ଗରୁଡପୁରାଣମ୍

ସାର୍ଧ ମାସଂ ତୁ ଵୈଶ୍ଯସ୍ଯ ସଦ୍ଯଃ ଶୂଦ୍ରେ ଵିଧୀଯତେ । ଗଙ୍ଗାଯାଂ ଯମୁନାଯାଞ୍ଚ ନୈମିଷେ ପୁଷ୍କରେଽଥ ଚ

ବୈଶ୍ୟଙ୍କ ପାଇଁ ଡେଢ଼ ମାସ ପରେ; ଶୂଦ୍ରଙ୍କ ପାଇଁ ସତ୍ୟକୁ ସତ୍ୟ, ତୁରନ୍ତ। ଗଙ୍ଗା, ଯମୁନା, ନୈମିଷ, ପୁଷ୍କର—

ତଡାଗେ ଜଲୂପୂର୍ଣେ ଵା ହ୍ରଦେ ଵା ଵିମଲୋଦକେ । ଵାପ୍ଯାଂ କୂପେ ଗଵାଂ ଗୋଷ୍ଠେ ଗୃହେ ଵା ପ୍ରତିମାଲଯେ

ପୋକରୀ, ପ୍ରଚୁର ଜଳରେ, ଶୁଧ୍ଧ ହ୍ରଦରେ, ଜଳାଶୟ, କୂଆ, ଗୋଯାଗା, ଘର କିମ୍ବା ଦେବଳୟରେ—

କୃଷ୍ଣାଗ୍ରେ କାରଯେଦ୍ଵିପ୍ର ବଲିଂ ନାରାଯଣାହ୍ଵଯମ୍ । ପ୍ରେତାଯ ତର୍ପଣଂ କାର୍ଯଂ ମନ୍ତ୍ରୈଃ ପୌରାଣଵୈଦିକୈଃ

କୃଷ୍ଣଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ, ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ନାରାୟଣ ବଳି ଦେବା ଉଚିତ; ପ୍ରେତ ପାଇଁ ପୁରାଣ ଓ ବେଦ ମନ୍ତ୍ରରେ ତର୍ପଣ କରିବା ଉଚିତ।

ସର୍ଵୌଷଧ୍ଯକ୍ଷତୈର୍ମିଶ୍ରୈର୍ଵିଷ୍ଣୁମୁଦ୍ଦିଶ୍ଯ ତର୍ପଯେତ୍ । କାର୍ଯଂ ପୁରୁଷସୂକ୍ତେନ ମନ୍ତ୍ରୈର୍ଵା ଵୈଷ୍ଣଵୈରପି

ସମସ୍ତ ଔଷଧ ଓ ଅଖଣ୍ଡ ଚାଉଳ ମିଶାଇ, ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରିବାକୁ ଦେବା ଉଚିତ; ପୁରୁଷ ସୂକ୍ତ କିମ୍ବା ବୈଷ୍ଣବ ମନ୍ତ୍ରରେ କରିବା ଉଚିତ।

ଦକ୍ଷିଣାଭିମୁଖୋ ଭୂତ୍ଵା ପ୍ରେତଂ ଵିଷ୍ଣୁରିତି ସ୍ମରେତ୍ । ଅନାଦିନିଧନୋ ଦେଵଃ ଶଙ୍ଖଚକ୍ରଗଦାଧରଃ

ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗକୁ ମୁହଁ କରି, ପ୍ରେତକୁ ବିଷ୍ଣୁ ଭାବରେ ସ୍ମରଣ କରିବା; ଅନାଦି-ନିଧନ ଦେବ, ଶଂଖ-ଚକ୍ର-ଗଦାଧାରୀ—

ଅଵ୍ଯଯଃ ପୁଣ୍ଡରୀକାକ୍ଷଃ ପ୍ରେତମୋକ୍ଷପ୍ରଦୋ ଭଵେତ୍ । ତର୍ପଣସ୍ଯାଵସାନେ ଚ ଵୀତରାଗୋ ଵିମତ୍ସରଃ

ଅବିନାଶୀ, ପଦ୍ମନେତ୍ର, ପ୍ରେତମାନେ ମୁକ୍ତି ଦେଇଥିବା; ତର୍ପଣ ସମାପ୍ତିରେ ରାଗ ଓ ଦ୍ୱେଷ ରହିତ—

ଜିତେନ୍ଦ୍ରିଯମନା ଭୂତ୍ଵା ଶୁଚିପ୍ମାନ୍ଧର୍ମତତ୍ପରଃ । ଦାନଧର୍ମରତଃ ଶାନ୍ତଃ ପ୍ରଣମ୍ଯ ଵାଗ୍ଯତଃ ଶୁଚିଃ

ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ଓ ମନକୁ ଜୟ କରି, ଶୁଧ୍ଧ, ଧର୍ମରେ ଲଗ୍ନ, ଦାନ ଓ ଧର୍ମରେ ଆନନ୍ଦିତ, ଶାନ୍ତ, ନମସ୍କାର କରି, ମୌନ ଓ ଶୁଧ୍ଧ ରହି—

ଯଜମାନୋ ଭବେତ୍ତତ୍ର ଶୁଚିର୍ଵନ୍ଧୁସମନ୍ଵିତଃ । ଭକ୍ତ୍ଯା ତତ୍ର ପ୍ରକୁର୍ଵୀତ ଶ୍ରାଦ୍ଧତ୍ଯେକାଦଶୈଵ ତୁ

ଏଠାରେ, ଯଜ୍ଞ କରୁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ସଫା ହେବା ଉଚିତ, ନିଜ ପରିବାର ଲୋକଙ୍କ ସହିତ ରହିବା ଉଚିତ, ଏବଂ ଭକ୍ତି ସହିତ ଏଠାରେ ଏକାଦଶ ପ୍ରକାର ଶ୍ରାଦ୍ଧ କରିବା ଉଚିତ।

ସର୍ଵକର୍ମଵିପାକେନ ଏକୈକାଗ୍ରେ ସମାହିତଃ । ତୋଯଵ୍ରୀହିଯଵାନ୍ ଷଷ୍ଟ୍ଯା ଗୋଧୂମାଂଶ୍ଚ ପ୍ରିଯଙ୍ଗୁକାନ୍

ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟର ଫଳ ଭାବି, ଏକାଗ୍ର ହୋଇ, ସେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଦିନ ପାଣି, ଚାଉଳ, ଯବ, ଗହମ, ପ୍ରିୟଙ୍ଗୁ ଦାଣା ଷଷ୍ଟିଟି ଦେବା ଉଚିତ।

ହଵିଷ୍ଯାନ୍ନଂ ଶୁଭଂ ମୁଦ୍ରାଂ ଛତ୍ରୋଷ୍ଣୀଷେ ଚ ଚଲେକମ୍ । ଦାପଯେତ୍ସର୍ଵସସ୍ଯାନି କ୍ଷୀରକ୍ଷୌଦ୍ରଯୁତାନି ଚ

ସେ ଶୁଭ ହବିଷ୍ୟ ଖାଦ୍ୟ, ମୁଦ୍ରା, ଏକ ଛତା ଓ ତୁର୍ବନ, ସମସ୍ତ ଧାନ୍ୟ, ଏବଂ ଦୁଧ ଓ ମଧ ମିଶିତ ଧାନ୍ୟ ଦେବା ଉଚିତ।

ଵସ୍ତ୍ରୋପାନହସଂଯୁକ୍ତଂ ଦଦ୍ଯାଦଷ୍ଟଵିଧଂ ପଦମ୍ । ଦାପଯେତ୍ସର୍ଵଵିପ୍ରେଭ୍ଯୋ ନ କୁର୍ଯାତ୍ପଙ୍କ୍ତିବନ୍ଧନମ୍

ସେ ଅଠ ପ୍ରକାର ଦାନ, ଜେଉଁଥିରେ ପୋଶାକ ଓ ଚପଲ ଅଛି, ଦେବା ଉଚିତ; ସମସ୍ତ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଦେବା ଉଚିତ, ଏବଂ ଏକ ଶାରୀ ରେ ଦେବା ଉଚିତ ନୁହେଁ।

ଭୂମୌ ସ୍ଥିତେଷୁ ପିଣ୍ଡେଷୁ ଗନ୍ଧପୁଷ୍ପାକ୍ଷତାନ୍ଵିତମ୍ । ଶଙ୍ଖପାତ୍ରେ ତଥା ତାମ୍ରେ ତର୍ପଣଞ୍ଚ ପୃଥକ୍ପୃଥକ୍

ଭୂମିରେ ପିଣ୍ଡ ରଖିବା ପରେ, ଗନ୍ଧ, ଫୁଲ, ଅକ୍ଷତ ଲଗାଇ, ସେ ଶଙ୍ଖ ଓ ତାମ୍ବା ପାତ୍ରରେ ପୃଥକ ପୃଥକ ତର୍ପଣ କରିବା ଉଚିତ।

ଧ୍ଯାନଧାରଣସଂଯୁକ୍ତୋ ଜାନୁଭ୍ଯାମଵନିଂ ଗତଃ । ଦାତଵ୍ଯଂ ସର୍ଵଵିପ୍ରେଭ୍ଯୋ ଵେଦଶାସ୍ତ୍ରଵିଧାନତଃ

ଧ୍ୟାନ ଓ ଧାରଣା ସହିତ, ଗୁଡି ହୋଇ ଭୂମିରେ ଯାଇ, ସମସ୍ତ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ବେଦ ଓ ଶାସ୍ତ୍ର ଅନୁସାରେ ଦେବା ଉଚିତ।

ଋଚା ଵୈ ଦାପଯେଦର୍ଘ୍ଯମେକୋଦ୍ଦିଷ୍ଟେ ପୃଥକ୍ପୃଥକ୍ । ଆପୋଦେଵୀର୍ମଧୁମତୀରାଦିପୀଠେ ପ୍ରକଲ୍ପିତମ୍

ଋଚ୍ ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା, ପ୍ରତ୍ୟେକ ପିତୃ ପାଇଁ ପୃଥକ ପୃଥକ ଅର୍ଘ୍ୟ ଦେବା ଉଚିତ; ମଧର ସ୍ୱାଦ ଥିବା ପାଣି ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ଆସନରେ ରଖିବା ଉଚିତ।

ଉପଯାମଗୃହୀତୋଽସି ଦ୍ଵିତୀଯେଽର୍ଘଂ ନିଵେଦଯେତ୍ । ଯେନାପାଵକଚକ୍ଷୁଷା ତୃତୀଯେ ଚ ସକଲ୍ପିତମ୍

‘ତୁମେ ଗ୍ରହଣ କରିଛ’ ବୋଲି କହି, ଦ୍ୱିତୀୟ ଅର୍ଘ୍ୟ ଦେବା ଉଚିତ; ଯାହାଙ୍କ ଚକ୍ଷୁ ଅଗ୍ନି, ତୃତୀୟ ଅର୍ଘ୍ୟ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ଭାବେ ଦେବା ଉଚିତ।

ଯେ ଦେଵାସଶ୍ଚତୁର୍ଥେ ତୁ ସମୁଦ୍ରଂ ଗଚ୍ଛ ପଞ୍ଚମେ । ଅଗ୍ନିର୍ଜ୍ଯୋତି ସ୍ତଥା ଷଷ୍ଠେ ହିରଣ୍ଯଗର୍ଭଃ ସପ୍ତମେ

ଚତୁର୍ଥ ଅର୍ଘ୍ୟ ଦେବତାଙ୍କୁ, ପଞ୍ଚମ ଅର୍ଘ୍ୟ ସମୁଦ୍ରକୁ, ଷଷ୍ଠ ଅର୍ଘ୍ୟ ଅଗ୍ନି ଓ ଜ୍ୟୋତିକୁ, ସପ୍ତମ ଅର୍ଘ୍ୟ ହିରଣ୍ୟଗର୍ଭକୁ ଦେବା ଉଚିତ।

ଯମାଯ ତ୍ଵାଷ୍ଟମେ ଜ୍ଞେଯଂ ଯଜ୍ଜଗ୍ରନ୍ନଵମେ ତଥା । ଦଶମେ ଯାଃ ଫଲିନୀତି ପିଣ୍ଡେ ଚୈକାଦଶେ ତତଃ

ଅଷ୍ଟମ ଅର୍ଘ୍ୟ ଯମକୁ, ନବମ ଅର୍ଘ୍ୟ ଯାହା ଖାଇଯାଏ ତାହାକୁ, ଦଶମ ଅର୍ଘ୍ୟ ଫଳ ଦେଇଥିବାକୁ, ଏବଂ ଏକାଦଶ ପିଣ୍ଡ ପରେ ଦେବା ଉଚିତ।

ଭଦ୍ରଂ କର୍ଣେଭିରିତି ଚ କୁର୍ଯାତ୍ପିଣ୍ଡଵିସର୍ଜନମ୍ । କୃତ୍ଵୈକାଦଶଦେଵତ୍ଯଂ ଶ୍ରାଦ୍ଧଂ କୁର୍ଯାତ୍ପରେଽହନି

‘ଭଦ୍ର କର୍ଣ୍ଣେଭିରି’ ବୋଲି ପାଠ କରି, ପିଣ୍ଡ ବିସର୍ଜନ କରିବା ଉଚିତ; ଏକାଦଶ ଦେବତା ଶ୍ରାଦ୍ଧ ସମାପ୍ତ କରି, ପରବର୍ତ୍ତୀ ଦିନର ଶ୍ରାଦ୍ଧ କରିବା ଉଚିତ।

ଵିପ୍ରାନାଵାହଯେତ୍ପଞ୍ଚ ଚତୁର୍ଵେଦଵିଶାରଦାନ୍ । ଵିଦ୍ଯାଶୀଲଗୁଣୋପେତାନ୍ସ୍ଵ କୀଯାଞ୍ଛୀଲସତ୍ତମାନ୍ । ଅବ୍ଯଙ୍ଗାନ୍ସପ୍ରଶସ୍ତାଂଶ୍ଚ ନ ତ୍ଵର୍ଜ୍ଯାନ୍କଦାଚନ

ସେ ପଞ୍ଚ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଆମନ୍ତ୍ରଣ କରିବା ଉଚିତ, ଯେଉଁମାନେ ଚାରି ବେଦରେ ପାରଙ୍ଗତ, ଜ୍ଞାନ, ଶୀଳ ଓ ଗୁଣରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ନିଜ ଶୀଳରେ ଉତ୍ତମ, ଅପଙ୍ଗ ଓ ପ୍ରଶଂସାଯୋଗ୍ୟ, ତାଙ୍କୁ କେବେ ଅସ୍ୱୀକାର କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ।

ଵିଷ୍ଣୁଃ ସ୍ଵର୍ଣମଯଃ କାର୍ଯୋ ରୁଦସ୍ତାମ୍ରମଯସ୍ତଥା । ବ୍ରହ୍ମା ରୂପ୍ଯମଯସ୍ତଦ୍ଵଦ୍ଯମୋ ଲୋହମଯୋ ଭଵେତ୍

ବିଷ୍ଣୁ ସୁନାରେ, ରୁଦ୍ର ତାମ୍ବାରେ, ବ୍ରହ୍ମା ଚାନ୍ଦିରେ, ଯମ ଲୋହାରେ ତିଆରି କରିବା ଉଚିତ।

ସୀସକଂ ତୁ ଭଵେତ୍ପ୍ରେତଂ ତ୍ଵଥ ଵା ଦର୍ଭକଂ ତଥା । ଶନ୍ନୋଦେଵୀତି ମନ୍ତ୍ରେଣ ଗୋଵିନ୍ଦଂ ପଶ୍ଚିମେ ନ୍ଯସେତ୍

ପ୍ରେତ ଶିସାରେ କିମ୍ବା ଦର୍ଭା ଘାସରେ ତିଆରି କରିବା ଉଚିତ; ‘ଶନ୍ନୋ ଦେବୀ’ ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା, ଗୋବିନ୍ଦକୁ ପଶ୍ଚିମ ଦିଗରେ ରଖିବା ଉଚିତ।

ଅଗ୍ନ ଆଯାହୀତି ରୁଦ୍ରମୁତ୍ତରତ୍ରୈଵ ଵିନ୍ଯସେତ୍ । ଅଗ୍ନିମୀଳେତି ମନ୍ତ୍ରେଣ ପୂର୍ଵେଣୈଵ ପ୍ରଜାପତିମ୍

‘ଅଗ୍ନ ଆୟାହି’ ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ରୁଦ୍ରକୁ ଉତ୍ତର ଦିଗରେ ରଖିବା ଉଚିତ; ‘ଅଗ୍ନିମୀଳେ’ ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଜାପତିକୁ ପୂର୍ବ ଦିଗରେ ରଖିବା ଉଚିତ।

ଇଷେତ୍ଵୋର୍ଜୋତି ମନ୍ତ୍ରେଣ ଦକ୍ଷିଣେ ସ୍ଥାପଯେଦ୍ଯମମ୍ । ମଧ୍ଯେ ମଣ୍ଡଲକଂ କୃତ୍ଵା ସ୍ଥାପ୍ଯୋ ଦର୍ଭମଯୋ ନରଃ

‘ଇଷେତ୍ୱୋର୍ଜେ’ ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଯମକୁ ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗରେ ରଖିବା ଉଚିତ; ମଧ୍ୟରେ ଏକ ମଣ୍ଡଳ କରି, ଦର୍ଭା ଘାସରେ ତିଆରି ଏକ ମାନବ ରଖିବା ଉଚିତ।

ବ୍ରହ୍ମା ଵିଷ୍ଣୁସ୍ତଥା ରୁଦ୍ରୋ ଯମଃ ପ୍ରେତଶ୍ଚ ପଞ୍ଚମଃ । ପୃଥକ୍କୁମ୍ଭେ ତତଃ ସ୍ଥାପ୍ଯାଃ ପଞ୍ଚରତ୍ନସମନ୍ଵିତାଃ

ବ୍ରହ୍ମା, ବିଷ୍ଣୁ, ରୁଦ୍ର, ଯମ ଓ ପ୍ରେତ ପଞ୍ଚମ ଭାବେ, ପୃଥକ କୁମ୍ଭରେ ପଞ୍ଚ ରତ୍ନ ସହିତ ରଖିବା ଉଚିତ।

ଵସ୍ତ୍ରଯଜ୍ଞୋପଵୀତାନି ପୃଥଙ୍ମୁଦ୍ରାପରାଣି ଚ । ଜପଂ କର୍ଯାତ୍ପୃଥକ୍ତତ୍ର ବ୍ରହ୍ମାଦୌ ଦେଵତାସୁ ଚ

ବସ୍ତ୍ର, ଯଜ୍ଞୋପବୀତ ଓ ପୃଥକ ମୁଦ୍ରା ଦେବା ଉଚିତ; ଏଠାରେ ବ୍ରହ୍ମା ଓ ଅନ୍ୟ ଦେବତାଙ୍କ ପାଇଁ ପୃଥକ ପୃଥକ ଜପ କରିବା ଉଚିତ।

ପଞ୍ଚ ଶ୍ରାଦ୍ଧାନି କୁର୍ଵୀତ ଦେଵତାନାଂ ଯଥାଵିଧି । ଜଲଧାରାଂ ତତୋ ଦଦ୍ଯତ୍ପୀଠେପୀଠେ ପୃଥକ୍ପୃଥକ୍

ଯଥାବିଧି ଦେବତାଙ୍କ ପାଇଁ ପାଞ୍ଚଟି ଶ୍ରାଦ୍ଧ କରିବା ଉଚିତ୍; ତାପରେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଆସନରେ ଅଲଗା ଅଲଗା ଭାବରେ ଜଳ ଅର୍ପଣ କରିବା ଦରକାର।

ଶଙ୍ଖେ ଵା ତାମ୍ରପାତ୍ରେ ଵା ଅଲାଭେ ମୃନ୍ମଯେଽପି ଵା । ତିଲୋଦକଂ ସମାଦାଯ ସର୍ଵୌଷଧିସମନ୍ଵିତମ୍

ଶଙ୍ଖ, କାଉଁସା ପାତ୍ର କିମ୍ବା ଏହା ମିଳିନାହିଁ ହେଲେ ମାଟିର ପାତ୍ରରେ ତିଳ ଓ ସମସ୍ତ ଔଷଧି ମିଶା ଜଳ ନେବା ଉଚିତ୍।

ଆସନୋପାନହୌ ଚ୍ଛତ୍ରଂ ମୁଦ୍ରିକା ଚ କମଣ୍ଡଲୁଃ । ଭାଜନଂ ଭାଜନାଧାରଂ ଵସ୍ତ୍ରାଣ୍ଯଷ୍ଟଵିଧଂ ପଦମ୍

ଏକଟି ଆସନ, ପାଦାବରଣ, ଛତା, ଅଙ୍ଗୁଠି, କମଣ୍ଡଳୁ, ପାତ୍ର, ପାତ୍ର ଧାରଣ କରିବା ସାଧନ, ଏବଂ ଆଠ ପ୍ରକାର ଜମା କପଡ଼ — ଏହି ଆଠଟି ଜିନିଷ ଦେବା ଦରକାର।

ତାମ୍ରପାତ୍ରଂ ତିଲୈଃ ପୂର୍ଣଂ ସହିରଣ୍ଯଂ ସଦକ୍ଷିଣମ୍ । ଦଦ୍ଯାଦ୍ବ୍ରାହ୍ମଣମୁଖ୍ଯାଯ ଵିଧିଯୁକ୍ତଂ ଖଗେଶ୍ଵର

ତିଳରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ କାଉଁସା ପାତ୍ର, ସହିତ ସୁନା ଓ ଯଥାଯଥ ଦକ୍ଷିଣା, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ଦେବା ଉଚିତ୍, ଖଗେଶ୍ବର।