ਗਰੁਡਪੁਰਾਣਮ੍

ਭੌਮਸ੍ਯ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣੋ ਗੁਪ੍ਤ੍ਯੈ ਤਸ੍ਮੈ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਤ੍ਮਨੇ ਨਮਃ । ਨਾਮਾਨ੍ਯੇਤਾਨਿ ਸਂਕੀਰ੍ਤ੍ਯ ਗਤ੍ਯਰ੍ਥਂ ਪ੍ਰਾਰ੍ਥਯੇਤ੍ਪੁਨਃ ॥ ੧,੧੩੧.

ਭੂਮੀ ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ, ਜੋ ਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਆਤਮਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਇਹ ਨਾਮ ਉਚਾਰ ਕੇ, ਮੁਕਤੀ ਲਈ ਦੁਆ ਕਰੋ।

ਤ੍ਰਾਹਿ ਮਾਂ ਦੇਵਦੇਵੇਸ਼ ! ਹਰੇ ! ਸਂਸਾਰਸਾਗਰਾਤ੍ । ਤ੍ਰਾਹਿ ਮਾਂ ਸਰ੍ਵਪਾਪਘ੍ਨ ! ਦੁਃਖਸ਼ੋਕਾਰ੍ਣਵਾਤ੍ਪ੍ਰਭੋ ! ॥ ੧,੧੩੧.

'ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਹੇ ਹਰੀ, ਮੈਨੂੰ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਤੋਂ ਬਚਾ! ਹੇ ਸਭ ਪਾਪ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਮੈਨੂੰ ਦੁੱਖ-ਸ਼ੋਕ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਤੋਂ ਬਚਾ!'

ਦੇਵਕੀਨਨ੍ਦਨ ! ਸ਼੍ਰੀਸ਼ ! ਹਰੇ ! ਸਂਸਾਰਸਾਗਰਾਤ੍ । ਦੁਰ੍ਵृਤ੍ਤਾਂਸ੍ਤ੍ਰਾਯਸੇ ਵਿष੍ਣੋ ! ਯੇ ਸ੍ਮਰਨ੍ਤਿ ਸਕृਤ੍ਸਕृਤ੍ ॥ ੧,੧੩੧.

'ਹੇ ਦੇਵਕੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਹੇ ਸ਼੍ਰੀ ਦੇ ਪਤੀ, ਹੇ ਹਰੀ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਤੋਂ ਬਚਾ! ਹੇ ਵਿਸ਼ਨੂ, ਤੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਬਚਾਉਂਦਾ ਹੈਂ ਜੋ ਇਕ ਵਾਰੀ ਤੇਰਾ ਸਿਮਰਨ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਬੁਰੇ ਹੋਣ।'

ਸੋऽਹਂ ਦੇਵਾਤਿਦੁਰ੍ਵृਤ੍ਤਸ੍ਤ੍ਰਾਹਿ ਮਾਂ ਸ਼ੋਕਸਾਗਰਾਤ੍ । ਪੁष੍ਕਰਾਕ੍ਸ਼ ! ਨਿਮਗ੍ਨੋऽਹਂ ਮਹ੍ਤਯਜ੍ਞਾਨਸਾਗਰੇ ॥ ੧,੧੩੧.

ਮੈਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੋਂ ਵੀ ਵਧ ਕੇ ਬੁਰਾ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹਾਂ; ਮੈਨੂੰ ਦੁੱਖਾਂ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਤੋਂ ਬਚਾ ਲੋ, ਹੇ ਕੰਵਾਂ ਵਾਲੇ! ਮੈਂ ਵੱਡੇ ਯਜਨ ਅਤੇ ਗਿਆਨ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਗਿਆ ਹਾਂ।

ਤ੍ਰਾਹਿ ਮਾਂ ਦੇਵਦੇਵੇਸ਼ ! ਤ੍ਵਾਮृਤੇऽਨ੍ਯੋ ਨ ਰਕ੍ਸ਼ਿਤਾ । ਸ੍ਵਜਨ੍ਮ ਵਾਸੁਦੇਵਾਪ ਗੋਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਹਿਤਾਯ ਚ ॥ ੧,੧੩੧.

ਮੈਨੂੰ ਬਚਾ ਲੋ, ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ! ਤੇਰੇ ਬਿਨਾ ਹੋਰ ਕੋਈ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਨਹੀਂ। ਮੇਰਾ ਜਨਮ, ਹੇ ਵਾਸੁਦੇਵ ਦੇ ਪੁੱਤ, ਗਾਂਵਾਂ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਹੋਇਆ ਹੈ।

ਜਗਦ੍ਧਿਤਾਯ ਕृष੍ਣਾਯ ਗੋਵਿਨ੍ਦਾਯ ਨਮੋਨਮਃ । ਸ਼ਾਨ੍ਤਿਰਸ੍ਤੁ ਸ਼ਿਵਂ ਚਾਸ੍ਤੁ ਧਨਵਿਖ੍ਯਾਤਿਰਾਜ੍ਯਭਾਕ੍ ॥ ੧,੧੩੧.

ਸਾਰੀ ਦੁਨੀਆਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ, ਮੈਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਅਤੇ ਗੋਵਿੰਦ ਨੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਸ਼ਾਂਤੀ ਹੋਵੇ, ਚੰਗਾ ਹੋਵੇ, ਤੇ ਦੌਲਤ ਅਤੇ ਰਾਜ ਮਿਲੇ।

ਸ਼੍ਰੀਗਰੁਡਮਹਾਪੁਰਾਣਮ੍ ੧੩੨ ਬ੍ਰਹ੍ਮੋਵਾਚ । ਨਕ੍ਤਾਸ਼ੀ ਤ੍ਵष੍ਟਮੀਂ ਯਾਵਦ੍ਵਰ੍षਾਨ੍ਤੇ ਚੈਵ ਧੇਨੁਦਃ । ਪੌਰਨ੍ਦਰਪਦਂ ਯਾਤਿ ਸਦ੍ਗਤਿਵ੍ਰਤਮੁਚ੍ਯਤੇ ! ॥ ੧,੧੩੨.

ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਜੋ ਆਠਵੀਂ ਤਾਰੀਖ ਨੂੰ ਉਪਵਾਸ ਰੱਖਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਾਲ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ ਗਾਂ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਇੰਦਰ ਦਾ ਦਰਜਾ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ; ਇਹ ਵ੍ਰਤ ਚੰਗੀ ਕਿਸਮਤ ਵਾਲਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਸ਼ੁਕ੍ਲਾष੍ਟਭ੍ਯਾਂ ਪੌषਮਾਸੇ ਮਹਾਰੁਦ੍ਰੇਤਿ ਸਾਧੁ ਵੈ । ਮਤ੍ਪ੍ਰੀਤਯੇ ਕृਤਂ ਦੇਵਿ ਸ਼ਥਸਾਹਸ੍ਰਿਕਂ ਫਲਮ੍ ॥ ੧,੧੩੨.

ਪੌਸ਼ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਸ਼ੁਕਲ ਪੱਖ ਦੀ ਆਠਵੀਂ ਨੂੰ ਇਹ ਵੱਡਾ ਰੁਦ੍ਰ ਵ੍ਰਤ ਸਹੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮੇਰੀ ਖੁਸ਼ੀ ਲਈ ਕੀਤਾ, ਹੇ ਦੇਵੀ, ਇਸ ਦਾ ਫਲ ਹਜ਼ਾਰ ਗੁਣਾ ਹੈ।

ਅष੍ਟਮੀ ਬੁਧਵਾਰੇਣ ਪਕ੍ਸ਼ਯੋਰੁਭਯੋਰ੍ਯਦਾ । ਭਵਿष੍ਯਤਿ ਤਦਾ ਤਸ੍ਯਾਂ ਵ੍ਰਤਮੇਤਤ੍ਕਥਾ ਪਰਾ ॥ ੧,੧੩੨.

ਜਦੋਂ ਵੀ ਆਠਵੀਂ ਤਾਰੀਖ ਬੁੱਧਵਾਰ ਨੂੰ ਆਵੇ, ਚਾਹੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਪੱਖ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਦਿਨ ਇਹ ਵ੍ਰਤ ਅਤੇ ਇਸ ਦੀ ਕਥਾ ਜਰੂਰ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

ਤਸ੍ਯਾਂ ਨਿਯਮਕਰ੍ਤਾਰੋ ਨ ਸ੍ਯੁਃ ਖਣ੍ਡਿਤਸਮ੍ਪਦਃ । ਤਣ੍ਡੁਲਸ੍ਯਾष੍ਟਮੁष੍ਟੀਨਾਂ ਵਰ੍ਜਯਿਤ੍ਵਾਙ੍ਗੁਲਿਦ੍ਵਯਮ੍ ॥ ੧,੧੩੨.

ਉਸ ਦਿਨ ਨਿਯਮ ਪਾਲਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਦੌਲਤ ਘਟਦੀ ਨਹੀਂ। ਦੋ ਉਂਗਲਾਂ ਛੱਡ ਕੇ, ਅੱਠ ਮੁਠੀਆਂ ਚੌਲ ਵਰਤਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

ਭਕ੍ਤਂ ਸਦ੍ਭਕ੍ਤਿਸ਼੍ਰਦ੍ਧਾਭ੍ਯਾਂ ਮੁਕ੍ਤਿਕਾਮੀ ਹਿ ਮਾਨਵਃ । ਆਮ੍ਰ ਪਤ੍ਰਪੁਟੇ ਕृਤ੍ਵਾ ਯੋ ਭੁਡ੍ਕ੍ਤੇ ਕੁਸ਼ਵੋष੍ਟਿਤੇ ॥ ੧,੧੩੨.

ਮੁਕਤੀ ਚਾਹੁਣ ਵਾਲਾ ਮਨੁੱਖ ਭਾਵ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨਾਲ ਭੋਜਨ ਕਰੇ, ਆਮ ਦੇ ਪੱਤੇ 'ਤੇ ਰੱਖ ਕੇ, ਕੁਸ਼ ਘਾਸ ਨਾਲ ਖਾਏ।

ਕਲਮ੍ਬਿਕਾਮ੍ਲਿਕੋਪੇਤਂ ਕਾਮ੍ਯਂ ਤਸ੍ਯ ਫਲਂ ਭਵੇ (ਲਭੇ) ਤ੍ । ਬੁਧਂ ਪਞ੍ਚੋਪਚਾਰੇਣ ਪੂਜਯਿਤ੍ਵਾ ਜਲਾਸ਼ਯੇ ॥ ੧,੧੩੨.

ਕਲੰਬੀਕਾ ਦੇ ਖੱਟੇ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਕੇ, ਮਨਚਾਹਾ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਪਾਣੀ ਵਾਲੀ ਥਾਂ 'ਤੇ ਬੁੱਧ ਨੂੰ ਪੰਜ ਭੋਗਾਂ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ,

ਸ਼ਕ੍ਤਿਤੋ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਂ ਦਦ੍ਯਾਤ੍ਕਰ੍ਕਰੀਂ ਤਣ੍ਡੁਲਾਨ੍ਵਿਤਾਮ੍ । ਬੁਂ ਬੁਧਾਯੇਤਿ ਬੀਜਂ ਸ੍ਯਾਤ੍ਸ੍ਵਾਹਾਨ੍ਤਃ ਕਮਲਾਦਿਕਃ ॥ ੧,੧੩੨.

ਜਿੰਨੀ ਸਮਰਥਾ ਹੋਵੇ, ਚੌਲ ਵਾਲੀ ਘੀਆ ਦਾਨ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਬੁੱਧ ਦਾ ਬੀਜ ਮੰਤ੍ਰ 'ਬੁੰ ਬੁੱਧਾਯ' ਹੈ, 'ਸਵਾਹਾ' ਨਾਲ ਖਤਮ ਹੁੰਦਾ, ਕਮਲ ਆਦਿ ਸਮੇਤ।

ਬਾਣਚਾਪਧਰਂਸ਼੍ਯਾਮਂ ਦਲੇ ਚਾਙ੍ਗਨਿ ਮਧ੍ਯਤਃ । ਬੁਧਾष੍ਟਮੀਕਥਾ ਪੁਣ੍ਯਾ ਸ਼੍ਰੋਤਵ੍ਯਾ ਕृਤਿਭਿਰ੍ਧ੍ਰੁਵਮ੍ ॥ ੧,੧੩੨.

ਧਨੂ-ਧਨੁਸ਼ ਧਾਰਨ ਵਾਲਾ, ਸ਼ਿਆਮ ਰੰਗ ਦਾ, ਪੱਤੇ ਅਤੇ ਅੰਗਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ। ਬੁੱਧ ਅਸ਼ਟਮੀ ਦੀ ਕਥਾ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ, ਤੇ ਸਮਝਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਜਰੂਰ ਸੁਣਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

ਪੁਰੇ ਪਾਟਲਿਪੁਤ੍ਰਾਖ੍ਯੇ ਵੀਰੋ ਨਾਮ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮਃ । ਰਮ੍ਭਾ ਭਾਰ੍ਯਾ ਤਸ੍ਯ ਚਾਸੀਤ੍ਕੌਸ਼ਿਕਃ ਪੁਤ੍ਰ ਉਤ੍ਤਮਃ ॥ ੧,੧੩੨.

ਪਾਟਲੀਪੁਤਰ ਨਾਂ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ, ਵੀਰ ਨਾਂ ਦਾ ਉੱਚ ਕੋਟੀ ਦਾ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਰੰਭਾ ਸੀ, ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਚੰਗਾ ਪੁੱਤ ਕੌਸ਼ਿਕ ਸੀ।

ਦੁਹਿਤਾ ਵਿਜਯਾਨਾਮ੍ਨੀ ਵ (ਧ) ਨਪਾਲੋ ਵृषੋऽਭਵਤ੍ । ਗृਹੀਤ੍ਵਾ ਕੌਸ਼ਿਕਸ੍ਤਂ ਚ ਗ੍ਰੀष੍ਮੇ ਗਙ੍ਗਾਂ ਗਤੋऽਰਮਤ੍ ॥ ੧,੧੩੨.

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਧੀ ਵਿਜਯਾ ਨਾਂ ਦੀ ਸੀ, ਤੇ ਗਾਂਵਾਂ ਚਰਾਉਣ ਵਾਲਾ ਵ੍ਰਿਸ਼ਾ ਸੀ। ਕੌਸ਼ਿਕ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਗਰਮੀ ਵਿੱਚ ਗੰਗਾ ਤੇ ਗਿਆ ਤੇ ਮੌਜ ਕੀਤੀ।

ਗੋਪਾਲਕੈਰ੍ਵृषਸ਼੍ਚੌਰੈਃ ਕ੍ਰੀਡਾਸ੍ਥੋਪਹृਤੋ ਬਲਾਤ੍ । ਗਙ੍ਗਾਤਃ ਸ ਚ ਉਤ੍ਥਾਯ ਵਨਂ ਬਭ੍ਰਾਮ ਦੁਃ ਖਿਤਃ ॥ ੧,੧੩੨.

ਗਾਂਵਾਂ ਚਰਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਤੇ ਚੋਰਾਂ ਨੇ ਵ੍ਰਿਸ਼ਾ ਨੂੰ ਖੇਡਦੇ ਹੋਏ ਜਬਰਦस्ती ਫੜ ਲਿਆ। ਗੰਗਾ ਤੋਂ ਉਠ ਕੇ, ਉਹ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਘੁੰਮਦਾ ਰਿਹਾ।

ਜਲਾਰ੍ਥਂ ਵਿਜਯਾ ਚਾਗਾਦ੍ਭ੍ਰਾ(ਨ੍ਮਾ) ਤ੍ਰਾ ਸਾਰ੍ਧਂ ਚ ਸਾਪ੍ਯਗਾਤ੍ । ਪਿਪਾਸਿਤੋ ਮृਣਾਲਾਰ੍ਥੋ ਆਗਤੋऽਥ ਸਰੋਵਰਮ੍ ॥ ੧,੧੩੨.

ਵਿਜਯਾ ਪਾਣੀ ਲੈਣ ਗਈ, ਤੇ ਉਸ ਦਾ ਭਰਾ ਵੀ ਨਾਲ ਗਿਆ। ਪਿਆਸਾ ਤੇ ਕਮਲ ਦੀ ਡੰਡੀਆਂ ਲੱਭਦਾ, ਉਹ ਝੀਲ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ।

ਦਿਵ੍ਯਸ੍ਤ੍ਰੀਣਾਂ ਚ ਪੂਜਾਦੀਨ੍ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਚਾਪ੍ਯਥ ਵਿਸ੍ਮਿਤਃ । ਸ ਤਾ ਗਤ੍ਵਾ ਯਯਾਚੇऽਨ੍ਨਂ ਸਾਨੁਜੋऽਹਂ ਬੁਭੁਕ੍ਸ਼ਿਤਃ ॥ ੧,੧੩੨.

ਦਿਵਵੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਤੇ ਹੋਰ ਰਸਮਾਂ ਦੇਖ ਕੇ, ਉਹ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਗਿਆ ਤੇ ਅਨਨ ਦੀ ਭੀਖ ਮੰਗੀ, 'ਮੈਂ ਤੇ ਮੇਰਾ ਭਰਾ ਭੁੱਖੇ ਹਾਂ।'

ਸ੍ਤ੍ਰਿਯੋऽਬ੍ਰੁਵਨ੍ਵ੍ਰਤਂ ਕਰ੍ਤੁਂ ਦਾਸ੍ਯਾਮਸ਼੍ਚ ਕੁਰੁ ਵ੍ਰਤਮ੍ । ਪਤ੍ਨ੍ਯਰ੍ਥਂ ਧਨਪਾਨਾ (ਲਾਰ੍) ਥਂ ਪੂਜਯਾਮਾਸਤੁਰ੍ਬੁਧਮ੍ ॥ ੧,੧੩੨.

ਔਰਤਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, 'ਵ੍ਰਤ ਕਰ, ਅਸੀਂ ਤੈਨੂੰ ਅਨਨ ਦੇਵਾਂਗੀਆਂ; ਵ੍ਰਤ ਕਰ।' ਪਤਨੀ ਤੇ ਦੌਲਤ ਦੀ خاطر, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬੁੱਧ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ।

ਪੁਟਦ੍ਵਯਂ ਗृਹੀਤ੍ਵਾਨ੍ਨਂ ਬੁਭੁਜਾਤੇ ਪ੍ਰਦਤ੍ਤਕਮ੍ । ਸ੍ਤ੍ਰਿਯੋ ਗਤਾਸ੍ਤੌ ਧਨਦੌ ਧਨਪਾਨਮਪਸ਼੍ਯਤਾਮ੍ ॥ ੧,੧੩੨.

ਦੋ ਪੱਤੇ ਲੈ ਕੇ, ਉਹ ਦਿੱਤਾ ਹੋਇਆ ਅਨਨ ਖਾ ਲਿਆ। ਔਰਤਾਂ ਚਲੀ ਗਈਆਂ, ਤੇ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਦੌਲਤ ਵਾਲੇ ਹੋ ਗਏ ਤੇ ਦੌਲਤ ਦਾ ਆਨੰਦ ਲਿਆ।

ਚੌਰੈਰ੍ਦਤ੍ਤਂ ਗृਹੀਤ੍ਵਾਥ ਪ੍ਰਦੋषੇ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਵਾਨ੍ ਗृਹਮ੍ । ਵੀਰਂ ਚ ਦੁਃ ਖਿਤਂ ਨਤ੍ਵਾ ਰਾਤ੍ਰੌ ਸੁਪ੍ਤੋ ਯਥਾਸੁਖਮ੍ ॥ ੧,੧੩੨.

ਚੋਰਾਂ ਵਲੋਂ ਦਿੱਤਾ ਹੋਇਆ ਸਮਾਨ ਲੈ ਕੇ ਉਹ ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਘਰ ਆ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਦੁਖੀ ਵੀਰ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ ਤੇ ਰਾਤ ਨੂੰ ਆਰਾਮ ਨਾਲ ਸੁੱਤਾ।

ਕਨ੍ਯਾਂ ਚ ਯੁਵਤੀਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਕਸ੍ਮੈ ਦੇਯਾ ਸੁਤਾ ਮਯਾ । ਯਮਾਯੇਤ੍ਯਬ੍ਰਵੀਦ੍ਦੁਃ ਖਾਤ੍ਸਾਚਾਰਾਦ੍ਵ੍ਰਤਸਤ੍ਫਲਾਤ੍ ॥ ੧,੧੩੨.

ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੇ ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਜਵਾਨ ਹੋਈ ਵੇਖਿਆ, ਸੋਚਿਆ—ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਧੀ ਕਿਸ ਨੂੰ ਦਵਾਂ? ਦੁਖ ਵਿੱਚ ਤੇ ਆਪਣੇ ਵਰਤ ਦੇ ਫਲ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਆਖਿਆ: 'ਯਮ ਨੂੰ।'

ਸ੍ਵਰ੍ਗਂ ਗਤੌ ਚ ਪਿਤਰੌ ਵ੍ਰਤਂ ਰਾਜ੍ਯਾਯ ਕੌ ਸ਼ਿਕਃ । ਚਕ੍ਰੇऽਯੋਧ੍ਯਾਮਹਾਰਾਜ੍ਯਂ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਚ ਭਗਿਨੀਂ ਯਮੇ ॥ ੧,੧੩੨.

ਜਦੋਂ ਉਸਦੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਸਵਰਗ ਚਲੇ ਗਏ, ਕੌਸ਼ਿਕ ਨੇ ਰਾਜ ਲਈ ਵਰਤ ਕੀਤਾ, ਅਯੋਧਿਆ ਦਾ ਮਹਾਨ ਰਾਜ ਦਿੱਤਾ, ਤੇ ਆਪਣੀ ਭੈਣ ਯਮ ਨੂੰ ਸੌਂਪ ਦਿੱਤੀ।

ਯਮੋऽਪਿ ਵਿਜਯਾਮਾਹ ਗृਹਸ੍ਥਾ ਭਵ ਮੇ ਪੁਰੇ । ਨੋਦ੍ਧਾਟਯਾਨ੍ਯਤ੍ਰਗਤੇ ਯਮੇ ਸਾ ਨ ਤਥਾਕਰੋਤ੍ । ਅਪਸ਼੍ਯਨ੍ਮਾਤਰਂ ਸ੍ਵਾਂ ਸਾ ਪਾਸ਼ਯਾਤਨਯਾ ਸ੍ਥਿਤਾਮ੍ ॥ ੧,੧੩੨.

ਯਮ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਆਖਿਆ: 'ਮੇਰੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਘਰਵਾਲੀ ਬਣੋ।' ਜਦੋਂ ਯਮ ਹੋਰ ਥਾਂ ਗਿਆ, ਉਹ ਨੇ ਦਰਵਾਜਾ ਨਹੀਂ ਖੋਲ੍ਹਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਨੂੰ ਪਾਸ਼ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹੀ ਹੋਈ, ਕੈਦ ਵਿੱਚ ਖੜੀ ਵੇਖਿਆ।

ਅਥੋਦ੍ਵਿਗ੍ਨਾ ਕੌਸ਼ਿਕੋਕ੍ਤਂ ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਮੁਕ੍ਤਿਪ੍ਰਦਂ ਵ੍ਰਤਮ੍ । ਚਕ੍ਰੇ ਚ ਸਾ ਤਤੋ ਮੁਕ੍ਤਾ ਮਾਤਾ ਤਸ੍ਮਾਚ੍ਚਰੇਦ੍ਵ੍ਰਤਮ੍ ॥ ੧,੧੩੨.

ਫਿਰ, ਚਿੰਤਤ ਹੋ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਕੌਸ਼ਿਕ ਵਲੋਂ ਦੱਸਿਆ ਮੁਕਤੀ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਵਰਤ ਜਾਣਿਆ। ਉਹ ਨੇ ਵਰਤ ਕੀਤਾ, ਤੇ ਮਾਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਗਈ; ਇਸ ਲਈ, ਇਹ ਵਰਤ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਵ੍ਰਤਪੁਣ੍ਯਪ੍ਰਭਾਵੇਣ ਸ੍ਵਰ੍ਗਂ ਗਤ੍ਵਾਵਸਤ੍ਸੁਖਮ੍ ॥ ੧,੧੩੨.

ਵਰਤ ਦੇ ਪੁੰਨ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਾਲ, ਉਹ ਸਵਰਗ ਗਈ ਤੇ ਉੱਥੇ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਰਹੀ।

ਸ਼੍ਰੀਗਰੁਡਮਹਾਪੁਰਾਣਮ੍ ੧੩੩ ਬ੍ਰਹ੍ਮੋਵਾਚ । ਅਸ਼ੋਕਕਲਿਕਾ ਹ੍ਯष੍ਟੌ ਯੇ ਪਿਬਨ੍ਤਿ ਪੁਨਰ੍ਵਸੌ । ਚੈਤ੍ਰੇ ਮਾਸਿ ਸਿਤਾष੍ਟਮ੍ਯਾਂ ਨ ਤੇ ਸ਼ੋਕਮਵਾਪ੍ਨੁਯੁਃ ॥ ੧,੧੩੩.

ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਜਿਹੜੇ ਲੋਕ ਚੈਤ੍ਰ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਚੰਨਣੀ ਅਸ਼ਟਮੀ ਨੂੰ, ਪੁਨਰਵਸੂ ਨਕਸ਼ਤਰ ਵਿੱਚ, ਅਸ਼ੋਕ ਦੇ ਅੱਠ ਕਲੀ ਪੀਂਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਕਦੇ ਵੀ ਦੁੱਖ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦਾ।

ਤ੍ਵਾਮਸ਼ੋਕ ! ਹਰਾਭੀष੍ਟ ! ਮਧੁਮਾਸਸਮੁਦ੍ਭਵ । ਪਿਬਾਮਿ ਸ਼ੋਕਸਨ੍ਤਪ੍ਤੋ ਮਾਮਸ਼ੋਕਂ ਸਦਾ ਕੁਰੁ ॥ ੧,੧੩੩.

ਹੇ ਅਸ਼ੋਕ, ਜੋ ਹਰਾ ਨੂੰ ਪਿਆਰਾ ਹੈ, ਤੇ ਮਧੁ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਉੱਗਦਾ ਹੈ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਪੀ ਰਿਹਾ ਹਾਂ—ਮੇਰਾ ਦੁੱਖ ਹਮੇਸ਼ਾ ਦੂਰ ਕਰ।