ਗਰੁਡਪੁਰਾਣਮ੍

ਇੱਕ ਵਾਰ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਅਯੁਤਾਯੁ ਨਾਮਕ ਰਾਜਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਅਕ੍ਰੋਧਨ ਹੋਇਆ। ਅਕ੍ਰੋਧਨ ਤੋਂ ਅਤਿਥਿ ਜਨਮਿਆ, ਅਤੇ ਅਤਿਥਿ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਰਿਕ੍ਸ਼ਾ ਸੀ। ਰਿਕ੍ਸ਼ਾ ਤੋਂ ਭੀਮਸੇਨ, ਭੀਮਸੇਨ ਤੋਂ ਦਿਲੀਪ, ਦਿਲੀਪ ਤੋਂ ਪ੍ਰਤੀਪ, ਅਤੇ ਪ੍ਰਤੀਪ ਤੋਂ ਦੇਵਾਪੀ ਜਨਮੇ। ਸ਼ਾਂਤਨੁ, ਬਾਹਲੀਕ ਅਤੇ ਹੋਰ ਇੱਕ, ਤਿੰਨ ਰਾਜਸੀ ਭਰਾ ਸਨ। ਬਾਹਲੀਕ ਤੋਂ ਸੋਮਦੱਤਾ ਜਨਮਿਆ, ਅਤੇ ਸੋਮਦੱਤਾ ਤੋਂ ਭੂਰੀ ਅਤੇ ਭੂਰੀਸ਼੍ਰਵਾ। ਸ਼ਾਂਤਨੁ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸ਼ਾਲਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਗੰਗਾ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਮਹਾਨ ਅਤੇ ਧਰਮਵਾਨ ਭੀਸ਼ਮ। ਸਤ੍ਯਵਤੀ ਤੋਂ, ਸ਼ਾਂਤਨੁ ਦੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਚਿਤ੍ਰਾਂਗਦ ਅਤੇ ਵਿਚਿਤ੍ਰਵੀਰਯਾ ਹੋਏ। ਵਿਚਿਤ੍ਰਵੀਰਯਾ ਦੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਅੰਬਿਕਾ ਅਤੇ ਅੰਬਾਲਿਕਾ ਸਨ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਧ੍ਰਤਰਾਸ਼ਟਰ ਅਤੇ ਪਾਂਡੁ ਜਨਮੇ, ਅਤੇ ਇੱਕ ਦਾਸੀ ਤੋਂ ਵਿਦੁਰ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ। ਵਿਆਸ ਨੇ ਗਾਂਧਾਰੀ ਤੋਂ ਧ੍ਰਤਰਾਸ਼ਟਰ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਸਦੇ ਸੌ ਪੁੱਤਰ ਹੋਏ, ਦੁਰਯੋਧਨ ਪਹਿਲਾ ਸੀ; ਪਾਂਡੁ ਤੋਂ ਪੰਜ ਪੁੱਤਰ ਜਨਮੇ। ਦ੍ਰੌਪਦੀ ਦੇ ਪੰਜ ਪੁੱਤਰ—ਪ੍ਰਤਿਬੰਧਿਆ, ਸ਼੍ਰੁਤਸੋਮ, ਸ਼੍ਰੁਤਕੀਰਤੀ, ਸ਼ਤਾਨੀਕ, ਅਤੇ ਸ਼੍ਰੁਤਕਰਮਨ—ਹਰ ਇੱਕ ਪਾਂਡਵ ਤੋਂ ਜਨਮਿਆ। ਯੌਧੇਯਾ, ਹਿਡਿੰਬਾ, ਕੌਸ਼ੀ, ਸੁਭਦ੍ਰਿਕਾ, ਵਿਜਯਾ, ਅਤੇ ਰੇਣੁਮਤੀ—ਇਹ ਪੰਜ ਭਰਾਵਾਂ ਦੀਆਂ ਮਾਵਾਂ ਸਨ। ਦੇਵਕ, ਘਾ, ਉਤਕਚ, ਸਭ ਵਿਆਪਕ ਅਭਿਮਨ्यु, ਸੁਹੋਤ੍ਰ, ਨਿਰਮਿਤ੍ਰ, ਅਤੇ ਅਭਿਮਨ्यु ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਪਰੀਕਸ਼ਿਤ—ਇਹ ਸਾਰੇ ਨਾਮ ਉਤਪੰਨ ਹੋਏ। ਪਰੀਕਸ਼ਿਤ ਤੋਂ ਜਨਮੇਜਯਾ ਜਨਮਿਆ। ਹੁਣ ਸੁਣੋ, ਜਨਮੇਜਯਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਰਾਜਿਆਂ ਦੀ ਵਾਰਤਾ। ਹਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਸ਼ਤਾਨੀਕ, ਅਸ਼ਵਮੇਧਦੱਤਾ, ਅਧਿਸੋਮਕ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ, ਅਨਿਰੁੱਧ, ਉਸ਼ਣਾ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਚਿਤ੍ਰਰਥ ਰਾਜੇ ਹੋਏ। ਸ਼ੁਚਿਦਰਥ, ਵ੍ਰਿਸ਼ਣਿਮਾਨ, ਸੁਪੇਣਾ, ਸੁਨੀਥਕ, ਨ੍ਰਚਕਸ਼ੁ, ਮੁਖਾਬਾਣਾ, ਮੇਧਾਵੀ, ਅਤੇ ਨ੍ਰਪੰਜਯਾ ਆਏ। ਪਾਰੀਪਲਵ, ਮੇਧਾਵੀ, ਨ੍ਰਪੰਜਯਾ, ਬ੍ਰਿਹਦਰਥ, ਹਰਿਸਤਿਗਮਨ, ਸ਼ਤਾਨੀਕ, ਅਤੇ ਸੁਦਾਨਕ ਆਏ। ਉਦਾਨਾ, ਅਹਿਨਿਰਾ, ਦੰਡਪਾਣੀ, ਨਿਮਿਤਕ, ਫਿਰ ਖੇਮਕਾ; ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸ਼ੂਦ੍ਰਾ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਉਸ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਪਿਛਲੇ ਪਿਤਾ। ਬ੍ਰਿਹਦਬਲਾਂ ਦੀ ਗਣਨਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਕਸ਼ਵਾਕੂ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਰਾਜੇ ਜਨਮਦੇ ਹਨ; ਬ੍ਰਿਹਦਬਲਾ ਤੋਂ ਉਰੁਕਸ਼ਯਾ, ਫਿਰ ਵਤਸਵਯੂਹਾ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਹੋਰ। ਵਤਸਵਯੂਹਾ ਤੋਂ ਸੂਰਿਆ, ਫਿਰ ਉਸ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸਹਦੇਵ; ਬ੍ਰਿਹਦਸ਼ਵਾ, ਭਾਨੁਰਥ, ਪ੍ਰਤੀਚਿਆ, ਪ੍ਰਤੀਤਕਾ, ਮਨੁਦੇਵ, ਸੁਨਕਸ਼ਤ੍ਰ, ਕਿਨਨਰਾ, ਅਤੇ ਅੰਤਰਿਕਸ਼ਕਾ। ਸੁਪਰਣਾ, ਕ੍ਰਿਤਜਿਤ, ਅਤੇ ਧਰਮਵਾਨ ਬ੍ਰਿਹਦਭ੍ਰਾਜਾ; ਕ੍ਰਿਤੰਜਯਾ, ਧਨੰਜਯਾ, ਸੰਜਯਾ, ਅਤੇ ਸ਼ਾਕਿਆ। ਸ਼ੁਧੋਦਨ, ਬਾਹੁਲਾ, ਸੇਨਜਿਤ, ਅਤੇ ਇਉਂ ਹੀ ਖੁਦਰਕਾ; ਸੁਮਿਤ੍ਰਾ, ਕੁਡਾਵਾ, ਅਤੇ ਸੁਮਿਤ੍ਰਾ ਤੋਂ ਮਗਧਾ ਵੰਸ਼ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਇਆ। ਜਰਾਸੰਧ, ਸਹਦੇਵ, ਸੋਮਾਪੀ, ਸ਼੍ਰੁਤਸ਼੍ਰਵਾ, ਅਯੁਤਾਯੁਸ, ਨਿਰਮਿਤ੍ਰ, ਸੁਕਸ਼ਤ੍ਰ, ਅਤੇ ਬਹੁਕਰਮਕਾ। ਸ਼੍ਰੁਤੰਜਯਾ, ਸੇਨਜਿਤ, ਭੂਰੀ, ਅਤੇ ਸ਼ੁਚੀ; ਖੇਮਿਆ, ਸੁਵ੍ਰਤਾ, ਧਰਮਾ, ਸ਼ਮਸ਼ਰੁਲਾ, ਅਤੇ ਦ੍ਰਿਢਸੇਨਕਾ। ਸੁਮਤੀ, ਸੁਬਲਾ, ਨੀਤਾ, ਸਤਯਜਿਤ, ਵਿਸ਼ਵਜਿਤ, ਅਤੇ ਇਸ਼ੁੰਜਯਾ—ਇਹ ਰਾਜੇ ਬਾਰ੍ਹਦਰਥਾ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਅਧਰਮੀ ਅਤੇ ਸ਼ੂਦ੍ਰ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਰਾਜੇ ਹੋਣਗੇ; ਫਿਰ, ਭਾਗਵਾਨ ਨਾਰਾਇਣ, ਜੋ ਸਵਰਗ ਆਦਿ ਦਾ ਸਰੋਤ ਹੈ, ਆਪ ਹੀ ਅਵਤਾਰ ਲੈਣਗੇ। ਕਦੇ ਕਦੇ, ਤੱਤਵਿਕ, ਅਤੇ ਅੰਤਿਮ ਪ੍ਰਲਯ ਹੁੰਦੇ ਹਨ; ਧਰਤੀ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਪਾਣੀ ਅੱਗ ਵਿੱਚ, ਅੱਗ ਹਵਾ ਵਿੱਚ। ਹਵਾ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ, ਆਕਾਸ਼ ਅਹੰਕਾਰ ਵਿੱਚ, ਅਹੰਕਾਰ ਬੁੱਧੀ ਵਿੱਚ, ਬੁੱਧੀ ਮਨ ਵਿੱਚ, ਮਨ ਪ੍ਰਾਣ ਵਿੱਚ, ਪ੍ਰਾਣ ਅਵ੍ਯਕਤ ਵਿੱਚ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਉਹ ਪਰਮਾਤਮਾ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਆਤਮਾ ਪਰਮ ਪ੍ਰਭੂ, ਵਿ਷ਣੁ, ਨਾਰਾਇਣ, ਪੁਰੁਸ਼ ਹੈ; ਹੋਰ ਸਭ ਕੁਝ, ਜਗਤ ਅਤੇ ਸਵਰਗ ਆਦਿ ਨਾਸਵੰਤ ਹਨ, ਪਰ ਉਹ ਅਵਿਨਾਸੀ ਅਤੇ ਸਰਵੋੱਚ ਹੈ। ਕਿਉਂਕਿ ਰਾਜੇ ਆਦਿ ਸਭ ਮਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਪਾਪ ਤੋਂ ਬਚੋ; ਧਰਮ ਦੀ ਪੱਕੀ ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਠਾ ਕਰਕੇ, ਪਾਪ ਛੱਡ ਕੇ, ਹਰੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਪ੍ਰਭੂ ਹਰੀ ਨੇ ਆਪ ਉਤਰਕੇ ਮਨੂ ਆਦਿ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕੀਤੀ, ਅਸੁਰ ਆਚਰਨ ਦੇ ਨਾਸ ਅਤੇ ਵੇਦ ਧਰਮ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ। ਉਹ ਅਜਨਮਾ, ਮੱਛ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਰੂਪ ਧਾਰਣ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਮੱਛ ਬਣ ਕੇ, ਉਸਨੇ ਹਯਗਰੀਵ ਨਾਸ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਘੋੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕਾਂਟਾ ਸੀ। ਵੇਦਾਂ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਲਿਆ ਕੇ, ਕੇਸ਼ਵ ਨੇ ਮਨੂ ਆਦਿ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕੀਤੀ; ਕਛੂਆ ਬਣ ਕੇ, ਮੰਦਰ ਪਰਬਤ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਉਠਾਇਆ। ਦੁਧ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਦੀ ਮਥਨ ਵਿਧੀ ਵਿੱਚ, ਧਨਵੰਤਰੀ ਦੇਵਤਾ, ਪੂਰਾ ਘੜਾ ਲੈ ਕੇ, ਅਮ੍ਰਿਤ ਸਮੇਤ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਏ। ਉਸਨੇ ਆਯੁਰਵੇਦ ਦੀ ਅਠ ਸ਼ਾਖਾ ਸੁਸ਼੍ਰੁਤ ਨੂੰ ਸਿਖਾਈ; ਅਤੇ ਹਰੀ ਨੇ ਮਹਿਲਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ, ਅਮ੍ਰਿਤ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ। ਫਿਰ, ਵਾਰਾਹ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਉਤਰ ਕੇ, ਉਸਨੇ ਹਿਰਣਿਆਕਸ਼ ਦਾ ਨਾਸ ਕੀਤਾ; ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਉਠਾਇਆ ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕੀਤੀ। ਫਿਰ ਨਰਸਿੰਘ, ਮਨ-ਸਿੰਘ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਆ ਕੇ, ਹਿਰਣਿਆਕਸ਼ਿਪੁ ਦਾ ਨਾਸ ਕੀਤਾ; ਦੈਤਿਆਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਕੇ, ਵੇਦ, ਧਰਮ ਆਦਿ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਪਰਸ਼ੁਰਾਮ, ਜਗਤ ਦੇ ਸੁਆਮੀ, ਜਮਦਗਨੀ ਤੋਂ ਜਨਮਿਆ; ਹਰੀ ਨੇ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਇਕਵੀਹ ਵਾਰੀ ਕਸ਼ਤਰੀਆਂ ਤੋਂ ਖਾਲੀ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਕਾਰਤਵੀਰਿਆ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਕਸ਼ਯਪ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ; ਯਜਨ ਕਰਕੇ, ਮਹਿੰਦ੍ਰ ਪਹਾੜ 'ਤੇ ਵੱਸ ਗਿਆ। ਫਿਰ ਰਾਮ, ਦੁਸ਼ਟਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਚਾਰ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ; ਦਸ਼ਰਥ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਰਾਮ, ਭਰਤ ਉਸ ਦਾ ਛੋਟਾ ਭਰਾ। ਲਕਸ਼ਮਣ ਅਤੇ ਫਿਰ ਸ਼ਤ੍ਰੁਘਨ, ਅਤੇ ਜਾਨਕੀ, ਰਾਮ ਦੀ ਪਤਨੀ; ਅਤੇ ਰਾਮ ਨੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਗਿਆ ਲਈ, ਮਾਵਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਸ੍ਰਿੰਗਵੇਰਾ, ਚਿਤ੍ਰਕੂਟ, ਅਤੇ ਦੰਡਕ ਅਰਣਿਆ ਆਇਆ; ਫਿਰ, ਸੂਰਪਣਖਾ ਦੀ ਨੱਕ ਕੱਟੀ, ਖਰ ਅਤੇ ਦੂਸ਼ਣ ਦਾ ਨਾਸ ਕੀਤਾ।