ହୀନଜାତୌ ପ୍ରଜାଯେତ ରତ୍ନାନାମପହାରକଃ । ପତ୍ରଂ ଚ ଶାଖିନୋ ହୃତ୍ଵା ଗନ୍ଧାଂଶ୍ଛୁଚ୍ଛୁନ୍ଦରୀ ପୁମାନ୍ ॥ ୨,୨.
ମଣି ଚୋର କୁଳୀନ ନୁହେଁଥିବା ଜନ୍ମ ନେଇଥାଏ; ଗଛର ପତ୍ର ଚୋରି କରିଥିବା ଲୋକ ଶୁଚ୍ଛୁନ୍ଦରୀ ହୁଏ; ସୁଗନ୍ଧ ଚୋରି କରିଥିବା ପୁରୁଷ ମଧ୍ୟ ଶୁଚ୍ଛୁନ୍ଦରୀ ଭାବେ ଜନ୍ମ ନେଇଥାଏ।
ମୂଷକୋ ଧାନ୍ଯହାରୀ ସ୍ଯାଦ୍ଯାନମୁଷ୍ଟ୍ରଃ ଫଲଂ କପିଃ । ନିର୍ମନ୍ତ୍ରଭୋଜନାତ୍କାକୋ ଗୃଧ୍ରୋ ହୃତ୍ଵା ହ୍ଯୁପସ୍କରମ୍ ॥ ୨,୨.
ଧାନ ଚୋରି କଲେ ଉଠେ ଉଠେ ମୂଷ ହୁଏ; ଯାନ ଚୋରି କଲେ ଉଷ୍ଟ୍ର ହୁଏ; ଫଳ ଚୋରି କଲେ ବାନର ହୁଏ; ମନ୍ତ୍ର ବିନା ଭୋଜନ କଲେ କାଉଁ ହୁଏ; ଉପକରଣ ଚୋରି କଲେ ଗୃଧ୍ର ହୁଏ।
ମଧୁଦଂଶଃ ଫଲଂ ଗୃଧ୍ରୋ ଗାଂ ଗୋଧାଗ୍ନିଂ ବକସ୍ତଥା । ସ୍ଯାଚ୍ଛ୍ଵେତକୁଷ୍ଠୀ ସ୍ତ୍ରୀଵସ୍ତ୍ର ହ୍ଯରୁଚୀ ରସହାରକଃ ॥ ୨,୨.
ମଧୁ ଚୋରି କଲେ ମଧୁମକ୍ଷୀ ହୁଏ; ଫଳ ଚୋରି କଲେ ଗୃଧ୍ର ହୁଏ; ମାଟି ଚୋରି କଲେ ଗାଈ ହୁଏ; ଅଗ୍ନି ଚୋରି କଲେ ଗୋଧିକା ହୁଏ; ପାଣି ଚୋରି କଲେ ବକ ହୁଏ; ଜନାନୀଙ୍କ ପୋଷାକ ଚୋରି କଲେ ଧଳା କୁଷ୍ଠ ହୁଏ; ରସ ଚୋରି କଲେ ରୁଚିହୀନ ହୁଏ।
କାଂସ୍ଯହାରୀ ତୁ ହଂସଃ ସ୍ଯାତ୍ପରସ୍ଵସ୍ଯ ଚ ହାରକଃ । ଅପସ୍ମାରୀ ଗୁରୋର୍ହନ୍ତା କ୍ରୂରକୃଦ୍ଵାମନୋ ଭଵେତ୍ ॥ ୨,୨.
କାଂସା ଚୋରି କଲେ ହଂସ ହୁଏ; ଅନ୍ୟଙ୍କ ସମ୍ପତ୍ତି ଚୋରି କଲେ ବାମନ ହୁଏ; ଗୁରୁଙ୍କୁ ମାରିଲେ ଅପସ୍ମାର ହୁଏ; କ୍ରୂର କାମ କଲେ କ୍ରୂର ଲୋକ ହୁଏ।
ଧର୍ମପତ୍ନୀଂ ତ୍ଯଜଞ୍ଛବ୍ଦଵେଧୀ ପ୍ରାଣୀ ଭଵେତ୍କ୍ଷିତୌ । ଦେଵଵିପ୍ରସ୍ଵାପହାରୀ ପାଣ୍ଡୁରଃ ପରମାଂସଭୁକ୍ ॥ ୨,୨.
ଧର୍ମପତ୍ନୀକୁ ତ୍ୟାଗ କଲେ ଶବ୍ଦକୁ ସହଜରେ ଶୁଣିପାରୁଥିବା ପ୍ରାଣୀ ହୁଏ; ଦେବତା କିମ୍ବା ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ସମ୍ପତ୍ତି ଚୋରି କଲେ ଶରୀର ହଳଦିଆ ହୁଏ ଓ ବେଶି ମାଂସ ଖାଏ।
ଭକ୍ଷ୍ଯାଭକ୍ଷ୍ଯୋ ଗଣ୍ଡମାଲୀ ମହାରୋଗୀ ପ୍ରଜାଯତେ । ନ୍ଯାସାପହାରୀ କାଣଃ ସ୍ଯାସ୍ତ୍ରୀଜୀଵଃ ଖଞ୍ଜକୋ ଭଵେତ୍ ॥ ୨,୨.
ଅନୁଚିତ ଖାଦ୍ୟ ଖାଇଲେ ଗଣ୍ଡମାଳା ଓ ଭୟଙ୍କର ରୋଗ ହୁଏ; ଜମା ଚୋରି କଲେ ଏକ ଚକୁ ହୁଏ; ଜନାନୀ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରି ଜୀବନ ଯାପନ କଲେ ଖୋଞ୍ଚା ହୁଏ।
କୌମାରଦାରତ୍ଯାଗୀ ଚ ଦୁର୍ଭଗୋଽଥୈ କମିଷ୍ଟଭୁକ୍ । ଵାତଗୁଲ୍ମୀ ଵିପ୍ରଯୋଷିଦ୍ଗାମୀ ଵା ଜମ୍ବୁକୋ ଭଵେତ୍ ॥ ୨,୨.
ଯୁବାବସ୍ଥାରେ ଜନାନୀକୁ ତ୍ୟାଗ କଲେ ଅଭାଗା ଓ ଅପବିତ୍ର ଖାଦ୍ୟ ଖାଏ; ବାୟୁ ରୋଗ ଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଜନାନୀଙ୍କୁ ଗଲେ ସେ ଶିଆଳ ହୁଏ।
ଶଯ୍ଯାହର୍ତା କ୍ଷପଣକଃ ପତଙ୍ଗୋ ଵସ୍ତ୍ରହାରକଃ । ମାତ୍ସର୍ଯାଦପି ଜାତ୍ଯନ୍ଧୋ କପାଲୀ ଦୀପହାରକଃ ॥ ୨,୨.
ଶଯ୍ୟା ଚୋରି କଲେ କ୍ଷପଣକ ହୁଏ; ବସ୍ତ୍ର ଚୋରି କଲେ ପତଙ୍ଗ ହୁଏ; ଇର୍ଷ୍ୟାରେ ଅନ୍ଧ ହେଲେ କପାଳୀ ହୁଏ; ଦୀପ ଚୋରି କଲେ ଜନ୍ମଠାରୁ ଅନ୍ଧ ହୁଏ।
କୌଶିକୋ ମିତ୍ରହନ୍ତା ଚ କ୍ଷଯୀ ପିତ୍ରାଦିନିନ୍ଦକଃ । ସ୍ଖଲଦ୍ଵାଗନୃତଵାଦୀ କୂଟସାକ୍ଷୀ ଜଲୋଦରୀ ॥ ୨,୨.
ତନ୍ତୁବାୟ ମିତ୍ର ହନ୍ତା ହୁଏ; ଶରୀର ଶୁଖିଗଲେ ପିତା ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ଉପରେ ଅପମାନ କରେ; ଭୁଲ୍ କିମ୍ବା ମିଥ୍ୟା କଥା କହିଲେ ଭୁଲ୍ ସାକ୍ଷୀ ଓ ଜଳୋଦର ହୁଏ।
ମଶକଃ ସୋଽଥ ଚଛିନ୍ନୋଷ୍ଠୋ ଵିଵାହେ ଵିଘ୍ନକୃଦ୍ଭଵେତ୍ । ସ୍ଯାଦ୍ଵାଥ ଵୃଷଲଃ ସୋଽଯଂ ଚତ୍ଵରେ ଵୈ ଵିଣ୍ମୂତ୍ରକୃତ୍ ॥ ୨,୨.
ବିବାହରେ ବାଧା ଦେଇଥିବା ଲୋକ ମଶା ହୁଏ; ଫାଟିଯାଇଥିବା ଠୋଠ ଥିଲେ ବିପଦ ଘଟାଇଥାଏ; ନିମ୍ନଜାତି ଲୋକ ଚକର ମଧ୍ୟରେ ପେଶାବ ଓ ପଖାନ୍ଡ କରେ।
ମୂତ୍ରକୃଚ୍ଛ୍ରୀ ଦୂଷକସ୍ତୁ କନ୍ଯାଯାଃ କ୍ଲୀବତାମିଯାତ୍ । ଦ୍ଵୀପୀ ସ୍ଯାଦ୍ଵେଦଵିକ୍ରେତା ଵରାହୋଽଯାଜ୍ଯଯାଜକଃ ॥ ୨,୨.
ମୁତ୍ର ଦୂଷଣ କରିଥିବା ଲୋକ ଜନାନୀ ପ୍ରତି ଅସମର୍ଥ ହୁଏ; ବେଦ ଚୋରି କଲେ ଶିଆଳ ହୁଏ; ଅନୁମତି ବିନା ଯଜ୍ଞ କଲେ ବନ୍ଦର ହୁଏ।
ଯତସ୍ତତୋଽଶ୍ରନ୍ମାର୍ଜାରୋ ଖଦ୍ଯୋତୋ ଵହଦାହକଃ । କୃମିଃ ପର୍ଯୁଷିତାଦଃ ସ୍ଯାନ୍ମତ୍ସରୀ ଭ୍ରମରୋ ଭଵେତ୍ ॥ ୨,୨.
ଅବଶିଷ୍ଟ ଖାଇଲେ ବିଲାଇ ହୁଏ; ଅଗ୍ନି ବୋହିଲେ ଜୁଗନ୍ତି ହୁଏ; ବାସି ଖାଦ୍ୟ ଖାଇଲେ କୀଟ ହୁଏ; ଇର୍ଷ୍ୟା କରିଥିବା ଲୋକ ମଧୁମକ୍ଷୀ ହୁଏ।
ଅଗ୍ନ୍ଯୁତ୍ସାଦୀ ତୁ କୁଷ୍ଠୀ ସ୍ଯାଦଦତ୍ତାଽଦାନତୋ ଵୃଷଃ । ସର୍ପୋ ଗୋହାରକୋଽନ୍ନସ୍ଯ ହାରକଃ ସ୍ଯାଦଜୀର୍ଣଵାନ୍ ॥ ୨,୨.
ଅଗ୍ନି ନଷ୍ଟ କଲେ କୁଷ୍ଠ ହୁଏ; ଅନ୍ୟର ଦିଆଯାଇନଥିବା ଜିନିଷ ନେଲେ ବୃଷଭ ହୁଏ; ଗାଈ ଚୋରି କଲେ ସାପ ହୁଏ; ଅନ୍ନ ଚୋରି କଲେ ଅଜୀର୍ଣ୍ଣ ହୁଏ।
ଜଲହାରୀ ତୁ ମତ୍ସ୍ଯଃ ସ୍ଯାତ୍କ୍ଷୀରହାରୀ ବଲାକିକା । ଅନ୍ନଂ ପର୍ଯୁଷିତଂ ଵିପ୍ରେ ପ୍ରଦଦତ୍କୁବ୍ଜତାଂ ଵ୍ରଜେତ୍ ॥ ୨,୨.
ପାଣି ଚୋରି କଲେ ମାଛ ହୁଏ; ଦୁଧ ଚୋରି କଲେ ବକ ହୁଏ; ବ୍ରାହ୍ମଣ ବାସି ଖାଦ୍ୟ ଦେଲେ କୁବ୍ଜ ହୁଏ।
ଫଲାନି ହରତେ ଯସ୍ତୁ ସନ୍ତତିର୍ମ୍ରିଯତେ ଖଗ । ଅଦତ୍ତ୍ଵା ଭକ୍ଷ୍ଯମଶ୍ରାତି ହ୍ଯନପତ୍ଯୋ ଭଵେନ୍ନରଃ ॥ ୨,୨.
ଫଳ ଚୋରି କଲେ ପକ୍ଷୀ ଭାବେ ସନ୍ତାନ ମୃତ୍ୟୁ ହୁଏ; ଦେଇନଥିବା ଭୋଜନ ଖାଇଲେ ସନ୍ତାନହୀନ ହୁଏ।
ପ୍ରଵଜ୍ଯାଗମନାଦ୍ରାଜନ୍ ଭଵେନ୍ମରୁପିଶାଚକଃ । ଚାତକୋ ଜଲହର୍ତା ସ୍ଯାଜ୍ଜନ୍ମାନ୍ଧଃ ପୁଂସ୍ତକଂ ହରନ୍ ॥ ୨,୨.
ହେ ରାଜା, ସନ୍ନ୍ୟାସ ନେଇ ପୁଣି ଘରକୁ ଫେରିଲେ ପିଶାଚ ହୁଏ; ପାଣି ଚୋରି କଲେ ଚାତକ ହୁଏ; ପୁସ୍ତକ ଚୋରି କଲେ ଜନ୍ମଠାରୁ ଅନ୍ଧ ହୁଏ।
ପ୍ରତିଶ୍ରୁତ୍ଯ ଦ୍ଵିଜେଭ୍ଯୋର୍ଽଥମଦଦଜ୍ଜମ୍ବୁକୋ ଭଵେତ୍ । ପରିଵାଦାଦିଜାତୀନାଂ ଲଭତେ କାଚ୍ଛପୀଂ ତନୁମ୍ ॥ ୨,୨.
ଯେଉଁମାନେ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଧନ ଦେବାକୁ ପ୍ରତିଶ୍ରୁତି ଦେଇ ଦେଇନାହାନ୍ତି, ସେମାନେ ଶିଆଳ ହୋଇ ଜନ୍ମନେଇଥାନ୍ତି । ଯେଉଁମାନେ ଅପବାଦ ଓ ଏହା ପରି ଦୁଷ୍କର୍ମରେ ଜନ୍ମ ନେଇଛନ୍ତି, ସେମାନେ କଚ୍ଛପ ଶରୀର ପାଆନ୍ତି ।
ଦୁର୍ଭଗଃ ଫଲଵିକ୍ରେତା ଵୃକଶ୍ଚ ଵୃଷଲୀପତିଃ । ମାର୍ଜାରୋଽଗ୍ନିଂ ପଦା ସ୍ପୃଷ୍ଟ୍ଵା ରୋଗଵାନ୍ପରମାଂସଭୁକ୍ ॥ ୨,୨.
ଅଭାଗା ଫଳ ବିକ୍ରେତା, ବଘ, ନିମ୍ନଜାତି ଜନନୀର ସ୍ୱାମୀ, ଯେଉଁ ବିଲେଇ ପାଏଁ ଅଗ୍ନି ଛୁଏ, ଓ ଯେଉଁମାନେ ପର ମାଂସ ଖାଆନ୍ତି—ସେମାନେ ସବୁ ରୋଗରେ ପୀଡ଼ିତ ହୁଅନ୍ତି ।
ଜଲପ୍ରସ୍ତ୍ରଵଣଂ ଯସ୍ତୁ ଭିନ୍ଦ୍ଯାନ୍ମତ୍ସ୍ଯୋ ଭଵେନ୍ନରଃ । ହରେଃ କଥାଂ ନ ଶୃଣ୍ଵନ୍ତି ଯେ ନ ସାଧୁଜନସ୍ତଵମ୍ ॥ ୨,୨.
ଯେଉଁ ମଣିଷ ଜଳ ଚାନେଲ ଭାଙ୍ଗିଦେଇଥାଏ, ସେ ମାଛ ହୋଇ ଜନ୍ମନେଇଥାଏ । ଯେଉଁମାନେ ହରିଙ୍କ କଥା କିମ୍ବା ସଜ୍ଜନଙ୍କ ସ୍ତୁତି ଶୁଣନ୍ତି ନାହିଁ, ସେମାନେ କେବେ ଭଲ ଲୋକ ମାନ୍ୟ ହୁଅନ୍ତି ନାହିଁ ।
ତାନ୍ନରାନ୍କର୍ଣମୂଲୋଽଯଂ ଵ୍ଯାପ୍ନୁଯାନ୍ନେତରାଞ୍ଜନାନ୍ । ପରସ୍ଯାନନସଂସ୍ଥଂ ଯୋ ଗ୍ରାସଂ ହରି ମନ୍ଦଧୀଃ ॥ ୨,୨.
ଏହି କାନର ମୂଳ ଯେଉଁମାନେ ଶୁଣନ୍ତି ନାହିଁ ସେମାନଙ୍କୁ ପୀଡ଼ା ଦେଇଥାଏ । ଯେଉଁ ମୂଢ଼ ମଣିଷ ପରର ମୁହଁରୁ ଖାଦ୍ୟ ଛିନିନେଇଥାଏ, ସେ ବାନର ହୋଇ ଜନ୍ମନେଇଥାଏ ।
ଦେଵୋପକରଣାନ୍ଯେନଂ ଗଣ୍ଡମାଲିନମୀହତେ । ଦମ୍ଭେନାଚରତେ ଧର୍ମଂ ଗଜଚର୍ମା ଭଵେତ୍ତୁ ସଃ ॥ ୨,୨.
ଯେଉଁମାନେ ଦେବତାଙ୍କ ପାଇଁ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଉପକରଣ ଲୋଭ କରନ୍ତି କିମ୍ବା ଢୋଙ୍ଗରେ ଧର୍ମ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ହାତୀ ଚର୍ମ ପିନ୍ଧିଥିବା ଭଳି ହୋଇ ଜନ୍ମନେଇଥାନ୍ତି ।
ଶିରୋଽର୍ତିପ୍ରମୁଖା ରୋଗା ଯାନ୍ତି ଵିଶ୍ଵାସଘାତକମ୍ । ଲିଙ୍ଗପୀଡୀ ଶିଵସ୍ଵଂ ଚ ଶିଵନିର୍ମାଲ୍ଯମେଵ ଚ ॥ ୨,୨.
ଯେଉଁମାନେ ବିଶ୍ୱାସ ଭଙ୍ଗ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ମୁଣ୍ଡ ବେଦନା ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ମୁଖ୍ୟ ରୋଗରେ ପୀଡ଼ିତ ହୁଅନ୍ତି । ଯେଉଁମାନେ ଲିଙ୍ଗ, ଶିବଙ୍କ ସମ୍ପତ୍ତି କିମ୍ବା ଶିବଙ୍କ ପବିତ୍ର ଅବଶେଷକୁ କ୍ଷତି କରନ୍ତି, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ଦୁଃଖ ଭୋଗନ୍ତି ।
ସ୍ତ୍ରିଯୋଽପ୍ଯନେନ ମାର୍ଗେଣ ହୃତ୍ଵା ଦୋଷମଵାପ୍ନୁଯୁଃ । ଏତେଷାମେଵ ଜନ୍ତୂନାଂ ଭାର୍ଯାତ୍ଵମୁପଜାଯତେ ॥ ୨,୨.
ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ମଧ୍ୟ ଏହି ପଥ ଅନୁସରି ଏପରି ଦୋଷ କଲେ ପାପରେ ଲିପ୍ତ ହୁଅନ୍ତି । ସେମାନେ ଏହି ପୂର୍ବ ଉଲ୍ଲେଖିତ ପଶୁମାନଙ୍କର ଭାର୍ଯ୍ୟା ଭାବେ ଜନ୍ମନେଇଥାନ୍ତି ।
ଭୋଗାନ୍ତେ ନରକସ୍ଯୈତତ୍ସର୍ଵମିତ୍ଯଵଧାରଯ । ଖଘ ପ୍ରଦର୍ଶ୍ଯମେତତ୍ତୁ ମଯୋକ୍ତଂ ତେ ସମାସତଃ । ଦ୍ରଵ୍ଯପ୍ରକାରା ହି ଯଥା ତଥୈଵ ପ୍ରାଣିଜାତଯଃ ॥ ୨,୨.
ଭୋଗ ଶେଷରେ ଏହି ସମସ୍ତ ଦୁଃଖ ନରକରେ ମିଳେ ବୋଲି ଜାଣ । ହେ ପକ୍ଷୀ, ମୁଁ ତୋତେ ସାରଂଶରେ ଏହା ଦେଖାଇଲି । ଯେପରି ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ଦ୍ରବ୍ୟ ଅଛି, ସେପରି ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ପ୍ରାଣୀ ଜନ୍ମ ମଧ୍ୟ ଅଛି ।
ଏଵଂ ଵିଚିତ୍ରୈର୍ନିଜକର୍ମଭିର୍ନୃଣାଂ ସୁଖସ୍ଯ ଦୁଃ ଖସ୍ଯ ଚ ଜନ୍ମନାମପି । ଵୈଚିତ୍ର୍ଯମୁକ୍ତଂ ଶୁଭକର୍ମତଃ ଶୁଭଂ ତଥାଶୁଭାଚ୍ଚାଶୁଭମୀରଯନ୍ତି ॥ ୨,୨.
ଏଭଳି ନିଜ ନିଜ କର୍ମ ଦ୍ୱାରା ମଣିଷମାନେ ଜନ୍ମରେ ସୁଖ ଓ ଦୁଃଖର ବିଭିନ୍ନତା ଅନୁଭବ କରନ୍ତି । ଭଲ କର୍ମରୁ ଭଲ ଫଳ ଓ ଖରାପ କର୍ମରୁ ଖରାପ ଫଳ ମିଳେ ।
ଏତତ୍ତେ ସର୍ଵଂମାଖ୍ଯାତଂ ଯତ୍ପୃଷ୍ଟୋଽହମିହ ତ୍ଵଯା ॥ ୨,୨.
ତୁମେ ଯାହା ପଚାରିଥିଲ, ମୁଁ ଏଠାରେ ସମସ୍ତ କଥା ତୁମକୁ କହିଦେଲି ।
ଶ୍ରୀଗରୁଡମହାପୁରାଣମ୍ ୩ ସୂତ ଉଵାଚ । ଏଵମୁତ୍ସାହିତଃ ପକ୍ଷୀ ସ୍ଵରୂପଂ ନିରଯସ୍ଯ ତୁ । ପପ୍ରଚ୍ଛନରକାଣ୍ଯେଵଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଚୋତ୍କୂଲିତାନ୍ତରଃ ॥ ୨,୩.
ସୂତ ଉଚ୍ଚାରଣ କଲେ: ଏଭଳି ଉତ୍ସାହିତ ହୋଇ, ପକ୍ଷୀ ଏହି କଥା ଶୁଣି ମନରେ ଉତ୍କଣ୍ଠିତ ହୋଇ, ନରକର ରୂପ ବିଷୟରେ ପଚାରିଲେ ।
ଗରୁଡ ଉଵାଚ । ନରକାଣାଂ ସ୍ଵରୂପଂ ମେ ଵଦ ଯେଷୁ ଵିକର୍ମିଣଃ । ପାତ୍ଯନ୍ତେ ଦୁଃ ଖଭୂଯିଷ୍ଠାସ୍ତେଷାଂ ଭେଦାଂଶ୍ଚ କୀର୍ତଯ ॥ ୨,୩.
ଗରୁଡ଼ ପଚାରିଲେ: ଯେଉଁ ନରକରେ ପାପୀମାନେ ପକେଇଦିଯାନ୍ତି, ସେହି ନରକର ରୂପ ଓ ପ୍ରକାର ବିଷୟରେ ମୋତେ କୁହ ।
ଶ୍ରୀଭଗଵାନୁଵାଚ । ନରକାଣାଂ ସହସ୍ରାଣି ଵର୍ତନ୍ତେ ହ୍ଯରୁଣାନୁଜ । ଶକ୍ଯଂ ଵିସ୍ତରତୋ ନୈଵ ଵକ୍ତୁଂ ପ୍ରାଧାନ୍ଯତୋ ବ୍ରୁଵେ ॥ ୨,୩.
ଭଗବାନ କହିଲେ: ହେ ଅରୁଣଙ୍କ ଭାଇ, ହଜାର ହଜାର ନରକ ଅଛି । ସମସ୍ତଙ୍କ ବିସ୍ତୃତ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିପାରିବି ନାହିଁ, କିନ୍ତୁ ମୁଁ ପ୍ରଧାନ ଗୁଡ଼ିକୁ କହିବି ।
ରୌରଵଂ ନାମ ନରକଂ ମୁଖ୍ଯଂ ତଦ୍ଵୈନିବୋଧ ମେ । ରୌରଵେ କୂଟସାକ୍ଷୀ ତୁ ଯାତି ଯଶ୍ଚାନୃତୀ ନରଃ ॥ ୨,୩.
ମୋ ଠାରୁ ଜାଣ, ରୌରବ ନାମକ ନରକ ସବୁଠାରୁ ପ୍ରଧାନ । ଏହି ରୌରବରେ ମିଥ୍ୟା ସାକ୍ଷୀ ଓ ମିଥ୍ୟାବାଦୀମାନେ ପକାଯାନ୍ତି ।