ଗରୁଡପୁରାଣମ୍

ସପ୍ତଧାନ୍ଯଂ କ୍ଷିତିର୍ଗାଵୋ ହ୍ଯେକୈକଂ ପାଵନଂ ସ୍ମୃତମ୍ । ତିଲପାତ୍ରାଣି କୁର୍ଵୀତ ଶଯ୍ଯାଦାନଂ ଚ ଦାପଯେତ୍ ॥ ୨,୧୪.

ସାତ ପ୍ରକାର ଧାନ୍ୟ, ମାଟି ଓ ଗାଈ—ପ୍ରତ୍ୟେକ ଶୁଦ୍ଧିକର ମନାଯାଏ। ତିଳର ପାତ୍ର ତିଆରି କରିବା ଓ ଶଯ୍ୟା ଦାନ କରିବା ଉଚିତ।

ଦୀନାନାଥଵିଶିଷ୍ଟେଭ୍ଯୋ ଦଦ୍ଯାଚ୍ଛକ୍ତ୍ଯା ଚ ଦକ୍ଷିଣାମ୍ । ଏଵଂ ଯଃ କୁରୁତେ ତାର୍କ୍ଷ୍ଯ ପୁତ୍ରଵାନପ୍ଯପୁତ୍ରଵାନ୍ ॥ ୨,୧୪.

ଦୁଃଖୀ, ଅନାଥ ଓ ଗୁଣୀମାନେ ପାଇଁ ନିଜ ଶକ୍ତି ଅନୁଯାୟୀ ଦାନ ଓ ଦକ୍ଷିଣା ଦେବା ଉଚିତ। ଏପରି କିଏ କରେ, ସେ ପୁଅ ଥିଲେ କିମ୍ବା ନଥିଲେ—

ସ ସିଦ୍ଧିଂ ସମଵାପ୍ନୋତି ଯଥା ତେ ବ୍ରହ୍ମଚାରିଣଃ । ନିତ୍ଯଂ ନୈମିତ୍ତିକଂ କୁର୍ଯାଦ୍ଯାଵଜ୍ଜୀଵତି ମାନଵଃ ॥ ୨,୧୪.

ସେ, ବ୍ରହ୍ମଚାରୀମାନେ ଯେପରି ସିଦ୍ଧି ପାଆନ୍ତି, ସେପରି ସଫଳତା ପାଏ। ମଣିଷ ଜୀବନରେ ସବୁବେଳେ ନିୟମିତ ଓ ବିଶେଷ କ୍ରିୟା କରିବା ଉଚିତ।

ଯଃ କଶ୍ଚିତ୍କ୍ରିଯତେ ଧର୍ମସ୍ତତ୍ଫଲଂ ଚାକ୍ଷଯଂ ଭଵେତ୍ । ତୀର୍ଥଯାତ୍ରାଵ୍ରତାଦୀନାଂ ଶ୍ରାଦ୍ଧଂ ସଂଵତ୍ସରସ୍ଯ ହି ॥ ୨,୧୪.

ଯେଉଁ କୌଣସି ଧର୍ମ କାର୍ଯ୍ୟ କରାଯାଏ, ତାହାର ଫଳ କ୍ଷୟ ହୁଏନାହିଁ। ତୀର୍ଥଯାତ୍ରା, ବ୍ରତ ଓ ଏମିତି ଅନ୍ୟାନ୍ୟରେ, ବାର୍ଷିକ ଶ୍ରାଦ୍ଧ ସର୍ବୋତ୍ତମ।

ଦେଵତାନାଂ ଗୁରୂଣାଂ ଚ ମାତାପିତ୍ରୋସ୍ତଥୈଵ ଚ । ପୁଣ୍ଯଂ ଦେଯଂ ପ୍ରଯତ୍ନେନ ପ୍ରତ୍ଯହଂ ଵର୍ଧତେ ଖଗ ॥ ୨,୧୪.

ଦେବତା, ଗୁରୁ, ମାତା ଓ ପିତାଙ୍କ ପାଇଁ ପୁଣ୍ୟ ଉତ୍ସାହରେ ଦେବା ଉଚିତ। ଏହା ପ୍ରତିଦିନ ବୃଦ୍ଧି ପାଏ, ହେ ପକ୍ଷୀ।

ଅସ୍ମିନ୍ଯଜ୍ଞେଃ ହିଯଃ କଶ୍ଚିଦ୍ଭୂରିଦାନଂ ପ୍ରଯଚ୍ଛତି । ତତ୍ତସ୍ଯ ଚାକ୍ଷଯଂ ସର୍ଵଂ ଵେଦିକାଯାଂ ଯଥା କିଲ ॥ ୨,୧୪.

ଏହି ଯଜ୍ଞରେ ଯେ କୌଣସି ଅଧିକ ଦାନ କରେ, ସେଥିରେ ସମସ୍ତ ଫଳ ଅକ୍ଷୟ ହୁଏ, ଯେପରି ଯଜ୍ଞ ବେଦିରେ ହୁଏ।

ଯଥା ପୂଜ୍ଯତମା ଲୋକେ ଯତଯୋ ବ୍ରହ୍ମଚାରିଣଃ । ତଥୈଵ ପ୍ରତିପୂଜ୍ଯନ୍ତେ ଲୋକେ ସର୍ଵେ ଚ ନିତ୍ଯଶଃ ॥ ୨,୧୪.

ଯେପରି ଯତି ଓ ବ୍ରହ୍ମଚାରୀମାନେ ଲୋକରେ ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ ସମ୍ମାନିତ, ସେପରି ସମସ୍ତେ ସବୁଠାରେ ସଦା ସମ୍ମାନ ପାଆନ୍ତି।

ଵରଦୋଽହଂ ସଦା ତସ୍ଯ ଚତୁର୍ଵକ୍ତ୍ରସ୍ତଥା ହରଃ । ତେ ଯାନ୍ତି ପରମାଂଲ୍ଲୋକାନିତି ସତ୍ଯଂ ଵଚୋ ମମ ॥ ୨,୧୪.

ମୁଁ ସେଠି ସଦା ଵର ଦେଇଥାଏ, ଚାରିମୁହଁ ବ୍ରହ୍ମା ଓ ହରା ମଧ୍ୟ ଦେଇଥାନ୍ତି। ସେମାନେ ଉଚ୍ଚତମ ଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଅନ୍ତି—ଏହି ମୋର ସତ୍ୟ କଥା।

ଉତ୍ସୃଷ୍ଟୋ ଵୃଷଭୋ ଯତ୍ର ପିବତ୍ଯପୋ ଜଲାଶଯେ । ଶୃଙ୍ଗେଣାଲିଖତେ ଵାପି ଭୂମିଂ ନିତ୍ଯଂ ପ୍ରହର୍ଷିତଃ ॥ ୨,୧୪.

ଯେଉଁଠାରେ ଛାଡ଼ାଯାଇଥିବା ବୃଷ ଝିଲିକିରେ ପାଣି ପିଏ କିମ୍ବା ଶିଙ୍ଗ ଦ୍ୱାରା ମାଟିକୁ ଆନନ୍ଦରେ ଚିହ୍ନ ଦେଉଛି—

ପିତୄଣାମନ୍ନପାନଂ ଚ ପ୍ରଭୂତମୁପତିଷ୍ଠତି । ପୌର୍ଣମାସ୍ଯାମମାଯାଂ ଵା ତିଲପାତ୍ରାଣି ଦାପଯେତ୍ ॥ ୨,୧୪.

ସେଠାରେ ପିତୃମାନେ ପ୍ରଚୁର ଖାଦ୍ୟ ଓ ପାନ ପାଆନ୍ତି। ପୂର୍ଣ୍ଣିମା କିମ୍ବା ଅମାବାସ୍ୟାରେ ତିଳର ପାତ୍ର ଦାନ କରିବା ଉଚିତ।

ସଂକ୍ରାନ୍ତୀନାଂ ସହସ୍ରାଣି ସୂର୍ଯପର୍ଵଶତାନି ଚ । ଦତ୍ତ୍ଵା ଯତ୍ଫଲମାପ୍ନୋତି ତଦ୍ଵୈ ନୀଲଵିସର୍ଜନେ ॥ ୨,୧୪.

ହଜାର ଶଂକ୍ରାନ୍ତି ଓ ଶତ ଶତ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପୂଜାରେ ଯେଉଁ ଫଳ ମିଳେ, ସେଇ ଫଳ ନୀଳ ବୃଷ ଛାଡ଼ିଦେଲେ ମିଳେ।

ଵତ୍ସତର୍ଯଃ ପ୍ରଦାତଵ୍ଯା ବ୍ରାହ୍ମଣେଭ୍ଯଃ ପଦାନି ଚ । ତିଲପାତ୍ରାଣି ଦେଯାନି ଶିଵଭକ୍ତଦ୍ଵିଜେଷୁ ଚ ॥ ୨,୧୪.

ବଛା ଓ ଗାଈ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଦାନ କରିବା ଉଚିତ, ସହିତେ ଜୁଟିଯୋଡ଼ା ଚପ୍ପଲ ଦେବା ଓ ଶିବଭକ୍ତ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ପାଇଁ ତିଳର ପାତ୍ର ଦେବା ଉଚିତ।

ଉମାମହେଶ୍ଵରଂ ଚୈକଂ ପରିଧାପ୍ଯ ପ୍ରିଦାପଯେତ୍ । ଅତସୀପୁଷ୍ପସଙ୍କାଶଂ ପୀତଵାସସମଚ୍ଯୁତମ୍ ॥ ୨,୧୪.

ଉମା ଓ ମହେଶ୍ୱରଙ୍କ ଏକ ମୂର୍ତ୍ତିକୁ ଅତସୀ ଫୁଲ ରଙ୍ଗର ପିତାମ୍ବର ପିନ୍ଧାଇ ଦାନ କରିବା ଉଚିତ, ଏହାକୁ ଅକ୍ଷୟ ଭାବରେ ଦେବା ଉଚିତ।

ଯେ ନମସ୍ଯନ୍ତି ଗୋଵିନ୍ଦଂ ନ ତେଷାଂ ଵିଦ୍ଯତେ ଭଯମ୍ । ପ୍ରେତତ୍ଵାନ୍ମୋକ୍ଷମିଚ୍ଛନ୍ତୋ ଯେ କରିଷ୍ଯନ୍ତି ସତ୍କ୍ରିଯାମ୍ ॥ ୨,୧୪.

ଯେମାନେ ଗୋବିନ୍ଦଙ୍କୁ ପୂଜନ କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କୁ କେବେ ଭୟ ନାହିଁ। ଯେଉଁମାନେ ପ୍ରେତ ଦଶାରୁ ମୁକ୍ତି ଚାହାନ୍ତି ଏବଂ ଶ୍ରାଦ୍ଧ ଓ ନିୟମିତ କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ନିଶ୍ଚିତ ମୁକ୍ତି ପାଇବେ।

ଯାସ୍ଯନ୍ତି ତେ ପରାଂଲ୍ଲୋକାନିତି ସତ୍ଯଂ ଵଚୋ ମମ । ଏତତ୍ତେ ସର୍ଵମାଖ୍ଯାତଂ ମଯା ଚୈଵୋର୍ଧ୍ଵଦୈହିକମ୍ ॥ ୨,୧୪.

ସେମାନେ ଉଚ୍ଚତମ ଲୋକକୁ ପହଞ୍ଚିବେ—ଏହି ମୋର ସତ୍ୟ କଥା। ମୁଁ ତୁମକୁ ଉର୍ଦ୍ଧ୍ୱଦେହିକ କ୍ରିୟା ବିଷୟରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କଥା କହିଦେଲି।

ଯଚ୍ଛ୍ରୁତ୍ଵା ସର୍ଵପାପେଭ୍ଯୋ ମୁଚ୍ଯତେ ନାତ୍ର ସଂଶଯଃ । ଶ୍ରୁତ୍ଵା ମହାତ୍ମ୍ଯମତୁଲଂ ଗରୁଡୋ ହର୍ଷମାଗତଃ । ମାନୁଷାଣାଂ ହିତାର୍ଥାଯ ପୁନଃ ପ୍ରପଚ୍ଛକେଶଵମ୍ ॥ ୨,୧୪.

ଏହି କଥା ଶୁଣିଲେ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତି ମିଳେ—ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। ଏହି ଅପୂର୍ବ ମହିମା ଶୁଣି ଗରୁଡ଼ ଅତି ଖୁସି ହେଲେ ଏବଂ ମାନବମାନଙ୍କ ଉପକାର ପାଇଁ ପୁଣି କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ।

ଶ୍ରୀଗରୁଡମହାପୁରାଣମ୍ ୧୫ ଗରୁଡ ଉଵାଚ । ବଗଵନ୍ବ୍ରୂହି ମେ ସର୍ଵଂ ଯମଲୋକସ୍ଯ ନିର୍ଣଯମ୍ । ଜନ୍ତୋଃ ପ୍ରଯାଣମାରଭ୍ଯ ମାହାତ୍ମ୍ଯଂ ଵର୍ତ୍ମଵିସ୍ତରମ୍ ॥ ୨,୧୫.

ଗରୁଡ଼ କହିଲେ: ପ୍ରଭୁ, ଦୟାକରି ଯମଲୋକର ନ୍ୟାୟ, ଜୀବର ଯାତ୍ରା, ତାହାର ମହିମା ଓ ଏହି ପଥର ବିସ୍ତାର ବିଷୟରେ ସମସ୍ତ କଥା ମୋତେ କହନ୍ତୁ।

ଶ୍ରୀଭଗଵାନୁଵାଚ । ଶୃଣୁ ତାର୍କ୍ଷ୍ଯ ପ୍ରଵକ୍ଷ୍ଯାମି ଯମମାର୍ଗସ୍ଯ ନିର୍ଣଯମ୍ । ପ୍ରଯାଣକାନି ସର୍ଵାଣି ନଗରାଣି ଚ ଷୋଡଶ ॥ ୨,୧୫.

ଶ୍ରୀଭଗବାନ କହିଲେ: ତାର୍କ୍ଷ୍ୟ, ଶୁଣ, ମୁଁ ତୁମକୁ ଯମର ପଥ, ସମସ୍ତ ଯାତ୍ରାର ଅବସ୍ଥା ଓ ଷୋଳ ଟି ନଗର ବିଷୟରେ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିବି।

ଷାଡଶୀତିସହସ୍ରାଣି ଯୋଜନାନାଂ ପ୍ରମାଣତଃ । ଯମଲୋକସ୍ଯ ଚୋର୍ଧ୍ଵଂ ଵୈ ଅନ୍ତରା ମାନୁଷସ୍ଯ ଚ ॥ ୨,୧୫.

ମଣିଷ ଲୋକ ଓ ଯମଲୋକ ମଧ୍ୟରେ ଛଅସହ ଛଅ ହଜାର ଯୋଜନା ଦୂର ଅଛି।

କୁକୃତଂ ଦୁଷ୍କୃତଂ ଵାପି ଭୁକ୍ତ୍ଵା ଲୋକେ ଯଥାର୍ଜିତମ୍ । କର୍ମଯୋଗାଦ୍ଯଦା କଶ୍ଚିଦ୍ଵ୍ଯାଧିରୁତ୍ପଦ୍ଯତେ ଖଗ ॥ ୨,୧୫.

ଏହି ଜଗତରେ ଜଣେ ମଣିଷ ତାଙ୍କ କର୍ମଫଳ ଅନୁଯାୟୀ ଭଲ କିମ୍ବା ଖରାପ ଫଳ ଭୋଗ କରିଥିବା ପରେ, କର୍ମର ଫଳରେ ଏକ ରୋଗ ଉପସ୍ଥିତ ହୁଏ।

ନିମିତ୍ତମାତ୍ରଂ ସର୍ଵେଷାଂ କୃତକର୍ମାନୁସାରତଃ । ଯସ୍ଯ ଯୋ ଵିହିତୋ ମୃତ୍ଯୁଃ ସ ତଂ ଧ୍ରୁଵମଵାପ୍ନୁଯାତ୍ ॥ ୨,୧୫.

ସମସ୍ତେ ନିଜ କର୍ମଫଳ ଅନୁଯାୟୀ କେବଳ ଉପକରଣ ମାତ୍ର। ଯାହା ପାଇଁ ଯେଉଁ ମୃତ୍ୟୁ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ, ସେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ସେହି ମୃତ୍ୟୁକୁ ପାଇଁଥାଏ।

କର୍ମଯୋଗାଦ୍ଯଦା ଦେହୀ ମୁଞ୍ଚତ୍ଯତ୍ର ନିଜଂ ଵପୁଃ । ତଦା ଭୂମିଗତଂ କୁର୍ଯାଦ୍ଗୋମଯେନୋପଲିପ୍ଯ ଚ ॥ ୨,୧୫.

କର୍ମର ଫଳରେ ଯେତେବେଳେ ଜୀବ ନିଜ ଦେହ ଛାଡ଼ିଦିଏ, ସେତେବେଳେ ଦେହକୁ ଭୂମିରେ ରଖି ଗୋମୟ ଦ୍ୱାରା ଲେପନ କରିବା ଉଚିତ।

ତିଲାନ୍ଦର୍ଭାନ୍ଵିକୀର୍ଯାଥ ମୁଖେ ସ୍ଵର୍ଣଂ ଵିନିଃ କ୍ଷିପେତ୍ । ତୁଲସୀଂସନ୍ନିଧୌ କୃତ୍ଵା ଶାଲଗ୍ରାମଶିଲାଂ ତଥା ॥ ୨,୧୫.

ତିଳ ଓ ଦର୍ଭା ଛିଟିବା ଓ ମୁଁହରେ ସୁନା ରଖିବା ଉଚିତ, ତୁଳସୀ ଗଛ ନିକଟରେ ରଖିବା ଓ ଶାଳଗ୍ରାମ ଶିଳା ମଧ୍ୟ ରଖିବା ଉଚିତ।

ସେତୁ (ଏଵଂ) ସାମାଦିସୂକ୍ତୈସ୍ତୁ ମରଣଂ ମୁକ୍ତିଦାଯକମ୍ । ଶଲାକାସ୍ଵର୍ଣଵିକ୍ଷପୈଃ ପ୍ରତପ୍ରାଣିଗୃହେଷୁଚ ॥ ୨,୧୫.

ସାମ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ବେଦ ମନ୍ତ୍ରରେ ଯଦି ମୃତ୍ୟୁ ହୁଏ, ତେବେ ଏହା ମୁକ୍ତିଦାୟକ ହୁଏ। ପିତୃଘରେ ସୁନା ଛିଟିଲେ ମଧ୍ୟ ଏହି ଫଳ ମିଳେ।

ଏକା ଵକ୍ତ୍ରେ ତୁ ଦାତଵ୍ଯା ଘ୍ରାଣଯୁଗ୍ମେ ତଥା ପୁନଃ । ଅକ୍ଷ୍ଣୋଶ୍ଚ କର୍ଣଯୋଶ୍ଚୈଵ ଦ୍ଵେଦ୍ଵେ ଦେଯେ ଯଥାକ୍ରମମ୍ ॥ ୨,୧୫.

ମୁଁହରେ ଗୋଟିଏ, ନାକର ଦୁଇଟି ଛିଦ୍ରରେ ପୁଣି ଗୋଟିଏ ହେବା ଉଚିତ। ଆଉ ଚକ୍ଷୁ ଓ କାନ ପାଇଁ ଦୁଇଟି କରି ଦେବା ଉଚିତ।

ଅଥ ଲିଙ୍ଗେ ତଥା ଚୈକା ତ୍ଵେକାଂ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡକେକ୍ଷିପେତ୍ । କରଯୁଗ୍ମେ ଚ କଣ୍ଠେ ଚ ତୁଲସୀଂ ଚ ପ୍ରଦାପଯେତ୍ ॥ ୨,୧୫.

ତାପରେ ଲିଙ୍ଗରେ ଏକ ଓ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡ (ମୁଣ୍ଡର ଶୀର୍ଷ) ଉପରେ ଏକ ରଖିବା ଉଚିତ। ଦୁଇ ହାତ ଓ କଣ୍ଠରେ ତୁଳସୀ ଦେବା ଉଚିତ।

ଵସ୍ତ୍ରଯୁଗ୍ମଂ ଚ ଦାତଵ୍ଯଂ କଙ୍କୁମୈଶ୍ଚାକ୍ଷତୈର୍ଯଜେତ୍ । ପୁଷ୍ପମାଲାଯୁତଂ କୁର୍ଯାଦନ୍ଯଦ୍ଵାରେଣ ସନ୍ନଯେତ୍ ॥ ୨,୧୫.

ଦୁଇଟି ବସ୍ତ୍ର ଦେବା ଓ କୁଙ୍କୁମ ଓ ଅକ୍ଷତ ଦ୍ୱାରା ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ। ଫୁଲମାଳା ଦେଇ ଅନ୍ୟ ଦ୍ରବ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଦ୍ୱାରରେ ବ୍ୟବସ୍ଥା କରିବା ଉଚିତ।

ପୁତ୍ରସ୍ତୁ ବାନ୍ଧଵୈଃ ସାର୍ଧଂ ଵିପ୍ରସ୍ତୁ ପୁରଵାସିଭିଃ । ପିତୁଃ ପ୍ରେତଂ ସ୍ଵଯଂ ପୁତ୍ରଃ ସ୍କନ୍ଧମାରୋପ୍ଯ ବାନ୍ଧଵୈଃ ॥ ୨,୧୫.

ପୁଅ ନିଜ ବାନ୍ଧବମାନେ ସହିତ ଏବଂ ପୁରବାସୀ ସହିତ ବ୍ରାହ୍ମଣ ମିଶି ପିତାଙ୍କ ପ୍ରେତଦେହ ଉଠାଇବା ଉଚିତ। ପୁଅ ନିଜେ ବାନ୍ଧବମାନେ ସହଯୋଗରେ ଦେହକୁ କାନ୍ଧରେ ରଖିବା ଉଚିତ।

ଗତ୍ଵା ଶ୍ମଶାନଦେଶେ ତୁ ପ୍ରାଡ୍ମୁଖଶ୍ଚୋତ୍ତରାମୁଖମ୍ । ଅଦଗ୍ଧପୂର୍ଵା ଯା ଭୂମିଶ୍ଚିତାଂ ତତ୍ରୈଵ କାରଯେତ୍ ॥ ୨,୧୫.

ଶ୍ମଶାନକୁ ପହଞ୍ଚି ଉତ୍ତର କିମ୍ବା ପୂର୍ବ ଦିଗକୁ ମୁହଁ କରି, ଯେଉଁ ଭୂମିରେ ପୂର୍ବରୁ ଅଗ୍ନି ଦିଆଯାଇନାହିଁ, ସେଠି ଚିତା ତିଆରି କରିବା ଉଚିତ।