ਗਰੁਡਪੁਰਾਣਮ੍

ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਮਨੁੱਖੀ ਜੀਵਨ ਦੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਲਈ ਅਸੰਖਿਆ ਉਪਾਏ ਦੱਸੇ। ਇੱਕ ਵਾਰ, ਵੈਰੀ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਲਈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਪਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਜੇ ਕੋਈ ਗਿੱਧ ਦੀਆਂ ਹੱਡੀਆਂ, ਗਾਂ ਦੀਆਂ ਹੱਡੀਆਂ ਅਤੇ ਮੰਦਰ ਦੇ ਬਚੇ-ਕੁਚੇ ਅੰਗ ਵੈਰੀ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ 'ਤੇ ਦਫਨ ਕਰ ਦੇਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਵੈਰੀ ਮੌਤ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਆਕਰਸ਼ਣ ਦੀਆਂ ਵਿਧੀਆਂ ਦੱਸੀਆਂ। ਪੰਜ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਲਾਲ ਫੁੱਲ, ਕੇਸਰ ਅਤੇ ਆਪਣਾ ਖ਼ੂਨ ਮਿਲਾ ਕੇ, ਫੁੱਲਾਂ ਨੂੰ ਰੋਚਨਾ ਦੇ ਨਾਲ ਪੀਸ ਕੇ, ਜੇ ਇਸ ਤਿਲਕ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਪੁਰਖ ਜਾਂ ਇਸਤਰੀ ਉੱਤੇ ਲਾਇਆ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਆਕਰਸ਼ਣ ਦਾ ਮੂਲ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬ੍ਰਹਮਦੰਡੀ ਨੂੰ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਕੇ, ਜੇ ਇਹ ਭੋਜਨ ਜਾਂ ਪਾਨੀ ਵਿੱਚ ਪਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਇਹ ਵੀ ਆਕਰਸ਼ਣ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਪਲਾ ਸ਼ਹਦ ਨੂੰ ਗਰਮ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਪਕਾ ਕੇ ਪੀਣਾ ਵੀ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੈ। ਮਹਾਂਦੇਵ ਜੀ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਕੇ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਵਿ਷ਟੰਭਿਕਾ ਜੜੀ ਅਤੇ ਦਿਲ ਦੀ ਪੀੜਾ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। "ਓਮ ਹ੍ਰੂੰ ਜ:।" ਇਹ ਮੰਤ੍ਰ ਵਿਸ਼ ਨੂੰ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਬਿਛੂ ਦੇ ਵਿਸ਼ ਨੂੰ, ਦੂਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਲੰਬੀ ਮਿਰਚ, ਤਾਜ਼ਾ ਮੱਖਣ, ਅਦਰਕ, ਸਿੰਧਾ ਨਮਕ, ਕਾਲੀ ਮਿਰਚ, ਦਹੀਂ ਅਤੇ ਕੁਸ਼ਠ—ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਨੱਕ ਵਿੱਚ ਟਪਕਾ ਕੇ ਜਾਂ ਮੂੰਹ ਰਾਹੀਂ ਲੈ ਕੇ, ਵਿਸ਼ ਦੂਰ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਤ੍ਰਿਫਲਾ, ਤਾਜ਼ਾ ਅਦਰਕ, ਕੁਸ਼ਠ, ਚੰਦਨ ਅਤੇ ਘਿਉ ਮਿਲਾ ਕੇ ਪੀਣ ਜਾਂ ਲਗਾਉਣ ਨਾਲ ਵੀ ਵਿਸ਼ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕਬੂਤਰ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ, ਹਰਤਾਲ ਅਤੇ ਅਭਰਕ—ਇਹ ਮਿਲਾ ਕੇ ਵਰਤਣ ਨਾਲ ਵਿਸ਼ ਗਰੁੜ ਵਾਂਗ ਸਾਪਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਸਿੰਧਾ ਨਮਕ, ਤ੍ਰਿਉਸ਼ਣ, ਦਹੀਂ, ਸ਼ਹਦ ਅਤੇ ਘਿਉ ਦਾ ਲੇਪ ਵੀ ਬਿਛੂ ਦੇ ਵਿਸ਼ ਨੂੰ ਮਿਟਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਬ੍ਰਹਮਦੰਡੀ ਅਤੇ ਤਿਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਉਬਾਲ ਕੇ, ਤ੍ਰਿਕਟੁਕਾ ਦਾ ਚੂਰਨ ਪੀਣ ਨਾਲ ਗੰਢ ਅਤੇ ਰਕਤ ਰੋਧ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਦੁੱਧ ਵਿੱਚ ਸ਼ਹਦ ਮਿਲਾ ਕੇ ਪੀਣ ਨਾਲ ਰਕਤ ਵਗਣਾ ਰੁਕ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਆਟਰੂਪਕਾ ਦੀ ਜੜ੍ਹ ਨੂੰ ਜਿਨਾਨੀ ਦੇ ਯੋਨੀ ਅਤੇ ਨਾਭੀ ਉੱਤੇ ਲਗਾਉਣ ਨਾਲ, ਉਹ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਵ ਕਰ ਲੈਂਦੀ ਹੈ। ਚੀਨੀ, ਸ਼ਹਦ ਅਤੇ ਚਾਵਲ ਦੇ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਮਿਲਾ ਕੇ ਪੀਣ ਨਾਲ ਵਧੇਰੇ ਰਕਤ ਵਗਣ ਨੂੰ ਠੰਢਾ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਹਰੀ ਜੀ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਕਾਲੀ ਮਿਰਚ, ਅਦਰਕ ਅਤੇ ਕੁਟਜ ਦੀ ਛਾਲ ਪੀਣ ਨਾਲ ਅਜੀਰਨ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਲੰਬੀ ਮਿਰਚ, ਉਸ ਦੀ ਜੜ੍ਹ, ਕਾਲੀ ਮਿਰਚ, ਟਗਰ, ਵਚ, ਦੇਵਦਾਰੂ ਗੂੰਦ ਅਤੇ ਪਾਠਾ—all ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਪੀਸ ਕੇ ਪੀਣ ਨਾਲ ਦਸਤ ਮੁਕ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਕਾਲੀ ਮਿਰਚ ਅਤੇ ਤਿਲ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਆਂਖਾਂ ਵਿਚ ਲਗਾਉਣ ਨਾਲ ਪੀਲੀਆ ਦੂਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਹਰੀਤਕੀ, ਗੁੜ ਅਤੇ ਸ਼ਹਦ ਮਿਲਾ ਕੇ ਲੈਣ ਨਾਲ ਪੇਟ ਸਾਫ਼ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਤ੍ਰਿਫਲਾ, ਚਿਤ੍ਰਕ, ਚਿਤ੍ਰਾ ਅਤੇ ਕਟੁਕਰੋਹਿਨੀ ਪੈਰਾਂ ਦੀ ਲਕਵੇ ਦੀ ਬੇਹਤਰੀਨ ਦਵਾਈ ਹੈ। ਹਰੀਤਕੀ, ਸੁੰਠ, ਦੇਵਦਾਰੂ ਅਤੇ ਚੰਦਨ ਨੂੰ ਬਕਰੀ ਦੇ ਦੁੱਧ ਵਿੱਚ ਅਪਾਮਾਰਗ ਦੀ ਜੜ੍ਹ ਨਾਲ ਉਬਾਲ ਕੇ, ਜਾਂ ਜਯੰਤੀ ਨਾਲ, ਸੱਤ ਰਾਤਾਂ ਵਿੱਚ ਲਕਵਾ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਨੰਤ ਅਤੇ ਸੁੰਠ ਦਾ ਚੂਰਨ, ਗੁਗਗਲ ਅਤੇ ਗੁੜ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਲੈ ਕੇ ਗੋਲੀ ਬਣਾਈ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਇਹ ਨਾਡੀਆਂ ਵਿੱਚ ਫਸਿਆ ਵਾਤ ਅਤੇ ਅਜੀਰਨ ਦੂਰ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਸ਼ੰਖਪੁਸ਼ਪੀ ਦੇ ਫੁੱਲ, ਪੱਤੇ ਅਤੇ ਜੜ੍ਹ ਬਕਰੀ ਦੇ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਪੀਣ ਨਾਲ ਮਿਰਗੀ ਦੂਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਅਸ਼ਵਗੰਧਾ ਅਤੇ ਅਭਯਾ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਪੀਣ ਨਾਲ ਰਕਤ ਪਾਤ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹਰੀਤਕੀ ਅਤੇ ਕੁਸ਼ਠ ਦਾ ਚੂਰਨ ਮੂੰਹ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਕੇ ਠੰਢਾ ਪਾਣੀ ਪੀਣ ਨਾਲ ਉਲਟੀ ਰੁਕ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਗੁਡੂਚੀ, ਪਦਮਕ, ਅਰਿਸ਼ਟ, ਧਨਿਆ ਅਤੇ ਲਾਲ ਚੰਦਨ—ਇਹ ਸਭ ਮਿਲਾ ਕੇ, ਪਿੱਤ ਅਤੇ ਕਫ਼ ਦੇ ਬੁਖਾਰ, ਉਲਟੀ, ਜਲਣ ਅਤੇ ਤਿੱਖੇ ਭੁੱਖ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। "ਓਮ ਹੁੰ ਨਮਹ।" ਸ਼ੰਖਪੁਸ਼ਪੀ ਨੂੰ ਕੰਨ ਵਿੱਚ ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ, "ਓਮ ਜੰਭਿਨੀ ਸਤੰਭਿਨੀ" ਆਦਿ ਮੰਤ੍ਰ ਦੇ ਜਾਪ ਨਾਲ, ਬੁਖਾਰ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਮੰਤ੍ਰ ਫੁੱਲ ਉੱਤੇ 108 ਵਾਰੀ ਜਪ ਕੇ, ਨਖ ਤੇ ਛੂਹਣ ਨਾਲ ਚੌਥੇ ਦਿਨ ਵਾਲਾ ਬੁਖਾਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਬੁਖਾਰ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜੰਬੂ ਫਲ, ਹਲਦੀ ਅਤੇ ਸਾਂਪ ਦੀ ਕਚਚੀ ਚਮੜੀ ਦੀ ਧੂਣ ਨਾਲ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬੁਖਾਰ ਮਿਟ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਕਰਵੀਰ, ਭ੍ਰਿੰਗਾ ਦੇ ਪੱਤੇ, ਨਮਕ ਅਤੇ ਕੁਸ਼ਠ-ਕਰਕਟਾ ਨੂੰ ਪਿਸ ਕੇ, ਪਿਸ਼ਾਬ ਨਾਲ ਚਾਰ ਗੁਣਾ ਪਕਾ ਕੇ, ਉਸ ਤੇਲ ਦੀ ਮਲਹਮ ਨਾਲ ਖੁਜਲੀ, ਕੋੜ੍ਹ ਅਤੇ ਜ਼ਖਮ ਠੀਕ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਪਿੱਪਲੀ ਨੂੰ ਸ਼ਹਦ ਨਾਲ ਪੀ ਕੇ ਅਤੇ ਮਿੱਠਾ ਖਾਣ ਨਾਲ ਤਲੀ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਾਂ ਸੂਰਣਾ ਨਾਲ ਵੀ। ਪਿੱਪਲੀ ਅਤੇ ਹਲਦੀ ਨੂੰ ਗਾਂ ਦੇ ਪਿਸ਼ਾਬ ਨਾਲ ਪੀਸ ਕੇ, ਪਾਏ ਉੱਤੇ ਲਗਾਉਣ ਨਾਲ ਬਵਾਸੀਰ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਬਕਰੀ ਦਾ ਦੁੱਧ ਅਤੇ ਤਾਜ਼ਾ ਅਦਰਕ ਪੀਣ ਨਾਲ ਤਲੀ ਦੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦੂਰ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ; ਸਿੰਧਾ ਨਮਕ, ਵਿਦੰਗ, ਸੋਮਰਾਜੀ ਅਤੇ ਰਾਈ ਵੀ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹਨ। ਹਲਦੀ ਦੇ ਦੋ ਹਿੱਸੇ ਅਤੇ ਵਿਸ਼, ਗਾਂ ਦੇ ਪਿਸ਼ਾਬ ਵਿੱਚ ਪੀਸ ਕੇ ਲਗਾਉਣ ਨਾਲ ਕੋੜ੍ਹ ਮਿਟ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਨੀਮ ਦੇ ਪੱਤਿਆਂ ਆਦਿ ਨਾਲ ਵੀ। ਹਲਦੀ, ਕੇਲੇ ਦੀ ਡੰਡ, ਅਤੇ ਕਸਟਿਕ ਸੋਡਾ ਦੀ ਲੇਪ ਨਾਲ ਫੂਲਬੇਰੀ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਕੋੜ੍ਹ ਲਈ ਇਸ ਦਾ ਇੱਕ ਹਿੱਸਾ ਅਤੇ ਪਾਠਿਆ ਦੇ ਦੋ ਹਿੱਸੇ, ਗਰਮ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਪੀਣ ਨਾਲ ਕਮਰ ਦਰਦ ਵੀ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਭਯਾ, ਤਾਜ਼ਾ ਮੱਖਣ, ਚੀਨੀ ਅਤੇ ਪਿੱਪਲੀ ਮਿਲਾ ਕੇ ਪੀਣ ਨਾਲ ਬਵਾਸੀਰ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਅਤਰੂਸ਼ਕਾ ਦੇ ਪੱਤਿਆਂ ਨਾਲ ਘਿਉ ਪਕਾ ਕੇ, ਚੂਰਨ ਬਣਾਕੇ, ਇਹ ਚਟਣੀ ਬਵਾਸੀਰ ਲਈ ਉੱਤਮ ਹੈ। ਗੁਗਗਲ ਅਤੇ ਤ੍ਰਿਫਲਾ ਦੇ ਕਢ ਦੇ ਨਾਲ ਭਗੰਦਰ ਮੁਕ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਅਜਵਾਈਨ ਅਤੇ ਅਦਰਕ ਨਾਲ ਬਣੀ ਖੀਰ ਵੀ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੈ। ਨਮਕ ਮਿਲਾ ਕੇ ਇਹ ਪੇਸ਼ਾਬ ਦੀ ਰੁਕਾਵਟ ਠੀਕ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਯਵਕਸ਼ਾਰ ਅਤੇ ਚੀਨੀ ਵੀ ਮੂਤ੍ਰ ਰੋਗ ਦੂਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਚਿਤਾ ਦੀ ਰਾਖ, ਗਿਰਗਟ ਦੀ ਲਾਈ, ਘੋੜੇ ਦੀ ਝੱਗ, ਸੌਭਾਂਜਨ ਅਤੇ ਵਾਸਨੇਤਰ—ਇਹਨਾਂ ਦੀ ਧੂਣ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖ ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੋਂ ਵੀ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਮਨੁੱਖਾਂ ਤੋਂ ਤਾਂ ਹੋਵੇ ਹੀ। ਤਿਲ ਦੇ ਤੇਲ ਵਿੱਚ ਜੌ ਸਾੜ ਕੇ, ਉਸ ਨਾਲ ਸਿਆਹੀ ਬਣਾਓ ਤੇ ਲਗਾਓ; ਜਿਸ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਅੱਗ ਲੱਗੀ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਆਰਾਮ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰੇਗਾ। ਲੱਜਾਲੂ ਅਤੇ ਸ਼ਰਾਪੁੰਖਾ ਨੂੰ ਘਿਉ ਨਾਲ ਪੀਸ ਕੇ ਲਗਾਉਣ ਨਾਲ ਜਲੇ ਹੋਏ ਅੰਗ ਠੀਕ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। "ਓਮ, ਭਗਵਾਨ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ! ਠਾ ਠਾ, ਕੱਟੋ, ਕੱਟੋ! ਅੱਗ ਭੜਕ, ਸੜਾ ਦੇ, ਨਸ਼ਟ ਕਰ, ਨਸ਼ਟ ਕਰ! ਹੁੰ ਫਟ।" ਨਿਰਗੁੰਡੀ ਦੀ ਜੜ੍ਹ ਹੱਥ ਉੱਤੇ ਬੰਨ੍ਹਣ ਨਾਲ ਜਲਦੀ ਬੁਖਾਰ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸਫੈਦ ਗੂੰਜਾ ਦੀ ਜੜ੍ਹ ਲੈ ਕੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਸੱਤ ਟੁਕੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡੋ—ਇਹ ਵੀ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਹਰ ਰੋਗ, ਵਿਸ਼, ਵੈਰੀ ਅਤੇ ਦੁੱਖ ਲਈ ਵਿਧੀਵਤ ਉਪਾਏ ਦੱਸੇ, ਜੋ ਮਨੁੱਖਤਾ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਭਲਾਈ ਲਈ ਸਦੀਵ ਸਤਿਕਾਰਯੋਗ ਹਨ।