ਮਹਾਜ੍ਵਾਲਸ੍ਤਪ੍ਤਕੁਮ੍ਭੋ ਲਵਣੋऽਥਿ ਵਿਮੋਹਿਤਃ 57.
ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਤੇ ਜਲਦਾ ਹੋਇਆ ਕੜਾਹ, ਜੋ ਲੂਣ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਮਨ ਨੂੰ ਗੁੰਮ ਕਰ ਦੇਂਦਾ ਹੈ।
ਅਸਿਪਤ੍ਰਵਨਃ ਕृष੍ਣੋ ਨਾਨਾਭਕ੍ਸ਼ਸ਼੍ਚ ਦਾਰੁਣਃ 57.
ਕਾਲੀ ਤਲਵਾਰਾਂ ਵਾਲਾ ਜੰਗਲ, ਜਿੱਥੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਭਿਆਨਕ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਦੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਹਨ।
ਸਂਦਂਸ਼ਃ ਕृष੍ਣਸੂਤ੍ਰਸ਼੍ਚ ਤਮਸ਼੍ਚਾਵੀਚਿਰੇਵ ਚ 57.
ਲੋਹੇ ਦੀ ਚਿੰਮੜੀ, ਕਾਲਾ ਧਾਗਾ ਅਤੇ ਅਵੀਚੀ ਨਰਕ ਦੀ ਹਨੇਰੀ।
ਪਾਪਿਨਸ੍ਤੇषੁ ਪਚ੍ਯਨ੍ਤੇ ਵਿषਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰਾਗ੍ਨਿਦਾਯਿਨਃ 57.
ਉਥੇ ਪਾਪੀ ਲੋਕ ਪਕਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਹੜੇ ਜ਼ਹਿਰ, ਹਥਿਆਰ ਜਾਂ ਅੱਗ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਵਾਰਿਵਹ੍ਨ੍ਯਨਿਲਾਕਾਸ਼ੈਰ੍ਵृਤਂ ਭੂਤਾਦਿਨਾ ਚ ਤਤ੍ 57.
ਇਹ ਪਾਣੀ, ਅੱਗ, ਹਵਾ, ਅਕਾਸ਼ ਅਤੇ ਹੋਰ ਜੀਵਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਅਣ੍ਡਂ ਦਸ਼ਗੁਣਂ ਵ੍ਯਾਪ੍ਤਂ ਨਾਰਾਯਣਃ ਸ੍ਥਿਤਃ ॥ 57.
ਅੰਡਾ ਦਸ ਗੁਣਾ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਅਤੇ ਨਾਰਾਇਣ ਉਸ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ।
ਇਤਿ ਗਾਰੁਡੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣੇ ਪੂਰ੍ਵਖਣ੍ਡੇ ਪ੍ਰਥਮਾਂਸ਼ਾਖ੍ਯੇ ਆਚਾਰਕਾਣ੍ਡੇ ਭੁਵਨਕੋਸ਼ਗਤਾਪਾਤਲਨਰਕਾਦਿਨਿਰੂਪਣਂ ਨਾਮ ਸਪ੍ਤਪਞ੍ਚਾਸ਼ਤ੍ਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗਾਰੁੜ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੇ ਪੂਰਵਖੰਡ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਭਾਗ, ਆਚਾਰਕੰਡ ਵਿੱਚ, ਭੁਵਨਕੋਸ਼, ਪਾਤਾਲ, ਨਰਕ ਆਦਿ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਵਾਲਾ ਸਤਵੰਜਾ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ।
ਵਕ੍ਸ਼੍ਯੇ ਪ੍ਰਮਾਣਸਂਸ੍ਥਾਨੇ ਸੂਰ੍ਯ੍ਯਾਦੀਨਾਂ ਸ਼੍ਰृਣੁष੍ਵ ਮੇ 58.
ਮੈਂ ਸੂਰਜ ਆਦਿ ਦੀ ਮਾਪ ਅਤੇ ਥਾਂ ਬਾਰੇ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਸੁਣੋ।
ਈਸ਼ਾਦਣ੍ਡਸ੍ਤਥੈਵਾਸ੍ਯ ਦ੍ਵਿਗੁਣੋ ਵृषਭਧ੍ਵਜ 58.
ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਲਾਟੀ ਵੀ ਦੋ ਗੁਣੀ ਲੰਬੀ ਹੈ, ਓ ਬੱਝਾ ਵਾਲੇ।
ਯੋਜਨਾਨਾਂ ਤੁ ਤਸ੍ਯਾਕ੍ਸ਼ਸ੍ਤਤ੍ਰ ਚਕ੍ਰਂ ਪ੍ਰਤਿष੍ਠਿਤਮ੍ 58.
ਉਸ ਦਾ ਧੁਰਾ ਯੋਜਨਾਂ ਵਿੱਚ ਮਾਪਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਚੱਕ ਉਸ ਉੱਤੇ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਸਂਵਤ੍ਸਰਮਯੇ ਕृਤ੍ਸ੍ਨਂ ਕਾਲਚਕ੍ਰਂ ਪ੍ਰਤਿष੍ਠਿਤਮ੍ 58.
ਸਾਲਾਂ ਨਾਲ ਬਣਿਆ ਸਮੇਂ ਦਾ ਪੂਰਾ ਚੱਕ ਉਥੇ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਪਞ੍ਚਾਨ੍ਯਾਨਿ ਤੁ ਸਾਰ੍ਦ੍ਧਾਨਿ ਸ੍ਯਨ੍ਦਨਸ੍ਯ ਵृषਧ੍ਵਜ 58.
ਰਥ ਦੇ ਪੰਜ ਤੇ ਅੱਧ ਹੋਰ ਹਨ, ਓ ਬੱਝਾ ਵਾਲੇ।
ਹ੍ਰਸ੍ਵੋऽਕ੍ਸ਼ਸ੍ਤਦ੍ਯੁਗਾਰ੍ਦ੍ਧੇਨ ਧ੍ਰੁਵਾਧਾਰੇ ਰਥਸ੍ਯ ਵੈ 58.
ਰਥ ਦਾ ਧੁਰਾ ਛੋਟਾ ਹੈ, ਜੋ ਯੁਗ ਦੇ ਅੱਧ ਨਾਲ ਬਣਿਆ ਹੈ, ਧਰੂ ਤਿਕਾਣੇ ਉੱਤੇ।
ਗਾਯਤ੍ਤ੍ਰੀ ਸਬृਹਤ੍ਯੁष੍ਣਿਗ੍ਜਗਤੀਤ੍ਰਿष੍ਟੁਬੇਵ ਚ 58.
ਗਾਯਤਰੀ, ਬ੍ਰਹਤੀ, ਉਸ਼ਣਿਕ, ਜਗਤੀ ਅਤੇ ਤ੍ਰਿਸ਼ਟੁਭ ਵੀ।
ਧਾਤਾ ਕ੍ਰਤੁਸ੍ਥਲਾ ਚੈਵ ਪੁਲਸ੍ਤ੍ਯੋ ਵਾਸੁਕਿਸ੍ਤਥਾ 58.
ਧਾਤਾ, ਕ੍ਰਤੁ, ਸਥਲਾ, ਪੁਲਸਤਿਆ ਅਤੇ ਵਾਸੁਕੀ।
ਅਰ੍ਯ੍ਯਮਾ ਪੁਲਹਸ਼੍ਚੈਵ ਰਥੌਜਾਃ ਪੁਞ੍ਜਿਕਸ੍ਥਲਾ 58.
ਅਰਯਮਾਨ, ਪੁਲਹਾ, ਰਥ ਦੀ ਤਾਕਤ ਅਤੇ ਪੁੰਜਿਕਸਥਲਾ।
ਮਿਤ੍ਰੋऽਤ੍ਰਿਸ੍ਤਕ੍ਸ਼ਕੋ ਰਕ੍ਸ਼ਃ ਪੌਰੁषੇਯੋऽਥ ਮੇਨਕਾ 58.
ਮਿਤ੍ਰ, ਅਤ੍ਰੀ, ਤਕਸ਼ਕ, ਰਕਸ਼, ਪੌਰੁਸ਼ੇਯ ਅਤੇ ਮੇਨਕਾ।
ਵਰੁਣੋ ਵਸਿष੍ਠੋ ਰਮ੍ਭਾ ਸਹਜਨ੍ਯਾ ਕੁਹੁਰ੍ਬੁਧਃ । 58.
ਵਰੁਣ, ਵਸੀਸ਼ਠ, ਰੰਭਾ, ਸਹਜਨਿਆ, ਕੁਹੂ ਅਤੇ ਬੁਧ।
ਇਨ੍ਦ੍ਰੋ ਵਿਸ਼੍ਵਾਵਸੁਃ ਸ੍ਤ੍ਰੋਤ(ਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰ) ਏਲਾਪਤ੍ਰਸ੍ਤਥਾਙ੍ਗਿਰਾਃ 58.
ਇੰਦਰ, ਵਿਸ਼ਵਾਵਸੁ, ਸ੍ਰੋਤ੍ਰ, ਏਲਾਪਤ੍ਰ ਅਤੇ ਅੰਗਿਰਸ,
ਵਿਵਸ੍ਵਾਨੁਗ੍ਰਸੇਨਸ਼੍ਚ ਭृਗੁਰਾਪੂਰਣਸ੍ਤਥਾ 58.
ਵਿਵਸਵਾਨ, ਉਗ੍ਰਸੇਨ, ਭ੍ਰਿਗੁ ਅਤੇ ਆਪੂਰਣ,
ਪੂषਾ ਚ ਸੁਰੁਚਿਰ੍ਧਾਤਾ ਗੌਤਮੋऽਥ ਧਨਞ੍ਜਯਃ 58.
ਪੂਸ਼ਾ, ਸੁਰੂਚਿ, ਧਾਤਾ, ਗੌਤਮ ਅਤੇ ਧਨੰਜਯ,
ਵਿਸ਼੍ਵਾਵਸੁਰ੍ਭਰਦ੍ਵਾਜਃ ਪਰ੍ਜਨ੍ਯੈਰਾਵਤੌ ਤਦਾ 58.
ਵਿਸ਼ਵਾਵਸੁ, ਭਰਦਵਾਜ, ਪਰਜਨਯ ਅਤੇ ਐਰਾਵਤ,
ਅਂਸ਼ੁਸ਼੍ਚ ਕਾਸ਼੍ਯਪਸ੍ਤਾਰ੍ਕ੍ਸ਼੍ਯੋ ਮਹਾਪਦ੍ਮਸ੍ਤਥੋਰ੍ਵਸ਼ੀ 58.
ਅੰਸ਼ੁ, ਕਾਸ਼ਯਪ, ਤਾਰਕਸ਼, ਮਹਾਪਦਮ ਅਤੇ ਉਰਵਸ਼ੀ,
ਕ੍ਰਤੁਰ੍ਭਰ੍ਗਸ੍ਤਥੋਰ੍ਣਾਯੁਃ ਸ੍ਫੂਰ੍ਜਃ ਕਰ੍ਕੋਟਕਸ੍ਤਥਾ ਪੌषਮਾਸੇ ਵਸਨ੍ਤ੍ਯੇਤੇ ਸਪ੍ਤ ਭਾਸ੍ਕਰਮਣ੍ਡਲੇ ॥ 58.
ਕ੍ਰਤੁ, ਭਰਗ, ਉਰਨਾਯੁ, ਸਫੂਰਜ ਅਤੇ ਕਰਕੋਟਕ — ਇਹ ਸੱਤ ਪੌਸ਼ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਸੂਰਜ ਦੇ ਮੰਡਲ ਵਿਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ।
ਤ੍ਵष੍ਟਾਥ ਜਮਦਗ੍ਨਿਸ਼੍ਚ ਕਮ੍ਬਲੋऽਥ ਤਿਲੋਤ੍ਤਮਾ ਮਾਘਮਾਸੇ ਵਸਨ੍ਤ੍ਯੇਤੇ ਸਪ੍ਤ ਭਾਸ੍ਕਰਮਣ੍ਡਲੇ ॥ 58.
ਤਵਸ਼ਟ੍ਰ, ਜਮਦਗਨੀ, ਕੰਬਲ ਅਤੇ ਤਿਲੋਤਮਾ — ਇਹ ਸੱਤ ਮਾਘ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਸੂਰਜ ਦੇ ਮੰਡਲ ਵਿਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ।
ਵਿष੍ਣੁਰਸ਼੍ਵਤਰੋ ਰਮ੍ਭਾ ਸੂਰ੍ਯ੍ਯਵਰ੍ਚ੍ਚਾਸ਼੍ਚ ਸਤ੍ਯਜਿਤ੍ 58.
ਵਿਸ਼ਨੁ, ਅਸ਼ਵਤਾਰ, ਰੰਭਾ, ਸੂਰਯਵਰਚਾ ਅਤੇ ਸਤਯਜਿਤ,
ਸਵਿਤੁਰ੍ਮਣ੍ਡਲੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਨ੍ਵਿष੍ਣੁਸ਼ਕ੍ਤ੍ਯੁਪਬृਂਹਿਤਾਃ 58.
ਸਵਿਤਾ ਦੇ ਮੰਡਲ ਵਿਚ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਉਹ ਵਿਸ਼ਨੁ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਹਨ।
ਨृਤ੍ਯਨ੍ਤ੍ਯੋऽਪ੍ਸਰਸੋ ਯਾਨ੍ਤਿ ਸੂਰ੍ਯ੍ਯਸ੍ਯਾਨੁਨਿਸ਼ਾਚਰਾਃ 58.
ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਨੱਚਦੀਆਂ ਹਨ ਤੇ ਰਾਤ ਨੂੰ ਸੂਰਜ ਦੇ ਪਿੱਛੇ-ਪਿੱਛੇ ਚਲਦੀਆਂ ਹਨ।
ਬਾਲਖਿਲ੍ਯਾਸ੍ਤਥੈਵੈਨਂ ਪਰਿਵਾਰ੍ਯ੍ਯ ਸਮਾਸਤੇ 58.
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਬਾਲਖਿਲਿਆ ਵੀ ਉਸ ਨੂੰ ਘੇਰ ਕੇ ਨੇੜੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਵਾਮਦਕ੍ਸ਼ਿਣਤੋ ਯੁਕ੍ਤਾ ਦਸ਼ ਤੇਨ ਚਰਤ੍ਯਸੌ 58.
ਉਸ ਦੇ ਵਾਮ ਤੇ ਦੱਖਣ ਪਾਸੇ ਦਸ ਜੋੜੇ ਹੋਏ ਹਨ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਹ ਚਲਦਾ ਹੈ।