ਗਰੁਡਪੁਰਾਣਮ੍

ਤਯੋਃ ਸ੍ਵਰੂਪਂ ਪ੍ਰਵਿਦਿਤ੍ਵੈਵ ਪੂਰ੍ਵਂ ਪੁਨਃ ਪੁਨਃ ਸ੍ਵੀਕਰੋਤ੍ਯੇਵ ਮੂਢਃ । ਸ਼ਿਸ਼੍ਨਂ ਮੌਰ੍ਖ੍ਯਾਚ੍ਚੈਵ ਕੁਤ੍ਰਾਪਿ ਯੋਨੌ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ਯੇਤ੍ਸਰ੍ਵਦਾ ਹ੍ਯਾਦਰੇਣ ॥ ੩,੨੮.

ਇਹ ਦੋਨਾਂ ਦੀ ਅਸਲੀ ਹਾਲਤ ਸਮਝਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਮੂਰਖ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਫਿਰ ਲੈ ਲੈਂਦਾ ਹੈ; ਮੂਰਖਤਾ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਜਨਨ ਅੰਗ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਜਨਾਨੀ ਵਿੱਚ ਉਤਸ਼ਾਹ ਨਾਲ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।

ਭਯਂ ਚ ਲਜ੍ਜਾ ਨੈਵ ਚਾਸ੍ਤੇ ਵਧੂਨਾਂ ਤਥਾ ਨृਣਾਂ ਵਨਿਤਾਨਾਂ ਯਤੀਨਾਮ੍ । ਸ੍ਵਸਾਰਂ ਤੇ ਹ੍ਯਵਿਦਿਤ੍ਵਾ ਦਿਨੇਪਿ ਸੁਵਾਮ ਯਜ੍ਞੇਨ ਸ੍ਵਾਭਾਵਸ਼੍ਚ ਵੀਨ੍ਦ੍ਰ ॥ ੩,੨੮.

ਔਰਤਾਂ, ਮਰਦਾਂ ਅਤੇ ਸੰਨਿਆਸੀ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਬਾਰੇ ਨਾ ਡਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਨਾ ਲਾਜ; ਆਪਣੀਆਂ ਭੈਣਾਂ ਨੂੰ ਨਾ ਜਾਣ ਕੇ, ਉਹ ਦਿਨ ਦਿਹਾੜੇ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਯਜਨ ਕਰ ਰਹੇ ਹੋਣ—ਇਹੀ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਮੂਲ ਖਾਸੀਅਤ ਹੈ, ਹੇ ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ।

ਰਸਾਸ੍ਵਭਾਵੋ ਭਕ੍ਸ਼ਣੇ ਸਰ੍ਵਦਾਪਿ ਹ੍ਯਨਰ੍ਪਿਤਸ੍ਯਾਨ੍ਨਭਕ੍ਸ਼੍ਯਸ੍ਯ ਵਿष੍ਣੋਃ । ਤਥੋਪਹਾਰਸ੍ਯ ਚ ਤਤ੍ਸ੍ਵਭਾਵਃ ਅਭਕ੍ਸ਼੍ਯਾਣਾਂ ਭਕ੍ਸ਼ਣੇ ਤਤ੍ਸ੍ਵਭਾਵਃ ॥ ੩,੨੮.

ਸਵਾਦ ਦੀ ਖਾਸੀਅਤ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਹਮੇਸ਼ਾ ਉਹ ਭੋਜਨ ਖਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਵਿਸ਼ਨੂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਚੜ੍ਹਾਇਆ ਗਿਆ, ਤੇ ਉਪਹਾਰ ਵੀ ਐਸੇ ਹੀ ਖਾਂਦਾ ਹੈ; ਜੋ ਖਾਣ-ਯੋਗ ਨਹੀਂ, ਉਹ ਵੀ ਖਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ—ਇਹੀ ਉਸ ਦੀ ਖਾਸੀਅਤ ਹੈ।

ਅਲੇਹ੍ਯਲੇਹਸ੍ਯ ਚ ਤਤ੍ਸ੍ਵਭਾਵਃ ਪਾਤੁਂ ਤ੍ਵਪੇਯਸ੍ਯ ਚ ਤਤ੍ਸ੍ਵਭਾਵਃ । ਦ੍ਵਯੋਃ ਸ੍ਵਰੂਪਂ ਚ ਵਿਹਾਯ ਮੂਢਃ ਪੁਨਃ ਪੁਨਃ ਸ੍ਵੀਕਰੋਤ੍ਯੇਵ ਨਿਤ੍ਯਮ੍ ॥ ੩,੨੮.

ਜੋ ਚਾਟਣ-ਯੋਗ ਨਹੀਂ, ਉਹ ਚਾਟਣ ਵਿੱਚ, ਅਤੇ ਜੋ ਪੀਣ-ਯੋਗ ਨਹੀਂ, ਉਹ ਪੀਣ ਵਿੱਚ ਵੀ ਇਹੀ ਖਾਸੀਅਤ ਹੈ; ਦੋਨਾਂ ਦੀ ਅਸਲ ਹਾਲਤ ਛੱਡ ਕੇ, ਮੂਰਖ ਹਮੇਸ਼ਾ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਫਿਰ ਲੈ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।

ਤਸ੍ਯ ਸ੍ਨਾਨਂ ਵ੍ਯਰ੍ਥਮਾਹੁਸ਼੍ਚ ਯਸ੍ਮਾਤ੍ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਤ੍ਯਾਜ੍ਯਂ ਨ ਦ੍ਵਯੋਃ ਕਾਰ੍ਯਮੇਵ । ਅਭਿਪ੍ਰਾਯਂ ਹ੍ਯੇਤਮੇਵਂ ਖਗੇਨ੍ਦ੍ਰ ਜਾਨੀਹਿ ਤ੍ਵਂ ਪ੍ਰਹਸ੍ਯੈਵ ਨਿਤ੍ਯਮ੍ ॥ ੩,੨੮.

ਉਸ ਲਈ ਨ੍ਹਾਉਣਾ ਵਿਅਰਥ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਦੋਨਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਕੁਝ ਕਰਨਾ ਨਹੀਂ ਚਾਹੀਦਾ; ਹੇ ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਮੇਰੀ ਇਹ ਨੀਅਤ ਜਾਣ ਲੈ ਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਇਸ 'ਤੇ ਹੱਸ।

ਭਾਰ੍ਯਾਦ੍ਵਯਂ ਹ੍ਯਵਿਦਿਤ੍ਵਾ ਸ੍ਵਰੂਪਂ ਸ੍ਵੀਕृਤ੍ਯ ਚੈਕਾਂ ਪ੍ਰਵਿਹਾਯੈਵ ਚੈਕਾਮ੍ । ਸ੍ਨਾਨਾਦਿਕਂ ਕੁਰੁਤੇ ਮੂਢਬੂਦ੍ਧਿਃ ਵ੍ਯਰ੍ਥਂ ਚਾਹੁਰ੍ਮੋਕ੍ਸ਼ਭੋਗੌ ਚ ਨੈਵ । ਏਤਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਯਦਿ ਮਿਥ੍ਯਾ ਭਵੇਤ੍ਤੁ ਤਦਾ ਤ੍ਵਸੌ ਮਾਂ ਦਸ਼ਤੁ ਹ੍ਯਹੀਨ੍ਦ੍ਰਃ ॥ ੩,੨੮.

ਦੋ ਭਾਰੀਆਂ ਦੀ ਅਸਲ ਹਾਲਤ ਨਾ ਜਾਣ ਕੇ, ਇੱਕ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ, ਦੂਜੀ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ, ਮੂਰਖ ਨ੍ਹਾਉਣ ਆਦਿ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਵਿਅਰਥ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਨਾ ਮੁਕਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ, ਨਾ ਸੁਖ। ਜੇ ਇਹ ਸਭ ਝੂਠ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਹੇ ਸੱਪਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਮੈਨੂੰ ਡੱਸ ਲੈ।

ਗਰੁਡ ਉਵਾਚ । ਭਾਰ੍ਯਾਦ੍ਵਯਂ ਕਿਂ ਵਦ ਤ੍ਵਂ ਮਮਾਪਿ ਤਯੋਃ ਸ੍ਵਰੂਪਂ ਕਿਂ ਵਦ ਤ੍ਵਂ ਮੁਰਾਰੇ । ਤਯੋਰ੍ਮਧ੍ਯੇ ਗ੍ਰਾਹ੍ਯਭਾਰ੍ਯਾਂ ਵਦ ਤ੍ਵਮਗ੍ਰਾਹ੍ਯਭਾਰ੍ਯਾਂ ਚਾਪਿ ਸਮ੍ਯਗ੍ਵਦ ਤ੍ਵਮ੍ ॥ ੩,੨੮.

ਗਰੁੜ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਦੱਸੋ, ਇਹ ਦੋ ਭਾਰੀਆਂ ਕਿਹੜੀਆਂ ਹਨ? ਹੇ ਮੁਰਾ ਦੇ ਵਧੀਏ, ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਅਸਲ ਹਾਲਤ ਵੀ ਦੱਸੋ। ਦੋਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਹੜੀ ਭਾਰੀ ਲੈਣਯੋਗ ਹੈ, ਤੇ ਕਿਹੜੀ ਨਹੀਂ, ਇਹ ਵੀ ਸੱਚ-ਸੱਚ ਦੱਸੋ।

ਸ਼੍ਰੀਕृष੍ਣ ਉਵਾਚ । ਬੁਦ੍ਧਿਃ ਪਤ੍ਨੀ ਸਾ ਦ੍ਵਿਰੂਪਾ ਖਗੇਨ੍ਦ੍ਰ ਦੁष੍ਟਾ ਚੈਕਾ ਤ੍ਵਪਰਾ ਸੁष੍ਠੁਰੂਪਾ । ਤਯੋਰ੍ਮਧ੍ਯੇ ਦੁष੍ਟਰੂਪਾ ਕਨਿष੍ਠਾ ਜ੍ਯੇष੍ਠਾ ਤੁ ਯਾ ਸੁष੍ਠੁਬੁਦ੍ਧਿਸ੍ਵਰੂਪਾ ॥ ੩,੨੮.

ਸ਼੍ਰੀਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਬੁੱਧੀ ਹੀ ਪਤਨੀ ਹੈ, ਹੇ ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਤੇ ਉਹ ਦੋ ਰੂਪਾਂ ਵਾਲੀ ਹੈ—ਇੱਕ ਮਾੜੀ, ਦੂਜੀ ਚੰਗੀ। ਦੋਨਾਂ ਵਿੱਚ ਮਾੜੀ ਛੋਟੀ ਹੈ, ਤੇ ਚੰਗੀ ਬੁੱਧੀ ਵਾਲੀ ਵੱਡੀ ਹੈ।

ਕਨਿष੍ਠਯਾ ਨष੍ਟਤਾਂ ਯਾਤਿ ਜੀਵਃ ਸੁਤਿष੍ਠਨ੍ਤ੍ਯਾ ਯਾਤਿ ਯੋਗ੍ਯਾਂ ਪ੍ਰਤਿष੍ਠਾਮ੍ । ਕਨਿष੍ਠਾਯਾਃ ਸ਼ृਣੁ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯੇ ਸ੍ਵਰੂਪਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਯਾਸ੍ਤ੍ਯਾਗਬੁਦ੍ਧਿਂ ਕੁਰੁष੍ਵ ॥ ੩,੨੮.

ਛੋਟੀ ਨਾਲ ਜੀਵ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਚੰਗੀ ਤੇ ਟਿਕੀ ਹੋਈ ਨਾਲ ਯੋਗ ਹਾਲਤ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਹੁਣ ਛੋਟੀ ਦੀ ਅਸਲ ਹਾਲਤ ਸੁਣ, ਤੇ ਸੁਣ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਛੱਡਣ ਦਾ ਮਨ ਬਣਾਓ।

ਜੀਵਂ ਯਂ ਵੈ ਪ੍ਰੇਰਯਨ੍ਤੀ ਕਨਿष੍ਠਾ ਕਾਮ੍ਯਂ ਧਰ੍ਮਂ ਕੁਰੁਤੇ ਸਰ੍ਵਦਾਪਿ । ਕ੍ਵ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਃ ਕ੍ਵ ਚ ਵਿष੍ਣੁਰ੍ਮਹਾਤ੍ਮਾ ਕ੍ਵ ਵੈ ਕਥਾ ਕ੍ਵ ਚ ਯਜ੍ਞਾਃ ਕ੍ਵ ਗਾਵਃ ॥ ੩,੨੮.

ਛੋਟੀ ਹਮੇਸ਼ਾ ਜੀਵ ਨੂੰ ਉਕਸਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਮਨ-ਚਾਹੇ ਕੰਮ ਕਰਵਾਉਂਦੀ ਹੈ; ਕਿੱਥੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਕਿੱਥੇ ਮਹਾਨ ਵਿਸ਼ਨੂ, ਕਿੱਥੇ ਗੱਲਾਂ, ਕਿੱਥੇ ਯਜਨ, ਕਿੱਥੇ ਗਾਂ।

ਕ੍ਵ ਚਾਸ਼੍ਵਤ੍ਥਃ ਕ੍ਵ ਚ ਸ੍ਨਾਨਂ ਕ੍ਵ ਸ਼ੌਚਮੇਤਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਨਾਮ ਨਾਸ਼ਂ ਕਰੋਤਿ । ਮੂਢਂ ਪਤਿਂ ਰੇਣੁਕਾਂ ਪੂਜਯਸ੍ਵ ਮਾਯਾਦੇਵ੍ਯਾ ਦੀਪਦਾਨਂ ਕੁਰੁष੍ਵ ॥ ੩,੨੮.

ਕਿੱਥੇ ਪੀਪਲ, ਕਿੱਥੇ ਨ੍ਹਾਉਣਾ, ਕਿੱਥੇ ਪਵਿੱਤਰਤਾ—ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਉਹ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਮੂਰਖ ਪਤੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰ, ਰੇਣੁਕਾ ਦਾ ਆਦਰ ਕਰ, ਮਾਇਆ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਦੀਵੇ ਚੜ੍ਹਾ।

ਸੁਭੈਰਵਾਦੀਨ੍ ਭਜ ਮੂਢ ਤ੍ਵਮਨ੍ਧ ਹਾਰਿਦ੍ਰਚੂਰ੍ਣਨ੍ਧਾਰਯੇਃ ਸਰ੍ਵਦਾਪਿ । ਜ੍ਯੇष੍ਠਾष੍ਟਮ੍ਯਾਂ ਜ੍ਯੇष੍ਠਦੇਵੀਂ ਭਜਸ੍ਵ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਸੂਤ੍ਰਂ ਗਲਬਨ੍ਧਂ ਕੁਰੁष੍ਵ ॥ ੩,੨੮.

ਹੇ ਮੂਰਖ ਤੇ ਅੰਨ੍ਹੇ, ਸੁਭੈਰਵ ਆਦਿ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਹਲਦੀ ਪਾ; ਵੱਡੀ ਅਸ਼ਟਮੀ ਨੂੰ ਵੱਡੀ ਦੇਵੀ ਦੀ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰ, ਤੇ ਗਲ 'ਤੇ ਧਾਗਾ ਪਾ।

ਮਰਿਗਨ੍ਧਾष੍ਟਮ੍ਯਾਂ ਮਰਿਗਨ੍ਧਂ ਭਜਸ੍ਵ ਤਥਾ ਸੂਤ੍ਰਂ ਸ੍ਵਗਲੇ ਧਾਰਯਸ੍ਵ । ਦੀਪਸ੍ਤਂਭਂ ਸੁਦਿਨੇ ਪੂਜਯਸ੍ਵ ਤਤ੍ਸੂਤ੍ਰਮੇਵ ਸ੍ਵਗਲੇ ਧਾਰਯਸ੍ਵ ॥ ੩,੨੮.

ਮਾਰਿਗੰਧਾ ਅਸ਼ਟਮੀ ਨੂੰ ਮਾਰਿਗੰਧਾ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰ, ਤੇ ਗਲ 'ਤੇ ਧਾਗਾ ਪਾ; ਚੰਗੇ ਦਿਨ ਦੀਵੇ ਦੇ ਥੰਭ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰ, ਤੇ ਉਹ ਧਾਗਾ ਗਲ 'ਤੇ ਪਾ।

ਮਹਾਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਂ ਚਾਦ੍ਯਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਂ ਚ ਸਮ੍ਯਕ੍ਪੂਜਾਂ ਕੁਰੁ ਤ੍ਵਂ ਹਿ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾਥ ਜੀਵ । ਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਸੂਤ੍ਰਂ ਸ੍ਵਾਗਲੇ ਧਾਰਯਸ੍ਵ ਮਹਾਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਵਾਨ੍ ਭਵਸੀਤ੍ਯੁਤ੍ਤਰਤ੍ਰ ॥ ੩,੨੮.

ਮਹਾਲਕਸ਼ਮੀ ਤੇ ਅਲਕਸ਼ਮੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਠੀਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਕਰ, ਹੇ ਜੀਵ; ਲਕਸ਼ਮੀ ਦਾ ਧਾਗਾ ਗਲ 'ਤੇ ਪਾ, ਤੇ ਅਗਲੇ ਸਮੇਂ ਮਹਾਲਕਸ਼ਮੀ ਵਾਲਾ ਹੋ ਜਾਵੇਂਗਾ।

ਵਿਹਾਯ ਮੌਞ੍ਜੀਦਿਵਸੇ ਭਾਗ੍ਯਕਾਮਃ ਸੁਗੁਗ੍ਗੁਲਾਨ੍ਧਾਰਯਸ੍ਵਾਤਿਭਕ੍ਤ੍ਯਾ । ਸੁਵਾਸਿਨੀਃ ਪੂਜਯਸ੍ਵਾਸ਼ੁ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਗਨ੍ਧੈਃ ਪੁष੍ਪੈਰ੍ਧੂਪਦੀਪੈਃ ਪ੍ਰਤੋष੍ਯ ॥ ੩,੨੮.

ਮੌੰਜੀ ਦੇ ਦਿਨ, ਚੰਗਾ ਭਾਗ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋਏ, ਵਧੀਆ ਗੁਗਲ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਪਾ; ਵਿਆਹੀਆਂ ਨੂੰ ਜਲਦੀ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰ, ਸੁਗੰਧ, ਫੁੱਲ, ਧੂਪ ਤੇ ਦੀਵੇ ਨਾਲ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਰਾਜੀ ਕਰ।

ਵਰਾਰ੍ਤਿਕ੍ਯਂ ਕਾਂਸ੍ਯਪਾਤ੍ਰੇ ਨਿਧਾਯ ਕੁਰ੍ਵਾਰ੍ਤਿਕ੍ਯਂ ਦੇਵਤਾਦੇਵਤਾਨਾਮ੍ । ਪਿਚੁਮਨ੍ਦਪਤ੍ਰਾਣਿ ਵਿਤਤ੍ਯ ਭੂਮੌ ਨਮਸ੍ਵ ਤ੍ਵਂ ਕ੍ਸ਼ਮ੍ਯਤਾਂ ਚੇਤਿ ਚੋਕ੍ਤ੍ਵਾ ॥ ੩,੨੮.

ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਆਰਤੀ ਲਈ ਕਾਂਸੀ ਦੇ ਪਤਰੇ ਵਿੱਚ ਦੀਵਾ ਰੱਖੋ, ਪੀਚੁਮੰਦਾ ਦੇ ਪੱਤੇ ਜ਼ਮੀਨ 'ਤੇ ਵਿਛਾਓ, ਨਤਮਸਤਕ ਹੋ ਕੇ ਕਹੋ, 'ਮੈਨੂੰ ਮਾਫ਼ ਕਰਨਾ।'

ਮਹਾਦੇਵੀਂ ਪੂਜਯਸ੍ਵਾਦ੍ਯ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਸਦ੍ਵੈष੍ਣਵਾਨਾਂ ਮਾ ਦਦਸ੍ਵਾਪ੍ਯਥਾਨ੍ਨਮ੍ । ਸਦ੍ਵੈष੍ਣਵਾਨਾਂ ਯਦਿ ਵਾਨ੍ਨਂ ਦਦਾਸਿ ਭਾਗ੍ਯਂ ਚ ਤੇ ਪਸ਼੍ਯਤੋ ਨਾਸ਼ਮੇਤਿ ॥ ੩,੨੮.

ਹੁਣ ਮਹਾਦੇਵੀ ਦੀ ਭਕਤੀ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰੋ; ਸੱਚੇ ਵੈਸ਼ਨਵਾਂ ਨੂੰ ਹੀ ਭੋਜਨ ਦਿਓ, ਕਦੇ ਵੀ ਝੂਠੇ ਵੈਸ਼ਨਵਾਂ ਨੂੰ ਨਾ ਦਿਓ। ਜੇ ਸੱਚੇ ਵੈਸ਼ਨਵਾਂ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਦਿੰਦੇ ਹੋ, ਤੇਰਾ ਭਾਗ ਤੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਕਦੇ ਨਾਸ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ।

ਸ੍ਵਵਾਮਹਸ੍ਤੇ ਵੇਣੁਪਾਤ੍ਰੇ ਨਿਧਾਯ ਦੀਪਂ ਧृਤ੍ਵਾ ਸਵ੍ਯਹਸ੍ਤੇ ਪਤੇ ਤ੍ਵਮ੍ । ਉਤ੍ਤਿष੍ਠ ਭੋਃ ਪਞ੍ਚਗृਹੇषੁ ਭਿਕ੍ਸ਼ਾਂ ਕੁਰੁष੍ਵ ਸਮ੍ਯਕ੍ਪ੍ਰਵਿਹਾਯੈਵ ਲਜ੍ਜਾਮ੍ ॥ ੩,੨੮.

ਆਪਣੇ ਖੱਬੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਬਾਂਸ ਦੇ ਪਤਰੇ ਵਿੱਚ ਦੀਵਾ ਰੱਖੋ, ਸੱਜੇ ਹੱਥ ਨਾਲ ਫੜੋ, ਤੇ ਕਹੋ, 'ਉਠੋ ਜੀ, ਪੰਜ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਭਿੱਖਾ ਲਓ, ਸਾਰੀ ਲਾਜ ਛੱਡ ਕੇ।'

ਆਦੌ ਗृਹੇ षਡ੍ਰਸਾਨ੍ਨਂ ਚ ਕੁਤ੍ਵਾ ਜਗਦ੍ਗੋਪ੍ਯਂ ਭੋਜਨਂ ਤ੍ਵਂ ਕੁਰੁष੍ਵ । ਤਚ੍ਛੇषਾਨ੍ਨਂ ਭੋਜਯਿਤ੍ਵਾ ਪਤੇ ਤ੍ਵਂ ਤਾਸਾਂ ਚ ਰੇ ਸ਼ਰਣਂ ਤ੍ਵਂ ਕੁਰੁष੍ਵ ॥ ੩,੨੮.

ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਘਰ ਵਿੱਚ ਛੇ ਰਸਾਂ ਵਾਲਾ ਭੋਜਨ ਬਣਾਓ, ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਦੇਵੀਆਂ ਲਈ ਹੈ; ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਦੇਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਬਚਿਆ ਹੋਇਆ ਭੋਜਨ ਖਾ ਕੇ, ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਸ਼ਰਨ ਲਓ।

ਤਾਸਾਂ ਹਸ੍ਤਂ ਪੁਸ੍ਤਕੇ ਸ੍ਤਾਪਯਿਤ੍ਵਾ ਤ੍ਰਾਹੀਤ੍ਯੇਵਂ ਤਨ੍ਮੁਖੈਰ੍ਵਾਚਯਸ੍ਵ । ਤ੍ਵਂ ਖਡ੍ਗਦੇਵਂ ਪੂਜਯਸ੍ਵਾਦ੍ਯਭਰ੍ਤਸ੍ਤਤ੍ਸੇਵਕਾਨ੍ਪੂਜਯਸ੍ਵਾਦ੍ਯ ਸਮ੍ਯਕ੍ ॥ ੩,੨੮.

ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਹੱਥ ਪੁਸਤਕ 'ਤੇ ਰੱਖ ਕੇ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਮੂੰਹੋਂ 'ਸਾਨੂੰ ਬਚਾਓ' ਉਚਾਰਨ ਕਰਵਾਓ; ਫਿਰ ਖੜਗਦੇਵ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੋ, ਪਤੀ ਹੋ ਕੇ, ਉਸ ਦੇ ਸੇਵਕਾਂ ਦੀ ਵੀ ਠੀਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰੋ।

ਤੈਃ ਸਾਰ੍ਧਂ ਤ੍ਵਂ ਸ਼੍ਵਾਨਸ਼ਬ੍ਦਂ ਕੁਰੁष੍ਵ ਹਰਿਦ੍ਰਾਚੂਰ੍ਣਂ ਸਰ੍ਵਦਾ ਤ੍ਵਂ ਦਧਸ੍ਵ । ਕੁਰੁष੍ਵ ਤ੍ਵਂ ਭੀਮਸੇਨਸ੍ਯ ਪੂਜਾਂ ਪਞ੍ਚਾਮृਤੈਃ षੋਡਸ਼ਭਿਸ਼੍ਚੋਪਚਾਰੈਃ ॥ ੩,੨੮.

ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਕੁੱਤੇ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਕਰੋ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਹਲਦੀ ਦਾ ਚੂਰਨ ਚੜ੍ਹਾਓ; ਭੀਮਸੇਨ ਦੀ ਪੂਜਾ ਪੰਜ ਅੰਮ੍ਰਿਤਾਂ ਤੇ ਸੋਲ੍ਹਾਂ ਉਪਚਾਰਾਂ ਨਾਲ ਕਰੋ।

ਤਤ੍ਕੌਪੀਨਂ ਰੌਪ੍ਯਜਂ ਕਾਰਯਿਤ੍ਵਾ ਸਮਰ੍ਪਯਿਤ੍ਵਾ ਦੀਪਮਾਲਾਂ ਕੁਰੁष੍ਵ । ਤਦ੍ਦਾਸਵਰ੍ਯਾਨ੍ ਭੋਜਯਸ੍ਵਾਦ੍ਯ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਗਰ੍ਜਸ੍ਵ ਤ੍ਵਂ ਭੀਮਭੀਮੇਤਿ ਸੁष੍ਠੁ ॥ ੩,੨੮.

ਚਾਂਦੀ ਦਾ ਕਊਪੀਨ ਬਣਵਾਓ, ਉਸ ਨੂੰ ਚੜ੍ਹਾਓ, ਤੇ ਦੀਵਿਆਂ ਦੀ ਲੜੀ ਲਗਾਓ; ਫਿਰ ਉਸ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸੇਵਕਾਂ ਨੂੰ ਭਕਤੀ ਨਾਲ ਭੋਜਨ ਦਿਓ, ਤੇ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ 'ਭੀਮ, ਭੀਮ ਭਿਆਨਕ!' ਕਹੋ।

ਤਦ੍ਦਾਸਵਰ੍ਯਾਨ੍ਮੋਦਯਸ੍ਵ ਸ੍ਵਵਸ੍ਤ੍ਰੈਰ੍ਮਦ੍ਯੈਰ੍ਮਾਂਸਦ੍ਰਵ੍ਯਜਾਲੇਨ ਨਿਤ੍ਯਮ੍ । ਮਹਾਦੇਵਂ ਪੂਜਯਸ੍ਵਾਦ੍ਯ ਸਮ੍ਯਗ੍ਮਹਾਰੁਦ੍ਰੈਰਤਿਰੁਦ੍ਰੈਸ਼੍ਚ ਸਮ੍ਯਕ੍ ॥ ੩,੨੮.

ਉਹਨਾਂ ਵਧੀਆ ਸੇਵਕਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਕਪੜੇ, ਮਦਿਰਾ ਅਤੇ ਮਾਸ ਦੇ ਵਸਤੂਆਂ ਨਾਲ ਰੋਜ਼ ਖੁਸ਼ ਕਰੋ; ਹੁਣ ਮਹਾਦੇਵ ਦੀ ਪੂਜਾ ਠੀਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਹਾਰੁਦਰਾਂ ਅਤੇ ਅਨੇਕ ਰੁਦਰਾਂ ਨਾਲ ਕਰੋ।

ਹਰੇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਜਙ੍ਗਮਾਨ੍ਪੂਜਯਸ੍ਵ ਸ਼ੈਵਾਗਮੇ ਨਿਪੁਣਾਞ੍ਛੂਦ੍ਰਜਾਤਾਨ੍ । ਸ਼ਾਕਂਭਰੀਂ ਵਿਵਸ਼ਃ ਸਰ੍ਵਸ਼ਾਕਾਨ੍ਸੁਪਾਚਯਿਤ੍ਵਾ ਚ ਗृਹੇ ਗृਹੇ ਚ ॥ ੩,੨੮.

‘ਹਰੇ’ ਕਹਿ ਕੇ, ਘੁੰਮਣ ਵਾਲੇ ਸ਼ੈਵਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੋ, ਜੋ ਸ਼ੈਵ ਆਗਮ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁਣ ਹਨ ਤੇ ਸ਼ੂਦਰ ਜਾਤੀ ਦੇ ਹਨ; ਹਰ ਘਰ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਕਾਓ।

ਦਦਸ੍ਵ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਪਰਮਾਦਰੇਣ ਸ੍ਵਲਙ੍ਕृਤ੍ਯ ਪ੍ਰਾਸ੍ਤੁਵਂਸ੍ਤਦ੍ਗੁਣਾਂਸ਼੍ਚ । ਕੁਲਾਦੇਵਂ ਪੂਜਯਸ੍ਵਾਦ੍ਯ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਤ੍ਵਂ ਦृਗ੍ਭ੍ਯਾਂ ਵੈ ਤਦ੍ਦਿਨੇ ਸ਼ਂਭੁਬੁਦ੍ਧ੍ਯਾ ॥ ੩,੨੮.

ਭਕਤੀ ਤੇ ਵੱਡੀ ਇਜ਼ਤ ਨਾਲ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਜਾ ਕੇ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਗੁਣਾਂ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰੋ; ਹੁਣ ਕੁਲਦੇਵ ਦੀ ਪੂਜਾ ਭਕਤੀ ਨਾਲ ਕਰੋ, ਉਸ ਦਿਨ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ਿਵ ਸਮਝ ਕੇ।

ਤਦ੍ਭਕ੍ਤਵਰ੍ਯਾਨ੍ਪੂਜਯਸ੍ਵਾਦ੍ਯ ਸਮ੍ਯਕ੍ਤਤ੍ਪਾਦਮੂਲੇ ਵਨ੍ਦਨਂ ਤ੍ਵਂ ਕੁਰੁष੍ਵ । ਸੁਪਞ੍ਚਮ੍ਯਾਂ ਮृਨ੍ਮਯੀਂ ਸ਼ੇषਮੂਰ੍ਤਿਂ ਪੂਜਾਂ ਕੁਰੁष੍ਵ ਕ੍ਸ਼ੀਰਲਾਜਾਦਿਕੈਸ਼੍ਚ ॥ ੩,੨੮.

ਹੁਣ ਉਸ ਦੇਵਤਾ ਦੇ ਪੈਰਾਂ 'ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਵਧੀਆ ਭਗਤਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੋ, ਨਮਸਕਾਰ ਕਰੋ; ਸੁਪੰਚਮੀ ਨੂੰ ਮਿੱਟੀ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੋ, ਦੂਧ, ਲਾਜ ਤੇ ਹੋਰ ਚੜ੍ਹਾਵਿਆਂ ਨਾਲ।

ਸੁਨਾਗਪਾਸ਼ਂ ਹਿ ਗਲੇ ਚ ਬਦ੍ਧ੍ਵਾ ਤਚ੍ਛੇषਾਨ੍ਨਂ ਭੋਜਯੇਰ੍ਭੋਃ ਪੁਨਸ੍ਤ੍ਵਮ੍ । ਦਿਨੇ ਚਤੁਰ੍ਥੇ ਭੋਜਯਸ੍ਵਾਦ੍ਯ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਨੈਵੇਦ੍ਯਾਨ੍ਨਂ ਭੋਜਯਸ੍ਵਾਦ੍ਯ ਸੁष੍ਠੁ ॥ ੩,੨੮.

ਗਲ ਵਿੱਚ ਸੋਹਣਾ ਨਾਗਪਾਸ ਬੰਨ੍ਹੋ, ਫਿਰ ਬਚਿਆ ਹੋਇਆ ਭੋਜਨ ਦਿਓ; ਚੌਥੇ ਦਿਨ ਭਕਤੀ ਨਾਲ ਨੈਵੇਦ ਭੋਜਨ ਦਿਓ, ਤੇ ਠੀਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਰੋ।

ਇਤ੍ਯਾਦਿਕਂ ਪ੍ਰੇਰਯਿਤ੍ਵਾ ਪਤਿਂ ਸਾ ਜੀਵੇਨ ਨष੍ਟਂ ਪ੍ਰਕਰੋਤ੍ਯੇਵ ਨਿਤ੍ਯਮ੍ । ਤਸ੍ਯਾਃ ਸਂਗਾਜ੍ਜੀਵਰੂਪਃ ਪਤਿਸ੍ਤ੍ਵਾਂ ਸਮ੍ਯਗ੍ਦष੍ਟਾਮਿਹਲੋਕੇ ਪਰਤ੍ਰ ॥ ੩,੨੮.

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਤੀ ਨੂੰ ਇਹ ਕਰਮ ਕਰਵਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਖੋਇਆ ਜੀਵਨ ਵਾਪਸ ਲਿਆਉਂਦੀ ਹੈ; ਉਸ ਦੇ ਸੰਗ ਨਾਲ, ਪਤੀ ਇਸ ਲੋਕ ਤੇ ਪਰਲੋਕ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਜੀਵ ਰੂਪ ਵਾਪਸ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।

ਤਸ੍ਯਾਃ ਸਂਗਂ ਸੁਵਿਦੂਰਂ ਵਿਸृਜ੍ਯ ਚੇष੍ਟ੍ਵਾ ਸਮਗ੍ਰਂ ਕੁਰੁ ਸਰ੍ਵਦਾ ਤ੍ਵਮ੍ । ਸੁਬੁਦ੍ਧਿਰੂਪਾ ਤ੍ਵੀਰਯਨ੍ਤੀ ਜਗਾਦ ਭਜਸ੍ਵ ਵਿष੍ਣੁਂ ਪਰਮਾਦਰੇਣ ॥ ੩,੨੮.

ਉਸ ਦਾ ਸੰਗ ਦੂਰੋਂ ਛੱਡ ਕੇ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਹਰ ਕੰਮ ਠੀਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਰੋ; ਜੋ ਸੁਬੁਧਿ ਰੂਪ ਹੈ, ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, 'ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦੀ ਉੱਚੀ ਇਜ਼ਤ ਨਾਲ ਭਜਨਾ ਕਰੋ।'