ਗਰੁਡਪੁਰਾਣਮ੍

ਇਸ ਪ੍ਰਸੰਗ ਵਿਚ, ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ ਕਿ ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਪੁੱਤਰ ਪੈਦਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਜਾਂ ਇਸ਼ਟ ਦੇਵਤੇ ਅਤੇ ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੰਤੁਸ਼ਟੀ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ, ਤਾਂ ਜੀਵਨ ਅਧੂਰਾ ਰਹਿ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਪੁੱਤਰ ਦੁੱਖ, ਗਿਆਨ ਜਾਂ ਅਨੁਚਿਤ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਪੈਦਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਪੁੱਤਰ ਫਿਰ ਵੀ ਆਪਣੇ ਮਾਪਿਆਂ ਦਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਜੇ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ ਵਧੇਰੇ ਵਾਸਨਾ ਜਾਂ ਪਾਪੀ ਇਰਾਦੇ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਗਲਤ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਬਿਨਾਂ ਸੋਚੇ-ਵਿਚਾਰੇ ਜੇ ਕੋਈ ਕੰਮ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਆਪਣੇ ਲਈ ਅਣਿਸ਼ਚਿਤਤਾ ਪੈਦਾ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ—even ਇਕ ਪਲ ਲਈ ਵੀ। ਜੋ ਵਿਅਕਤੀ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦਾ, ਉਹ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ੁੱਧ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਕਈ ਜਨਮਾਂ ਦੀਆਂ ਕ੍ਰਿਆਵਾਂ ਦੇ ਮਿੱਟੀ ਨਾਲ ਲੱਪੇਟਿਆ ਹੋਇਆ ਮਨੁੱਖ, ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗਿਆਨੀ ਲੋਕ ਸਿੱਖਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਦਾ ਸੱਚਾ ਮਾਰਗ ਲੱਭਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਪਿਤਰਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਪੁੱਤਰ, ਇਹ ਤੇਰਾ ਮਾਰਗ ਨਹੀਂ—ਤੈਨੂੰ ਸਹੀ ਰਸਤੇ ਤੇ ਚੱਲਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਪੰਜ ਯਜਨਾਂ, ਤਪ ਅਤੇ ਦਾਨ ਰਾਹੀਂ, ਮਨੁੱਖ ਅਸ਼ੁਭਤਾ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਵਿਅਕਤੀ ਸਹੀ ਇਰਾਦੇ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਲਈ ਬੰਨ੍ਹਨ ਨਹੀਂ ਬਣਦੇ। ਪੁਰਾਣੇ ਕਰਮ ਵੀ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਭੋਗ ਰਾਹੀਂ ਮੁਕ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਗਿਆਨੀ ਲੋਕ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ੁੱਧ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਬੰਨ੍ਹਨ ਤੋਂ ਬਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।" ਇਸ ਤੇ ਰੁਚਿ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਤਾਂ ਫਿਰ, ਮੈਨੂੰ ਕੰਮ ਦੇ ਮਾਰਗ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਲਿਆਉਂਦੇ ਹੋ?" ਪਿਤਰਾਂ ਨੇ ਸਮਝਾਇਆ, "ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ ਕਿ ਕਰਮ ਹੀ ਗਿਆਨ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਦਾ ਕਾਰਨ ਹੈ। ਜੋ ਚੰਗੇ ਲੋਕ ਹਨ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਕਰਤਵਿਆਂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਛੱਡਦੇ। ਭਵਾਨੀ ਵੀ ਇਹੀ ਮੰਨਦੀ ਹੈ ਕਿ 'ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ੁੱਧ ਕਰੀਏ।' ਕਈ ਵਾਰ ਅਗਿਆਨਤਾ ਵੀ, ਜਿਵੇਂ ਜ਼ਹਿਰ, ਕਿਸੇ-ਨ-ਕਿਸੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲਾਭਕਾਰੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਪੁੱਤਰ, ਤੈਨੂੰ ਢੰਗ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।" ਇਸ 'ਤੇ ਪੁੱਤਰ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਹੁਣ ਮੈਂ ਵੱਡਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹਾਂ—ਕੌਣ ਆਪਣੀ ਧੀ ਮੈਨੂੰ ਵਿਆਹਵੇਗਾ?" ਪਿਤਰਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਸਾਡੇ ਲਈ ਵੀ ਇਹ ਨਾਸ਼ ਦਾ ਕਾਰਨ ਹੈ, ਅਤੇ ਤੇਰੇ ਲਈ ਵੀ।" ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਪਿਤਾ ਨੇ, ਜਦੋਂ ਮਹਾਨ ਤਪਸਵੀ ਮਾਰਕੰਡੇਯਾ ਵੇਖ ਰਹੇ ਸਨ, ਕ੍ਰੌਂਚੁਕਾ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, 'ਕਰਮ ਦਾ ਗਿਆਨ' ਨਾਮਕ ਅੱਠਾਹਠਵਾਂ ਅਧਿਆਇ, ਸ਼੍ਰੀਮਦ ਗਰੁੜ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਆਚਾਰ ਸੰਹਿਤਾ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਭਾਗ ਵਿੱਚ ਸੰਪੂਰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ, ਜਦੋਂ ਪੁੱਛਿਆ ਗਿਆ, ਮਾਰਕੰਡੇਯਾ ਨੇ ਮੁੜ ਕ੍ਰੌਂਚੁਕੀ ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ। ਇੱਕ ਕੁਆਰੀ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਉਹ ਤਪਸਵੀ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਘੁੰਮਦਾ ਰਿਹਾ, ਉਸਦਾ ਮਨ ਘਣੀ ਚਿੰਤਾ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। "ਮੈਂ ਕੀ ਕਰਾਂ? ਕਿੱਥੇ ਜਾਵਾਂ? ਵਿਆਹ ਕਿਵੇਂ ਕਰਾਂ?"—ਇਹ ਸੋਚਦੇ ਹੋਏ, ਉਸ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਿਸ਼ਚਯ ਜਨਮ ਲਿਆ। ਫਿਰ, ਉਸ ਨੇ ਮਨ ਨੂੰ ਇੱਕਾਗਰ ਕਰਕੇ, ਸੌ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਵਰ੍ਹਿਆਂ ਤੱਕ ਕਠੋਰ ਤਪ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉੱਚੇ ਵਰਤ ਰੱਖੇ, ਤਾਂ ਜੋ ਪਰਮਾਤਮਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰ ਸਕੇ। ਫਿਰ, ਜਗਤ ਦੇ ਪਿਤਾ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ, ਉਸਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਏ। ਤਪਸਵੀ ਨੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ। ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਤੂੰ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਬਣੇਂਗਾ; ਤੈਨੂੰ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕਰਨੀ ਹੋਵੇਗੀ। ਆਪਣਾ ਕਰਤਵ ਕਰ ਕੇ ਤੂੰ ਸਿਧੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਵੇਂਗਾ। ਜੇ ਤੂੰ ਇਸ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦਾ ਹੈਂ, ਤਾਂ ਪਿਤਰਾਂ ਲਈ ਕਰਮ ਕਰ; ਜੇ ਤੈਨੂੰ ਪਤਨੀ ਅਤੇ ਪੁੱਤਰ ਮਿਲਣ ਵਿੱਚ ਸੰਤੋਖ ਹੈ, ਤਾਂ ਪੂਰਵਜ ਵੀ ਇਹ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਦੇਣਗੇ?" ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਸੁਣ ਕੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਵੰਦਨਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਗੁਣ ਗਾਏ। "ਮੈਂ ਪੂਰਨ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ। ਮੈਂ ਉਹਨਾਂ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਜੋ ਸੁਰਗ ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ ਤਪਸਵੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਮੈਂ ਉਹਨਾਂ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਜੋ ਸਿਧ ਲੋਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਤ੍ਰਿਪਤ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਮੈਂ ਉਹਨਾਂ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਜੋ ਅਕਾਸ਼ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੁਆਰਾ ਪੂਜੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਮੈਂ ਉਹਨਾਂ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਜੋ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੁਆਰਾ ਸਦਾ ਪੂਜੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇਹ ਪ੍ਰਸੰਗ ਪੂਰਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਰਮ, ਗਿਆਨ, ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਅਤੇ ਜੀਵਨ ਦੇ ਸਹੀ ਮਾਰਗ ਬਾਰੇ ਮਹਾਨ ਉਪਦੇਸ਼ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ।