ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਮਰਕਤਸ੍ਥਾਨੇ ਯਤ੍ਕਿਞ੍ਚਿਦੁਪਜਾਯਤੇ 71.
ਉਸ ਮਰਕਤ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ਤੇ ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਉੱਗਦਾ ਹੈ,
ਸਰ੍ਵਮਨ੍ਤ੍ਰੌषਧਿਗਣੈਰ੍ਯਨ੍ਨ ਸ਼ਕ੍ਯਂ ਚਿਕਿਤ੍ਸਿਤੁਮ੍ 71.
ਉਹ ਕਿਸੇ ਵੀ ਮੰਤਰ ਜਾਂ ਦਵਾਈ ਨਾਲ ਠੀਕ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ।
ਅਨ੍ਯਦਪ੍ਯਾਕਰੇ ਤਤ੍ਰ ਯਦ੍ਦੋषੈਰੁਪਵਰ੍ਜਿਤਮ੍ 71.
ਉਥੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਰੂਪ ਵੀ ਹੈ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਔਗੁਣਾਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੈ।
ਅਤ੍ਯਨ੍ਤਹਰਿਤਵਰ੍ਣਂ ਕੋਮਲਮਰ੍ਚਿਰ੍ਵਿਭੇਦਜਟਿਲਂ ਚ 71.
ਉਹ ਰੰਗ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਹੀ ਹਰਾ, ਨਰਮ, ਚਮਕਦਾਰ ਤੇ ਰੇਸ਼ੇਦਾਰ ਦਿਸਦਾ ਹੈ।
ਯੁਕ੍ਤਂ ਸਂਸ੍ਥਾਨਗੁਣੈਃ ਸਮਰਾਗਂ ਗੌਰਵੇਣ ਨ ਵਿਹੀਨਮ੍ 71.
ਉਸ ਵਿੱਚ ਢੰਗ ਤੇ ਗੁਣ ਪੂਰੇ ਹਨ, ਰੰਗ ਸਮਾਨ ਹੈ ਤੇ ਇੱਜ਼ਤ ਵਿਚ ਘਾਟ ਨਹੀਂ।
ਹਿਤ੍ਵਾ ਚ ਹਰਿਤਭਾਵਂ ਯਸ੍ਯਾਨ੍ਤਰ੍ਵਿਨਿਹਿਤਾ ਭਵੇਦ੍ਦੀਪ੍ਤਿਃ 71.
ਜਦੋਂ ਹਰਾ ਰੰਗ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ, ਉਸ ਦੇ ਅੰਦਰ ਚਮਕ ਲੁਕਾਈ ਹੋਈ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਯਚ੍ਚ ਮਨਸਃ ਪ੍ਰਸਾਦਂ ਵਿਦਧਾਤਿ ਨਿਰੀਕ੍ਸ਼੍ਯਮਤਿਮਾਤ੍ਰਮ੍ 71.
ਜਿਸ ਨੂੰ ਵੇਖਣ ਨਾਲ ਮਨ ਨੂੰ ਬੇਹੱਦ ਖੁਸ਼ੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
ਵਰ੍ਣਸ੍ਯਾਤਿ ਵਿਭੁਤ੍ਵਾਦ੍ਯਸ੍ਯਾਨ੍ਤਃ ਸ੍ਵਚ੍ਛਕਿਰਣਪਰਿਧਾਨਮ੍ 71.
ਉਸ ਦਾ ਰੰਗ ਬੇਹੱਦ ਸੋਹਣਾ ਹੈ, ਤੇ ਅੰਦਰੋਂ ਸਾਫ਼ ਰੋਸ਼ਨੀ ਨਾਲ ਰੌਣਕ ਮਾਰਦਾ ਹੈ।
ਵਰ੍ਣੋਜ੍ਜ੍ਵਲਯਾ ਕਾਨ੍ਤ੍ਯਾ ਸਾਨ੍ਦ੍ਰਾਕਾਰੋ ਵਿਭਾਸਯਾ ਭਾਤਿ 71.
ਉਹ ਚਟਕਦੇ ਰੰਗ, ਚਮਕ ਤੇ ਘਣੇ ਰੂਪ ਨਾਲ ਚਮਕਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ਬਲਕਠੋਰਮਲਿਨਂ ਰੂਕ੍ਸ਼ਂ ਪਾषਾਣਕਰ੍ਕਰੋਪੇਤਮ੍ 71.
ਜੋ ਰੰਗ-ਬਿਰੰਗਾ, ਸਖ਼ਤ, ਗੰਦਾ, ਰੁੱਖਾ ਤੇ ਪੱਥਰ ਵਰਗਾ ਹੋਵੇ।
ਯਤ੍ਸਨ੍ਧਿਸ਼ੋषਿਤਂ ਰਤ੍ਨਮਨ੍ਯਨ੍ਮਰਕਤਾਦ੍ਭਵੇਤ੍ 71.
ਜੋ ਰਤਨ ਜੋੜਾਂ ਤੋਂ ਸੁੱਕ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਹੋਰ ਕਿਸਮ ਦਾ ਪਨਾ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਭਲ੍ਲਾਤਕੀ ਪੁਤ੍ਰਿਕਾ ਚ ਤਦ੍ਵਰ੍ਣਸਮਯੋਗਤਃ 71.
ਭੱਲਾਤਕ ਤੇ ਪੁਤ੍ਰਿਕਾ, ਰੰਗ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹਨਾਂ ਦੇ ਨਾਂ ਪਏ ਹਨ।
ਕ੍ਸ਼ੌਮੇਣ ਵਾਸਸਾ ਮृष੍ਟਾ ਦੀਪ੍ਤਿਂ ਤ੍ਯਜਤਿ ਪੁਤ੍ਰਿਕਾ 71.
ਪੁਤ੍ਰਿਕਾ ਜਦੋਂ ਕਪਾਹ ਦੇ ਕਪੜੇ ਨਾਲ ਮਲੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਆਪਣੀ ਚਮਕ ਗੁਆ ਲੈਂਦੀ ਹੈ।
ਕਸ੍ਯਚਿਦਨੇਕਰੂਪੈਰ੍ਮਰਕਤਮਨੁਗਚ੍ਛਤੋऽਪਿ ਗੁਣਵਰ੍ਣੈਃ 71.
ਕੁਝ ਪਨੇ, ਭਾਵੇਂ ਕਈ ਰੂਪ ਤੇ ਗੁਣ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਉਹ ਪਨੇ ਦੀਆਂ ਖਾਸੀਅਤਾਂ ਨੂੰ ਹੀ ਮੰਨਦੇ ਹਨ।
ਵਜ੍ਰਾਣਿ ਮੁਕ੍ਤਾਃ ਸਨ੍ਤ੍ਯਨ੍ਯੇ ਯੇ ਚ ਕੇਚਿਦ੍ਦ੍ਵਿਜਾਤਯਃ 71.
ਹੀਰੇ, ਮੋਤੀ ਤੇ ਕੁਝ ਹੋਰ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮੇ ਹੋਏ ਰਤਨ ਵੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ऋਜੁਤ੍ਵਾਚ੍ਚੈਵ ਕੇषਾਞ੍ਚਿਤ੍ਕਥਞ੍ਚਿਦੁਪਜਾਯਤੇ 71.
ਕੁਝ ਵਾਰ, ਸਿੱਧੇ ਹੋਣ ਕਰਕੇ, ਖਾਸ ਗੁਣ ਪੈਦਾ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਸ੍ਨਾਨਾਚਮਨਜਪ੍ਯੇषੁ ਰਕ੍ਸ਼ਾਮਨ੍ਤ੍ਰਕ੍ਰਿਯਾਵਿਧੌ 71.
ਨ੍ਹਾਉਣ, ਆਚਮਨ, ਜਪ ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਵਾਲੇ ਮੰਤਰਾਂ ਦੀ ਰਸਮ ਵਿੱਚ।
ਦੈਵਪਿਤ੍ਰ੍ਯਾਤਿਥੇਯੇषੁ ਗੁਰੁਸਂਪੂਜਨੇषੁ ਚ 71.
ਦੇਵਤੇ, ਪਿਤਰ, ਮਹਿਮਾਨਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਤੇ ਅਧਿਆਪਕ ਦੀ ਇੱਜ਼ਤ ਵਿੱਚ।
ਦੌषੈਰ੍ਹੋਨਂ ਗੁਣੈਰ੍ਯੁਕ੍ਤਂ ਕਾਞ੍ਚਨਪ੍ਰਤਿਯੋਜਿਤਮ੍ 71.
ਜੋ ਰਤਨ ਔਗੁਣਾਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਤੇ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਸੋਨੇ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਤੁਲਯਾ ਪਦ੍ਮਰਾਗਸ੍ਯ ਯਨ੍ਮੂਲ੍ਯਮੁਪਜਾਯਤੇ 71.
ਪਦਮਰਾਗ ਦਾ ਮੁੱਲ ਤੋਲ ਕੇ ਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਤਥਾ ਚ ਪਦ੍ਮਰਾਗਾਣਾਂ ਦੋषੈਰ੍ਮੂਲ੍ਯਂ ਪ੍ਰਹੀਯਤੇ 71.
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪਦਮਰਾਗ ਰਤਨਾਂ ਵਿੱਚ ਜੇ ਕੋਈ ਖਾਮੀ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਕੀਮਤ ਘੱਟ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਗਾਰੁਡੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣੇ ਪੁਰ੍ਵਖਣ੍ਡੇ ਪ੍ਰਥਮਾਂਸ਼ਾਖ੍ਯੇ ਆਚਾਰਕਾਣ੍ਡੇ ਮਰਕਤਪਰੀਕ੍ਸ਼ਣਂ ਨਾਮੈਕਸਪ੍ਤਤਿਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼੍ਰੀ ਗਰੁੜ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਭਾਗ ਦੇ ਆਚਾਰ ਕਾਂਡ ਵਿੱਚ 'ਮਰਕਤ ਦੀ ਪਰਖ' ਨਾਂ ਵਾਲਾ ਇਕਹੱਤਰਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਤਤ੍ਰੈਵ ਸਿਂਹਲਵਧੂਕਰਪਲ੍ਲਵਾਗ੍ਰਵ੍ਯਾਲੂਨਬਾਲਲਵਲੀਕੁਸੁਮਪ੍ਰਵਾਲੇ 72.
ਉਥੇ ਹੀ, ਸਿੰਹਲ ਦੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਦੇ ਹੱਥਾਂ ਵਰਗੇ ਨਰਮ ਟਾਹਣੇ, ਨਵੇਂ ਉੱਗੇ ਹੋਏ ਪੱਤੇ, ਤਾਜ਼ਾ ਖਿੜੇ ਹੋਏ ਅਣਾਜ ਅਤੇ ਮੋਤੀਏ ਦੀਆਂ ਡਾਲੀਆਂ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ।
ਤਤ੍ਪ੍ਰਤ੍ਯਯਾਦੁਭਯਸ਼ੋਭਨਵੀਚਿਭਾਸਾ ਵਿਸ੍ਤਾਰਿਣੀ ਜਲਨਿਧੇਰੁਪਕਚ੍ਛਭੂਮਿਃ 72.
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਦੋਹਾਂ ਪਾਸਿਆਂ ਦੀ ਸੋਭਾ ਵਾਲੀ, ਚੌੜੀ ਅਤੇ ਲਹਿਰਾਂ ਦੀ ਝੱਗ ਵਰਗੀ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਨੇੜੇ ਦੀ ਧਰਤੀ ਦਿਸਦੀ ਹੈ।
ਤਤ੍ਰਾਸਿਤਾਬ੍ਜਹਲਭृਦ੍ਵਸਨਾਸਿਭृਂਗਸ਼ਾਰ੍ਙ੍ਗਾਯੁਧਾਂਗਹਰਕਣ੍ਠਕषਾਯਪੁष੍ਪੈਃ 72.
ਉਥੇ ਨੀਲੇ ਕਮਲ, ਮੋਰ ਦੀ ਗਰਦਨ, ਹਲ ਵਾਲੇ ਦੇ ਵਸਤ੍ਰ, ਭੌਰਾ, ਧਨੁਸ਼, ਹਰਾ ਦੀ ਗਲ੍ਹ ਅਤੇ ਲਾਲ ਰੰਗ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਵਰਗੇ ਹੋਰ ਵੀ ਫੁੱਲ ਹਨ।
ਅਨ੍ਯੇ ਪ੍ਰਸਨ੍ਨਪਯਸਃ ਪਯਸਾਂ ਨਿਧਾਤੁਰਮ੍ਬੁਤ੍ਵਿषਃ ਸ਼ਿਖਿਗਣਪ੍ਰਤਿਮਾਸ੍ਤਥਾਨ੍ਯੇ 72.
ਕੁਝ ਫੁੱਲ ਸਾਫ਼ ਪਾਣੀ ਵਾਲੇ ਸਰੋਵਰਾਂ ਵਰਗੇ ਹਨ, ਕੁਝ ਪਾਣੀ ਦੀ ਚਮਕ ਵਰਗੇ ਹਨ, ਤੇ ਕੁਝ ਮੋਰਾਂ ਦੇ ਝੁੰਡ ਵਰਗੇ ਲੱਗਦੇ ਹਨ।
ਏਕਪ੍ਰਕਾਰਾ ਵਿਸ੍ਪष੍ਟਵਰ੍ਣਸ਼ੋਭਾਵਭਾਸਿਨਃ 72.
ਇਹ ਸਾਰੇ ਇੱਕੋ ਕਿਸਮ ਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਸਾਫ਼ ਤੇ ਸੁੰਦਰ ਰੰਗਾਂ ਨਾਲ ਚਮਕਦੇ ਹਨ।
ਮृਤ੍ਪਾषਾਣਸ਼ਿਲਾਰਨ੍ਧ੍ਰਕਰ੍ਕਰਾਤ੍ਰਾਸਸਂਯੁਤਾਃ 72.
ਇਹ ਮਿੱਟੀ, ਪੱਥਰ ਜਾਂ ਚੱਟਾਨਾਂ ਦੀਆਂ ਦਰਾਰਾਂ ਦੇ ਡਰ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਹਨ।
ਤਤ ਏਵ ਹਿ ਜਾਯਨ੍ਤੇ ਮਣਯਸ੍ਤਤ੍ਰ ਸੂਰਯਃ 72.
ਉਥੋਂ ਹੀ, ਉਹ ਰਤਨ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਉਥੇ ਵਧੀਆ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਧਾਰ੍ਯ੍ਯਮਾਣਸ੍ਯ ਯੇ ਦृष੍ਟਾ ਪਦ੍ਮਰਾਗਮਣੇਰ੍ਗੁਣਾਃ 72.
ਜਦੋਂ ਪਦਮਰਾਗ ਰਤਨ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸਦੇ ਜੋ ਗੁਣ ਵੇਖੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਇਹ ਹਨ।