ਗਰੁਡਪੁਰਾਣਮ੍

ਇਸ ਸੱਚਾਈ ਨੂੰ ਦੇਵਤੇ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਰੱਖਵਾਲੇ ਗਵਾਹ ਬਣਨ—ਇਹ ਵੱਡੀ ਗੱਲ ਹੈ। ਜੇ ਕੋਈ ਰਾਮ ਤੀਰਥ 'ਤੇ ਇਸਨਾਨ ਕਰੇ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾਸਾ 'ਤੇ ਸ੍ਰਾਧ ਕਰੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਆਪਣੇ ਵਧਦੇ ਹੋਏ ਘਰ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰਾਧ ਕਰਕੇ ਤਿੰਨ ਵਾਰੀ ਸੱਤ ਪੀੜੀਆਂ ਤੱਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉੱਪਰ ਚੁੱਕ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਗਿਆ ਵਿੱਚ ਤਾਂ ਐਸਾ ਕੋਈ ਕੋਣਾ ਨਹੀਂ ਜਿੱਥੇ ਤੀਰਥ ਨਾ ਮਿਲੇ। ਇੱਥੇ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਪੁੰਨ ਅਟੱਲ ਫਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਲੋਕ ਤੱਕ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਆਪਣੇ ਪਿੰਡ ਦੀ ਭੇਟ ਜਨਾਰਦਨ ਦੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਲੋਕ ਨੂੰ ਪਿਤਰਾਂ ਸਮੇਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਗਿਆ ਦੇ ਸਿਰ ਉੱਤੇ, ਜਿਸ ਅਟੱਲ ਅੰਜੀਰ ਦੇ ਰੁੱਖ ਹੇਠਾਂ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਜੋ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਅਟੱਲ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਤੀਰਥਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਵੀਰਵਾਨ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਵੀ ਵੀਹ ਪੀੜੀਆਂ ਤੱਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉੱਪਰ ਚੁੱਕ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਗਿਆ ਦੇ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦਾ ਆਸਨ, ਸੱਪਾਂ ਦਾ ਪਹਾੜ ਤੇ ਭਰਤ ਦਾ ਆਸ਼ਰਮ ਹੈ। ਗਿਆਸ਼ੀਰਸ਼ ਦੇ ਦੱਖਣ ਅਤੇ ਵੱਡੀ ਨਦੀ ਦੇ ਪੱਛਮ ਵੱਲ, ਨਿਸ਼ਚਿਰਾ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਤੀਜੇ ਦਿਨ ਸ੍ਰਾਧ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਵੈਤਰਨੀ ਨਦੀ ਦੇ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਤ੍ਰਿਤੀਆ ਨਾਮ ਦਾ ਜਲਾਸਯ ਹੈ। ਕ੍ਰੌਂਚਪਾਦ ਦੇ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਨਿਸ਼ਚਿਰਾ ਨਾਮ ਦਾ ਜਲਾਸਯ ਹੈ। ਜੋ ਇੱਥੇ ਸਦਾ ਵਿਹਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਲਈ ਕੀ ਮਿਲਣਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੈ? ਉਹ ਅਟੱਲ ਲੋਕ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਵੰਸ਼ ਨੂੰ ਉੱਪਰ ਚੁੱਕ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਗਿਆ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਕਲ ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਪੱਖ ਦੋਹਾਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਸੱਤ ਪੀੜੀਆਂ ਤੱਕ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ। ਗਿਆ ਵਿੱਚ ਮੁੰਡਪ੍ਰਿਸ਼ਠ ਅਤੇ ਅਰਵਿੰਦ ਨਾਮਕ ਪਹਾੜ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਜਾਂ ਸੂਰਜ ਦਾ ਗ੍ਰਹਿਣ ਮਕਰ ਰਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਕੌਸ਼ਿਕੀ ਦੇ ਮਹਾਂ ਸਰੋਵਰ 'ਤੇ ਅਤੇ ਜੜ੍ਹਾਂ ਵਾਲੇ ਆਸਥਾਨ 'ਤੇ, ਜਿੱਥੇ ਮਹੇਸ਼ਵਰੀ ਧਾਰਾ ਵਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਸ੍ਰਾਧ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਰਿਣ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸ੍ਰਾਧ ਕਰਨ ਨਾਲ ਅਗ્નਿਸ਼ਟੋਮ ਯਜਨਾ ਵਰਗਾ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਸਵਰਗ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸੂਰਜ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਹੇਠ ਪਿੰਡ ਦੇਣ ਨਾਲ ਪਤਿਤ ਉੱਧਾਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਪਿਤਰ ਨਰਕ ਤੋਂ ਡਰਦੇ ਹੋਏ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੀ ਆਸ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਪੁੱਤਰ ਗਿਆ ਪੁੱਜ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਪਿਤਰਾਂ ਲਈ ਤਿਉਹਾਰ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਵੀ ਪੁੱਤਰ ਜਾਂ ਹੋਰ ਕੋਈ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਗਿਆ ਦੇ ਕੁਆਂ ਉੱਤੇ ਮੌਜੂਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਕੋਟਿਤੀਰਥ 'ਤੇ ਇਸਨਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਪੁੰਡਰੀਕ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਣੁ ਲੋਕ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ (ਪਵਿੱਤਰ ਧਾਰਾ) ਗਿਆ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਮੁਕਤੀ ਲਈ ਉਤਰੀ ਸੀ। ਇਸ ਤੌਰ ਤੇ, ਉਹ ਇਕੀ ਪੀੜੀਆਂ ਤੱਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉੱਧਾਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ, ਜੋ ਬ੍ਰਹਮਾ ਵੱਲੋਂ ਨਿਯੁਕਤ ਹਨ, ਭੋਜਨ ਕਰਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਥਾਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਵੱਲੋਂ ਸਥਾਪਤ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਥੇ ਦੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਵੀ ਬ੍ਰਹਮਾ ਵੱਲੋਂ ਨਿਰਧਾਰਤ ਹਨ। ਗਿਆ ਦੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਹੋਮ ਅਤੇ ਭੋਜਨ ਨਾਲ ਤ੍ਰਿਪਤ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਗਿਆ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸਾਂਡ ਦੀ ਮੁਕਤੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਵੱਡਾ ਪੁੰਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਗਿਆ ਵਿੱਚ ਜੇ ਤਿਲ ਨਹੀਂ, ਤਾਂ ਚਾਹੇ ਵਿਦਵਾਨ ਹੋਵੇ, ਫਿਰ ਵੀ... ਜਿੰਨੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ, ਪਿਤਰ, ਸਬੰਧੀ, ਅਤੇ ਮਿੱਤਰ ਹਨ—ਸਭ ਲਈ ਪੁੰਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਰਾਮ ਤੀਰਥ ਉੱਤੇ ਇਸਨਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਸੋ ਗੋਦਾਨ ਦੇਣ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਨਿਸ਼ਚਿਰਾ ਸੰਗਮ ਉੱਤੇ ਇਸਨਾਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਪਿਤਰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਲੋਕ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਮਹਾਕੌਸ਼ਿਆ ਵਿੱਚ ਵਾਸ ਕਰਕੇ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਯਜਨਾ ਵਰਗਾ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਨੇੜੇ ਹੀ ਅਗਨਿਧਾ ਨਾਮਕ ਥਾਂ ਹੈ, ਜੋ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਕਪਿਲਾ ਹੈ। ਜੋ ਕੁਮਾਰਧਾਰਾ ਉੱਤੇ ਸ੍ਰਾਧ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਯਜਨਾ ਦੇ ਫਲ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਗਿਆ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਅਤੇ ਇੱਥੇ ਕੀਤੇ ਸ੍ਰਾਧ, ਤੀਰਥ, ਅਤੇ ਦਾਨ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਬਿਆਨ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਜੋ ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਮੁਕਤੀ, ਵੰਸ਼ ਦੀ ਉੱਤਸੁਕਤਾ ਅਤੇ ਅਟੱਲ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਦਾ ਕਾਰਣ ਬਣਦੀ ਹੈ।