ଗୃହାଣି ଚାପ୍ଯଶୌଚାନି ପ୍ରକୀର୍ଣୋପସ୍କରାଣି ଚ । ମଲିନାନି ପ୍ରସୂତାନି ପ୍ରେତା ଭୁଞ୍ଜନ୍ତି ତତ୍ର ଵୈ ॥ ୨,୨୨.
ଯେଉଁ ଘରରେ ଅପବିତ୍ରତା ରହିଛି, ଭାଣ୍ଡପାତ୍ର ବିକିରିତ ଅବସ୍ଥାରେ ପଡ଼ିଛି, ମଳ ଓ ଅପବିତ୍ରତା ରହିଛି, ଓ ଯେଉଁଠାରେ ଜନ୍ମ ହୋଇଛି, ସେଠାରେ ପିତୃପୂର୍ବଜମାନେ ଖାଦ୍ୟର ଭୋଗ କରନ୍ତି।
ନାସ୍ତି ସତ୍ଯଂ ଗୃହେ ଯତ୍ର ନ ଶୌଚଂ ନ ଚ ସଂଯମଃ । ପତିତୈର୍ଦସ୍ଯୁଭିଃ ସଙ୍ଗଃ ପ୍ରେତା ଭୁଞ୍ଜନ୍ତି ତତ୍ର ଵୈ ॥ ୨,୨୨.
ଯେଉଁ ଘରରେ ସତ୍ୟବାଦିତା ନାହିଁ, ପବିତ୍ରତା ଓ ନିୟମ ନାହିଁ, ଓ ଯେଉଁଠାରେ ଦୁଷ୍ଟ ଲୋକ ଓ ଚୋରମାନେ ସହିତ ସମ୍ପର୍କ ରହିଛି, ସେଠାରେ ପିତୃମାନେ ଖାଦ୍ୟର ଭୋଗ କରନ୍ତି।
ବଲିମନ୍ତ୍ରଵିହୀନାନି ହୋମହୀନାନି ଯାନି ଚ । ସ୍ଵାଧ୍ଯାଯ ଵ୍ରତହୀନାନି ପ୍ରେତା ଭୁଞ୍ଜନ୍ତି ତତ୍ର ଵୈ ॥ ୨,୨୨.
ଯେଉଁଠାରେ ବଳି ଓ ମନ୍ତ୍ର ଦିଆଯାଏ ନାହିଁ, ହୋମ ହୁଏ ନାହିଁ, ଓ ନିଜେ ପଢ଼ାଶୁଣା କିମ୍ବା ବ୍ରତ ଅନୁଷ୍ଠାନ ହୁଏ ନାହିଁ, ସେଠାରେ ପିତୃମାନେ ଖାଦ୍ୟର ଭୋଗ କରନ୍ତି।
ନ ଲଜ୍ଜା ନ ଚ ମର୍ଯାଦା ଯଦାତ୍ର ସ୍ତ୍ରୀଜିତୋ ଗୃହୀ । ଗୁରଵୋ ଯତ୍ର ପୂଜ୍ଯା ନ ପ୍ରେତା ଭୁଞ୍ଜନ୍ତି ତତ୍ର ଵୈ ॥ ୨,୨୨.
ଯେଉଁଠାରେ ଲଜ୍ଜା ଓ ଶିଷ୍ଟାଚାର ନାହିଁ, ଘରମାଳିକ ଜଣେ ଜନାନୀଙ୍କ ଆଧିନରେ ଅଛନ୍ତି, ଓ ଯେଉଁଠାରେ ବଡ଼ମାନେ ସମ୍ମାନ ନାହିଁ, ସେଠାରେ ପିତୃମାନେ ଖାଦ୍ୟର ଭୋଗ କରନ୍ତି।
ଯତ୍ର ଲୋଭସ୍ତଥା କ୍ରୋଧୋ ନିଦ୍ରା ଶୋକୋ ଭଯଂ ମଦଃ । ଆଲସ୍ଯଂ କଲହୋ ନିତ୍ଯଂ ପ୍ରେତା ଭୁଞ୍ଜନ୍ତି ତତ୍ର ଵୈ ॥ ୨,୨୨.
ଯେଉଁଠାରେ ଲୋଭ, କ୍ରୋଧ, ଅତି ନିଦ୍ରା, ଦୁଃଖ, ଭୟ, ମଦ, ଆଳସ୍ୟ ଓ ସବୁବେଳେ ଝଗଡ଼ା ରହିଥାଏ, ସେଠାରେ ପିତୃମାନେ ଖାଦ୍ୟର ଭୋଗ କରନ୍ତି।
ଭର୍ତୃହୀନା ଚ ଯା ନାରୀ ପରଵୀର୍ଯଂ ନିଷେଵତେ । ବୀଜଂ ମୂତ୍ରସମାଯୁର୍କ୍ତ ପ୍ରେତା ଭୁଞ୍ଜନ୍ତି ତତ୍ତୁ ଵୈ ॥ ୨,୨୨.
ଯେଉଁ ଜନାନୀ ସ୍ୱାମୀ ବିହୀନ ଓ ଅନ୍ୟ ପୁରୁଷଙ୍କ ସହିତ ସମ୍ପର୍କ କରନ୍ତି, କିମ୍ବା ଯାହାଙ୍କ ଗର୍ଭରେ ପୁରୁଷ ବୀଜ ଓ ମୁତ୍ର ରହିଛି, ସେଠାରେ ପିତୃମାନେ ତାହାର ଭୋଗ କରନ୍ତି।
ଲଜ୍ଜା ମେ ଜାଯତେ ତାତ ଵଦତୋ ଭୋଜନଂ ସ୍ଵକମ୍ । ଯତ୍ସ୍ତ୍ରୀରଜୋ ଯୋନିଗତଂ ପ୍ରେତା ଭୁଞ୍ଜନ୍ତି ତତ୍ତୁ ଵୈ ॥ ୨,୨୨.
ମୋତେ ଏହି କଥା କହିବାକୁ ଲଜ୍ଜା ଲାଗୁଛି, ହେ ପ୍ରିୟ, ଯେଉଁ ଖାଦ୍ୟରେ ନାରୀର ରଜ ଅଛି କିମ୍ବା ଯୋନି ଦ୍ୱାରା ଦୂଷିତ, ସେଠାରେ ପିତୃମାନେ ତାହା ଭୋଗ କରନ୍ତି।
ନିର୍ଵିଣ୍ଣାଃ ପ୍ରେତଭାଵେନ ପୃଚ୍ଛାମି ତ୍ଵାଂ ଦୃଢଵ୍ରତ । ଯଥା ନ ଭଵିତା ପ୍ରେତସ୍ତନ୍ମେ ଵଦ ତପୋଧନ । ନିତ୍ଯଂ ମୃତ୍ଯୁର୍ଵରଂ ଜନ୍ତୋଃ ପ୍ରେତତ୍ଵଂ ମା ଭଵେତ୍କ୍ଵଚିତ୍ ॥ ୨,୨୨.
ପିତୃ ଭାବରେ ଦୁଃଖିତ ହୋଇ, ମୁଁ ତୁମକୁ ପଚାରୁଛି, ହେ ଦୃଢ଼ବ୍ରତ, କିପରି ମୁଁ ପିତୃ ହେବାରୁ ବଞ୍ଚିପାରିବି? ସବୁ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ପାଇଁ ମୃତ୍ୟୁ ନିଶ୍ଚିତ, କିନ୍ତୁ କେବେ ମଧ୍ୟ ପିତୃ ଭାବ ହେଉନାହିଁ।
ବ୍ରାହ୍ମଣ ଉଵାଚ । ଉପଵାସପରୋ ନିତ୍ଯଂ କୃଚ୍ଛ୍ରଚାନ୍ଦ୍ରାଯଣେ ରତଃ । ଵ୍ରତୈଶ୍ଚ ଵିଵିଧୈଃ ପୂତୋ ନ ପ୍ରେତୋ ଜାଯତେ ନରଃ ॥ ୨,୨୨.
ବ୍ରାହ୍ମଣ କହିଲେ: ଯିଏ ସଦା ଉପବାସରେ ଲାଗିଥାଏ, କଠିନ ଓ ଚାନ୍ଦ୍ରାୟଣ ବ୍ରତ କରେ, ଏବଂ ବିଭିନ୍ନ ବ୍ରତ ଦ୍ୱାରା ପବିତ୍ର ହୁଏ, ସେ ପିତୃ ହୁଏ ନାହିଁ।
ଏକାଦଶ୍ଯାଂ ଵ୍ରତଂ କୁର୍ଵଞ୍ଜାଗରେଣ ସମନ୍ଵିତମ୍ । ଅପରୈଃ ସୁକୃତୈଃ ପୂତୋ ନ ପ୍ରେତୋ ନ ପ୍ରେତୋ ଜାଯତେ ନରଃ ॥ ୨,୨୨.
ଯିଏ ଏକାଦଶୀ ବ୍ରତ ରଖିଥାଏ ଓ ଜାଗରଣ କରେ, ଅନ୍ୟ ଶୁଭ କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ପବିତ୍ର ହୁଏ, ସେ ପିତୃ ହୁଏ ନାହିଁ।
ଇଷ୍ଟ୍ଵା ଵୈ ଵାଶ୍ଵମେଧାଦୀନ୍ଦଦ୍ଯାଦ୍ଦାନାନି ଯୋ ନରଃ । ଆରାମୋଦ୍ଯାନଵାପ୍ଯାଦେଃ ପ୍ରପାଯାଶ୍ଚୈଵ କାରକଃ ॥ ୨,୨୨.
ଯିଏ ଅଶ୍ୱମେଧ ଆଦି ଯଜ୍ଞ କରେ, ଦାନ ଦିଏ, ଓ ବଗିଚା, ଉଦ୍ୟାନ, ପୋଖରି କିମ୍ବା ପାନୀୟ ଜଳ ଦେବା ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରେ, ସେ ପିତୃ ହୁଏ ନାହିଁ।
କୁମାରୀଂ ବ୍ରାହ୍ମଣାନାଂ ତୁ ଵିଵାହଯତି ଶକ୍ତିତଃ । ଵିଦ୍ଯାଦୋଽଭଯଦଶ୍ଚୈଵ ନ ପ୍ରେତୋ ଜାଯତେ ନରଃ ॥ ୨,୨୨.
ଯିଏ ନିଜ ଶକ୍ତି ଅନୁଯାୟୀ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ କନ୍ୟା ବିବାହ ଦେଇଥାଏ, ଶିକ୍ଷା ଦିଏ କିମ୍ବା ଭୟ ହଟାଏ, ସେ ପିତୃ ହୁଏ ନାହିଁ।
ଶୂଦ୍ରାନ୍ନେନ ତୁ ଭୁକ୍ତେନ ଜଠରସ୍ଥେନ ଯୋ ମୃତଃ । ଦୁର୍ମୃତ୍ଯୁନା ମୃତୋ ଯଶ୍ଚ ସ ପ୍ରେତୋ ଜାଯତେ ନରଃ ॥ ୨,୨୨.
ଯିଏ ଶୂଦ୍ରଙ୍କ ହାତରେ ପକାଇଥିବା ଖାଦ୍ୟ ଖାଇ ମୃତ୍ୟୁ ବରଣ କରେ, କିମ୍ବା ଅଶୁଭ ମୃତ୍ୟୁ ହୁଏ, ସେ ପିତୃ ହୁଏ।
ଅଯାଜ୍ଯଯାଜକଶ୍ଚୈଵ ଯାଜ୍ଯାନାଂ ଚ ଵିଵର୍ଜକଃ । କାରୁଭିଶ୍ଚ ରତୋ ନିତ୍ଯଂ ସ ପ୍ରେତୋ ଜାଯତେ ନରଃ ॥ ୨,୨୨.
ଯିଏ ଅଯୋଗ୍ୟଙ୍କ ପାଇଁ ଯଜ୍ଞ କରେ, ଯେଉଁମାନେ ଯଜ୍ଞ ଦ୍ୱାରା ବଞ୍ଚିତ, କିମ୍ବା ସଦା କାମ କରୁଥିବା ଲୋକଙ୍କ ସହିତ ଲାଗିଥାଏ, ସେ ପିତୃ ହୁଏ।
କୃତ୍ଵା ମଦ୍ଯପସମ୍ପର୍କଂ ମଦ୍ଯପସ୍ତ୍ରୀନିଷେଵଣମ୍ । ଅଜ୍ଞାନାଦ୍ଭକ୍ଷଯନ୍ମାଂସଂ ସ ପ୍ରେତୋ ଜାଯତେ ନରଃ ॥ ୨,୨୨.
ଯିଏ ମଦ୍ୟପାନ କରୁଥିବା ଲୋକଙ୍କ ସହିତ ମିଶେ, ମଦ୍ୟପାନ କରୁଥିବା ଜନାନୀଙ୍କ ସହିତ ରହେ, କିମ୍ବା ଅଜ୍ଞାନରେ ମାଂସ ଖାଏ, ସେ ପିତୃ ହୁଏ।
ଦେଵଦ୍ରଵ୍ଯଂ ଚ ବ୍ରହ୍ମସ୍ଵଂ ଗୁରୁଦ୍ରଵ୍ଯଂ ତଥୈଵ ଚ । କନ୍ଯାଂ ଦଦାତି ଶୁଲ୍କେନ ସ ପ୍ରେତୋ ଜାଯତେ ନରଃ ॥ ୨,୨୨.
ଯିଏ ଦେବତା, ବ୍ରାହ୍ମଣ କିମ୍ବା ଗୁରୁଙ୍କ ସମ୍ପତ୍ତି ଦେଇଦିଏ, କିମ୍ବା କନ୍ୟାକୁ ମୂଲ୍ୟ ନେଇ ବିବାହ କରାଏ, ସେ ପିତୃ ହୁଏ।
ମାତରଂ ଭଗିନୀଂ ଭାର୍ଯାଂ ସ୍ନୁଷାଂ ଦୁହିତରଂ ତଥାଃ । ଅଦୃଷ୍ଟଦୋଷାସ୍ତ୍ଯଜତି ସ ପ୍ରେତୋ ଜାଦୃ ॥ ୨,୨୨.
ଯିଏ ନିଜ ମାଆ, ଭଉଣୀ, ଜନାନୀ, ପୁଅବୋହୁ କିମ୍ବା ଝିଅକୁ ତାଙ୍କ ଦୋଷ ଛଡ଼ା ତ୍ୟାଗ କରେ, ସେ ପିତୃ ହୁଏ।
ନ୍ଯାସାପହର୍ତା ମିତ୍ରଧ୍ରୁକ୍ପରଦାରରତଃ ସଦା । ଵିଶ୍ଵାସଘାତୀ କୂଟଶ୍ଚ ସ ପ୍ରେଦୃ ॥ ୨,୨୨.
ଯିଏ ଅମାନତ ଚୋରି କରେ, ବନ୍ଧୁଙ୍କୁ ଧୋକା ଦିଏ, ସଦା ପରସ୍ତ୍ରୀ ସହିତ ଲାଗିଥାଏ, ବିଶ୍ୱାସ ଭଙ୍ଗ କରେ କିମ୍ବା ଚତୁରି କରେ, ସେ ପିତୃ ହୁଏ।
ଭ୍ରାତୃଧ୍ରୁଗ୍ବ୍ରହ୍ମହା ଗୋଘ୍ନଃ ସୁରାପୋ ଗୁରୁତଲ୍ପଗଃ । କୁଲମାର୍ଗଂ ପରିତ୍ଯଜ୍ଯ ହ୍ଯନୃତୋକ୍ତୌ ସଦା ରତଃ । ହର୍ତା ହେମ୍ନଶ୍ଚ ଭୂମେଶ୍ଚ ସ ପ୍ରେଦୃ ॥ ୨,୨୨.
ଯିଏ ଭାଇକୁ ଧୋକା ଦେଉଛି, ବ୍ରାହ୍ମଣ ହତ୍ୟା କରୁଛି, ଗାଈ ମାରୁଛି, ମଦ୍ୟପାନ କରୁଛି, ଗୁରୁଙ୍କର ଭାର୍ଯ୍ୟା ସହ ଅପରାଧ କରୁଛି, ବଂଶର ପଥ ଛାଡ଼ିଦେଇଛି, ସବୁବେଳେ ମିଥ୍ୟା କଥା କହୁଛି, କିମ୍ବା ସୋନା ଓ ଜମି ଚୋରି କରୁଛି—ସେମାନେ ପ୍ରେତ ହୋଇଯାନ୍ତି।
ଭୀଷ୍ମ ଉଵାଚ । ଏଵଂ ବ୍ରୁଵତି ଵୈ ଵିପ୍ରେ ଆକାଶେ ଦୁନ୍ଦୁଭିସ୍ଵନଃ । ଅପତତ୍ପୁଷ୍ପଵର୍ଷଂ ଚ ଦେଵର୍ମୁକ୍ତଂ ଦ୍ଵିଜୋପରି ॥ ୨,୨୨.
ଭୀଷ୍ମ କହିଲେ: ବ୍ରାହ୍ମଣ ଏପରି କହିବା ସମୟରେ ଆକାଶରେ ଦେବତାମାନେ ଢୋଳ ବଜାଇଲେ ଏବଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଉପରେ ଫୁଲର ବୃଷ୍ଟି ପଡ଼ିଲା।
ପଞ୍ଚ ଦେଵଵିମାନାନି ପ୍ରେତାନାମାଗତାନି ଵୈ । ସ୍ଵର୍ଗଂ ଗତା ଵିମାନୈସ୍ତେ ଦିଵ୍ଯୈଃ ସଂପୃଚ୍ଛ୍ଯ ତଂ ମୁନିମ୍ ॥ ୨,୨୨.
ପାଞ୍ଚଟି ଦେବତାଙ୍କର ଦିବ୍ୟ ରଥ ପ୍ରେତମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଆସିଲା। ସେମାନେ ସେହି ଦିବ୍ୟ ରଥରେ ଚଢ଼ି, ମୁନିଙ୍କୁ ଶ୍ରଦ୍ଧାସହ ନମସ୍କାର କରି, ସ୍ୱର୍ଗକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ।
ଜ୍ଞାନଂ ଵିପ୍ରସ୍ଯ ସମ୍ଭାଷାତ୍ପୁଣ୍ଯସଂକୀର୍ତନେନ ଚ । ପ୍ରେତାଃ ପାପଵିନିର୍ମୁକ୍ତାଃ ପରଂ ପଦମଵାପ୍ନୁଯୁଃ ॥ ୨,୨୨.
ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ସହ କଥାବାର୍ତ୍ତା କରିବା ଓ ପୁଣ୍ୟର ଗୁଣଗାନ କରିବା ଦ୍ୱାରା, ପ୍ରେତମାନେ ପାପରୁ ମୁକ୍ତି ଲାଭ କରି, ସର୍ବୋଚ୍ଚ ପଦକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେଲେ।
ସୂତ ଉଵାଚ । ଇଦମାଖ୍ଯାନକଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା କମ୍ପିତୋଽଶ୍ଵତ୍ଥପତ୍ରଵତ୍ । ମାନୁଷାଣାଂ ହିତାର୍ଥାଯ ଗରୁଡଃ ପୃଷ୍ଟଵାନ୍ପୁନଃ ॥ ୨,୨୨.
ସୂତ କହିଲେ: ଏହି କଥା ଶୁଣି, ଅଶ୍ୱତ୍ଥ ଗଛର ପତ୍ର ପରି କମ୍ପିତ ହେଇ, ଗରୁଡ଼ ମାନବମାନଙ୍କ ଭଲ ପାଇଁ ପୁନିଥରେ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ।
ଶ୍ରୀଗରୁଡମହାପୁରାଣମ୍ ୨୩ ଗରୁଡ ଉଵାଚ । କିଙ୍କିଂ କୁର୍ଵନ୍ତି ଵୈ ପ୍ରେତାଃ ପିଶାଚତ୍ଵେଵ୍ଯଵସ୍ଥିତାଃ । ଵଦନ୍ତି ଵା କଦାଚିତ୍କିଂ ତଦ୍ଵଦସ୍ଵ ସୁରେଶ୍ଵର ॥ ୨,୨୩.
ଗରୁଡ଼ ପଚାରିଲେ: ପ୍ରେତମାନେ ଯେତେବେଳେ ପିଶାଚ ଭାବରେ ଅବସ୍ଥିତ ରହନ୍ତି, ସେମାନେ କଣ କରନ୍ତି? ସେମାନେ କେବେ କେବେ କଥା କହନ୍ତି କି? ହେ ଦେବତାମାନଙ୍କର ମହାପ୍ରଭୁ, ଦୟାକରି ଏହି କଥା ମୋତେ କୁହନ୍ତୁ।
ଶ୍ରୀଭଗଵାନୁଵାଚ । ତେଷାଂ ସ୍ଵରୂପଂ ଵକ୍ଷ୍ଯାମି ଚିହ୍ନଂ ସ୍ଵପ୍ନଂ ଯଥାତଥମ୍ । କ୍ଷୁତ୍ପିପାସାର୍ଦିତାସ୍ତେ ଵୈ ପ୍ରଵିଶେଯୁଃ ସ୍ଵଵେଶ୍ମନି ॥ ୨,୨୩.
ପ୍ରଭୁ କହିଲେ: ମୁଁ ସେମାନଙ୍କର ରୂପ, ଚିହ୍ନ ଏବଂ ସ୍ୱପ୍ନକୁ ଯଥାଯଥ୍ୟ ଭାବରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିବି। ଖାଦ୍ୟ ଓ ପାନୀୟର ଅଭାବରେ କ୍ଷୁଦା ଓ ତ୍ରୁଷ୍ଣାରେ ପୀଡିତ ହୋଇ, ସେମାନେ ନିଜ ଘରକୁ ପ୍ରବେଶ କରନ୍ତି।
ପ୍ରତିଷ୍ଠା ଵାଯୁଦେହେଷୁ ଶଯାନାଂସ୍ତୁ ସ୍ଵଵଂଶଜାନ୍ । ତତ୍ର ଯଚ୍ଛନ୍ତି ଲିଙ୍ଗାନି ଦର୍ଶଯନ୍ତି ଖଗେଶ୍ଵର ॥ ୨,୨୩.
ସେମାନେ ବାୟୁର ଦେହରେ ବସି, ନିଜ ବଂଶଜମାନେ ଯେଉଁମାନେ ଶୋଇଛନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାନ୍ତି। ସେଠାରେ ସେମାନେ ନିଜ ଚିହ୍ନଗୁଡ଼ିକୁ ଦେଖାନ୍ତି, ହେ ଖଗେଶ୍ୱର।
ସ୍ଵପୁତ୍ରସ୍ଵକଲତ୍ରାଣି ସ୍ଵବନ୍ଧୁନ୍ତତ୍ର ଗଚ୍ଛତି । ହଯୋ ଗଜୋ ଵୃଷୋ ମର୍ତ୍ଯୋଦୃଶ୍ଯତେ ଵିକୃତାନନଃ ॥ ୨,୨୩.
ସେମାନେ ନିଜ ପୁଅ, ଜଣେ ଜନାନୀ, ଓ ଆତ୍ମୀୟମାନେ ନିକଟକୁ ଯାନ୍ତି; ସେଠାରେ ଘୋଡ଼ା, ହାତୀ, ବୃଷ, କିମ୍ବା ବିକୃତ ମୁହଁ ଥିବା ମଣିଷ ଦେଖାଯାଏ।
ଶଯାନଂ ଵିପରୀତଂ ତୁ ଆତ୍ମାନଂ ଚ ଵିପର୍ଯଯମ୍ । ଉତ୍ଥିତଃ ପଶ୍ଯତି ଯସ୍ତୁ ତଦ୍ଵିନ୍ଦ୍ଯାତ୍ପ୍ରେତନିର୍ମିତମ୍ ॥ ୨,୨୩.
ଯଦି କେହି ନିଜକୁ ଉଲ୍ଟା ଅବସ୍ଥାରେ ଶୁଇଥିବା ବା ଅସ୍ୱାଭାବିକ ଭାବରେ ଦେଖେ, ଏବଂ ଉଠିବା ପରେ ଏହା ଅନୁଭବ କରେ, ତେବେ ଜାଣିବା ଯେ ଏହା ପ୍ରେତର କାରଣ।
ସ୍ଵପ୍ନେ ନରୌ ହି ନିଗଡୈର୍ବଧ୍ଯତେ ବହୁଧା ଯଦି । ଅନ୍ନଂ ଚ ଯାଚତେ ସ୍ଵପ୍ନେ କୁଵେଷଃ ପୂର୍ଵଜୋ ମୃତଃ ॥ ୨,୨୩.
ସ୍ୱପ୍ନରେ ଯଦି କେହି ପୁରୁଷ ନାନା ପ୍ରକାର ଶୃଙ୍ଖଳାରେ ବାନ୍ଧାଯାଏ, କିମ୍ବା ଭିକ୍ଷା ମାଗେ, କିମ୍ବା ମୃତ ପୂର୍ବଜ କୁ ଅପବିତ୍ର ଆକାରରେ ଦେଖେ,
ସ୍ଵପ୍ନେ ଯୋ ଭୁଜ୍ଯମାନସ୍ଯ ଗୃହୀତ୍ଵାନ୍ନଂ ପଲାଯତେ । ଆତ୍ମନସ୍ତୁ ପରୋ ଵାପି ତୃଷାର୍ତସ୍ତୁ ଜଲଂ ପିବେତ୍ ॥ ୨,୨୩.
ସ୍ୱପ୍ନରେ ଯଦି କେହି ଖାଉଥିବା ଲୋକଙ୍କ ଖାଦ୍ୟ ଚୁରି କରି ପଳାଇଯାଏ, କିମ୍ବା ନିଜେ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟେ କେହି ତୀବ୍ର ତୃଷ୍ଣାରେ ପାଣି ପିଏ,