੧,੨੦੨.

ਸੰਖ, ਨਾਭੀ, ਵਚ, ਕੁਸ਼ਟ ਅਤੇ ਲੋਹਾ ਹਮੇਸ਼ਾ ਪਹਿਨਣ ਨਾਲ, ਹੇ ਰੁਦ੍ਰ, ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਉਪਸਰਗਾਂ ਤੋਂ ਰੱਖਿਆ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।

ਪਲਾਸ਼ਚੂਰ੍ਣਂ ਸਮਧੁ ਗਵ੍ਯਾਜ੍ਯਾਮਲਕਾਨ੍ਵਿਤਮ੍ । ਸਵਿਡਙ੍ਗਂ ਪੀਤਮਾਤ੍ਰਂ ਨਰਂ ਕੁਰ੍ਯਾਨ੍ਮਹਾਮਤਿਮ੍ ॥ ੧,੨੦੨.

ਪਲਾਸ ਦਾ ਚੂਰਨ, ਸ਼ਹਿਦ, ਗਾਊਂ ਦਾ ਘੀ, ਆਮਲਾ ਅਤੇ ਵਿਡੰਗਾ ਮਿਲਾ ਕੇ ਪੀਣ ਨਾਲ, ਮਨੁੱਖ ਬਹੁਤ ਤੇਜ਼ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਮਾਸੈਕੇਨ ਮਹਾਦੇਵ ਜਰਾਮਰਣਵਰ੍ਜਿਤਃ ॥ ੧,੨੦੨.

ਏ ਮਹਾਂਦੇਵ, ਇੱਕ ਮਹੀਨੇ ਵਿਚ ਬੁਢਾਪਾ ਤੇ ਮੌਤ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਪਲਾਸ਼ਬੀਜਂ ਸਘृਤਂ ਤਿਲਮਧ੍ਵਨ੍ਵਿਤਂ ਸਮਮ੍ । ਸਪ੍ਤਾਹਂ ਭਕ੍ਸ਼ਿਤਂ ਰੁਦ੍ਰ ਜਰਾਂ ਨਯਤਿ ਸਂਕ੍ਸ਼ਯਮ੍ ॥ ੧,੨੦੨.

ਪਲਾਸ਼ ਦੇ ਬੀਜ, ਘੀ, ਤਿਲ ਤੇ ਸ਼ਹਿਦ ਨੂੰ ਬਰਾਬਰ ਮਿਲਾ ਕੇ, ਸੱਤ ਦਿਨ ਖਾਣ ਨਾਲ, ਰੁਦਰ, ਬੁਢਾਪਾ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਰੁਦ੍ਰਾਮਲਕਚੂਰ੍ਣਂ ਵੈ ਮਧੁਤੈਲ ਘृਤਾਨ੍ਵਿਤਮ੍ । ਜਗ੍ਧ੍ਵਾ ਮਾਸਂ ਯੁਵਾ ਸ੍ਯਾਚ੍ਚ ਨਰੋ ਵਾਗੀਸ਼੍ਵਰੀ ਭਵੇਤ੍ ॥ ੧,੨੦੨.

ਰੁਦਰ-ਆਮਲਕੀ ਦਾ ਚੂਰਨ, ਸ਼ਹਿਦ, ਤੇਲ ਤੇ ਘੀ ਮਿਲਾ ਕੇ, ਇੱਕ ਮਹੀਨਾ ਖਾਣ ਨਾਲ, ਮਨੁੱਖ ਨੌਜਵਾਨ ਤੇ ਵਧੀਆ ਬੋਲਣ ਵਾਲਾ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਸ਼ਿਵਾਮਲਕਚੂਰ੍ਣਂ ਵੈ ਮਧੁਨਾ ਉਦਕੇਨ ਵਾ । ਬਲਾਨਿ ਕੁਰ੍ਯਾਨ੍ਨਾਸਾਯਾਃ ਪ੍ਰਤ੍ਯੂषੇ ਭਕ੍ਸ਼ਿਤਂ ਸ਼ਿਵ ॥ ੧,੨੦੨.

ਸ਼ਿਵ-ਆਮਲਕੀ ਦਾ ਚੂਰਨ, ਸ਼ਹਿਦ ਜਾਂ ਪਾਣੀ ਨਾਲ, ਸਵੇਰੇ ਖਾਣ ਨਾਲ, ਸ਼ਿਵ, ਨੱਕ ਨੂੰ ਤਾਕਤ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।

ਕੁष੍ਠਚੂਰ੍ਣਂ ਸਾਜ੍ਯਮਧੁ ਪ੍ਰਾਤਰ੍ਜਗ੍ਧ੍ਵਾ ਭਵੇਨ੍ਨਰਃ । ਸਾਕ੍ਸ਼ਾਤ੍ਸੁਰਭਿਦੇਹੋ ਵੈ ਜੀਵੇਦ੍ਵਰ੍षਸਹਸ੍ਰਕਮ੍ ॥ ੧,੨੦੨.

ਕੁਸ਼ਥਾ ਦਾ ਚੂਰਨ, ਘੀ ਤੇ ਸ਼ਹਿਦ ਨਾਲ ਸਵੇਰੇ ਖਾਣ ਨਾਲ, ਮਨੁੱਖ ਦਾ ਸਰੀਰ ਸੁਗੰਧਿਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਉਹ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਜੀ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਮਾषਸ੍ਯ ਵਿਦਲਾਨ੍ਯੇ ਵਿਤੁषਾਣਿ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰ । ਘृਤਭਾਵਿਤਸ਼ੁष੍ਕਾਣਿ ਪਯਸਾ ਸਾਧਿਤਾਨਿ ਵੈ ॥ ੧,੨੦੨.

ਏ ਮਹੇਸ਼ਵਰ, ਮਾਸ ਦੇ ਦਾਲਾਂ ਦੇ ਦਾਣੇ, ਛਿਲਕੇ ਉਤਾਰੇ ਹੋਏ, ਘੀ ਵਿਚ ਸੁੱਕੇ ਹੋਏ, ਫਿਰ ਦੁੱਧ ਵਿਚ ਪਕਾਏ ਹੋਏ—

ਸਮਾਧ੍ਵਾਜ੍ਯਪਯੋਭਿਸ਼੍ਚ ਭਕ੍ਸ਼ਯਿਤ੍ਵਾ ਚ ਕਾਮਯੇਤ੍ । ਸ੍ਤ੍ਰੀਣਾਂ ਸ਼ਤਂ ਮਹਾਦੇਵ ਤਤ੍ਕ੍ਸ਼ਣਾਨ੍ਨਾਤ੍ਰ ਸਂਸ਼ਯਃ ॥ ੧,੨੦੨.

—ਸ਼ਹਿਦ, ਘੀ ਤੇ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਖਾਣ ਤੇ, ਏ ਮਹਾਂਦੇਵ, ਮਨੁੱਖ ਇੱਕ ਵਾਰ ਵਿੱਚ ਸੌ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਰਾਜੀ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।

ਰਸਸ਼੍ਚੈਰਣ੍ਡਤੈਲੇਨ ਗਨ੍ਧਕੇਨ ਸ਼ੁਭੋ ਭਵੇਤ੍ । ਤ੍ਰਿਕਾਲੋਦਕਸਂਘੁष੍ਟੋ ਬਲਕृਦ੍ਭਕ੍ਸ਼ਣਾਦ੍ਭਵੇਤ੍ ॥ ੧,੨੦੨.

ਰਸ, ਐਰੰਡ ਦੇ ਤੇਲ ਤੇ ਗੰਧਕ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਕੇ, ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਤਿੰਨ ਵਾਰੀ ਗਰਾਰੇ ਕਰਕੇ, ਫਿਰ ਖਾਣ ਨਾਲ, ਤਾਕਤ ਆ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਦੁਗ੍ਧਂ ਵਿਤੁषਮਾषੈਸ਼੍ਚ ਸ਼ਿਮ੍ਬਾਬੀਜੈਸ਼੍ਚ ਸਾਧਿਤਮ੍ । ਅਪਾਮਾਰ੍ਗਸ੍ਯ ਤੈਲੇਨ ਪੀਤਂ ਸ੍ਤ੍ਰੀਸ਼ਤਕਾਮਕृਤ੍ ॥ ੧,੨੦੨.

ਦੁੱਧ, ਛਿਲਕੇ ਉਤਾਰੇ ਮਾਸ ਤੇ ਸ਼ਿੰਬੀ ਦੇ ਬੀਜਾਂ ਨਾਲ ਪਕਾ ਕੇ, ਅਪਾਮਾਰਗ ਦੇ ਤੇਲ ਨਾਲ ਪੀਣ ਤੇ, ਸੌ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਰਾਜੀ ਕਰਨ ਦੀ ਤਾਕਤ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।

ਸ਼੍ਰੀਗਰੁਡਮਹਾਪੁਰਾਣਮ੍ ੨੦੩ ਹਰਿਰੁਵਾਚ । ਯਾ ਗੌਰ੍ਦ੍ਵੇष੍ਟਿਂ ਸ੍ਵਕਂ ਵਤ੍ਸਂ ਤਸ੍ਯਾ ਦੇਯਂ ਸ੍ਵਕਂ ਪਯਃ । ਲਵਣੇਨ ਸਮਾਯੁਕ੍ਤਂ ਤਸ੍ਯਾ ਵਤ੍ਸਃ ਪ੍ਰਿਯੋ ਭਵੇਤ੍ ॥ ੧,੨੦੩.

ਹਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਜੇ ਗਾਂ ਆਪਣਾ ਵੱਛਾ ਨਹੀਂ ਮੰਨਦੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਦੁੱਧ ਨਮਕ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਫਿਰ ਵੱਛਾ ਉਸ ਨੂੰ ਪਿਆਰਾ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ।

ਸ਼ੁਨੋऽਸ੍ਥਿ ਕਣ੍ਠਬਦ੍ਧਂ ਹਿ ਮਹਿषਾਣਾਂ ਗਵਾ ਤਥਾ । ਕृਮਿਜਾਲਂ ਪਾਤਯਤਿ ਸਕਲਂ ਨਾਤ੍ਰ ਸਂਸ਼ਯਃ ॥ ੧,੨੦੩.

ਕੁੱਤੇ ਦੀ ਹੱਡੀ ਭੈਸਾਂ ਜਾਂ ਗਾਂ ਦੀ ਗਲ ਵਿਚ ਪਾ ਦੇਣ ਨਾਲ, ਸਾਰੇ ਕੀੜੇ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।

ਗੋਜਙ੍ਗਨਾਭਿਪਾਤਃ ਸ੍ਯਾਦ੍ਗੁਞ੍ਜਾਮੂਲਸ੍ਯ ਭਕ੍ਸ਼ਣਾਤ੍ ॥ ੧,੨੦੩.

ਗੁੰਜਾ ਦੀ ਜੜ੍ਹ ਗਾਂ ਨੂੰ ਖਵਾਉਣ ਨਾਲ, ਉਹ ਗਰਭ ਛੱਡ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।

ਵਰੁਣਫਲਸ੍ਯਰਸਂ ਕਰੇਣ ਮਥਿਤਂ ਸ਼ਿਵ । ਚਤੁष੍ਪਾਦਦ੍ਵਿਪਦਯੋਃ ਕृਮਿਜਾਲਂ ਨਿਪਾਤਯੇਤ੍ ॥ ੧,੨੦੩.

ਏ ਸ਼ਿਵ, ਵਰੁਣ ਦੇ ਫਲ ਦਾ ਰਸ, ਹੱਥ ਨਾਲ ਮਥ ਕੇ, ਚਾਰ ਪੈਰਾਂ ਵਾਲਿਆਂ ਤੇ ਦੋ ਪੈਰਾਂ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਕੀੜੇ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।

ਵ੍ਰਣਞ੍ਚ ਸ਼ਮਯੇਦ੍ਰੁਦ੍ਰ ਜਯਾਯਾਃ ਪੂਰਣਾਤ੍ਤਥਾ । ਗਜਮੂਤ੍ਰਸ੍ਯ ਵੈ ਪਾਨਂ ਗੋਮਹਿष੍ਯੁਪਸਰ੍ਗਨੁਤ੍ ॥ ੧,੨੦੩.

ਰੁਦਰ, ਜਯਾ ਨਾਲ ਜਖਮ ਭਰ ਦੇਣ ਨਾਲ, ਜਖਮ ਠੀਕ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਤੇ ਹਾਥੀ ਦਾ ਪਿਸਾਬ ਪੀਣ ਨਾਲ, ਗਾਂ ਤੇ ਭੈਸ ਦੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।

ਸਮਸੂਰ ਸ਼ਾਲਿਬੀਜਂ ਪੀਤਂ ਤਕ੍ਰੇਣ ਘਰ੍षਿਤਮ੍ । ਕ੍ਸ਼ੀਰੇ ਗੋਮਹੀषਸ੍ਯੈਵ ਗੋਃ ਪੁਂਸਸ਼੍ਚ ਹਿਤਂ ਭਵੇਤ੍ ॥ ੧,੨੦੩.

ਜੌ ਤੇ ਚਾਵਲ, ਮਸਲ ਕੇ, ਛਾਛ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਕੇ, ਗਾਂ, ਭੈਸ ਜਾਂ ਬਲਦ ਦੇ ਦੁੱਧ ਵਿਚ ਦੇਣ ਨਾਲ, ਇਹ ਸਭ ਲਈ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਹੈ।

ਪਤ੍ਰਞ੍ਚ ਸ਼ਰਪੁਙ੍ਖਾਯਾ ਦਤ੍ਤਂ ਸਲਵਣਂ ਸ਼ਿਵ । ਵਾਰਿਸ੍ਫੋਟਂ ਹਯਾਨਾਞ੍ਚ ਕੇਸਰਾਣਾਂ ਵਿਨਾਸ਼ਯੇਤ੍ ॥ ੧,੨੦੩.

ਏ ਸ਼ਿਵ, ਸ਼ਰਪੁੰਖਾ ਦਾ ਪੱਤਾ ਨਮਕ ਨਾਲ ਦੇਣ ਤੇ, ਘੋੜਿਆਂ ਦੀਆਂ ਜੂਆਂ ਤੇ ਪਾਣੀ ਵਾਲੀਆਂ ਫੋੜੀਆਂ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।

ਘृਤਕੁਮਾਰੀਪਤ੍ਰਮੇਵ ਦਤ੍ਤਂ ਸਲਕ੍ਸ਼ਣਂ ਹਰ । ਤੁਰਗਮਕੇਸਰਾਣਾਂ ਕਣ੍ਡੂਨਂਸ਼੍ਯੇਨ੍ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ ॥ ੧,੨੦੩.

ਏ ਹਰਾ, ਘ੍ਰਿਤਕੁਮਾਰੀ ਦਾ ਪੱਤਾ ਨਮਕ ਨਾਲ ਦੇਣ ਤੇ, ਘੋੜਿਆਂ ਦੀਆਂ ਜੂਆਂ ਦੀ ਖੁਜਲੀ ਪੂਰੀ ਠੀਕ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਸ਼੍ਰੀਗਰੁਡਮਹਾਪੁਰਾਣਮ੍ ੨੦੪ ਸੂਤ ਉਵਾਚ । ਏਵਂ ਧਨ੍ਵਨ੍ਤਰਿਃ ਪ੍ਰਾਹ ਸੁਸ਼੍ਰੁਤਾਯਚ ਵੈਦ੍ਯਕਮ੍ । ਅਤ ਨਾਮਾਨਿ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਓषਧੀਨਾਂ ਸਮਾਸਤਃ ॥ ੧,੨੦੪.

ਸੂਤਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਧਨਵੰਤਰੀ ਨੇ ਸੁਸ਼੍ਰੁਤ ਨੂੰ ਚਿਕਿਤਸਾ ਬਾਰੇ ਦੱਸਿਆ; ਹੁਣ ਮੈਂ ਔਸ਼ਧੀਆਂ ਦੇ ਨਾਮ ਸੰਖੇਪ ਵਿਚ ਦੱਸਾਂਗਾ।