ਗਰੁਡਪੁਰਾਣਮ੍

ਦੇਵਾ ਏਕੋਨਪਞ੍ਚਾਸ਼ਨ੍ਮਰੁਤੋ ਹ੍ਯਭਵਨ੍ਨਿਤਿ 6.

ਦੇਵਤੇ ਚਾਲੀ-ਨੌ (ਉਨੰਜਾ) ਹਨ; ਇਹ ਮਰੁਤ ਹਨ।

ਏਕਸ਼ੁਕ੍ਰੋ ਦ੍ਵਿਸ਼ੁਕ੍ਰਸ਼੍ਚ ਤ੍ਰਿਸ਼ੁਕ੍ਰਸ਼੍ਚ ਮਹਾਬਲਃ 6.

ਏਕਸ਼ੁਕ੍ਰ, ਦਵੀਸ਼ੁਕ੍ਰ ਅਤੇ ਤ੍ਰੀਸ਼ੁਕ੍ਰ, ਇਹ ਸਾਰੇ ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਵਾਲੇ ਹਨ।

ਮਿਤਸ਼੍ਚ ਸਮਿਤਸ਼੍ਚੈਵ ਸੁਮਿਤਸ਼੍ਚ ਮਹਾਬਲਃ 6.

ਮਿਤ, ਸਮਿਤ ਅਤੇ ਸੁਮਿਤ, ਇਹ ਵੀ ਸਭ ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਵਾਲੇ ਹਨ।

ਅਤਿਮਿਤ੍ਰੋऽਪ੍ਯਮਿਤ੍ਰਸ਼੍ਚ ਦੂਰਮਿਤ੍ਰੋऽਜਿਤਸ੍ਤਥਾ 6.

ਅਤਿਮਿਤ੍ਰ, ਅਮਿਤ੍ਰ, ਦੂਰਮਿਤ੍ਰ ਅਤੇ ਅਜਿਤ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਹਨ।

ਵਿਧਾਰਣਸ਼੍ਚ ਦੁਰ੍ਮੇਧਾ ਅਯਮੇਕਗਣਃ ਸ੍ਮृਤਃ 6.

ਵਿਧਾਰਣ ਅਤੇ ਦੁਰਮੇਧਾ — ਇਹ ਇੱਕ ਟੋਲੀ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਏਤੇਨਃ ਪ੍ਰਸਦृਕ੍ਸ਼ਸ਼੍ਚ ਸੁਰਤਸ਼੍ਚ ਮਹਾਤਪਾਃ 6.

ਏਤੇਨ, ਪ੍ਰਸਦ੍ਰਿਕਸ਼ ਅਤੇ ਸੁਰਤ, ਇਹ ਸਭ ਵੱਡੀ ਤਪਸਿਆ ਵਾਲੇ ਹਨ।

ਨਾਦਿਰੁਗ੍ਰੋ ਧ੍ਵਨਿਰ੍ਭਾਸੋ ਵਿਮੁਕ੍ਤੋ ਵਿਕ੍ਸ਼ਿਪਃ ਸਹਃ 6.

ਨਾਦੀ, ਉਗ੍ਰ, ਧਵਨੀ, ਭਾਸਾ, ਵਿਮੁਕਤ, ਵਿਕਸ਼ਿਪ ਅਤੇ ਸਹਾ।

ਉਦ੍ਵੇषਣੋ ਗਣੋ ਨਾਮ ਵਾਯੁਸ੍ਕਨ੍ਧੇ ਤੁ ਸਪ੍ਤਮੇ 6.

ਉਦਵੇਸ਼ਣ ਨਾਮ ਦੀ ਟੋਲੀ ਵਾਯੂ ਦੇ ਸੱਤਵੇਂ ਭਾਗ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੀ ਹੈ।

ਸੂਰ੍ਯ੍ਯਾਦਿ ਪਰਿਵਾਰੇਣ ਮਨ੍ਵਾਦ੍ਯਾ ਈਜਿਰੇ ਹਰਿਮ੍ ।। 6.

ਸੂਰਜ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਟੋਲੀ, ਮਨੂ ਆਦਿਕ ਅਤੇ ਹੋਰਾਂ ਨੇ ਹਰੀ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕੀਤੀ।

ਸੂਰ੍ਯ੍ਯਾਦਿਪੂਜਨਂ ਬ੍ਰੂਹਿ ਕृਤਂ ਸ੍ਵਾਯਮ੍ਭੁਵਾਦਿਭਿਃ 7.

ਸਵਾਯੰਭੂ ਆਦਿਕ ਵੱਲੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੂਰਜ ਆਦਿਕ ਦੀ ਪੂਜਾ ਬਾਰੇ ਦੱਸੋ।

ੴ ਸੂਰ੍ਯ੍ਯਾਸਨਾਯ ਨਮਃ ੴ ਹ੍ਰਾਂ ਹ੍ਰੀਂ ਸਃ ਸੂਰ੍ਯ੍ਯਾਯ ਨਮਃ ੴ ਮਙ੍ਗਲਾਯ ਨਮਃ ੴ ਸ਼ੁਕ੍ਰਾਯ ਨਮਃ ੴ ਰਾਹਵੇ ਨਮਃ ੴ ਤੇਜਸ਼੍ਚਣ੍ਡਾਯ ਨਮਃ ।। 7.

ਓਂ, ਸੂਰਜ ਦੇ ਆਸਨ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਓਂ, ਹ੍ਰਾਂ ਹ੍ਰੀੰ ਸਹ, ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਓਂ, ਮੰਗਲ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਓਂ, ਸ਼ੁਕਰ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਓਂ, ਰਾਹੂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਓਂ, ਤੇਜ ਅਤੇ ਚੰਡ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।

ਆਸਨਾਵਾਹਨਂ ਪਾਦ੍ਯਮਰ੍ਘ੍ਯਮਾਚਮਨਂ ਤਥਾ 7.

ਬੈਠਣ ਲਈ ਆਸਨ, ਸਤਿਕਾਰ ਨਾਲ ਸੱਦਾ, ਪੈਰ ਧੋਣ ਲਈ ਪਾਣੀ, ਅਰਘ ਦੇਣ ਦੀ ਭੇਟ ਅਤੇ ਆਚਮਨ ਲਈ ਪਾਣੀ — ਇਹ ਸਭ ਚੜ੍ਹਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਦੀਪਕਂ ਚ ਨਸ੍ਕਾਰਂ ਪ੍ਰਦਕ੍ਸ਼ਿਣਵਿਸਰ੍ਜ੍ਜਨੇ 7.

ਦੀਵਾ, ਨਮਸਕਾਰ ਅਤੇ ਪ੍ਰਦਕਸ਼ਿਨਾ ਕਰਕੇ ਵਿਦਾ ਕਰਨ ਦੀ ਰੀਤ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।

ਆਸਨਾਦੀਨ੍ਹਰੇਰਤੈਰ੍ਮਨ੍ਤ੍ਰੈਰ੍ਮਨ੍ਤ੍ਰੈਰ੍ਦਦ੍ਯਾਦ੍ਵृषਧ੍ਵਜ ! 7.

ਇਹ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ, ਵ੍ਰਿਸ਼ਧਵਜ, ਆਸਨ ਅਤੇ ਹੋਰ ਚੀਜ਼ਾਂ ਹਰੀ ਨੂੰ ਚੜ੍ਹਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।

ੴ ਹ੍ਰੀਂ ਸਰਸ੍ਵਤ੍ਯੈ ਨਮਃ ੴ ਹ੍ਰੀਂ ਸ਼ਿਰਸੇ ਨਮਃ ੴ ਹ੍ਰੈਂ ਕਵਚਾਯ ਨਮਃ ੴ ਹ੍ਰਃ ਅਸ੍ਤ੍ਰਾਯ ਨਮਃ ।। 7.

ਓਮ ਹ੍ਰੀੰ ਸਰਸਵਤੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਓਮ ਹ੍ਰੀੰ ਸਿਰ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਓਮ ਹ੍ਰੈੰ ਕਵਚ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਓਮ ਹ੍ਰਹ ਅਸਤਰ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।

ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਾ ऋਦ੍ਧਿਃ ਕਲਾ ਮੇਧਾ ਤੁष੍ਟਿਃ ਪੁष੍ਟਿਃ ਪ੍ਰਭਾ ਮਤਿਃ 7.

ਸ਼ਰਧਾ, ਵਾਧਾ, ਕਲਾ, ਬੁਧੀ, ਸੰਤੁਸ਼ਟੀ, ਪੋਸ਼ਣ, ਚਮਕ ਅਤੇ ਸਮਝ।

ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਪਾਲਾਯ ਨਮਃ ੴ ਪਰਮਗੁਰੁਭ੍ਯੋ ਨਮਃ ।। 7.

ਖੇਤ ਦੇ ਰਖਵਾਲੇ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਓਮ ਪਰਮ ਗੁਰੂਆਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।

ਪਦ੍ਮਸ੍ਥਾਯਾਃ ਸਰਸ੍ਵਤ੍ਯਾ ਆਸਨਾਦ੍ਯਂ ਪ੍ਰਕਲ੍ਪਯੇਤ੍ 7.

ਕੰਵਲੇ ਉੱਤੇ ਬੈਠੀ ਸਰਸਵਤੀ ਲਈ ਆਸਨ ਅਤੇ ਹੋਰ ਭੇਟਾਂ ਦੀ ਵਿਵਸਥਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

ਭੂਮਿष੍ਠੇ ਮਣ੍ਡਪੇ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਮਣ੍ਡਲੇ ਵਿष੍ਣੁਮਰ੍ਚਯੇਤ੍ 8.

ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਬਣੇ ਮੰਡਪ ਵਿੱਚ ਨ੍ਹਾ ਕੇ, ਮੰਡਲ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

षੋਡਸ਼ੈਃ ਕੋष੍ਠਕੈਸ੍ਤਤ੍ਰ ਸਮ੍ਮਿਤਂ ਰੁਦ੍ਰ ? ਕਾਰਯੇਤ੍ 8.

ਉਥੇ, ਸੋਲ੍ਹਾਂ ਘੇਰੇ ਬਣਾਕੇ, ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਰੁਦ੍ਰ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

ਕੋਣਸੂਤ੍ਰਾਦੁਭਯਤਃ ਕੋਣਾ ਯੇ ਤਤ੍ਰ ਸਂਸ੍ਥਿਤਾਃ 8.

ਕੋਣਾਂ ਵਾਲੇ ਧਾਗਿਆਂ ਤੋਂ ਦੋਹਾਂ ਪਾਸਿਆਂ, ਜੋ ਕੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਹਨ, ਉਹ ਉਥੇ ਰੱਖੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਤਦਨਨ੍ਤਰਕੋਣੇषੁ ਏਵਮੇਵ ਹਿ ਕਾਰਯੇਤ੍ 8.

ਅਗਲੇ ਕੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਐਸਾ ਹੀ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਅਨ੍ਤਰੇषੁ ਚ ਸਰ੍ਵੇषੁ ਅष੍ਟੌ ਚੈਵ ਤੁਨਾਭਯਃ 8.

ਸਾਰੇ ਵਿਚਕਾਰਲੇ ਸਥਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਅੱਠ ਦਿਸਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਡਰ ਹੋ ਕੇ ਵਿਵਸਥਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

ਅਨ੍ਤਰਾ ਸ ਦ੍ਵਿਜਸ਼੍ਰੇष੍ਠਃ ਪਾਦੋਨਂ ਭ੍ਰਾਮਯੇਦ੍ਧਰ ! 8.

ਵਿਚਕਾਰ, ਦੋਵੇਂ ਜਨਮਾਂ ਦੇ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਪੈਰ ਤੋਂ ਥੋੜ੍ਹਾ ਘੱਟ ਘੇਰਾ ਖਿੱਚਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਹਰੀ।

ਕਰ੍ਣਿਕਾਯਾ ਦ੍ਵਿਭਾਗੇਨ ਕੇਸਰਾਣਿ ਵਿਚਕ੍ਸ਼ਣਃ 8.

ਕਰਨਿਕਾ ਦੇ ਦੋ ਹਿੱਸਿਆਂ ਨਾਲ, ਸਮਝਦਾਰੀ ਨਾਲ ਕੇਸਰ ਬਣਾਉਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।

ਸਰ੍ਵੇषੁ ਨਾਭਿਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰषੁ ਮਾਨੇਨਾਨੇਨ ਸੁਵ੍ਰਤ ! 8.

ਸਾਰੇ ਨਾਭੀ ਕੇਂਦਰਾਂ ਵਿੱਚ, ਸੁਵ੍ਰਤ, ਇਹੀ ਮਾਪ ਲਾਗੂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਆਦਿਸੂਤ੍ਰਵਿਭਾਗੇਨ ਦ੍ਵਾਰਾਣਿ ਪਰਿਕਲ੍ਪਯੇਤ੍ 8.

ਆਰੰਭਕ ਧਾਗਿਆਂ ਦੀ ਵੰਡ ਨਾਲ, ਦਰਵਾਜੇ ਬਣਾਉਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।

ਕਰ੍ਣਿਕਾਂ ਪੀਤਵਰ੍ਣੇਨ ਸਿਤਰਕ੍ਤਾਦਿਕੇਸਰੈਃ 8.

ਕਰਨਿਕਾ ਪੀਲੇ ਰੰਗ ਦੀ ਹੋਵੇ, ਅਤੇ ਕੇਸਰ ਚਿੱਟੇ, ਲਾਲ ਅਤੇ ਹੋਰ ਰੰਗਾਂ ਦੇ ਹੋਣ।