ਗਰੁਡਪੁਰਾਣਮ੍

ਨਵਮੀ ਕੇਵਲਾ ਚਾਪਿ ਦੁਰ੍ਗਾਂ ਚੈਵ ਤੁ ਪੂਜਯੇਤ੍ । ਮਹਾਵ੍ਰਤਂ ਮਹਾਪੁਣ੍ਯਂ ਸ਼ਙ੍ਕਰਾਦ੍ਯੈਰਨੁष੍ਠਿਤਮ੍ ॥ ੧,੧੩੩.

ਸਾਫ ਨਵਮੀ ਨੂੰ, ਦੁਰਗਾ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ; ਇਹ ਮਹਾਨ ਵਰਤ ਹੈ, ਵੱਡਾ ਪੁੰਨ ਵਾਲਾ, ਜੋ ਸ਼ੰਕਰ ਆਦਿ ਨੇ ਕੀਤਾ।

ਅਯਾਚਿਤਾਦਿ षष੍ਠ੍ਯਾਦੌ ਰਾਜਾ ਸ਼ਤ੍ਰੁਜਯਾਯਾ ਚ । ਜਪਹੋਮਸਮਾਯੁਕ੍ਤਃ ਕਨ੍ਯਾਂ ਵਾ ਭੋਜਯੇਤ੍ਸਦਾ ॥ ੧,੧੩੩.

ਛੇਵੇਂ ਦਿਨ ਤੋਂ, ਬਿਨਾ ਮੰਗੇ, ਰਾਜੇ ਦੀ ਵਿਰੋਧੀਆਂ ਉੱਤੇ ਜਿੱਤ ਲਈ, ਜਪ ਤੇ ਹੋਮ ਦੇ ਨਾਲ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਕਰਵਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਦੁਰ੍ਗੇਦੁਰ੍ਗੇ ਰਕ੍ਸ਼ਿਣਿ ਸ੍ਵਾਹਾ ਮਨ੍ਤ੍ਰੋऽਯਂ ਪੂਜਨਾਦਿषੁ । ਦੀਰ੍ਘਾਕਾਰਾਦਿਮਾਤ੍ਰਾਭਿਰ੍ਨਵ ਦੇਵ੍ਯੋ ਨਮੋऽਨ੍ਤਿਕਾਃ ॥ ੧,੧੩੩.

ਪੂਜਾ ਤੇ ਹੋਰ ਕਰਮਾਂ ਵਿੱਚ, ਮੰਤਰ ਹੈ: 'ਹੇ ਦੁਰਗਾ, ਹੇ ਦੁਰਗਾ, ਹੇ ਰੱਖਣ ਵਾਲੀ, ਸਵਾਹਾ।' ਨੌਂ ਦੇਵੀਆਂ ਨੂੰ ਲੰਬੇ ਅੱਖਰਾਂ ਨਾਲ, 'ਨਮੋ' ਦੇ ਅੰਤ ਨਾਲ, ਸਤਕਾਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

षਡ੍ਭਿਃ ਪਦੈਰ੍ਨਮਃ ਸ੍ਵਾਹਾ ਵषਡਾਦਿਹृਦਾਦਿਕਮ੍ । ਅਙ੍ਗੁष੍ਠਾਦਿਕਨਿष੍ਠਾਨ੍ਤਂ ਨ੍ਯਸ੍ਯ ਵੈ ਪृਜਯੇਚ੍ਛਿਵਾਮ੍ ॥ ੧,੧੩੩.

ਛੇ ਸ਼ਬਦਾਂ—'ਨਮੋ, ਸਵਾਹਾ, ਵਸ਼ਟ' ਆਦਿ, ਦਿਲ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਛੋਟੀ ਉਂਗਲ ਤੱਕ—ਨਿਯਮ ਲਾ ਕੇ, ਸ਼ਿਵਾ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

ਅष੍ਟਮ੍ਯਾਂ ਨਵ ਗੇਹਾਨਿ ਦਾਰੁਜਾਨ੍ਯੇਕਮੇਵ ਵਾ । ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਦੇਵੀ ਪ੍ਰਕਰ੍ਤਵ੍ਯਾ ਹੈਮੀ ਵਾਰਾਜਤਾਪਿ ਵਾ ॥ ੧,੧੩੩.

ਅਸ਼ਟਮੀ ਨੂੰ, ਨੌਂ ਲੱਕੜ ਦੇ ਘਰ ਜਾਂ ਇਕ ਹੀ ਬਣਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਉਸ ਵਿੱਚ, ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਨਾ, ਚਾਹੇ ਸੋਨੇ ਜਾਂ ਚਾਂਦੀ ਦੀ ਹੋਵੇ।

ਸ਼ੂਲੇ ਖਙ੍ਗੇ ਪੁਸ੍ਤਕੇ ਵਾ ਪਟੇ ਵਾ ਮਣ੍ਡਲੇ (ਪੇ) ਯਜੇਤ੍ । ਕਪਾਲਂ ਖੇਟਕਂ ਘਣ੍ਟਾਂ ਦਰ੍ਪਣਂ ਤਰ੍ਜਨੀਂ ਧਨਃ ॥ ੧,੧੩੩.

ਉਸ ਦੀ ਪੂਜਾ ਭਾਲ, ਤਲਵਾਰ, ਪੁਸਤਕ, ਕਪੜੇ ਜਾਂ ਚੌਕ ਵਿੱਚ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ; ਖੋਪੜੀ, ਡਾਲ, ਘੰਟੀ, ਦਰਪਣ, ਤਰਜਨੀ ਜਾਂ ਧਨ ਨਾਲ।

ਧ੍ਵਜਂ ਡਮਰੁਕਂ ਪਾਸ਼ਂ ਵਾਮਹਸ੍ਤੇषੁ ਬਿਭ੍ਰਤੀ । ਸ਼ਕ੍ਤਿਂ ਚ ਮੁਦ੍ਗਰਂ ਸ਼ੂਲਂ ਵਜ੍ਰਂ ਖਙ੍ਗਂ ਤਥਾਙ੍ਕੁਸ਼ਮ੍ ॥ ੧,੧੩੩.

ਝੰਡਾ, ਡਮਰੂ, ਪਾਸ਼ ਆਪਣੇ ਖੱਬੇ ਹੱਥਾਂ ਵਿੱਚ; ਤੇ ਸ਼ਕਤੀ, ਗੜ੍ਹਾ, ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ, ਵਜਰ, ਤਲਵਾਰ ਤੇ ਅੰਕੁਸ਼।

ਸ਼ਰਂ ਚਕ੍ਰਂ ਸ਼ਲਾਕਾਂ ਚ ਦੁਰ੍ਗਾਮਾਯੁਧਸਂਯੁਤਾਮ੍ । ਸ਼ੇषਾਃ षੋਡਸ਼ਹਸ੍ਤਾਂ ਸ੍ਯੁਰਞ੍ਜਨਂ ਡਮਰੁਂ ਵਿਨਾ ॥ ੧,੧੩੩.

ਤੀਰ, ਚੱਕਰ, ਲਾਠੀ ਨਾਲ, ਦੁਰਗਾ ਹਥਿਆਰਾਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ ਹੈ; ਬਾਕੀ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਸੋਲਾਂ ਹੱਥ ਹਨ, ਪਰ ਅੰਜਨ ਤੇ ਡਮਰੂ ਛੱਡ ਕੇ।

ਰੁਦ੍ਰਚਣ੍ਡਾ ਪ੍ਰਚਣ੍ਡਾ ਚ ਚਣ੍ਡੋਗ੍ਰਾ ਚਣ੍ਡਨਾਯਿਕਾ । ਚਣ੍ਡਾ ਚਣ੍ਡਵਤੀ ਚੈਵ ਚਣ੍ਡਰੂਪਾਤਿਚਣ੍ਡਿਕਾ ॥ ੧,੧੩੩.

ਰੁਦ੍ਰਚੰਡਾ, ਪ੍ਰਚੰਡਾ, ਚੰਡੋਗਰਾ, ਚੰਡਨਾਇਕਾ, ਚੰਡਾ, ਚੰਡਵਤੀ, ਤੇ ਚੰਡਰੂਪਾ, ਬਹੁਤ ਹੀ ਭਯਾਨਕ ਚੰਡਿਕਾ।

ਨਵਮੀ ਚੋਗ੍ਰਚਣ੍ਡਾ ਚ ਮਧ੍ਯਮਾਗ੍ਨਿਪ੍ਰਭਾਕृਤਿਃ । ਰੋਚਨਾ ਤ੍ਵਰੁਣਾ ਕृष੍ਣਾ ਨੀਲਂ ਧੂਮ੍ਰਾ ਚ ਸ਼ੁਕ੍ਰਕਾ ॥ ੧,੧੩੩.

ਨੌਂਵੀਂ ਬਹੁਤ ਤੇਜ਼ ਤੇ ਭੜਕਦੀ ਹੈ, ਮੱਧਮ ਅੱਗ ਦੀ ਚਮਕ ਵਰਗੀ। ਇਹ ਪੀਲੀ, ਤੇਜ਼, ਕਾਲੀ, ਨੀਲੀ, ਧੂੰਏਂ ਵਾਲੀ ਤੇ ਚਮਕਦਾਰ ਹੈ।

ਪਾਤਾ ਚ ਪਾਣ੍ਡੁਰਾ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਾ ਆਲੀਢਂ ਹਰਿਤਂ ਤਥਾ । ਮ (ਮਾ) ਹਿषੋऽਸ੍ਯ ਸ ਖਡ੍ਗਾਗ੍ਰਪ੍ਰਕਚਗ੍ਰਹਮੁष੍ਟਿਕਃ ॥ ੧,੧੩੩.

ਇਹ ਪੀਲ-ਭੂਰੀ ਤੇ ਫਿੱਕੀ ਵੀ ਹੈ, ਦਬੀ ਹੋਈ ਤੇ ਹਰੀ ਵੀ। ਇਸ ਦਾ ਨਾਮ 'ਮਹਿਸ਼' ਹੈ; ਇਸ ਦੀ ਆਕ੍ਰਿਤੀ ਤਲਵਾਰ ਦੇ ਨੋਕ ਵਾਂਗ ਹੈ, ਜਿਹਦੇ ਜਬੜੇ ਉਭਰੇ ਹੋਏ ਤੇ ਮੁੱਠੀ ਬੰਦ ਹੈ।

ਜਪ੍ਤ੍ਵਾ ਦਸ਼ਾਕ੍ਸ਼ਰੀਂ ਵਿਦ੍ਯਾਂ ਨਾਸੌ ਕੇਨਾਪਿ ਬਧ੍ਯਤੇ । ਪਞ੍ਚ (ਞ੍ਚਾ) ਦਸ਼ਾਙ੍ਗੁਲਂ ਖਡ੍ਗਂ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲਂ ਚ ਤਤੋ ਯਜੇਤ੍ । ਲਿਙ੍ਗਸ੍ਯਾਂ ਪੂਜਯੇਦ੍ਵਾਪਿ ਪਾਦੁਕੇऽਥ ਜਲੇऽਪਿ ਵਾ ॥ ੧,੧੩੩.

ਦਸ ਅੱਖਰਾਂ ਵਾਲਾ ਮੰਤ੍ਰ ਜਪਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਕਿਸੇ ਵਲੋਂ ਵੀ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ। ਫਿਰ ਪੰਜ ਜਾਂ ਪੰਦਰਾਂ ਅੰਗੁਠੇ ਲੰਬੀ ਤਲਵਾਰ ਜਾਂ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ ਨਾਲ ਯਜਨਾ ਕਰੇ। ਜਾਂ ਲਿੰਗ ਦੀ, ਪੈਰਾਂ ਦੀ ਜਾਂ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪੂਜਾ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਵਿਚਿਤ੍ਰਾਂ ਰਕ੍ਸ਼ਯੇਤ੍ਪੂਜਾਮष੍ਟਮ੍ਯਾਮੁਪਵਾਸਯੇਤ੍ । ਪਞ੍ਚਾਬ੍ਦਂ ਮਹਿषਂ ਬਸ੍ਤਂ ਰਾਤ੍ਰਿਸ਼ੇषੇ ਚ ਘਾਤਯੇਤ੍ ॥ ੧,੧੩੩.

ਉਹ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪੂਜਾ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੇ, ਅਠਵੀਂ ਤਾਰੀਕ ਨੂੰ ਉਪਵਾਸ ਕਰੇ। ਪੰਜ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਮਹਿਸ਼ ਜਾਂ ਬਕਰਾ ਚੜ੍ਹਾਏ, ਤੇ ਰਾਤ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ ਵਧ ਕਰੇ।

ਵਿਧਿਵਤ੍ਕਾਲਿਕਾਲੀਤਿ ਤਦੁਤ੍ਥਰੁਧਿਰਾਦਿਕਮ੍ । ਨੇਰृਤ੍ਯਾਂ ਪੂਤਨਾਂ ਚੈਵ ਵਾਯਵ੍ਯਾਂ ਪਾਪਰਾਕ੍ਸ਼ਸੀਮ੍ ॥ ੧,੧੩੩.

ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ, ਕਾਲੀ ਤੋਂ ਉਪਜਿਆ ਖੂਨ ਆਦਿ ਦੱਖਣ-ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਪੂਤਨਾ ਨੂੰ, ਤੇ ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਪਾਪੀ ਰਾਕਸ਼ਸੀ ਨੂੰ ਚੜ੍ਹਾਏ।

ਦਦ੍ਯਾਚ੍ਚਰਕ੍ਯੈ ਚੈਸ਼ਾਨ੍ਯਾਮਾਗ੍ਨੇਯ੍ਯਾਂ ਚ ਵਿਦਾਰਿਕਾਮ੍ ॥ ੧,੧੩੩.

ਉਹ ਪੂਰਬ-ਉੱਤਰ ਵਿੱਚ ਚਰਕੀ ਨੂੰ, ਤੇ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਵਿਦਾਰਿਕਾ ਨੂੰ ਦੇਵੇ।

ਸ਼੍ਰੀਗਰੁਡਮਹਾਪੁਰਾਣਮ੍ ੧੩੪ ਬ੍ਰਹ੍ਮੋਵਾਚ । ਮਹਾਕੌਸ਼ਿਕਮਨ੍ਤ੍ਰਸ਼੍ਚ ਕਥ੍ਯਤੇऽਤ੍ਰ ਮਹਾਫਲਃ ॥ ੧,੧੩੪.

ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਇੱਥੇ ਮਹਾਂਕੌਸ਼ਿਕ ਮੰਤ੍ਰ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਵੱਡਾ ਫਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।

(ਮਹਾਕੌਸ਼ਿਕਮਨ੍ਤ੍ਰਃ)ਓਂ ਮਹਾਕੌਸ਼ਿਕਾਯ ਨਮਃ । ਓਂ ਹੂਂ ਹੂਂ ਪ੍ਰਸ੍ਫੁਰ ਲਲ ਲਲ ਕੁਲ੍ਵ ਕੁਲ੍ਵ ਚੁਲ੍ਵ ਚੁਲ੍ਵ ਖਲ੍ਲ ਖਲ੍ਲ ਮੁਲ੍ਵ ਮੁਲ੍ਵ ਗੁਲ੍ਵ ਗੁਲ੍ਵ ਤੁਲ੍ਵ ਪੁਲ੍ਲ ਪੁਲ੍ਲ ਧਲ੍ਵ ਧੁਲ੍ਵ ਧੁਮ ਧੁਮ ਧਮਧਮ ਮਾਰਯ ਮਾਰਯ ਧਕਧਕ ਵਜ੍ਞਾਪਯਜ੍ਞਾਪਯ ਵਿਦਾਰਯਵਿਦਾਰਯ ਕਮ੍ਪਕਮ੍ਪ ਕਮ੍ਪਯਕਮ੍ਪਯ ਪੂਰਯਪੂਰਯ ਆਵੇਸ਼ਯਾਵੇਸ਼ਯ ਓਂ ਹ੍ਰੀਂ ਓਂ ਹ੍ਰੀਂ ਹਂ ਵਂ ਵਂ ਹੁਂ ਤਟਤਟ ਮਦਮਦ ਹ੍ਰੀਂ ਓਂ ਹੂਂ ਨੈਰृਤਾਯਾ ਨਮਃ ਨਿਰृਤਯੇ ਦਾਤਵ੍ਯਮ੍ । ਮਹਾਕੌਸ਼ਿਕਮਨ੍ਤ੍ਰੇਣ ਮਨ੍ਤ੍ਰਿਤਂ ਬਲਿਮਰ੍ਪਯੇਤ੍ ॥ ੧,੧੩੪.

ਓਮ ਮਹਾਂਕੌਸ਼ਿਕਾ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। (ਮੰਤ੍ਰ) ... ਨੈਰਿਤੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਇਹ ਨਿਰ੍ਰਿਤੀ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਮਹਾਂਕੌਸ਼ਿਕ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਬਲੀ ਨੂੰ ਸੰਸਕਾਰ ਕਰਕੇ ਚੜ੍ਹਾਏ।

ਤਸ੍ਯਾਗ੍ਰਤੋ ਨृਪਃ ਸ੍ਨਾਯਾਚ੍ਛਤ੍ਰਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਚ ਪੈष੍ਟਿਕਮ੍ । ਖਡ੍ਗੇਨ ਘਾਤਯਿਤ੍ਵਾ ਤੁ ਦਦ੍ਯਾਤ੍ਸ੍ਕਨ੍ਦਵਿਸ਼ਾਖਯੋਃ ॥ ੧,੧੩੪.

ਉਸ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨਾ, ਛਤਰੀ ਲਾਉਣੀ ਤੇ ਪੈਠਾ ਤਿਆਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਤਲਵਾਰ ਨਾਲ ਵਧ ਕੇ, ਇਹ ਸਕੰਦ ਤੇ ਵਿਸ਼ਾਖ ਨੂੰ ਚੜ੍ਹਾਏ।

ਮਾਤॄਣਾਂ ਚੈਵ ਦੇਵੀਨਾਂ ਪੂਜਾ ਕਾਰ੍ਯਾ ਤਥਾ ਨਿਸ਼ਿ । ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣੀ ਚੈਵ ਮਾਹੇਸ਼ੀ ਕੌਮਾਰੀ ਵੈष੍ਣਵੀ ਤਥਾ ॥ ੧,੧੩੪.

ਮਾਤਾਵਾਂ ਤੇ ਦੇਵੀਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਵੀ ਰਾਤ ਨੂੰ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ: ਬ੍ਰਹਮਾਣੀ, ਮਾਹੇਸ਼ੀ, ਕੌਮਾਰੀ, ਵੈਸ਼ਣਵੀ।

ਵਾਰਾਹੀ ਚੈਵ ਮਾਹੇਨ੍ਦ੍ਰੀ ਚਾਮੁਣ੍ਡਾ ਚਣ੍ਡਿਕਾ ਤਥਾ । ਜਯਨ੍ਤੀ ਮਙ੍ਗਲਾ ਕਾਲੀ ਭਦ੍ਰਕਾਲੀ ਕਪਾਲਿਨੀ ॥ ੧,੧੩੪.

ਵਾਰਾਹੀ, ਮਾਹੇਂਦਰੀ, ਚਾਮੁੰਡਾ, ਚੰਡਿਕਾ, ਜਯੰਤੀ, ਮੰਗਲਾ, ਕਾਲੀ, ਭਦਰਕਾਲੀ, ਕਪਾਲਿਨੀ।

ਦੁਰ੍ਗਾ ਕ੍ਸ਼ਮਾ ਸ਼ਿਵਾ ਧਾਤ੍ਰੀ ਸ੍ਵਾਹਾ ਸ੍ਵਧਾ ਨਮੋऽਸ੍ਤੁ ਤੇ । ਕ੍ਸ਼ੀਰਾਦ੍ਯੈਃ ਸ੍ਨਾਪਯੇਦ੍ਦੇਵੀਂ ਕਨ੍ਯਕਾਃ ਪ੍ਰਮਦਾਸ੍ਤਥਾ ॥ ੧,੧੩੪.

ਦੁਰਗਾ, ਖ਼ਮਾ, ਸ਼ਿਵਾ, ਧਾਤਰੀ, ਸਵਾਹਾ, ਸਵਧਾ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਆਦਿ ਨਾਲ ਕੁੜੀਆਂ ਤੇ ਔਰਤਾਂ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਵਾਉਣ।

ਦ੍ਵਿਜਾਤੀ (ਦੀ) ਨਥ ਪਾषਣ੍ਡਾਨਨ੍ਨਦਾਨੇਨ ਪੂਜਯੇਤ੍ । ਧ੍ਵਜਪਤ੍ਰਪਤਾਕਾਦ੍ਯੈ ਰਥਯਾਤ੍ਰਾਸੁ ਵਸ੍ਤ੍ਰਕੈਃ । ਮਹਾਨਵਮ੍ਯਾਂ ਪੂਜੇਯਂ ਜਯਰਾਜ੍ਯਾਦਿਦਾਯਿਕਾ ॥ ੧,੧੩੪.

ਉਹ ਦੁਜਾਤੀਆਂ ਤੇ ਪਾਠਕਾਂ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਦੇ ਕੇ ਪੂਜਾ ਕਰੇ। ਰਥ-ਯਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਝੰਡੇ, ਪੱਤੇ, ਪਤਾਕਾ ਤੇ ਕਪੜਿਆਂ ਨਾਲ। ਮਹਾਂਨੌਮੀ ਨੂੰ ਇਹ ਪੂਜਾ ਕਰੀਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਜਿੱਤ, ਰਾਜ ਤੇ ਹੋਰ ਦਾਤਾਂ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।

ਸ਼੍ਰੀਗਰੁਡਮਹਾਪੁਰਾਣਮ੍ ੧੩੫ ਬ੍ਰਹ੍ਮੋਵਾਚ । ਨਵਮ੍ਯਾਮਾਸ਼੍ਵਿਨੇ ਸ਼ੁਕ੍ਲੇ ਏਕਭਕ੍ਤੇਨ ਪੂਜਯੇਤ੍ । ਦੇਵੀਂ ਵਿਪ੍ਰਂਲ੍ਲਕ੍ਸ਼ਮੇਕਞ੍ਜਪੇਦ੍ਵੀਰਂ ਵ੍ਰਤੀ ਨਰਃ ॥ ੧,੧੩੫.

ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਆਸ਼ਵਿਨ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਸ਼ੁਕਲ ਪੱਖ ਦੀ ਨੌਂਵੀਂ ਤਾਰੀਕ ਨੂੰ, ਇੱਕ ਵਾਰੀ ਭੋਜਨ ਕਰਕੇ ਪੂਜਾ ਕਰੀਦੀ ਹੈ। ਵ੍ਰਤੀ ਮਨੁੱਖ ਦੇਵੀ ਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਲਈ ਇੱਕ ਲੱਖ ਮੰਤ੍ਰ ਜਪੇ।

(ਤਿ ਵੀਰਨਵਮੀਵ੍ਰਤਮ੍) । ਬ੍ਰਹ੍ਮੋਵਾਚ । ਚੈਤ੍ਰੇ ਸ਼ੁਕ੍ਲਨਵਮ੍ਯਾਂ ਚ ਦੇਵੀਂ ਦਮਨਕੈਰ੍ਯਜੇਤ੍ । ਆਯੁਰਾਰੋਗ੍ਯਸੌਭਾਗ੍ਯਂ ਸ਼ਤ੍ਰੁਭਿਸ਼੍ਚਾਪਰਾਜਿਤਃ ॥ ੧,੧੩੫.

ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਚੈਤ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਸ਼ੁਕਲ ਨੌਂਵੀਂ ਨੂੰ, ਦਮਨਕ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਦੇਵੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੀਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਲੰਮੀ ਉਮਰ, ਸਿਹਤ, ਸੁਭਾਗ ਤੇ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਵਲੋਂ ਅਜੈਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

(ਇਤਿ ਦਮਨਕਨਵਮੀਵ੍ਰਤਮ੍) । ਬ੍ਰਹ੍ਮੋਵਾਚ । ਦਸ਼ਮ੍ਯਾਮੇਕਭਕ੍ਤਾਸ਼ੀ ਸਮਾਨ੍ਤੇ ਦਸ਼ਧੇਨੁਦਃ । ਦਿਸ਼ਸ਼੍ਚ ਕਾਞ੍ਚਨੀਰ੍ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣ੍ਡਾਧਿਪਤਿਰ੍ਭਵੇਤ੍ ॥ ੧,੧੩੫.

ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਦਸਵੀਂ ਤਾਰੀਕ ਨੂੰ, ਇੱਕ ਵਾਰੀ ਖਾਣਾ ਖਾ ਕੇ, ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਦਸ ਗਾਂ ਦਾਨ ਕਰੇ। ਸਾਰੀਆਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸੋਨਾ ਦੇ ਕੇ, ਬ੍ਰਹਮੰਡ ਦਾ ਮਾਲਕ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

(ਇਤਿ ਦਿਗ੍ਦਸ਼ਮੀਵ੍ਰਤਮ੍) ਬ੍ਰਹ੍ਮੋਵਾਚ । ਏਕਾਦਸ਼੍ਯਾਮृषਿਪੂਜਾ ਕਾਰ੍ਯਾ ਸਰ੍ਵੋਪਕਾਰਿਕਾ । ਧਨਵਾਨ੍ਪੁਤ੍ਰਵਾਂਸ਼੍ਚਾਨ੍ਤੇ ऋषਿਲੋਕੇ ਮਹੀਯਤੇ ॥ ੧,੧੩੫.

ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਗਿਆਰਵੀਂ ਨੂੰ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਸਭ ਨੂੰ ਲਾਭ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਅੰਤ ਵਿੱਚ, ਧਨਵਾਨ ਤੇ ਪੁੱਤਰ ਵਾਲੇ ਰਿਸ਼ੀ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਸਨਮਾਨਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

ਮਰੀਚਿਰਤ੍ਰ੍ਯਂ ਗਿਰਸੌ ਪੁਲਸਤ੍ਯਃ ਪੁਲਹਃ ਕ੍ਰਤੁਃ । ਪ੍ਰਚੇਤਾਸ਼੍ਚ ਵਸਿष੍ਠਸ਼੍ਚ ਭृਗੁਰ੍ਨਾਰਦ ਏਵ ਚ ॥ ੧,੧੩੫.

ਮਰੀਚ, ਅਤ੍ਰੀ, ਗਿਰਿ, ਪੁਲਸਤਿਆ, ਪੁਲਹ, ਕਰਤੁ, ਪ੍ਰਚੇਤਸ, ਵਸੀਸ਼ਠ, ਭ੍ਰਿਗੁ ਤੇ ਨਾਰਦ ਵੀ।

ਚੈਤ੍ਰਾਦੌ ਕਾਰਯੇਤ੍ਪੂਜਾਂ ਮਾਲ੍ਯੈਸ਼੍ਚ ਦਮਨੋਦ੍ਭਵੈਃ । ਅਸ਼ੋਕਾਖ੍ਯਾष੍ਟਮੀਪ੍ਰੋਕ੍ਤਾ ਵੀਰਾਖ੍ਯਾ ਨਵਮੀਤਥਾ ॥ ੧,੧੩੫.

ਚੈਤ੍ਰ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 'ਤੇ, ਦਮਨ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀਆਂ ਮਾਲਾਵਾਂ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਅੱਠਵੀਂ ਤਾਰੀਖ 'ਅਸ਼ੋਕ' ਕਹੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਨੌਵੀਂ 'ਵੀਰ' ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਦਮਨਾਖ੍ਯਾ ਦਿਗ੍ਦਸ਼ਮੀ ਨਵਮ੍ਯੇਕਾਦਸ਼ੀ ਤਥਾ ॥ ੧,੧੩੫.

ਦਸਵੀਂ ਤਾਰੀਖ 'ਦਮਨ' ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਨੌਵੀਂ ਤੇ ਗਿਆਰਵੀਂ ਵੀ ਇਸੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪਹਚਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।