ਸਰ੍ਵਾਨਰੀਨ੍ਨਾਸ਼ਯਤੁ ਰਾਮਃ ਪਰਸ਼ੁਨਾ ਮਮ । ਰਕ੍ਸ਼ੋਘ੍ਨਸ੍ਤੁ ਦਸ਼ਰਥਿਃ ਪਾਤੁ ਨਿਤ੍ਯਂ ਮਹਾਭੁਜਃ ॥ ੧,੧੯੪.
ਰਾਮ ਮੇਰੇ ਸਾਰੇ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਕੁਲ੍ਹਾੜੀ ਨਾਲ ਨਸ਼ਟ ਕਰੇ; ਦਸ਼ਰਥੀ, ਜੋ ਮਹਾਨ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਸਦਾ ਮੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੇ, ਜੋ ਰਾਖਸ਼ਸਾਂ ਦਾ ਸੰਘਾਰਕ ਹੈ।
ਸ਼ਤ੍ਰੀਨ੍ਹਲੇਨ ਮੇ ਹਨ੍ਯਾਦ੍ਰਾਮੋ ਯਾਦਵਨਨ੍ਦਨਃ । ਪ੍ਰਲਮ੍ਬਕੇਸ਼ਿਚਾਣੂਰਪੂਤਨਾਕਂਸਨਾਸ਼ਨਃ । ਕृष੍ਣਸ੍ਯ ਯੋ ਬਾਲਭਾਵਃ ਸ ਮੇ ਕਾਮਾਨ੍ਪ੍ਰਯਚ੍ਛਤੁ ॥ ੧,੧੯੪.
ਯਾਦਵਾਂ ਦੇ ਰਾਮ ਮੇਰੇ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਹਲ ਨਾਲ ਮਾਰ ਦੇਵੇ; ਜਿਸ ਨੇ ਪ੍ਰਲੰਬ, ਕੇਸ਼ੀ, ਚਾਣੂਰ, ਪੂਤਨਾ ਅਤੇ ਕੰਸ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕੀਤਾ, ਉਹ ਮੈਨੂੰ ਉਹ ਇੱਛਾਵਾਂ ਦੇਵੇ ਜੋ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਸਨ।
ਅਨ੍ਧਕਾਰਤਮੋਘੋਰਂ ਪੁਰੁषਂ ਕृष੍ਣषਿਙ੍ਗਲਮ੍ । ਪਸ਼੍ਯਾਮਿ ਭਯਸਨ੍ਤ੍ਰਸ੍ਤਃ ਪਾਸ਼ਹਸ੍ਤਮਿਵਾਨ੍ਤਕਮ੍ ॥ ੧,੧੯੪.
ਮੈਂ ਇੱਕ ਆਦਮੀ ਨੂੰ ਵੇਖਦਾ ਹਾਂ, ਜੋ ਹਨੇਰੇ ਤੇ ਡਰਾਉਣੇ ਹਨੇਰੇ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਸ਼ਿੰਗਲ ਹੈ; ਡਰ ਨਾਲ ਡਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਮੌਤ ਵਾਂਗ ਪਾਸ਼ ਫੜੇ ਹੋਏ ਵੇਖਦਾ ਹਾਂ।
ਤਤੋऽਹਂ ਪੁਣ੍ਡਰੀਕਾਕ੍ਸ਼ਮਚ੍ਯੁਤਂ ਸ਼ਰਣਂ ਗਤਃ । ਧਨ੍ਯੋऽਹਂ ਨਿਰ੍ਭਯੋ ਨਿਤ੍ਯਂ ਯਸ੍ਯ ਮੇ ਭਗਵਾਨ੍ਹਰਿਃ ॥ ੧,੧੯੪.
ਇਸ ਲਈ, ਮੈਂ ਪੂੰਡਰੀਕ-ਆਖ ਵਾਲੇ ਅਚ੍ਯੁਤ ਦਾ ਆਸਰਾ ਲਿਆ ਹੈ; ਮੈਂ ਧਨਿਆ ਹਾਂ ਤੇ ਸਦਾ ਨਿਰਭੈ ਹਾਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਮੇਰਾ ਭਗਵਾਨ ਹਰੀ ਮੇਰਾ ਹੈ।
ਧ੍ਯਾਤ੍ਵਾ ਨਾਰਾਯਣਂ ਦੇਵਂ ਸਰ੍ਵੋਪਦ੍ਰਵਨਾਸ਼ਨਮ੍ । ਵੈष੍ਣਵਂ ਕਵਚਂ ਬਦ੍ਧ੍ਵਾ ਵਿਚਰਾਮਿ ਮਹੀਤਲੇ ॥ ੧,੧੯੪.
ਸਾਰੇ ਦੁੱਖਾਂ ਦੇ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਨਾਰਾਇਣ ਦੇਵਤਾ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਕੇ, ਵਿਸ਼ਨੁ ਦਾ ਕਵਚ ਬਾਂਧ ਕੇ, ਮੈਂ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਨਿਡਰ ਹੋ ਕੇ ਫਿਰਦਾ ਹਾਂ।
ਅਪ੍ਰਧृष੍ਯੋऽਸ੍ਮਿ ਭੂਤਾਨਾਂ ਸਰ੍ਵਦੇਵਮਯੋ ਹ੍ਯਹਮ੍ । ਸ੍ਮਰਣਾਦ੍ਦੇਵਦੇਵਸ੍ਯ ਵਿष੍ਣੋਰਮਿਤਤੇਜਸਃ ॥ ੧,੧੯੪.
ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਲਈ ਮੈਂ ਅਟੱਲ ਹਾਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਮੈਂ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਸਰੂਪ ਹਾਂ। ਵਿਸ਼ਨੁ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਵੀ ਦੇਵਤਾ ਹੈ ਤੇ ਅਸੀਮ ਚਾਨਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੀ ਯਾਦ ਨਾਲ ਇਹ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਸਿਦ੍ਧਿਰ੍ਭਵਤੁ ਮੇ ਨਿਤ੍ਯਂ ਯਥਾਮਨ੍ਤ੍ਰਮੁਦਾਹृਤਮ੍ । ਯੋ ਮਾਂ ਪਸ਼੍ਯਤਿ ਚਕ੍ਸ਼ੁਰ੍ਭ੍ਯਾਂ ਯਞ੍ਚਃ ਪਸ਼੍ਯਾਮਿ ਚਕ੍ਸ਼ੁषਾ । ਸਰ੍ਵੇषਾਂ ਪਾਪਦੁष੍ਟਾਨਾਂ ਵਿष੍ਣੁਰ੍ਬਧ੍ਨਾਤੁ ਚਕ੍ਸ਼ੁषੀ ॥ ੧,੧੯੪.
ਜਿਵੇਂ ਮੰਤਰ ਪੜ੍ਹਿਆ ਗਿਆ, ਮੇਰੀ ਸਫਲਤਾ ਹਮੇਸ਼ਾ ਬਣੀ ਰਹੇ। ਜੋ ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਵੇਖਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮੈਂ ਵੇਖਦਾ ਹਾਂ, ਉਹਨਾਂ ਪਾਪੀ ਤੇ ਦੁਸ਼ਟਾਂ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਿਸ਼ਨੁ ਬੰਨ੍ਹ ਦੇਵੇ।
ਵਾਸੁਦੇਵਸ੍ਯ ਯਚ੍ਚਕ੍ਰਂ ਤਸ੍ਯ ਚਕ੍ਰਸ੍ਯ ਯੇ ਤ੍ਵਰਾਃ । ਤੇ ਹਿ ਚ੍ਛਿਨ੍ਦਨ੍ਤੁ ਪਾਪਾਨ੍ਮੇ ਮਮ ਹਿਂਸਨ੍ਤੁ ਹਿਂਸਕਾਨ੍ ॥ ੧,੧੯੪.
ਵਾਸੁਦੇਵ ਦੇ ਚੱਕਰ ਦੀਆਂ ਕੜੀਆਂ ਮੇਰੇ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਕੱਟਣ ਤੇ ਜੋ ਮੈਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸਜ਼ਾ ਦੇਣ।
ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੇषੁ ਪਿਸ਼ਾਚੇषੁ ਕਾਨ੍ਤਾਰੇष੍ਵਟਵੀषੁ ਚ । ਵਿਵਾਦੇ ਰਾਜਮਾਰ੍ਗੇषੁ ਦ੍ਯੂਤੇषੁ ਕਲਹੇषੁ ਚ ॥ ੧,੧੯੪.
ਰਾਖਸ਼ਾਂ, ਪਿਸਾਚਾਂ, ਜੰਗਲਾਂ ਤੇ ਵਣਾਂ ਵਿੱਚ, ਝਗੜਿਆਂ, ਰਾਜਮਾਰਗਾਂ, ਜੂਏ ਤੇ ਲੜਾਈਆਂ ਵਿੱਚ—
ਨਦੀਸਨ੍ਤਾਰਣੇ ਘੋਰੇ ਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਤੇ ਪ੍ਰਾਣਸਂਸ਼ਯੇ । ਅਗ੍ਨਿਚੌਰਨਿਪਾਤੇषੁ ਸਰ੍ਵਗ੍ਰਹਨਿਵਾਰਣੇ ॥ ੧,੧੯੪.
ਡਰਾਉਣੀਆਂ ਨਦੀਆਂ ਪਾਰ ਕਰਦੇ, ਜਦੋਂ ਜਾਨ ਨੂੰ ਖਤਰਾ ਹੋਵੇ, ਅੱਗ, ਚੋਰਾਂ ਦੇ ਹਮਲੇ, ਤੇ ਸਾਰੇ ਗ੍ਰਹਾਂ ਦੀ ਬੁਰਾਈ ਦੂਰ ਕਰਨ ਲਈ—
ਵਿਦ੍ਯੁਤ੍ਸਰ੍ਪਵਿषੋਦ੍ਵੇਗੇ ਰੋਗੇ ਵੈ ਵਿਘ੍ਨਸਙ੍ਕਟੇ । ਜਪ੍ਯਮੇਤਜ੍ਜਪੇਨ੍ਨਿਤ੍ਯਂ ਸ਼ਰੀਰੇ ਭਯਮਾਗਤੇ ॥ ੧,੧੯੪.
ਬਿਜਲੀ, ਸੱਪ, ਜ਼ਹਿਰ ਦੀ ਉਲਝਣ, ਰੋਗ, ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਤੇ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਵਿੱਚ—ਜਦੋਂ ਵੀ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਡਰ ਆਵੇ, ਇਹ ਮੰਤਰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਜਪਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਅਯਂ ਭਗਵਤੋ ਮਨ੍ਤ੍ਰੋ ਮਨ੍ਤ੍ਰਾਣਾਂ ਪਰਮੋ ਮਹਾਨ੍ । ਵਿਖ੍ਯਾਤਂ ਕਵਚਂ ਗੁਹ੍ਯਂ ਸਰ੍ਪਪਾਪਪ੍ਰਣਾਸ਼ਨਮ੍ । ਸ੍ਵਮਾਯਾਕृਤਿਨਿਰ੍ਮਾਣਂ ਕਲ੍ਪਾਨ੍ਤਗਹਨਂ ਮਹਤ੍ ॥ ੧,੧੯੪.
ਇਹ ਭਗਵਾਨ ਦਾ ਮੰਤਰ ਹੈ, ਮੰਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਤੇ ਮਹਾਨ, ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਤੇ ਗੁਪਤ ਕਵਚ, ਸੱਪਾਂ ਦੇ ਪਾਪਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਉਸ ਦੀ ਆਪਣੀ ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਬਣਿਆ, ਕਲਪਾਂ ਦੇ ਅੰਤ ਦੇ ਗਹਿਰੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਾਂਗ ਵਿਸ਼ਾਲ।
ਸ਼੍ਰੀਗਰੁਡਮਹਾਪੁਰਾਣਮ੍ ੧੯੫ ਹਰਿਰੁਵਾਚ । ਸਲ੍ਵਕਾਮਪ੍ਰਦਾਂ ਵਿਦ੍ਯਾਂ ਸਪ੍ਤਰਾਤ੍ਰੇਣ ਤਾਂ ਸ਼ृਣੁ । ਨਮਸ੍ਤੁਭ੍ਯਂ ਭਗਵਤੇ ਵਾਸੁਦੇਵਾਯ ਧੀਮਹਿ ॥ ੧,੧੯੫.
ਹਰੀ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਹੁਣ ਉਹ ਗਿਆਨ ਸੁਣ ਜੋ ਸੱਤ ਰਾਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਮਨੋਰਥ ਪੂਰੇ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਹੇ ਭਗਵਾਨ ਵਾਸੁਦੇਵ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ, ਅਸੀਂ ਤੇਰਾ ਚਿੰਤਨ ਕਰਦੇ ਹਾਂ।
ਪ੍ਰਦ੍ਯੁਮ੍ਨਾਯਾਨਿਰੁਦ੍ਧਾਯ ਨਮਃ ਸਙ੍ਗਰ੍षਣਾਯ ਚ । ਨਮੋ ਵਿਜ੍ਞਾਨਮਾਤ੍ਰਾਯ ਪਰਮਾਨਨ੍ਦਮੂਰ੍ਤਯੇ ॥ ੧,੧੯੫.
ਪ੍ਰਦਯੁਮਨ, ਅਨਿਰੁੱਧ ਤੇ ਸੰਕਰਸ਼ਣ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਸਿਰਫ਼ ਗਿਆਨ ਦੇ ਸਰੂਪ, ਪਰਮ ਆਨੰਦ ਦੇ ਰੂਪ ਨੂੰ ਵੀ ਨਮਸਕਾਰ।
ਆਤ੍ਮਾਰਾਮਾਯ ਸ਼ਾਨ੍ਤਾਯ ਨਿਵृਤ੍ਤਦ੍ਵੈਤਦृष੍ਟਯੇ । ਤ੍ਵਦ੍ਰੂਪਾਣਿ ਚ ਸਰ੍ਵਾਣਿ ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਤੁਭ੍ਯਂ ਨਮੋ ਨਮਃ ॥ ੧,੧੯੫.
ਆਤਮ-ਰਾਮ, ਸ਼ਾਂਤ, ਦਵੈਤ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਦਰਸ਼ਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ—ਤੇਰੇ ਸਾਰੇ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ, ਤੈਨੂੰ ਵਾਰ ਵਾਰ ਨਮਸਕਾਰ।
ਹृषੀਕੇਸ਼ਾਯ ਮਹਤੇ ਨਮਸ੍ਤੇऽਨਨ੍ਤਮੂਰ੍ਤਯੇ । ਯਸ੍ਮਿਨ੍ਨਿਦਂ ਯਤਸ਼੍ਚੈਤਤ੍ਤਿष੍ਠਤ੍ਯਗ੍ਰੇऽਪਿ ਜਾਯਤੇ ॥ ੧,੧੯੫.
ਹਰਸ਼ੀਕੇਸ਼, ਮਹਾਨ, ਅਨੰਤ ਰੂਪ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸਾਰਾ ਜਗਤ ਹੈ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਇਹ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਆਰੰਭ ਤੋਂ ਹੀ ਇਹ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਮृਨ੍ਮਯੀਂ ਵਹਸਿ ਕ੍ਸ਼ੋਣੀਂ ਤਸ੍ਮੈ ਤੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣੇ ਨਮਃ । ਯਨ੍ਨ ਸ੍ਪृਸ਼ਨ੍ਤਿ ਨ ਵਿਦੁਃ ਮਨੋਬੁਦ੍ਧੀਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਸਵਃ । ਅਨ੍ਤਰ੍ਬਹਿਸ੍ਤ੍ਵਂ ਚਰਸਿ ਵ੍ਯੋਮਤੁਲ੍ਯਂ ਨਮਾਮ੍ਯਹਮ੍ ॥ ੧,੧੯੫.
ਤੂੰ ਮਿੱਟੀ ਦੀ ਧਰਤੀ ਢੋਣਦਾ ਹੈਂ—ਤੇਰੇ ਬ੍ਰਹਮ ਸਰੂਪ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਜਿਸ ਨੂੰ ਮਨ, ਬੁਧੀ, ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਤੇ ਪ੍ਰਾਣ ਨਹੀਂ ਛੂਹ ਸਕਦੇ ਤੇ ਨਾ ਜਾਣ ਸਕਦੇ; ਤੂੰ ਅੰਦਰ ਤੇ ਬਾਹਰ, ਆਕਾਸ਼ ਵਾਂਗ ਫਿਰਦਾ ਹੈਂ—ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।
ਓਂ ਨਮੋ ਭਗਵਤੇ ਮਹਾਪੁਰਾषਾਯ ਮਹਾਭੂਤਪਤਯੇ ਸਕਲਸਤ੍ਤ੍ਵਭਾਵਿਵ੍ਰੀਡਨਿਕਰਕਮਲਰੇਣੂਤ੍ਪਲਨਿਭਧਰ੍ਮਾਖ੍ਯਵਿਦ੍ਯਯਾ? ਚਰਣਾਰਵਿਨ੍ਦਯੁਗਲ ਪਰਮੇष੍ਠਿਨ੍ਨਮਸ੍ਤੇ । ਅਵਾਪ ਵਿਦ੍ਯਾਧਰਤਾਂ ਚਿਤ੍ਰਕੇਤੋਸ਼੍ਚ ਵਿਦ੍ਯਯਾ ॥ ੧,੧੯੫.
ਓਮ, ਭਗਵਾਨ ਮਹਾ-ਪੁਰਖ, ਮਹਾ-ਭੂਤਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਚਰਨ-ਧੂੜ ਨਾਲ ਪੂਜਿਆ ਜਾਂਦਾ, ਜਿਸ ਦੀ ਧਰਮ-ਗਿਆਨ ਕਮਲ-ਰੇਂਦ ਵਾਂਗ ਹੈ—ਤੇਰੇ ਚਰਨ-ਕਮਲ ਜੋੜੇ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ, ਹੇ ਪਰਮੇਸ਼ਟੀ! ਇਸ ਗਿਆਨ ਨਾਲ, ਚਿਤ੍ਰਕੇਤੂ ਨੇ ਵਿਦਿਆਧਰ ਦੀ ਪਦਵੀ ਪਾਈ।
ਸ਼੍ਰੀਗਰੁਡਮਹਾਪੁਰਾਣਮ੍ ੧੯੬ ਹਰਿਰੁਵਾਚ । ਅਵਾਪ ਜਪ੍ਤ੍ਵਾ ਚੇਨ੍ਦ੍ਰਤ੍ਵਂ ਵਿष੍ਣੁਧਰ੍ਮਾਖ੍ਯਵਿਦ੍ਯਯਾ । ਸਰ੍ਵਾਞ੍ਛਤ੍ਰੂਨ੍ਵਿਨਿਰ੍ਜਿਤ੍ਯ ਤਾਞ੍ਚ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯੇ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰ ॥ ੧,੧੯੬.
ਹਰੀ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਇਹ ਵਿਸ਼ਨੁ-ਧਰਮ ਨਾਮ ਦੀ ਵਿਦਿਆ ਜਪ ਕੇ, ਇੰਦਰ ਦਾ ਦਰਜਾ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਸਾਰੇ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਕੇ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਇਹ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਨੂੰ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ।
ਪਾਦਯੋਰ੍ਜਾਨੁਨੋਰੂਰ੍ਵੋਰੁਦਰੇ ਹृਦ੍ਯਥੋਰਸਿ । ਮੁਖੇ ਸ਼ਿਰਸ੍ਯਾਨੁਪੂਰ੍ਵਮੋਙ੍ਕਾ ਰਾਦੀਨਿ ਵਿਨ੍ਯਸੇਤ੍ ॥ ੧,੧੯੬.
ਪੈਰ, ਗੋਡਿਆਂ, ਰਾਨਾਂ, ਪੇਟ, ਦਿਲ, ਛਾਤੀ, ਮੂੰਹ ਤੇ ਸਿਰ 'ਤੇ, ਓਮ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਅੱਖਰਾਂ ਨੂੰ ਕ੍ਰਮ ਨਾਲ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਨਮੋ ਨਾਰਾਯਣਾਯੇਤਿ ਵਿਪਰ੍ਯਾਸਮਥਾਪਿ ਚ । ਕਰਨ੍ਯਾਸਂ ਤਤਃ ਕੁਰ੍ਯਾਦ੍ਦ੍ਵਾਦਕ੍ਸ਼ਰਵਿਦ੍ਯਯਾ ॥ ੧,੧੯੬.
'ਨਮੋ ਨਾਰਾਇਣ' ਆਖ ਕੇ, ਫਿਰ ਉਲਟ ਕ੍ਰਮ ਵਿੱਚ ਵੀ, ਬਾਰਹ ਅੱਖਰਾਂ ਵਾਲੀ ਵਿਦਿਆ ਨਾਲ ਹੱਥਾਂ 'ਤੇ ਮੰਤਰ ਰੱਖਣ ਦੀ ਰੀਤ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਪ੍ਰਣਵਾਦਿਯਕਾਰਾਨ੍ਤਮਙ੍ਗੁਲ੍ਯਂ ਗੁष੍ਠਪਰ੍ਵਸੁ । ਨ੍ਯਸੇਦ੍ਧृਦਯ ਓਙ੍ਕਾਰਂ ਮਨੁਂ ਮੂਰ੍ਧ੍ਨਿ ਸਮਸ੍ਤਕਮ੍ ॥ ੧,੧੯੬.
ਪ੍ਰਣਵ ਤੋਂ ਯ ਤੱਕ ਦੇ ਅੱਖਰਾਂ ਨੂੰ ਅੰਗੂਠੇ ਦੇ ਜੋੜਾਂ 'ਤੇ ਰੱਖੋ; ਹਿਰਦੇ 'ਚ ਓਂਕਾਰ ਅਤੇ ਮੰਤ੍ਰ ਨੂੰ ਸਿਰ ਦੇ ਚੋਟੀ 'ਤੇ ਵਸਾਓ।
ਓਙ੍ਕਾਰਨ੍ਤੁ ਭ੍ਰੁਵੋਰ੍ਮਧ੍ਯੇ ਸ਼ਿਕਾਨੇਤ੍ਰਾਦਿਮੂਰ੍ਧਤਃ । ਓਂ ਵਿष੍ਣਵੇ ਇਤਿ ਇਮਂ ਮਨ੍ਤ੍ਰਨ੍ਯਾਸਮੁਦੀਰਯੇਤ੍ ॥ ੧,੧੯੬.
ਓਂਕਾਰ ਨੂੰ ਭ੍ਰੂਆਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਸਿਖਾ, ਅੱਖਾਂ ਅਤੇ ਸਿਰ ਦੇ ਉਪਰ ਰੱਖੋ; ਇਹ ਮੰਤ੍ਰ-ਨਿਆਸ ਪੜ੍ਹੋ: 'ਓਂ ਵਿਸ਼ਨੂ ਲਈ।'
ਆਤ੍ਮਾਨਂ ਪਰਮਂ ਧ੍ਯਾਯੇਚ੍ਛੇषਂ ਯਚ੍ਛਕ੍ਤਿਭਿਰ੍ਯੁਤਮ੍ । ਮਮ ਰਕ੍ਸ਼ਾਂ ਹਰਿਃ ਕੁਰ੍ਯਾਨ੍ਮਤ੍ਸ੍ਯਮੂਰ੍ਤਿਰ੍ਜਲੇऽਵਤੁ ॥ ੧,੧੯੬.
ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਆਤਮਾ ਨੂੰ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਾਰੀਆਂ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਹਨ, ਧਿਆਨ ਕਰੋ; ਹਰੀ ਮੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੇ, ਜਲ ਵਿੱਚ ਮਤਸਯ ਰੂਪ ਮੇਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਕਰੇ।
ਤ੍ਰਿਵਿਕ੍ਰਮਸ੍ਤਥਾਕਾਸ਼ੇ ਸ੍ਥਲੇ ਰਕ੍ਸ਼ਤੁ ਵਾਮਨਃ । ਅਟਵ੍ਯਾਂ ਨਰਸਿਂਹਸ੍ਤੁ ਰਾਮੋ ਰਕ੍ਸ਼ਤੁ ਪਰ੍ਵਤੇ ॥ ੧,੧੯੬.
ਤ੍ਰਿਵਿਕ੍ਰਮ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ, ਵਾਮਨ ਧਰਤੀ 'ਤੇ, ਅਟਵੀਆਂ ਵਿੱਚ ਨਰਸਿੰਘ ਅਤੇ ਪਰਬਤ 'ਤੇ ਰਾਮ ਰੱਖਿਆ ਕਰੇ।
ਭੂਮੌ ਰਕ੍ਸ਼ਤੁ ਵਾਰਾਹੌ ਵ੍ਯੋਮ੍ਨਿ ਨਾਰਾਯਣੋऽਵਤੁ । ਕਰ੍ਮਬਨ੍ਧਾਚ੍ਚ ਕਪਿਲੋ ਦਤ੍ਤੋ ਰੋਗਾਚ੍ਚ ਰਕ੍ਸ਼ਤੁ ॥ ੧,੧੯੬.
ਭੂਮੀ 'ਤੇ ਵਾਰਾਹ, ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਨਾਰਾਇਣ ਰੱਖਿਆ ਕਰੇ; ਕਰਮ ਦੇ ਬੰਧਨ ਤੋਂ ਕਪਿਲ, ਰੋਗ ਤੋਂ ਦੱਤਾਤ੍ਰੇਯਾ ਬਚਾਏ।
ਹਯਗ੍ਰੀਵੋ ਦੇਵਤਾਭ੍ਯਃ ਕੁਮਾਰੋ ਮਕਰਧ੍ਵਜਾਤ੍ । ਨਾਰਦੋऽਨ੍ਯਾਰ੍ਚਨਾਦ੍ਦੇਵਃ ਕੂਰ੍ਮੋ ਵੈ ਨੈਰृਤੇ ਸਦਾ ॥ ੧,੧੯੬.
ਹਯਗ੍ਰੀਵ ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੋਂ, ਕੁਮਾਰ ਕਾਮਦੇਵ ਤੋਂ, ਨਾਰਦ ਹੋਰ ਪੂਜਾਵਾਂ ਤੋਂ, ਅਤੇ ਕੂਰਮ ਹਮੇਸ਼ਾ ਨੈਰਤਿ ਦਿਸਾ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਕਰੇ।
ਧਨ੍ਵਨ੍ਤੀਰਸ਼੍ਚਾਪਥ੍ਯਾਚ੍ਚ ਨਾਗਃ ਕ੍ਰੋਧਵਸ਼ਾਤ੍ਕਿਲ । ਯਜ੍ਞੋ ਰੋਗਾਤ੍ਸਮਸ੍ਤਾਚ੍ਚ ਵ੍ਯਾਸੋऽਜ੍ਞਾਨਾਚ੍ਚ ਰਕ੍ਸ਼ਤੁ ॥ ੧,੧੯੬.
ਧਨਵੰਤਰੀ ਅਪਥ੍ਯ ਪਦਾਰਥਾਂ ਤੋਂ, ਨਾਗ ਕ੍ਰੋਧ ਤੋਂ; ਯਜਨ ਰੋਗ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਦੁੱਖਾਂ ਤੋਂ, ਵਿਆਸ ਅਗਿਆਨ ਤੋਂ ਰੱਖਿਆ ਕਰੇ।
ਬੁਦ੍ਧਃ ਪਾषਣ੍ਡਸਂਘਾਤਾਤ੍ਕਲ੍ਕੀ ਰਕ੍ਸ਼ਤੁ ਕਲ੍ਮषਾਤ੍ । ਪਾਯਾਨ੍ਮਧ੍ਯਨ੍ਦਿਨੇ ਵਿष੍ਣੁਃ ਪ੍ਰਾਤਰ੍ਨਾਰਾਯਣੋऽਵਤੁ ॥ ੧,੧੯੬.
ਬੁੱਧ ਪਾਠਕ ਸਮੂਹਾਂ ਤੋਂ, ਕਲਕੀ ਪਾਪ ਤੋਂ ਰੱਖਿਆ ਕਰੇ; ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੁਪਹਿਰ ਵੇਲੇ, ਨਾਰਾਇਣ ਸਵੇਰੇ ਰੱਖਿਆ ਕਰੇ।
ਅਨਾਦ੍ਯਨ੍ਤ ! ਜਗਦ੍ਬੀਜ ! ਪਦ੍ਮਨਾਭ ! ਨਮੋऽਸ੍ਤੁ ਤੇ । ਓਂ ਕਾਲਾਯ ਸ੍ਵਾਹਾ । ਓਂ ਕਾਲਪੁਰੁषਾਯ ਸ੍ਵਾਹਾ । ਓਂ ਕृष੍ਣਾਯ ਸ੍ਵਾਹਾ । ਓਂ ਕृष੍ਣਰੂਪਾਯ ਸ੍ਵਾਹਾ । ਓਂ ਚਣ੍ਡਾਯ ਸ੍ਵਾਹਾ । ਓਂ ਚਣ੍ਡਰੂਪਾਯ ਸ੍ਵਾਹਾ । ਓਂ ਪ੍ਰਚਣ੍ਡਾਯ ਸ੍ਵਾਹਾ । ਓਂ ਪ੍ਰਚਣਰੂਪਾਯ ਸ੍ਵਾਹਾ । ਓਂ ਸਰ੍ਵਾਯ ਸ੍ਵਾਹਾ । ਓਂ ਸਰ੍ਵਰੂਪਾਯ ਸ੍ਵਾਹਾ । ਓਂ ਨਮੋ ਭੁਵਨੇਸ਼ਾਯ ਤ੍ਰਿਲੋਕਧਾਤ੍ਰੇ ਇਹ ਵਿਟਿ ਸਿਵਿਟਿ ਸਿਵਿਟਿ ਸ੍ਵਾਹਾ। ਓਂ ਨਮਃ ਅਯੋਖੇਤਯੇ ਯੇ ਯੇ ਸਂਜ੍ਞਾਪਯ ਦੈਤ੍ਯਦਾਨਵਯਕ੍ਸ਼ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਭੂਤਪਿਸ਼ਾਚਕੂष੍ਮਾਣ੍ਡਾਨ੍ਤਾਪਸ੍ਮਾਰਕਚ੍ਛਰ੍ਦਨਦੁਦ੍ਧਰ੍ਰਾਣਾਮੇਕਾਹਿਕਦ੍ਵ੍ਯਾਹਿਕਤ੍ਰ੍ਯਾਹਿਕਚਾਤੁਰ੍ਥਿਕਮੌਹੂਰ੍ਤਿਕਦਿਨਜ੍ਵਰਰਾਤ੍ਰਿਜ੍ਵਰਸਨ੍ਧ੍ਯਾਜ੍ਵਰਸਰ੍ਵਜ੍ਵਰਾਦੀਨਾਂ ਲੂਤਾਕੀਟਕਣ੍ਟਕਪੂਤਨਾਭੁਜਙ੍ਗਸ੍ਥਾਵਰਜਙ੍ਗਮਵਿषਾਦੀ ਨਾਮਿਦਂ ਸ਼ਰੀਰਂ ਮਮ ਪਥ੍ਯਂ ਤ੍ਵਂ ਕੁਰੁ ਸ੍ਫੁਟ ਸ੍ਫੁਟ ਸ੍ਫੁਟ ਪ੍ਰਕੋਟ ਲਫਟ ਵਿਕਟਦਂष੍ਟ੍ਰ ਪੂਰ੍ਵਤੋ ਰਕ੍ਸ਼ਤੁ ਓਂ ਹੈ ਹੈ ਹੈ ਹੈ ਦਿਨਕਰਸਹਸ੍ਰਕਾਲਸਮਾਹਤੋ ਜਯ ਪਸ਼੍ਚਿਮਤੋ ਰਕ੍ਸ਼ ਓਂ ਨਿਵਿ ਨਿਵਿ ਪ੍ਰਦੀਪ੍ਤਜ੍ਵਲਨਜ੍ਵਾਲਾਕਾਰ ਮਹਾਕਪਿਲ ਉਤ੍ਤਰਤੋ ਰਕ੍ਸ਼ ਓਂ ਵਿਲਿ ਵਿਲਿ ਮਿਲਿ ਮਿਲਿ ਗਰੁਡਿ ਗਰੁਡਿ ਗੌਰੀਗਾਨ੍ਧਾਰੀਵਿषਮੋਹਵਿषਮਵਿषਮਾਂ ਮਹੋਹਯਤੁ ਸ੍ਵਾਹਾ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਤੋ ਰਕ੍ਸ਼ ਮਾਂ ਪਸ਼੍ਯ ਸਰ੍ਵਭੂਤਭਯੋਪਦ੍ਰਵੇਭ੍ਯੋ ਰਕ੍ਸ਼ ਰਕ੍ਸ਼ ਜਯ ਜਯ ਵਿਜਯ ਤੇਨ ਹੀਯਤੇ ਰਿਪੁਤ੍ਰਾਸਾਹਙ੍ਕृਤਵਾਦ੍ਯਤੋ ਭਯਨੁਦਭਯਤੋऽਭਯਂ ਦਿਸ਼ਤੁਚ੍ਯੁਤਂ । ਤਦੁਦਰਮਖਿਲਂ ਵਿਸ਼ਨ੍ਤੁ ਯੁਗਪਰਿਵਰ੍ਤਸਹਸ੍ਰਸਂਖ੍ਯੇਯੋऽਸ੍ਤਂਹਂਸਮਿਵ ਪ੍ਰਵਿਸ਼ਨ੍ਤਿ ਰਸ਼੍ਮਯਃ । ਵਾਸੁਦੇਵਸਙ੍ਕਰ੍षਣਪ੍ਰਦ੍ਯੁਮ੍ਨਾਸ਼੍ਚਾਨਿਰੁਦ੍ਧਕਃ । ਸਰ੍ਵਜ੍ਵਰਾਨ੍ਮਮਘ੍ਨਨ੍ਤੁ ਵਿष੍ਣੁਰ੍ਨਾਰਾਯਣੋ ਹਰਿਃ ॥ ੧,੧੯੪.
ਹੇ ਅਨਾਦਿ ਤੇ ਅੰਤ ਰਹਿਤ! ਹੇ ਜਗਤ ਦਾ ਬੀਜ! ਹੇ ਪਦਮਨਾਭ! ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਓਮ, ਕਾਲ ਨੂੰ ਸਵਾਹਾ। ਓਮ, ਕਾਲ ਪੁਰਖ ਨੂੰ ਸਵਾਹਾ। ਓਮ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੂੰ ਸਵਾਹਾ। ਓਮ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਰੂਪ ਨੂੰ ਸਵਾਹਾ। ਓਮ, ਚੰਡ ਨੂੰ ਸਵਾਹਾ। ਓਮ, ਚੰਡ ਰੂਪ ਨੂੰ ਸਵਾਹਾ। ਓਮ, ਪ੍ਰਚੰਡ ਨੂੰ ਸਵਾਹਾ। ਓਮ, ਪ੍ਰਚੰਡ ਰੂਪ ਨੂੰ ਸਵਾਹਾ। ਓਮ, ਸਭ ਨੂੰ ਸਵਾਹਾ। ਓਮ, ਸਭ ਰੂਪ ਨੂੰ ਸਵਾਹਾ। ਓਮ, ਭੂਵਨੇਸ਼ ਦੇ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਧਾਰਕ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ—ਇਥੇ ਵਿਟਿ ਸਿਵਿਟਿ ਸਿਵਿਟਿ ਸਵਾਹਾ। ਓਮ, ਲੋਹੇ ਦੇ ਹਲ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ—ਯੇ ਯੇ, ਦੱਸੋ! ਦੈਤ, ਦਾਨਵ, ਯਕਸ਼, ਰਾਖਸ਼, ਭੂਤ, ਪਿਸਾਚ, ਕੁਸ਼ਮਾਂਡ, ਅਪਸਮਾਰ, ਉਲਟੀ, ਨਦੁਧਰਾਣਾ, ਇਕ-ਦਿਨੀ, ਦੋ-ਦਿਨੀ, ਤਿੰਨ-ਦਿਨੀ, ਚਾਰ-ਦਿਨੀ, ਮੌਹੂਰਤਿਕ, ਦਿਨ-ਜਵਰ, ਰਾਤ-ਜਵਰ, ਸੰਧਿਆ-ਜਵਰ, ਸਾਰੇ ਜਵਰ, ਲੂਤਾ, ਕੀਟ, ਕੰਟ, ਪੂਤਨਾ, ਸੱਪ, ਅਚਲ-ਚਲ ਜ਼ਹਿਰ—ਇਹ ਸਰੀਰ ਮੇਰਾ ਤੂੰ ਠੀਕ ਕਰ। ਫਟ, ਫਟ, ਫਟ, ਭਿਆਨਕ ਦੰਦ ਨਾਲ—ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਮੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰ। ਓਮ, ਹਾਈ ਹਾਈ ਹਾਈ ਹਾਈ, ਹਜ਼ਾਰ ਸੂਰਜਾਂ ਵਾਲੇ ਕਾਲ ਦੇ ਵਲੋਂ ਮਾਰਿਆ—ਵਿਜੈ! ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਰੱਖਿਆ ਕਰ। ਓਮ, ਨਿਵਿ ਨਿਵਿ, ਪ੍ਰਜਲਿਤ ਅੱਗ ਵਾਂਗ, ਮਹਾ ਕਪਿਲ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ—ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਰੱਖਿਆ ਕਰ। ਓਮ, ਵਿਲੀ ਵਿਲੀ, ਮਿਲੀ ਮਿਲੀ, ਗਰੁੜੀ, ਗਰੁੜੀ, ਗੌਰੀ, ਗਾਂਧਾਰੀ, ਵਿਸ਼, ਮੋਹ, ਵਿਸ਼, ਵਿਸ਼—ਇਹ ਸਭ ਨਾਸ ਹੋਣ, ਸਵਾਹਾ! ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਰੱਖਿਆ ਕਰ। ਮੈਨੂੰ ਵੇਖ, ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਡਰ ਤੇ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਤੋਂ ਬਚਾ—ਰੱਖਿਆ ਕਰ, ਰੱਖਿਆ ਕਰ, ਜੈ, ਜੈ, ਵਿਜੈ! ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦਾ ਡਰ ਤੇ ਅਹੰਕਾਰ ਘੱਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਡਰ ਦੂਰ ਹੋ ਕੇ ਨਿਡਰਤਾ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਸਾਰੇ ਰੋਸ਼ਨੀਆਂ, ਜੋ ਕਲਪਾਂ ਦੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਚੱਕਰਾਂ ਵਾਂਗ ਹਨ, ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਹੰਸਾਂ ਵਾਂਗ ਦਾਖਲ ਹੋ ਜਾਣ। ਵਾਸੁਦੇਵ, ਸੰਕਰਸ਼ਣ, ਪ੍ਰਦਯੁਮਨ, ਅਨਿਰੁੱਧ, ਵਿਸ਼ਨੁ, ਨਾਰਾਇਣ, ਹਰੀ—ਇਹ ਮੇਰੇ ਸਾਰੇ ਜਵਰਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ।