ଗରୁଡପୁରାଣମ୍

ଏଵନ୍ତୁ ଶ୍ରୋତୁମିଚ୍ଛାମି ଜାଯନ୍ତେ ପାପିନୋ ଯଥା । ଯେନ କର୍ମଵିପାକେନ ଯଥା ନିଯମଭାଗ୍ଭଵେତ୍ ॥ ୨,୪୬.

ଏହିପରି, ମୁଁ ଜାଣିବାକୁ ଚାହୁଁଛି—ପାପୀମାନେ କିପରି ଜନ୍ମନ୍ତି, କେଉଁ କର୍ମର ଫଳରେ ସେମାନେ ନିୟମିତ ଅବସ୍ଥାକୁ ପହଞ୍ଚନ୍ତି।

ଯାଂଯାଂ ଯୋନିମଵାପ୍ନୋତି ଯଥାରୂପଶ୍ଚ ଜାଯତେ । ତନ୍ମେ ଵଦ ସୁରଶ୍ରେଷ୍ଠ ସମାସେନାପି କାଙ୍କ୍ଷିତମ୍ ॥ ୨,୪୬.

କେଉଁ ଗର୍ଭରେ ଜନ୍ମ ନେଇଥାଏ, କିପରି ରୂପରେ ଜନ୍ମ ହୁଏ—ହେ ଦେବମାନ୍ୟ, ମୋତେ ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଭାବରେ ମଧ୍ୟ କହ, ମୁଁ ଜାଣିବାକୁ ଚାହୁଁଛି।

ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଉଵାଚ । ଶୁଭାଶୁଭଫଲୈସ୍ତାର୍କ୍ଷ୍ଯ ଭୁକ୍ତଭୋଗା ନରାସ୍ତ୍ଵିହ । ଜାଯନ୍ତେ ଲକ୍ଷଣୈର୍ଯୈସ୍ତୁତାନି ମେ ଶୃଣୁ କାଶ୍ଯପ ॥ ୨,୪୬.

ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ କହିଲେ: ହେ ତାର୍କ୍ଷ୍ୟ, ଭଲ ଓ ମନ୍ଦ କାମର ଫଳ ଭୋଗ କରିବା ପରେ ଲୋକମାନେ କିଛି ଚିହ୍ନ ସହିତ ଜନ୍ମନ୍ତି; ଏହି ଚିହ୍ନଗୁଡିକ ମୁଁ ବର୍ଣ୍ଣନା କରୁଛି, ଶୁଣ, ହେ କାଶ୍ୟପ।

ଗୁରୁରାତ୍ମଵତାଂ ଶାସ୍ତା ରାଜା ଶାସ୍ତା ଦୁରାତ୍ମନାମ୍ । ଇହ ପ୍ରଚ୍ଛନ୍ନପାପାନାଂ ଶାସ୍ତା ଵୈଵସ୍ଵତୋ ଯମଃ ॥ ୨,୪୬.

ଯେମାନେ ଆତ୍ମନିୟନ୍ତ୍ରଣ ରଖନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଗୁରୁ ଶାସକ; ଦୁର୍ଚରିତ୍ରମାନେ ପାଇଁ ରାଜା ଶାସକ; ଏଠି, ଲୁଚିଥିବା ପାପ କରିଥିବାମାନେ ପାଇଁ ବୈବସ୍ବତ ଯମ ଶାସକ।

ପ୍ରାଯଶ୍ଚିତ୍ତେଷ୍ଵଚୀର୍ଣେଷୁ ଯମଲୋକା ହ୍ଯନେକଧା । ଯାତନାଭିର୍ଵିମୁକ୍ତା ଯେ ଯାନ୍ତି ତେ ଜୀଵସନ୍ତତୀମ୍ ॥ ୨,୪୬.

ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ କରିନଥିବାମାନେ ପାଇଁ ଯମର ଅନେକ ଲୋକ ଅଛି; ଯେମାନେ ଯନ୍ତ୍ରଣାରୁ ମୁକ୍ତି ପାଇଛନ୍ତି, ସେମାନେ ପୁନି ଜନ୍ମ ନେଇଥାନ୍ତି।

ଗତ୍ଵା ମାନୁଷଭାଵେ ତୁ ପାପଚିହ୍ନା ଭଵନ୍ତି ତେ । ତାନ୍ଯହଂ ତଵ ଚିହ୍ନାନି କଥଯିଷ୍ଯେ ଖଗୋତ୍ତମ ॥ ୨,୪୬.

ମାନବ ଜନ୍ମ ନେଇବା ପରେ, ସେମାନେ ପାପର ଚିହ୍ନ ଧାରଣ କରନ୍ତି; ଏହି ଚିହ୍ନଗୁଡିକ ମୁଁ ତୁମକୁ କହିବି, ହେ ପକ୍ଷୀମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ।

ସୋଢ୍ଵା ଵୈ ଯାତନାଃ ସର୍ଵା ଗତ୍ଵା ଵୈଵସ୍ଵତକ୍ଷଯମ୍ । ନିସ୍ତୀର୍ଣଯାତନାସ୍ତେ ତୁ ଲୋକମାଯାନ୍ତି ଚିହ୍ନିତାଃ ॥ ୨,୪୬.

ସମସ୍ତ ଯନ୍ତ୍ରଣା ସହିବା ପରେ ବୈବସ୍ବତ ଯମଙ୍କ ଗୃହକୁ ପହଞ୍ଚି, ଯନ୍ତ୍ରଣା ସମାପ୍ତ ହେଲା ପରେ ସେମାନେ ଚିହ୍ନିତ ଅବସ୍ଥାରେ ଏହି ଲୋକକୁ ଆସନ୍ତି।

ଗଦ୍ଗଦୋଽନତଵାଦୀ ସ୍ଯାନ୍ମୂକଶ୍ଚୈଵ ଗଵାନୃତେ । ବ୍ରହ୍ମହା ଜାଯତେ କୁଷ୍ଠୀ ଶ୍ଯାଵଦନ୍ତଶ୍ଚ ମଦ୍ଯପଃ ॥ ୨,୪୬.

ଯେ ଗାଁ ନେଇ ମିଥ୍ୟା କହିଥାଏ, ସେ ଗଦଗଦ କିମ୍ବା ଠିକ୍ ଭାବରେ କହିପାରେ ନାହିଁ; ବ୍ରାହ୍ମଣ ହତ୍ୟାକାରୀ କୁଷ୍ଟରୋଗୀ ଭାବେ ଜନ୍ମନ୍ତି; ମଦ୍ୟପାନ କରିଥିବା ଲୋକର ଦାନ୍ତ କଳା ହୁଏ।

କୁନଖୀ ସ୍ଵର୍ଣହରଣାଦ୍ଦୁଶ୍ଚର୍ମା ଗୁରୁତଲ୍ପଗଃ । ସଂଯୋଗୀ ହୀନଯୋନିଃ ସ୍ଯାଦ୍ଦରିଦ୍ରୋଽଦତ୍ତଦାନତଃ ॥ ୨,୪୬.

ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ ଚୋରି କରିଥିବା ଲୋକର ନଖ ଅସ୍ଥିର ହୁଏ; ଗୁରୁଙ୍କ ଶୟନ ଭଙ୍ଗ କରିଥିବା ଲୋକର ଚର୍ମ ଖରାପ ହୁଏ; ଅପରିଚିତ ଯୋଗ କରିଥିବା ଲୋକ ନିମ୍ନ ଗର୍ଭରେ ଜନ୍ମନ୍ତି; ଅନ୍ୟର ଦିଆ ନ ନେଇଥିବା ଲୋକ ଦରିଦ୍ର ହୁଏ।

ଅଯାଜ୍ଯଯାଜକୋ ଯାତି ଗ୍ରାହମସୂକରତାଂ ଦ୍ଵିଜଃ । ଖରୋ ଵୈ ବହୁଯାଜୀ ସ୍ଯାତ୍କାକୋ ନିର୍ମନ୍ତ୍ରଭୋଜନାତ୍ ॥ ୨,୪୬.

ଯେ ପୁଜାରୀ ଅଯୋଗ୍ୟଙ୍କ ପାଇଁ ଯଜ୍ଞ କରନ୍ତି, ସେ ମୃତ୍ୟୁ ପରେ ଗୃଦ୍ଧ ପକ୍ଷୀ ହେବେ; ଦ୍ୱିଜ ଜନ ମନ୍ତ୍ର ବିନା ଖାଇଲେ କାଉ ହେବେ; ଅନେକ ଯଜ୍ଞ କରିଥିବା ଲୋକ ଗଧା ହେବେ; ଅଯୋଗ୍ୟଙ୍କ ପାଇଁ ଯଜ୍ଞ କରିଥିବା ଲୋକ ଶୁଆ ହେବେ।

ଅପରୀକ୍ଷିତଭୋକ୍ତାରୋ ଵ୍ଯାଘ୍ରାଃ ସ୍ଯୁର୍ନିର୍ଜନେ ଵନେ । ବହୁତର୍ଜକୋ ମାର୍ଜରଃ ଖଦ୍ଯୋତଃ କକ୍ଷଦାହକଃ ॥ ୨,୪୬.

ଯେ ଖାଦ୍ୟ ଯାଞ୍ଚ କରିନାହିଁ, ସେ ଜଙ୍ଗଲରେ ବାଘ ହେବେ; ଅତିରିକ୍ତ ଭୟ ଦେଇଥିବା ଲୋକ ବିଲେଇ ହେବେ; ଜଙ୍ଗଲ ଜଳାଇଥିବା ଲୋକ ଜ୍ୟୋତିପ୍ରଦୀପ ହେବେ।

ପାତ୍ରେ ଵିଦ୍ଯାପ୍ରଦାତା ଯୋ ବଲୀଵର୍ଦୋ ଭଵେତ୍ତସଃ । ଅନ୍ନଂ ପର୍ଯୁଷିତଂ ଵିପ୍ରେ ପ୍ରଦଦତ୍କୁକ୍କରୋ ଭଵେତ୍ ॥ ୨,୪୬.

ଯେ ଅଯୋଗ୍ୟକୁ ଜ୍ଞାନ ଦେଇଥିବା ଲୋକ ବଳଦ ହେବେ; ଏବଂ ଯେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ପୁରୁଣା ଖାଦ୍ୟ ଦେଇଥିବା ସେ କୁକୁର ହେବେ।

ମାତ୍ସର୍ଯାଦପି ଜାତ୍ଯନ୍ଧୋ ଜନ୍ମାନ୍ଧଃ ପୁସ୍ତକଂ ହରନ୍ । ଫଲାନ୍ଯାହରତୋଽପତ୍ଯଂ ମ୍ରିଯତେ ନାତ୍ର ସଂଶଯଃ ॥ ୨,୪୬.

ଯେ ଇର୍ଷ୍ୟାରେ ପୁସ୍ତକ ଚୋରି କରନ୍ତି କିମ୍ବା ଜନ୍ମରୁ ଅନ୍ଧ, ସେ ଅନ୍ଧ ହେବେ; ଫଳ ଚୋରି କରିଥିବା ଲୋକଙ୍କ ସନ୍ତାନ ମୃତ୍ୟୁ ହେବ — ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।

ମୃତୋ ଵାନରତାଂ ଯାତି ତନ୍ମୁଖୋ ଗଣ୍ଡଵାନ୍ ଭଵେତ୍ । ଅଦତ୍ତ୍ଵା ଭକ୍ଷ୍ଯମଶ୍ରାତି ଅନପତ୍ଯୋ ଭଵେତ୍ତୁ ସଃ ॥ ୨,୪୬.

ମୃତ୍ୟୁ ପରେ ସେ ବାନର ହେବେ; ତାଙ୍କର ମୁହଁ ଫୁଲିଯିବ; ଯେ ଅନ୍ୟଙ୍କୁ ଦେଇନାହିଁ ଖାଇଥିବା ଲୋକ ସନ୍ତାନହୀନ ହେବେ।

ହରନ୍ଵସ୍ତ୍ରଂ ଭଵେଦ୍ଗୋଧା ଗରଦଃ ପଵନାଶନଃ । ପ୍ରଵଜ୍ଯାଗମନାଦ୍ରାଜନ୍ ଭଵେନ୍ମରୁପିଶାଚକଃ ॥ ୨,୪୬.

ଯେ ଜଣେ ବସ୍ତ୍ର ଚୋରି କରନ୍ତି, ସେ ଗୋଧା ହେବେ; ବିଷ ଦେଇଥିବା ଲୋକ ପବନ ଖାଇବା ଜନ୍ତୁ ହେବେ; ରାଜା, ଯେ ଜଣେ ବିଶ୍ୱ ତ୍ୟାଗ କରି ପଛରେ ଆସନ୍ତି, ସେ ବାୟୁ ପିଶାଚ ହେବେ।

ଚାତକୋ ଜଲହର୍ତା ସ୍ଯାଦ୍ଧାନ୍ଯହର୍ତା ଚ ମୂଷିକଃ । ଅପ୍ରାପ୍ତଯୌଵନାଂ ସେଵନ୍ ଭଵେତ୍ସର୍ପ ଇତି ଶ୍ରୁତିଃ ॥ ୨,୪୬.

ଯେ ଜଳ ଚୋରି କରନ୍ତି, ସେ ଚାତକ ପକ୍ଷୀ ହେବେ; ଧାନ୍ୟ ଚୋରି କରିଥିବା ଲୋକ ମୁଷ ହେବେ; ଅପ୍ରାପ୍ତଯୁବତୀକୁ ସେବନ କରିଥିବା ଲୋକ ସାପ ହେବେ — ଏହିପରି ଶ୍ରୁତି।

ଗୁରୁଦାରାଭିଲାଷୀ ଚ କୃକଲାସୋ ଭଵେଦ୍ଧ୍ରୁଵମ୍ । ଜଲପ୍ରସ୍ତ୍ରଵଣଂ ଯସ୍ତୁ ଭିନ୍ଦ୍ଯାନ୍ମତ୍ସ୍ଯୋ ଭଵେନ୍ନରଃ ॥ ୨,୪୬.

ଯେ ଗୁରୁଙ୍କର ଜନାନୀକୁ ଚାହାନ୍ତି, ସେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ କ୍ରିକଳାସ ପକ୍ଷୀ ହେବେ; ଯେ ଜଳ ଚାନ୍ନା ଭାଙ୍ଗିଥିବା ଲୋକ ମାଛ ହେବେ।

ଅଵିକ୍ରେଯକ୍ରଯାଚ୍ଚୈଵ ବକୋ ଗୃଧ୍ରୋ ଭଵେନ୍ନରଃ । ଅଯୋନିଗୋ ଵୃକୋ ହି ସ୍ଯାଦୁଲୂକଃ କ୍ରଯଵଞ୍ଚନାତ୍ ॥ ୨,୪୬.

ଯେ ଅବିକ୍ରୟ ଜିନିଷ ବିକ୍ରୟ କରନ୍ତି, ସେ ବକ କିମ୍ବା ଗୃଧ୍ର ହେବେ; ଅଯୋଗ୍ୟ ଗର୍ଭରୁ ଜନ୍ମ ନେଇଥିବା ଲୋକ ବାଘ ହେବେ; ବିକ୍ରୟରେ ଚିତ୍ରିକ କରିଥିବା ଲୋକ ଉଲୁ ହେବେ।

ମୃତସ୍ଯୈକାଦଶାହେ ତୁ ଭୁଞ୍ଜାନଶ୍ଚାଭିଜାଯତେ । ପ୍ରତିଶ୍ରୁତ୍ଯ ଦ୍ଵିଜେଭ୍ଯୋର୍ଽଥମଦଦଜ୍ଜମ୍ବୁକୋ ଭଵେତ୍ ॥ ୨,୪୬.

ମୃତ୍ୟୁ ପରେ ଏକାଦଶାହ ଦିନରେ ଯେ ଖାଇଥିବା, ସେ ତାହା ଅନୁଯାୟୀ ଜନ୍ମ ନେବେ; ଦ୍ୱିଜଙ୍କୁ ଧନ ଦେବା ପ୍ରତିଶ୍ରୁତି ଦେଇ ଦେଇନାହିଁ, ସେ ଶିଆଳ ହେବେ।

ରାଜ୍ଞରିଂ ଗତ୍ଵା ଭଵେଦ୍ଦଂଷ୍ଟ୍ରୀ ତସ୍କରୋ ଵିଙ୍ଵରାହକଃ । ଶାରିଵା ଫଲଵିକ୍ରେତା ଵୃଷଶ୍ଚ ଵୃଷଲୀପତିଃ ॥ ୨,୪୬.

ରାଜାଙ୍କ ଶତ୍ରୁଙ୍କୁ ଯାଇଥିବା ଲୋକ ଦାଂତିଆ ଜନ୍ତୁ ହେବେ; ଚୋର ବିଂବରାହକ ହେବେ; ଶାରିବା ଫଳ ବିକ୍ରୟ କରିଥିବା ଲୋକ ବଳଦ ହେବେ; ନିମ୍ନଜାତି ଜନାନୀର ସ୍ୱାମୀ ବଳଦ ହେବେ।

ମାର୍ଜରୋଽଗ୍ନିଂ ପଦା ସ୍ପୃଷ୍ଟ୍ଵା ରୋଗଵାନ୍ପରମାଂସଭୁକ୍ । ଉଦକ୍ଯାଗମନାତ୍ଷଣ୍ଡୋ ଦୁର୍ଗନ୍ଧଶ୍ଚ ସୁଗନ୍ଧହୃତ୍ ॥ ୨,୪୬.

ଅଗ୍ନିକୁ ପାଦରେ ଛୁଇଁଥିବା ବିଲେଇ ରୋଗୀ ହେବେ ଏବଂ ମାଂସ ଖାଇବେ; ଅସ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ପାଖକୁ ଯାଇଥିବା ଲୋକ ନପୁଂସକ ହେବେ; ସୁଗନ୍ଧ ଚୋରି କରିଥିବା ଲୋକ ଦୁର୍ଗନ୍ଧ ହେବେ।

ଯଦ୍ଵା ତଦ୍ଵାପି ପାରକ୍ଯଂ ସ୍ଵଲ୍ପଂ ଵା ହରତେ ବହୁ । ହୃତ୍ଵା ଵୈ ଯୋନିମାପ୍ନୋତି ତିରଶ୍ଚାଂ ନାତ୍ର ସଂଶଯଃ ॥ ୨,୪୬.

ଅନ୍ୟର ଜିନିଷ ଅଳ୍ପ କିମ୍ବା ବହୁ ହେଉ, ଯେ ଚୋରି କରନ୍ତି, ସେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ପଶୁର ଗର୍ଭ ନେବେ — ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।

ଏଵମାଦୀନି ଚିହ୍ନାନି ଅନ୍ଯାନ୍ଯପି ଖଗେଶ୍ଵର । ସ୍ଵକର୍ମଵିତତାନ୍ଯେଵ? ଦୃଶ୍ଯନ୍ତେ ଯୈସ୍ତୁ ମାନଵୈଃ ॥ ୨,୪୬.

ଏପରି ଚିହ୍ନ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଚିହ୍ନ ମଧ୍ୟ ଖଗରାଜ, ମନୁଷ୍ୟଙ୍କ ଦେହରେ ତାଙ୍କର କର୍ମର ଫଳରେ ଦେଖାଯାଏ।

ଏଵଂ ଦୁଷ୍କୃତକର୍ମା ହି ଭୁକ୍ତ୍ଵା ଚ ନରକାନ୍କ୍ରମାତ୍ । ଜାଯତେ କର୍ମଶେଷେଣ ଉକ୍ତାସ୍ଵେତାସୁ ଯୋନିଷୁ ॥ ୨,୪୬.

ଏଭଳି ଦୁଷ୍କର୍ମ କରିଥିବା ଲୋକ, ନରକ ଭୋଗି ହେବା ପରେ, ତାଙ୍କର ଅବଶିଷ୍ଟ କର୍ମ ଅନୁଯାୟୀ ଉପରେ ଉଲ୍ଲେଖିତ ଗର୍ଭରେ ଜନ୍ମ ନେବେ।

ତତୋ ଜନ୍ମଶତଂ ମର୍ତ୍ଯେ ସର୍ଵଜନ୍ତୁଷୁ କାଶ୍ଯପ । ଜାଯତେ ନାତ୍ର ସନ୍ଦେହଃ ସମୀଭୂତେ ଶୁଭାଶୁଭେ ॥ ୨,୪୬.

ଏପରି ଶୁଭ ଅଶୁଭ କର୍ମ ସମାନ ହେଲେ, କାଶ୍ୟପ, ଏକ ଶତ ଜନ୍ମ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ମଧ୍ୟରେ ଜନ୍ମ ନେବେ — ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।

ସ୍ତ୍ରୀପୁଂସଯୋ ପ୍ରସଙ୍ଗେନ ନିରୁଦ୍ଧେ ଶୁକ୍ରସୋଣିତେ । ସମୁପେତଃ ପଞ୍ଚଭୂତୈର୍ଜାଯତେ ପାଞ୍ଚଭୌତିକଃ ॥ ୨,୪୬.

ପୁରୁଷ ଓ ମହିଳାଙ୍କର ଶୁକ୍ର ଓ ରକ୍ତ ମିଶିଲେ ଏବଂ ପାଞ୍ଚ ଭୂତ ଯୋଗ ହେଲେ, ପାଞ୍ଚଭୂତିକ ଜୀବ ଜନ୍ମ ନେଇଥାଏ।

ଇନ୍ଦ୍ରିଯାଣି ମନଃ ପ୍ରାଣା ଜ୍ଞାନମାଯୁଃ ସୁଖଂ ଧୃତିଃ । ଧାରଣା ପ୍ରେରଣଂ ଦୁଃ ଖଂ ମିଥ୍ଯାହଙ୍କାର ଏଵ ଚ ॥ ୨,୪୬.

ଇନ୍ଦ୍ରିୟ, ମନ, ପ୍ରାଣ, ଜ୍ଞାନ, ଆୟୁ, ସୁଖ, ଧୃତି, ଧାରଣା, ପ୍ରେରଣା, ଦୁଃଖ ଏବଂ ଭ୍ରମିତ ଅହଂକାର — ଏସବୁ ଜୀବରେ ରହିଥାଏ।

ପ୍ରଯତାକୃତିଵର୍ଣସ୍ତୁ ରାଗଦ୍ଵେଷୌ ଭଵାଭଵୌ । ତସ୍ଯେଦମାତ୍ମନଃ ସର୍ଵମନାଦେରାଦିମିଚ୍ଛତଃ ॥ ୨,୪୬.

ଏହି ଦେହଧାରୀ ଆତ୍ମା, ନିଜ କର୍ମର ଫଳରେ ଗଠିତ ଦେହ ପାଇଥିବା, ଆସକ୍ତି ଓ ଦ୍ୱେଷ, ଜନ୍ମ ଓ ମୃତ୍ୟୁ ଅନୁଭବ କରେ; ଏହି ସବୁ ନିଜର ଆରମ୍ଭ ଚାହିଁଥିବା, ଆଦିହୀନ ଆତ୍ମାର ଅନୁଭୂତି।

ସ୍ଵକର୍ମ ବଦ୍ଧସ୍ଯ ତଦା ଗର୍ଭଵୃଦ୍ଧିର୍ଭଵେଦିତି । ପୁରା ଯଥା ମଯା ପ୍ରୋକ୍ତଂ ତଵ ଜନ୍ତୋର୍ହି ଲକ୍ଷଣମ୍ ॥ ୨,୪୬.

ନିଜ କର୍ମରେ ବାନ୍ଧିଥିବା ପ୍ରାଣୀର ଗର୍ଭର ବୃଦ୍ଧି ହୁଏ, ଯେପରିକି ପୂର୍ବରୁ ମୁଁ ତୁମକୁ ଜଣାଇଥିଲି, ପ୍ରାଣୀର ଲକ୍ଷଣ ସହିତ।