ਗਰੁਡਪੁਰਾਣਮ੍

ਹੇ ਮਹਾਦੇਵ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਹਾਰਾ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਕੱਛੂਏ ਦੀ ਭਗਤੀ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਫਿਰ ਅਗਨਿ ਅਤੇ ਹੋਰ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵੈਰਾਗ ਅਤੇ ਆਇਸ਼ਵਰਿਆ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੀਦੀ ਹੈ। ਕੇਂਦਰੀ ਸਥਾਨ ਵਿੱਚ ਸਤ੍ਵ, ਰਜਸ ਅਤੇ ਤਮਸ—ਇਹ ਤਿੰਨ ਗੁਣਾਂ ਦੀ ਭਗਤੀ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸੂਰਜ, ਚੰਦ ਅਤੇ ਅੱਗ ਦੇ ਚੱਕਰਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਵੀ ਕਰਨੀ ਹੈ। ਹੇ ਵ੍ਰਿਸ਼ਧਵਜ, ਇਥੇ ਸ਼ੁੱਧ ਅਤੇ ਉਤਸ਼ਾਹਵਰਧਕ ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਕਰਮ ਦੀ ਏਕਤਾ ਦਾ ਆਰਾਧਨ ਕਰਨਾ ਹੈ। ਪੂਰਬ ਅਤੇ ਹੋਰ ਪੱਤਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਸ਼ੁੱਧ ਆਦਿ ਦੇਵਤਾਵਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਭ ਨਾਮ ਪਵਿੱਤਰ ਉਚਾਰਣ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਅਤੇ 'ਨਮਹ' ਜਾਂ ਸੰਬੰਧਕ ਵਿਭਕਤੀ ਵਿੱਚ ਖਤਮ ਹੋਣ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਸਨਾਨ, ਸੁਗੰਧ, ਫੁੱਲ, ਧੂਪ ਆਦਿ ਚੜ੍ਹਾ ਕੇ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਰੀ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਹੇ ਹਰਾ। ਫਿਰ ਉਸ ਨੂੰ ਹੱਥਾਂ ਦੀ ਵਾਮਨ ਮুদ্রਾ ਨਾਲ ਆਉਂਦੇ ਹੋਏ ਕਲਪਨਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਦੇਵਤਾ, ਸ਼ੰਖਧਾਰੀ ਦੀ ਆਵਾਹਨਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਨਿਆਸ ਕਰਕੇ, ਉਥੇ ਮੌਜੂਦ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਅਵਿਨਾਸੀ ਵਿ਷ਣੂ, ਜੋ ਇੰਦਰ ਆਦਿ ਲੋਕਪਾਲਾਂ ਨਾਲ ਸੰਗਤ ਹੈ, ਉਸਦਾ ਚਿੰਤਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਵਿ਷ਣੂ ਨੂੰ ਪੈਰ ਧੋਣ ਲਈ ਪਾਣੀ, ਅਰਘਯ, ਅਤੇ ਆਚਮਨ ਲਈ ਪਾਣੀ ਭੇਟ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਹੇ ਵ੍ਰਿਸ਼ਧਵਜ, ਠੀਕ ਢੰਗ ਨਾਲ ਮੁਰਤੀ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕਰਕੇ, ਕੱਪੜਾ ਭੇਟ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ, ਹੇ ਰੁਦ੍ਰ, ਚੱਕਰ ਵਿੱਚ ਪਰਮ ਪ੍ਰਭੂ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਭੈਰਵ ਦੇਵ ਦੀ ਜੜ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਹੇ ਸ਼ੰਕਰ। "ਓਮ ਕ੍ਸ਼ੀਂ, ਸਿਰ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ"—ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਿਰ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। "ਓਮ ਕ੍ਸ਼ੈੰ, ਕਵਚ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ"—ਕਵਚ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। "ਓਮ ਕ੍ਸ਼ਹ, ਅਸਤਰ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ"—ਅਸਤਰ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਪੂਰਬ ਆਦਿ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸਭ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਉੱਚਤ ਹੈ ਕਿ ਪਰਮ ਲਕਸ਼ਮੀ, ਜੋ ਸਭ ਸੁਭਾਗ ਅਤੇ ਲਾਭ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਹੈ, ਉਸ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੀਏ। ਤਲਵਾਰ, ਗਦਾ, ਪਾਸ, ਅੰਕੁਸ਼, ਧਨੁਸ਼ ਤੇ ਤੀਰ—ਇਹ ਸਾਰੇ ਅਸਤਰ-ਸ਼ਸਤਰ, ਅਤੇ ਸ਼੍ਰੀਵਤਸ, ਕੌਸਤੁਭ ਮਣਿ, ਮਾਲਾ ਤੇ ਪੀਲਾ ਵਸਤ੍ਰ—ਇਹ ਸਭ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਚੀਜ਼ਾਂ ਭੀ ਪੂਜਣੀਆਂ ਹਨ। ਫਿਰ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਨਾਰਦ, ਸਿੱਧ ਮੁਨੀ, ਆਚਾਰਯ ਅਤੇ ਪਰਮ ਆਚਾਰਯ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੀਏ। ਇੰਦਰ ਆਪਣੇ ਵਾਹਨ ਸਮੇਤ, ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਸਹਿਯੋਗੀਆਂ ਸਮੇਤ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵੀ ਪੂਜਾ ਕਰੀਏ। ਸੋਮਾ, ਈਸ਼ਾਨ ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ—ਇਹਨਾਂ ਦੀ ਵੀ ਯਥਾ-ਵਿਧੀ ਪੂਜਾ ਕਰੀਏ। ਵਜ੍ਰ, ਸ਼ੂਲ, ਦੰਡ, ਖੜਗ, ਪਾਸ, ਧਵਜ ਅਤੇ ਗਦਾ—ਇਹਨਾਂ ਦੀ ਵੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਫਿਰ, ਉੱਤਰੀ-ਪੂਰਬੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵਕਸੇਨ ਦੇਵ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੀਏ। ਮਹਾਦੇਵ, ਅਨੰਤ ਅਤੇ ਵ੍ਰਿਸ਼ਧਵਜ ਦੀ ਵੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਭ ਪੂਜਾ ਸੁਗੰਧ, ਫੁੱਲ, ਧੂਪ, ਦੀਵਾ ਅਤੇ ਭੋਜਨ ਆਦਿ ਚੜ੍ਹਾ ਕੇ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਫਿਰ, ਹੇ ਵ੍ਰਿਸ਼ਧਵਜ, "ਓਮ" ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਹੋਰ ਸਤੁਤੀ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰੀਏ। ਗਿਆਨ ਦੇ ਸਰੂਪ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ, ਗਿਆਨ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਵਾਰ ਵਾਰ ਨਮਸਕਾਰ। ਦੇਵਤਾ ਤੇ ਦੈਤਿਆਂ ਦੇ ਸੰਘਾਰਕ, ਸਭ ਦੁਸ਼ਟਾਂ ਦੇ ਨਾਸਕ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਜੋ ਸਭ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਭੀ ਪ੍ਰਭੂ ਵਲੋਂ ਪੂਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਸ਼ੰਖ ਤੇ ਚਕ੍ਰ ਧਾਰੀ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਤਿੰਨ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲੇ, ਪਰ ਗੁਣਾਂ ਤੋਂ ਪਰੇ, ਜੋ ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੇ ਵਿ਷ਣੂ ਦਾ ਸਰੂਪ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਤੁਤੀਆਂ ਦੀ ਪੂਰਤੀ ਕਰਕੇ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਦਸ ਮਿਲੀਅਨ ਸੂਰਜਾਂ ਵਰਗਾ ਚਮਕਦਾਰ ਹੈ, ਹਰ ਅੰਗ ਵਿੱਚ ਸੁੰਦਰ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹੇ ਸ਼ੰਕਰ, ਹਯਗ੍ਰੀਵ ਦੀ ਪੂਜਾ ਦੀ ਵਿਧੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ ਗਈ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਗਾਯਤ੍ਰੀ ਦੇ ਨਿਆਸ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸੰਬੰਧਤ ਕਰਮਾਂ ਦੀ ਵਿਧੀ ਸਮਝਾਵਾਂਗਾ, ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣੋ, ਹੇ ਸ਼ੰਕਰ।