ਗਰੁਡਪੁਰਾਣਮ੍

ਏਤਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਨਲੋ ਵੀਨ੍ਦ੍ਰ ਪੁਤ੍ਰੀਵਾਕ੍ਯਂ ਸੁਨਿਰ੍ਮਲਮ੍ । ਨਮਸ੍ਕਾਰਂ ਚ ਕृਤਵਾਨ੍ਯਥਾਸ਼ਕ੍ਤ੍ਯਾ ਪ੍ਰਦਕ੍ਸ਼ਿਣਮ੍ ॥ ੩,੨੦.

ਇੰਦਰ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰ ਬਾਤ ਸੁਣ ਕੇ, ਨਲ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸਮਰਥਾ ਅਨੁਸਾਰ ਨਮਸਕਾਰ ਤੇ ਪਰikrama ਕੀਤੀ।

ਸਾਪਿ ਪ੍ਰਦਕ੍ਸ਼ਿਣਂ ਚਕ੍ਰੇ ਨਮਸ੍ਕਾਰਂ ਸਦਾ ਹਰੇਃ । ਏਵਂ ਬਹੁਦਿਨਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਧ੍ਯਾਤ੍ਵਾ ਨਾਰਾਯਣਂ ਪਰਮ੍ ॥ ੩,੨੦.

ਉਸ ਨੇ ਵੀ ਹਰੀ ਦੀ ਪਰikrama ਤੇ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤੀ; ਕਈ ਦਿਨਾਂ ਤੱਕ ਇਹ ਕਰ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਪਰਮ ਨਾਰਾਇਣ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕੀਤਾ।

ਕਲੇਵਰਂ ਚ ਤਤ੍ਯਾਜ ਮਰਣੇ ਹਰਿਚਿਨ੍ਤਯਾ । ਮਤ੍ਪਿਤੁਰ੍ਵਸੁਦੇਵਸ੍ਯ ਭਗਿਨ੍ਯਾ ਉਦਰੇ ਖਗ ॥ ੩,੨੦.

ਮੌਤ ਵੇਲੇ, ਉਸ ਨੇ ਹਰੀ ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਸਰੀਰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ; ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਵਸੁਦੇਵ ਦੀ ਭੈਣ ਦੇ ਗਰਭ ਵਿੱਚ, ਪੰਛੀ।

ਕੈਕੇਯੀਤਿ ਚ ਨਾਮ੍ਨਾ ਸਾ ਤ੍ਵਭਵਦ੍ਭਦ੍ਰਸਂਜ੍ਞਕਾ । ਯਸ੍ਮਾਦ੍ਭਦ੍ਰਗੁਣੈਰ੍ਯੁਕ੍ਤਾ ਭਦ੍ਰਾ ਸਾ ਭਦ੍ਰਨਾਮਿਕਾ ॥ ੩,੨੦.

ਉਹ ਕੈਕੇਈ ਨਾਮ ਨਾਲ, ਭਦਰਸੰਜਨਾ ਕਹਾਈ; ਭਦਰ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੋਣ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਭਦਰਾ, ਭਦਰ ਨਾਮ ਵਾਲੀ ਹੋਈ।

ਤਸ੍ਯਾਤ੍ਮਜੈਸ਼੍ਚ ਕੈਕੇਯੈਃ ਪਞ੍ਚਭਿਃ ਖਗਸਤ੍ਤਮ । ਪ੍ਰਤ੍ਯਾਹृਤਾਮਿਮਾਂ ਭਦ੍ਰਾਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਵਾਨ੍ ਖਗਸਤ੍ਤਮ ॥ ੩,੨੦.

ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ, ਕੈਕੇਈ ਦੇ ਪੰਜ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨਾਲ, ਉਹ ਭਦਰਾ ਵਾਪਸ ਲਿਆਈ ਗਈ ਤੇ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਈ, ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ।

ਵਕ੍ਸ਼੍ਯੇਹਂ ਮਿਤ੍ਰਵਿਨ੍ਦਾਯਾਃ ਪਾਣਿਗ੍ਰਹਣਕਾਰਣਮ੍ । ਸਾਵਧਾਨਮਨਾ ਭੂਤ੍ਵਾ ਸ਼ृਣੁ ਪਕ੍ਸ਼ੀਨ੍ਦ੍ਰ ਸਤ੍ਤਮ ॥ ੩,੨੦.

ਹੁਣ ਮੈਂ ਮਿਤਰਵਿੰਦਾ ਦੇ ਵਿਆਹ ਦਾ ਕਾਰਨ ਦੱਸਾਂਗਾ; ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣ, ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਉੱਤਮ ਜੀ।

ਮਿਤ੍ਰਵਿਨ੍ਦੋਵਾਚ । ਯਾਨ੍ਪੂਰ੍ਵਸਰ੍ਗੇਪ੍ਯਵृਣੋਨ੍ਨਿਕਾਮਤੋ ਹ੍ਯਗ੍ਨੀषੋਮਾਨ੍ਨਾਮਿਕਾ ਮਿਤ੍ਰਵਿਨ੍ਦਾ । ਮਿਤ੍ਰਂ ਹਰਿਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੁਕਾਮਾ ਸਦੈਕ ਤਤ੍ਰੋਪਾਯਂ ਚਿਨ੍ਤਯਾਮਾਸਦੇਵੀ ॥ ੩,੨੦.

ਮਿਤਰਵਿੰਦਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਪਿਛਲੇ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਵਿੱਚ, ਮੈਂ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਅਗਨੀਸੋਮਾ ਨਾਮ ਚੁਣਿਆ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਮਿਤਰਵਿੰਦਾ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ; ਹਮੇਸ਼ਾ ਹਰੀ ਨੂੰ ਮਿਤਰ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖ ਕੇ, ਉਸ ਦੇਵੀ ਨੇ ਉਥੇ ਹੀ ਉਹ ਤਰੀਕਾ ਸੋਚਿਆ।

ਹਰਿਪ੍ਰਾਪ੍ਤੌ ਸਾਧਨਾਃ ਸਂਤਿ ਤੇषੁ ਮੁਖ੍ਯਂ ਕਚਿਚ੍ਚਿਨ੍ਤਯਾਮਾਸ ਦੇਵੀ । ਤੇषਾਂ ਮਧ੍ਯੇ ਸ਼੍ਰਵਣਂ ਸ਼੍ਰੇष੍ਠਮਾਹੁਃ ਪੁਰਾਣਾਨਾਂ ਸਾਤ੍ਤ੍ਵਿਕਾਨਾਂ ਸਦਾਪਿ ॥ ੩,੨੦.

ਹਰੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕਈ ਤਰੀਕੇ ਹਨ; ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ, ਦੇਵੀ ਨੇ ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਕਿਹੜਾ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਵਿਚੋਂ, ਸੁਣਨਾ ਸਭ ਤੋਂ ਚੰਗਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਸਾਧਾਰਣ ਪੁਰਾਣਿਆਂ ਦਾ।

ਵਿष੍ਣੋਰੁਤ੍ਕਰ੍षੋ ਵਰ੍ਤਤੇ ਯਤ੍ਰ ਵਾਯੋਸ੍ਤਥੋਤ੍ਕਰ੍षਃ ਸਜ੍ਜਨਾਨਾਂ ਪੁਰਾਣੇ । ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਂ ਸਦਾ ਵਿष੍ਣੁਬੁਦ੍ਧ੍ਯਾ ਸਦੈਵ ਨਾਨ੍ਯਚ੍ਛ੍ਰਾਵ੍ਯਂ ਸਾਧਨਂ ਤਤ੍ਰ ਚੈਵ ॥ ੩,੨੦.

ਜਿੱਥੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਹੈ, ਉਥੇ ਵਾਯੂ ਅਤੇ ਚੰਗੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਵੀ ਪੁਰਾਣੇ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਸਦਾ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਸ਼ਰਾਧ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਉਥੇ ਹੋਰ ਕੁਝ ਸੁਣਨ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ।

ਯਸ੍ਮਿਨ੍ਦਿਨੇ ਸ਼੍ਰਵਣਂ ਨਾਸ੍ਤਿ ਵਿष੍ਣੋਸ੍ਤੇषਾਂ ਜਨ੍ਮ ਵ੍ਯਰ੍ਥਮਾਹੁਃ ਕਥਾਯਾਮ੍ । ਸ੍ਨਾਨ ਜਪਃ ਪਞ੍ਚਯਜ੍ਞਂ ਵ੍ਰਤਂ ਚ ਇष੍ਟਾਪੂਰ੍ਤੇ ਕृਚ੍ਛ੍ਰਚਾਨ੍ਦ੍ਰੋ ਚ ਦਤ੍ਤਮ੍ ॥ ੩,੨੦.

ਜਿਸ ਦਿਨ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੀਆਂ ਕਥਾਵਾਂ ਨਹੀਂ ਸੁਣੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ, ਉਸ ਦਿਨ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਜਨਮ ਵਿਅਰਥ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ਼ਨਾਨ, ਜਪ, ਪੰਜ ਯਜ, ਵਰਤ, ਦਾਨ, ਤੇ ਕਠਿਨ ਤਪ—all ਕੁਝ ਵਿਅਰਥ ਹੈ।

ਸਰ੍ਵਂ ਵ੍ਯਰ੍ਥਂ ਵੈष੍ਣਵਾਨਾਂ ਚ ਦੀਕ੍ਸ਼ਾ ਕਥਾਂ ਵਿਨਾ ਸਮ੍ਯਗਨੁष੍ਠਿਤਾਂ ਵੈ । ਯੈਰ੍ਨ ਸ਼੍ਰੁਤਂ ਭਾਗਵਤਂ ਪੁਰਾਣਂ ਸਸਂਪ੍ਰਦਾਯੈਰ੍ਗੁਰੁਭਿਃ ਸਂਯੁਤੈਸ਼੍ਚ ॥ ੩,੨੦.

ਵੈਸ਼ਨਵ ਮਾਰਗ ਵਿੱਚ ਦীক্ষਿਤ ਹੋਣ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ, ਜੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੀ ਕਥਾ ਠੀਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ, ਤਾਂ ਸਭ ਕੁਝ ਵਿਅਰਥ ਹੈ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਭਾਗਵਤ ਪੁਰਾਣਾ, ਸਹੀ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਅਤੇ ਗੁਰੂਆਂ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਸੁਣਿਆ, ਉਹ ਵਾਂਝੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।

ਯੈਰ੍ਨ ਸ਼੍ਰੁਤਂ ਭਾਗਵਤਂ ਪੁਰਾਣਂ ਯੈਰ੍ਨ ਸ਼੍ਰੁਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਕਾਣ੍ਡਂ ਪੁਰਾਣਮ੍ । ਤੇषਾਂ ਜਨ੍ਮ ਵ੍ਯਰ੍ਥਮਾਹੁਰ੍ਮਮਹਾਨ੍ਤਸ੍ਤਸ੍ਮਾਚ੍ਛ੍ਰਾਵ੍ਯਾ ਹਰਿਵਾਰ੍ਤਾ ਸਦੈਵ ॥ ੩,੨੦.

ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਭਾਗਵਤ ਪੁਰਾਣਾ ਜਾਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਖੰਡ ਪੁਰਾਣਾ ਨਹੀਂ ਸੁਣਿਆ, ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਜਨਮ ਮਹਾਨ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਵਿਅਰਥ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਹਰੀ ਦੀਆਂ ਕਥਾਵਾਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸੁਣਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ।

ਨ ਯਤ੍ਰ ਗੋਵਿਨ੍ਦਕਥਾਮਹਾਨਦੀ ਨ ਯਤ੍ਰ ਨਾਰਾਯਣਪਾਦਸਂਸ਼੍ਰਯਃ । ਨ ਯਤ੍ਰ ਵਿष੍ਣੋਃ ਸਤਤਂ ਵਚੋਸ੍ਤਿ ਨ ਸਂਵਸੇਤ੍ਤਤ੍ਕ੍ਸ਼ਣਮਾਤ੍ਰਂ ਕਥਞ੍ਚਿਤ੍ ॥ ੩,੨੦.

ਜਿੱਥੇ ਗੋਵਿੰਦ ਦੀ ਕਥਾਵਾਂ ਦੀ ਵੱਡੀ ਧਾਰ ਨਹੀਂ ਵਹਿੰਦੀ, ਜਿੱਥੇ ਨਾਰਾਇਣ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਦਾ ਆਸਰਾ ਨਹੀਂ, ਜਿੱਥੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਬਚਨ ਸਦਾ ਨਹੀਂ ਹਨ, ਉਥੇ ਇਕ ਪਲ ਵੀ ਨਹੀਂ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ।

ਯਸ੍ਮਿਨ੍ ਗ੍ਰਾਮੇ ਭਾਗਵਤਂ ਨ ਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਂ ਨ ਵਰ੍ਤਤੇ ਭਾਗਵਤਾ ਰਸਜ੍ਞਾਃ । ਯਸ੍ਮਿਨ੍ ਗृਹੇ ਨਾਸ੍ਤਿ ਗੀਤਾਰ੍ਥਸਾਰਃ ਯਸ੍ਮਿਨ੍ ਗ੍ਰਾਮੇ ਨਾਮ ਸਹਸ੍ਰਕਂ ਵਾ ॥ ੩,੨੦.

ਜਿਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਭਾਗਵਤ ਸ਼ਾਸਤਰ ਨਹੀਂ, ਜਿੱਥੇ ਭਾਗਵਤ ਦੇ ਰਸ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ ਨਹੀਂ, ਜਿਸ ਘਰ ਵਿੱਚ ਗੀਤਾ ਦਾ ਅਸਲ ਸਾਰ ਨਹੀਂ, ਜਾਂ ਜਿਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਹਜ਼ਾਰ ਨਾਮ ਨਹੀਂ,

ਤਯੋ ਰਸਜ੍ਞਾ ਯਤ੍ਰ ਨ ਸਨ੍ਤਿ ਤਤ੍ਰ ਨ ਸਂਵਸੇਤ੍ਕ੍ਸ਼ਣਮਾਤ੍ਰਂ ਕਥਞ੍ਚਿਤ੍ । ਯਸ੍ਮਿਨ੍ ਦਿਨੇ ਦਿਵ੍ਯਕਥਾ ਚ ਵਿष੍ਣੋਰ੍ਨ ਵਾਸ੍ਤਿ ਜਨ੍ਤੋਸ੍ਤਸ੍ਯ ਚਾਯੁਰ੍ਵृਥੈਵ ॥ ੩,੨੦.

ਜਿੱਥੇ ਰਸ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ ਨਹੀਂ, ਉਥੇ ਇਕ ਪਲ ਵੀ ਨਹੀਂ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਜਿਸ ਦਿਨ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੀ ਦਿਵਯ ਕਥਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ, ਉਸ ਜੀਵ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿਅਰਥ ਹੈ।

ਗਰ੍ਭੇ ਗਤੇ ਨਾਤ੍ਰ ਵਿਚਾਰ੍ਯਮਸ੍ਤਿ ਤਨ੍ਮਨ੍ਯਤੇ ਦੁਰ੍ਲਭਂ ਮਰ੍ਤ੍ਯਲੋਕੇ । ਕਰ੍ਣਂ ਕਲ੍ਪੈਰ੍ਭੂषਿਤਂ ਸੁਂਦਰਂ ਚ ਨ ਸੁਂਦਰਂ ਚਾਹੁਰਾਰ੍ਯਾ ਰਸਜ੍ਞਾਃ ॥ ੩,੨੦.

ਜਦੋਂ ਜੀਵ ਮਾਂ ਦੇ ਗਰਭ ਵਿੱਚ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਫਿਰ ਹੋਰ ਵਿਚਾਰ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ; ਇਹ ਮਾਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮਾਨਵ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਵੱਡੀ ਗੱਲ ਹੈ। ਸੋਹਣੇ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਕੰਨ, ਰਸ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ ਆਰੀਆਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਸੋਹਣਾ ਨਹੀਂ।

ਵਿष੍ਣੋਃ ਕਥਾਖ੍ਯਾਭਰਣੈਸ਼੍ਚ ਯੁਕ੍ਤਂ ਤਦੇਵ ਕਰ੍ਣਂ ਸੁਂਦਰਂ ਚਾਹੁਰਾਰ੍ਯਾਃ । ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਸਦਾ ਭਾਗਵਤਾਰ੍ਥਸਾਰਂ ਸ਼ृਣ੍ਵਨ੍ਤਿ ਯੇ ਸਤਤਂ ਵਾਚਯਨ੍ਤਿ ॥ ੩,੨੦.

ਕੰਨ, ਜੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੀਆਂ ਕਥਾਵਾਂ ਦੇ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਵੇ, ਉਹੀ ਸੋਹਣਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਜੋ ਭਾਗਵਤ ਦਾ ਅਸਲ ਸਾਰ ਸਦਾ ਸੁਣਦੇ ਤੇ ਪੜ੍ਹਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਮੁਬਾਰਕ ਹਨ।

ਤੇषਾਂ ਜਨ੍ਮ ਸ੍ਵਸ੍ਥਮਾਹੁਰ੍ਮਹਾਨ੍ਤੋ ਮਹਤ੍ਫਲਂ ਚਾਸ੍ਤਿ ਤਥੈਵ ਤੇषਾਮ੍ । ਸੋष੍ਣੀषਕਞ੍ਚੁਕਯੁਤਾਸ਼੍ਚ ਹਰੇਃ ਕਥਾਂ ਵੈ ਸ਼ृਣ੍ਵਨ੍ਤਿ ਯੇਪਿ ਚ ਪਠਨ੍ਤਿ ਸਦੈਵ ਮਰ੍ਤ੍ਯਾਃ ॥ ੩,੨੦.

ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਜਨਮ ਮਹਾਨ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਸੁਭ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਉਹ ਵੱਡਾ ਫਲ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਮਰਤਭੀ, ਪੱਗ ਤੇ ਚੋਲਾ ਪਾ ਕੇ, ਹਰੀ ਦੀ ਕਥਾ ਸੁਣਦਾ ਜਾਂ ਪੜ੍ਹਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਦਾ ਮੁਬਾਰਕ ਹੈ।

ਸਰ੍ਵੇਪਿ ਤੇ ਪੂਜਨੀਯਾ ਹਿ ਲੋਕੇ ਨ ਵੈ ਸ਼ਿਸ਼੍ਰੇ ਚੋਦਰੇ ਚੈਵ ਸਕ੍ਤਾਃ । ਯੇ ਦਾਕ੍ਸ਼ਿਣ੍ਯਾਦਰ੍ਥਲੋਭਾਦ੍ਵਦਨ੍ਤਿ ਸਦਾ ਪੁਰਾਣਂ ਭਗਵਤ੍ਤਤ੍ਤ੍ਵਸਾਰਮ੍ ॥ ੩,੨੦.

ਉਹ ਸਭ ਲੋਕ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਪੂਜਣਯੋਗ ਹਨ, ਨਾ ਕਿ ਉਹ ਜੋ ਬੱਚਿਆਂ ਜਾਂ ਪੇਟ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹਨ। ਜੋ ਦਇਆ ਜਾਂ ਧਨ ਦੀ ਲੋਭ ਨਾਲ, ਸਦਾ ਪੁਰਾਣਾ ਤੇ ਭਗਵਾਨ ਦਾ ਅਸਲ ਸਾਰ ਬੋਲਦੇ ਹਨ,

ਪ੍ਰਚ੍ਛਾਦਯਨ੍ਤੇ ਤਤ੍ਤ੍ਵਗੋਪ੍ਯਾਨਿ ਯੇ ਤੁ ਤੇषਾਂ ਗਤਿਃ ਸੂਰ੍ਯਸੂਨੁਃ ਸਦੈਵ । ਯੇ ਧਰ੍ਮਕਾਣ੍ਡੇ ਕਰ੍ਮਕਾਣ੍ਡੇ ਸਦੈਵ ਉਤ੍ਪਾਦਯਨ੍ਤੇ ਸੁਰੁਚਿਂ ਤਤ੍ਰ ਨਿਤ੍ਯਮ੍ ॥ ੩,੨੦.

ਜੋ ਲੋਕ ਸੱਚ ਨੂੰ ਲੁਕਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਮੰਜ਼ਿਲ ਸੂਰਜ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਕੋਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਜੋ ਧਰਮ ਤੇ ਕਰਮ ਦੇ ਖੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਸਦਾ ਚੰਗੀ ਰੁਚੀ ਪੈਦਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਯੋਗ ਹਨ।

ਮੌਲ੍ਯੇਨ ਯੇ ਕਥਯੇਯੁਃ ਪੁਰਾਣਂ ਤੇषਾਂ ਗਤਿਃ ਸੂਰ੍ਯ ਸੁਨਃ ਸਦੈਵ । ਮੌਲ੍ਯੇਨ ਯੇ ਭਾਗਵਤਂ ਪੁਰਾਣਂ ਸ਼ृਣ੍ਵਨ੍ਤਿ ਵੈ ਹਰਿਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਾਰ੍ਥਤਤ੍ਤ੍ਵਮ੍ ॥ ੩,੨੦.

ਜੋ ਪੁਰਾਣਾ ਪੈਸੇ ਲਈ ਪੜ੍ਹਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਮੰਜ਼ਿਲ ਸੂਰਜ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਕੋਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਜੋ ਭਾਗਵਤ ਪੁਰਾਣਾ ਪੈਸੇ ਲਈ ਸੁਣਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਹਰੀ ਦੇ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਦਾ ਅਸਲ ਸਾਰ ਸਮਝਦੇ ਹਨ।

ਮੌਲ੍ਯੇਨ ਵੇਦਾਧ੍ਯਯਨਂ ਪ੍ਰਕੁਰ੍ਵਤੇ ਤੇषਾਂ ਗਤਿਃ ਸੂਰ੍ਯਸੂਨੁਃ ਸਦੈਵ । ਯਦृਚ੍ਛਯਾ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਧਨੇਨ ਯੇ ਤੁ ਸਂਤੁष੍ਟਾਸ੍ਤੇ ਹ੍ਯਤ੍ਰ ਯੋਗ੍ਯਾਃ ਸਦੈਵ ॥ ੩,੨੦.

ਜੋ ਵੇਦ ਪੈਸੇ ਲਈ ਪੜ੍ਹਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਮੰਜ਼ਿਲ ਸੂਰਜ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਕੋਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਜੋ ਲੋਕ ਯਾਦਰਚਾ ਮਿਲੇ ਧਨ ਨਾਲ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਇੱਥੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਯੋਗ ਹਨ।

ਧਨਾਰ੍ਜਨੇ ਯੇ ਤ੍ਵਤਿਤृष੍ਣਾਭਿਯੁਕ੍ਤਾਸ੍ਤੇषਾਂ ਨ ਵੈ ਭਾਗਵਤੇਧਿਕਾਰਃ । ਮਤ੍ਵਾ ਲੋਕੇ ਹਰਿਰੇਵਤਿ ਨਿਤ੍ਯਮਨ੍ਤਰ੍ਯਾਮੀ ਨਾਸ੍ਤਿ ਤਦਨ੍ਯ ਈਸ਼ਃ ॥ ੩,੨੦.

ਜੋ ਧਨ ਇਕੱਠਾ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਲੋਭੀ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਭਾਗਵਤ ਪੜ੍ਹਨ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਨਹੀਂ। ਜਦੋਂ ਲੋਕ ਜਾਣ ਲੈਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਹਰੀ ਹੀ ਸਦਾ ਅੰਦਰ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਹੋਰ ਕੋਈ ਪ੍ਰਭੂ ਨਹੀਂ।

ਏਵਂ ਸਦਾ ਯੇ ਪ੍ਰਵਿਚਿਨ੍ਤਯਨ੍ਤਿ ਯੋਗਕ੍ਸ਼ੇਮਂ ਬਿਭृਯਾਦ੍ਵਿष੍ਣੁਰੇषਾਮ੍ । ਸਦ੍ਵੈष੍ਣਵਾਨਾਮਸ਼ੁਭਂ ਨਾਸ੍ਤਿ ਨਾਸ੍ਤਿ ਪ੍ਰਦृਸ਼੍ਯਤੇ ਸਂਸ਼ਯਜ੍ਞਾਨਰੂਪਾਤ੍ ॥ ੩,੨੦.

ਜੋ ਸਦਾ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੋਚਦੇ ਹਨ, ਵਿਸ਼ਨੂ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਤੇ ਭਲਾਈ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਸੱਚੇ ਵੈਸ਼ਨਵਾਂ ਲਈ ਕੋਈ ਅਸ਼ੁਭ ਨਹੀਂ, ਤੇ ਅਗਿਆਨ ਤੋਂ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।

ਕਰ੍ਮਾਨੁਸਾਰੇਣ ਹਰਿਰ੍ਦਦਾਤਿ ਫਲਂ ਸ਼ੁਭਾਨਾਮਸ਼ੁਭਸ੍ਯ ਚੈਵ । ਅਤਸ੍ਤਦਰ੍ਥਂ ਨੈਵ ਯਤ੍ਨਂ ਚ ਕੁਰ੍ਯਾਦ੍ਧਨਾਰ੍ਥਂ ਵੈ ਹਰਿਤਤ੍ਤ੍ਵੇ ਚ ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍ ॥ ੩,੨੦.

ਹਰੀ ਕਰਮਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਫਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਚਾਹੇ ਚੰਗਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਮਾੜਾ। ਇਸ ਲਈ, ਧਨ ਲਈ ਜਤਨ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ, ਸਗੋਂ ਹਰੀ ਦੇ ਸੱਚ ਲਈ ਕਰਮ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਅਤਃ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਦਿਵ੍ਯਮਨ੍ਤ੍ਰਂ ਜਪਿਤ੍ਵਾ ਵਿਸਰ੍ਜਯਿਤ੍ਵਾ ਵਿष੍ਣੁਨਿਰ੍ਮਾਲ੍ਯਗਨ੍ਧਮ੍ । ਸ਼ੁਚਿਰ੍ਭੂਤ੍ਵਾ ਭਾਗਵਤਂ ਪੁਰਾਣਂ ਸਂਸ਼੍ਰਾਵਯੇਤ੍ਸਰ੍ਵਵੇਤ੍ਤਾਪਿ ਨਿਤ੍ਯਮ੍ ॥ ੩,੨੦.

ਇਸ ਲਈ, ਨ੍ਹਾ ਕੇ, ਦਿਵਯ ਮੰਤ੍ਰ ਜਪ ਕੇ, ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਮਾਲਾ ਤੇ ਚੰਦਨ ਦੀ ਭੇਟ ਚੜਾ ਕੇ, ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਕੇ, ਭਾਗਵਤ ਪੁਰਾਣ ਦੀ ਪਾਠ ਕਰਵਾਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਭਾਵੇਂ ਕੋਈ ਸਾਰਾ ਗਿਆਨ ਰੱਖਦਾ ਹੋਵੇ, ਇਹ ਕੰਮ ਹਮੇਸ਼ਾ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਕਰ੍ਮਾਨੁਸਾਰੇਣ ਧਨਾਰ੍ਜਨਂ ਚ ਵੇਦਾਰ੍ਜਨਂ ਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਸਮਾਰ੍ਜਨਂ ਚ । ਭਵਿष੍ਯਤਿ ਸ਼੍ਰਵਣਂ ਚਾਪਿ ਵਿष੍ਣੋਰਤ੍ਯਾਦਰਾਚ੍ਛ੍ਰਵਣਂ ਦੁਰ੍ਘਟਂ ਚ ॥ ੩,੨੦.

ਆਪਣੇ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਧਨ, ਵੇਦਾਂ ਦਾ ਗਿਆਨ, ਤੇ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਦੀ ਪੂਰੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਪਰ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੀ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਸੁਣਨਾ ਬਹੁਤ ਵਿਰਲਾ ਤੇ ਔਖਾ ਹੈ।

ਅਤ੍ਯਾਦਰਾਦ੍ਭਾਗਵਤਸ੍ਯ ਸਾਰਮਾਸ੍ਵਾਦਯੇਦ੍ਦੁਰ੍ਘਟਂ ਮਰ੍ਤ੍ਯਲੋਕੇ । ਆਸ੍ਵਾਦ੍ਯ ਤਦ੍ਭਾਗਵਤਂ ਪੁਰਾਣਮਾਨਨ੍ਦਬਾष੍ਪੈਰ੍ਯੁਕ੍ਤਤਾ ਦੁਰ੍ਘਟਾ ਚ ॥ ੩,੨੦.

ਵੱਡੀ ਭਗਤੀ ਨਾਲ, ਭਾਗਵਤ ਦਾ ਮੂਲ ਸੁਆਦ ਲੈਣਾ ਮਾਨਵ ਜਗਤ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਔਖਾ ਹੈ; ਜਦੋਂ ਭਾਗਵਤ ਪੁਰਾਣ ਦਾ ਸੁਆਦ ਲੈ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਖੁਸ਼ੀ ਦੇ ਹੰਝੂਆਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਣਾ ਵੀ ਵਿਰਲਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਤ੍ਵਾ ਨਾਂ ਨਿਰ੍ਣਯਂ ਧਾਰਣਂ ਚ ਸੁਦੁਰ੍ਘਟਂ ਚਾਹੁਰਾਰ੍ਯਾਃ ਸਮਸ੍ਤਮ੍ । ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਤ੍ਵਾਨਾਂ ਧਾਰਣਾਨਨ੍ਤਰਂ ਚ ਕਾਮਕ੍ਰੁਧੋਰ੍ਜਾਰਣਂ ਦੁਰ੍ਘਟਂ ਚ ॥ ੩,੨੦.

ਤੱਤਾਂ ਦੀ ਪੱਕੀ ਸਮਝ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਮਨ ਵਿੱਚ ਟਿਕਾਉਣਾ, ਸਾਰੇ ਉੱਚ ਲੋਕ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਹ ਬਹੁਤ ਔਖਾ ਹੈ; ਤੇ ਤੱਤਾਂ ਦੀ ਸਮਝ ਸੁਣ ਕੇ, ਮਨ ਵਿੱਚ ਟਿਕਾ ਕੇ, ਇੱਛਾ ਤੇ ਗੁੱਸੇ ਨੂੰ ਜਿੱਤਣਾ ਵੀ ਔਖਾ ਹੈ।