ਦਕ੍ਸ਼ਨਾਰਦਮੁਖ੍ਯੈਸ੍ਤੁ ਯੁਕ੍ਤਂ ਤ੍ਵਾਂ ਕਥਮੁਕ੍ਤਵਾਨ੍ 2.
ਤੂੰ ਦਕ੍ਸ਼, ਨਾਰਦ ਅਤੇ ਹੋਰ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਇਹ ਗਿਆਨ ਕਿਵੇਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ?
ਅਹਂ ਹਿ ਨਾਰਦੋ ਦਕ੍ਸ਼ੋ ਭृਗ੍ਵਾਦ੍ਯਾਃ ਪ੍ਰਣਿਪਤ੍ਯ ਤਮ੍ 2.
ਮੈਂ, ਨਾਰਦ, ਦਕ੍ਸ਼, ਭ੍ਰਿਗੁ ਅਤੇ ਹੋਰ, ਉਸ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ—
ਪੁਰਾਣਂ ਗਾਰੁਡਂ ਸਾਰਂ ਰੁਦ੍ਰਂ ਚ ਮਾਂ ਯਥਾ 2.
—ਉਸ ਤੋਂ ਗਾਰੁੜ ਪੁਰਾਣਾ ਅਤੇ ਰੁਦਰ ਦਾ ਸਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ, ਜਿਵੇਂ ਮੈਂ ਕੀਤਾ।
ਕਥਂ ਰੁਦ੍ਰਂ ਸੁਰੈਃ ਸਾਰ੍ਦ੍ਧਮਬ੍ਰਵੀਦ੍ਵੈ ਹਰਿਃ ਪੁਰਾ 2.
ਹਰੀ ਨੇ ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਰੁਦਰ ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਇਹ ਗਿਆਨ ਦਿੱਤਾ?
ਅਹਂ ਗਤੋऽਦ੍ਰਿਂ ਕੈਲਾਸਮਿਨ੍ਦ੍ਰਾਦ੍ਯੈਰ੍ਦੈਵਤੈਃ ਸਹ 2.
ਮੈਂ ਇੰਦਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਕੈਲਾਸ ਪਹਾੜ ਤੇ ਗਿਆ।
ਪृष੍ਟੋ ਨਮਸ੍ਕृਤਃ ਕਿਂ ਤ੍ਵਂ ਦੇਵਂ ਧ੍ਯਾਯਸਿ ਸ਼ਙ੍ਕਰ ? 2.
ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ ਪੁੱਛਿਆ, 'ਪ੍ਰਭੂ, ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਸ਼ੰਕਰ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰ ਰਹੇ ਹੋ?'
ਸਾਰਾਤ੍ਸਾਰਤਰਂ ਤਤ੍ਤ੍ਵਂ ਸ਼੍ਰੋਤੁਕਾਮਃ ਸੁਰੈਃ ਸਹ ਰੁਦ੍ਰ ਉਵਾਚ 2.12 ਸਰ੍ਵਦਂ ਸਰ੍ਵਗਂ ਸਰ੍ਵਂ ਸਰ੍ਵਪ੍ਰਾਣਿਹृਦਿਸ੍ਥਿਤਮ੍ 2.
ਸਾਰ ਤੋਂ ਵੀ ਵਧ ਕੇ ਸਭ ਤੋਂ ਸੁਖਮ ਤੱਤ ਸੁਣਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਰੁਦਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: "ਜੋ ਹਮੇਸ਼ਾ, ਹਰ ਥਾਂ, ਸਭ ਵਿੱਚ, ਤੇ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦਾ ਹੈ।"
ਵਿष੍ਣੋਰਾਰਾਧਨਾਰ੍ਥਂ ਮੇ ਵ੍ਰਤਚਰ੍ਯ੍ਯਾ ਪਿਤਾਮਹ 2.
ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਲਈ, ਪਿਤਾਮਾ, ਮੈਂ ਵ੍ਰਤ ਤੇ ਆਚਾਰ ਪਾਲਦਾ ਹਾਂ।
ਵਿष੍ਣੁਂ ਜਿष੍ਣੁਂ ਪਦ੍ਮਨਾਭਂ ਹਰਿਂ ਦੇਹਵਿਵਰ੍ਜਿਤਮ੍ 2.
ਵਿਸ਼ਨੂੰ, ਜੋ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲਾ, ਕਮਲ-ਨਾਭੀ, ਹਰੀ ਹੈ, ਜੋ ਸਰੀਰ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੈ—
ਯੁਕ੍ਤਾ ਸਰ੍ਵਾਤ੍ਮਨਾਤ੍ਮਾਨਂ ਤਂ ਦੇਵਂ ਚਿਨ੍ਤਯਾਮ੍ਯਹਮ੍ 2.
ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਪੂਰੀ ਆਤਮਾ ਨਾਲ ਉਸ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਆਪ ਸਮਝ ਕੇ ਚਿੰਤਨ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।
ਗੁਣਭੂਤਾਨਿ ਭੂਤੇਸ਼ੇ ਸੂਤ੍ਰੇ ਮਣਿਗਣਾ ਇਵ 2.17 ਅਣੀਯਸਾਮਣੀਯਾਂਸਂ ਸ੍ਥਵਿष੍ਠਂ ਚ ਸ੍ਥਵੀਯਸਾਮ੍ 2.
ਗੁਣ ਉਸ ਭੂਤਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਵਿੱਚ ਮਣਿਆਂ ਦੀ ਲੜੀ ਵਾਂਗ ਹਨ—ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਸੁਖਮ ਤੋਂ ਵੀ ਸੁਖਮ ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਡਾ ਹੈ।
ਯਂ ਵਾਕ੍ਯੇष੍ਵਨੁਵਾਕ੍ਯੇषੁ ਨਿषਤ੍ਸੂਪਨਿषਤ੍ਸੁ ਚ 2.
ਜਿਸ ਨੂੰ ਵਾਕ, ਉਪਦੇਸ਼ ਤੇ ਉਪਨਿਸ਼ਦਾਂ ਵਰਨਨ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ—
ਪੁਰਾਣਪੁਰੁषਃ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤੋ ਦ੍ਵਿਜਾਤਿषੁ 2.
ਉਹ ਪੁਰਾਣਿਆਂ ਵਿੱਚ ਆਦਿ-ਪੁਰਖ ਤੇ ਦਵਿਜਾਂ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਹਮਾ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਯਸ੍ਮਿਂਲ੍ਲੋਕਾਃ ਸ੍ਫੁਰਨ੍ਤੀਮੇ ਜਲੇषੁ ਸ਼ਕੁਨ੍ਯੋ ਯਥਾ 2.
ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਪਾਣੀ ਉੱਤੇ ਪੰਛੀਆਂ ਵਾਂਗ ਝਲਮਲਾਂਦੇ ਹਨ।
ਅਰ੍ਚਯਨ੍ਤਿ ਚ ਯਂ ਦੇਵਾ ਯਕ੍ਸ਼ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਪਨ੍ਨਗਾਃ 2.
ਉਸ ਨੂੰ ਦੇਵਤੇ, ਯਕਸ਼, ਰਾਕਸ਼ਸ ਤੇ ਸੱਪ ਵੀ ਪੂਜਦੇ ਹਨ।
ਚਨ੍ਦ੍ਰਾਦਿਤ੍ਯੌ ਚ ਨਯਨੇ ਤਂ ਦੇਵਂ ਚਿਨ੍ਤਯਾਮ੍ਯਹਮ੍ 2.
ਚੰਦ ਤੇ ਸੂਰਜ ਉਸ ਦੇ ਨੇਤਰ ਹਨ; ਮੈਂ ਉਸ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।
ਯਸ੍ਯੋਚ੍ਛ੍ਵਾਸਸ਼੍ਚ ਪਵਨਃ ਤਂ ਦੇਵਂ ਚਿਨ੍ਤਯਾਮ੍ਯਹਮ੍ 2.
ਜਿਸ ਦੀ ਸਾਹ ਵਾਯੂ ਹੈ; ਮੈਂ ਉਸ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।
ਕੁਕ੍ਸ਼ੌ ਸਮੁਦ੍ਰਾਸ਼੍ਚਤ੍ਵਾਰਸ੍ਤਂ ਦੇਵਂ ਚਿਨ੍ਤਯਾਮ੍ਯਹਮ੍ 2.
ਉਸ ਦੇ ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਸਮੁੰਦਰ ਹਨ; ਮੈਂ ਉਸ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।
ਅਨਾਦਿਰਾਦਿਰ੍ਵਿਸ਼੍ਵਸ੍ਯ ਤਂ ਦੇਵਂ ਚਿਨ੍ਤਯਾਮ੍ਯਹਮ੍ 2.
ਜੋ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦਾ ਅਰੰਭ ਰਹਿਤ ਮੂਲ ਹੈ; ਮੈਂ ਉਸ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।
ਮੁਖਾਦਗ੍ਨਿਸ਼੍ਚ ਸਂਜਜ੍ਞੇ ਤਂ ਦੇਵਂ ਚਿਨ੍ਤਯਾਮ੍ਯਹਮ੍ 2.
ਉਸ ਦੇ ਮੂੰਹ ਤੋਂ ਅੱਗ ਪੈਦਾ ਹੋਈ; ਮੈਂ ਉਸ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।
ਮੂਰ੍ਦ੍ਧਭਾਗਾਦ੍ਦਿਵਂ ਯਸ੍ਯ ਤਂ ਦੇਵਂ ਚਿਨ੍ਤਯਾਮ੍ਯਹਮ੍ 2.
ਉਸ ਦੇ ਸਿਰ ਤੋਂ ਅਕਾਸ਼ ਬਣਿਆ; ਮੈਂ ਉਸ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।
ਵਂਸ਼ਾਨੁਚਰਿਤਂ ਯਸ੍ਮਾਤ੍ਤਂ ਦੇਵਂ ਚਿਨ੍ਤਯਾਮ੍ਯਹਮ੍ 2.
ਉਸ ਤੋਂ ਵੰਸ਼ ਤੇ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਚੱਲੀਆਂ; ਮੈਂ ਉਸ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤੋऽਹਂ ਪੁਰਾ ਰੁਦ੍ਰਃ ਸ਼੍ਵੇਤਦ੍ਵੀਪਨਿਵਾਸਿਨਮ੍ 2.
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ, ਰੁਦ੍ਰ ਨੇ ਸ਼੍ਵੇਤਦਵੀਪ ਦੇ ਵਾਸੀ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ।
ਅਸ੍ਮਾਕਂ ਮਧ੍ਯਤੋ ਰੁਦ੍ਰ ਉਵਾਚ ਪਰਮੇਸ਼੍ਵਰਮ੍ 2.
ਸਾਡੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਰੁਦ੍ਰ ਨੇ ਪਰਮ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਪੁਕਾਰਿਆ।
ਯਥਾ ਪਪ੍ਰਚ੍ਛ ਮਾਂ ਵ੍ਯਾਸ ਸ੍ਤਥਾਸੌ ਭਗਵਾਨ੍ ਭਵਃ 2.
ਜਿਵੇਂ ਵਿਆਸ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ ਸੀ, ਤਿਵੇਂ ਭਗਵਾਨ ਭਵ ਨੇ ਵੀ ਪੁੱਛਿਆ।
ਹਰੇ ਕਥਯ ਦੇਵੇਸ਼ ! ਦੇਵਦੇਵਃ ਕ ਈਸ਼੍ਵਰਃ 2.
ਹੇ ਹਰੀ, ਦੱਸੋ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ! ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਦੇਵਤਾ, ਕੌਣ ਹੈ, ਕੌਣ ਸਰਵਪ੍ਰਭੂ ਹੈ?
ਕੈਰ੍ਧਰ੍ਮੈਃ ਕੈਸ਼੍ਚ ਨਿਯਮੈਃ ਕਯਾ ਵਾ ਧਰ੍ਮਪੂਜਯਾ 2.
ਕਿਹੜੀਆਂ ਨੇਕੀਆਂ, ਕਿਹੜੇ ਨਿਯਮ, ਤੇ ਕਿਹੜੀ ਧਰਮ ਪੂਜਾ ਨਾਲ?
ਕਸ੍ਮਾਦ੍ਦੇਵਾਜ੍ਜਗਜ੍ਜਾਤਂ ਜਗਤ੍ਪਾਲਯਤੇ ਚ ਕਃ 2.
ਕਿਹੜੇ ਦੇਵਤਾ ਤੋਂ ਜਗਤ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ, ਤੇ ਕੌਣ ਜਗਤ ਨੂੰ ਪਾਲਦਾ ਹੈ?
ਸਰ੍ਗਸ਼੍ਚ ਪ੍ਰਤਿਸਰ੍ਗਸ਼੍ਚ ਵਂਸ਼ੋ ਮਨ੍ਵਨ੍ਤਰਾਣਿ ਚ 2.
ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਤੇ ਪ੍ਰਲੈ, ਵੰਸ਼, ਤੇ ਮਨਵਾਂ ਦੇ ਚੱਕਰ—
ਏਤਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਹਰੇ ! ਬ੍ਰੂਹਿ ਯਚ੍ਚਾਨ੍ਯਦਪਿ ਕਿਞ੍ਚਨ 2.
ਹੇ ਹਰੀ, ਇਹ ਸਭ ਦੱਸੋ, ਤੇ ਜੋ ਹੋਰ ਕੁਝ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਵੀ।