ଗରୁଡପୁରାଣମ୍

ମାନୁଷତ୍ଵଂ ପଶୁତ୍ଵଂ ଚ ପକ୍ଷିତ୍ଵାଦ୍ଯତିଦୁଃ ଖଦମ୍ । କର୍ମଣାଂ ତାରତମ୍ଯେନ ଭଵତୀହ ଖଗେଶ୍ଵର ॥ ୨,୨.

ମଣିଷ, ପଶୁ କିମ୍ବା ପକ୍ଷୀ ହେବାରେ ବଡ଼ ଦୁଃଖ ମିଳେ; କର୍ମର ଭିନ୍ନତା ଦ୍ୱାରା ଏହି ଘଟେ, ହେ ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ।

ଅତ୍ର ତେ କୀର୍ତଯିଷ୍ଯାମି ଵିପାକଂ କର୍ମଣାମହମ୍ । ଵୈଚିତ୍ର୍ଯସ୍ଯ ସ୍ପୁଟତ୍ଵାଯଯୈର୍ଜୋଵଃ ସଂସରତ୍ଯଯମ୍ ॥ ୨,୨.

ଏଠି ମୁଁ କର୍ମର ଫଳ କୁହିବି, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ବିଭିନ୍ନତା ସ୍ପଷ୍ଟ ହେବ, ଏହି ପ୍ରାଣୀ କିପରି ସଂସାରେ ଘୁରୁଛି ।

ମହାପାତକଜାନ୍ଘୋରାନ୍ନରକାନ୍ପ୍ରାପ୍ଯ ଦାରୁଣାନ୍ । କର୍ମକ୍ଷଯାତ୍ପ୍ରଜାଯନ୍ତେ ମହାପାତକିନଃ କ୍ଷିତୌ ॥ ୨,୨.

ବଡ଼ ପାପରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ଭୟଙ୍କର ନରକକୁ ପହଞ୍ଚି, କର୍ମ ଶେଷ ହେଲେ, ବଡ଼ ପାପୀମାନେ ପୃଥିବୀରେ ଜନ୍ମ ନେଇଥାନ୍ତି ।

ଜାଯନ୍ତେ ଲକ୍ଷଣୈର୍ଯୈସ୍ତୁତାନି ମେ ଶୃଣୁ ସତ୍ତମ । ମୃଗାଶ୍ଵସୂକରୋଷ୍ଟ୍ରାଣାଂ ବ୍ରହ୍ମହା ଯୋନିମୃଚ୍ଛତି ॥ ୨,୨.

ସେମାନେ ଯେଉଁ ଚିହ୍ନରେ ଜନ୍ମ ନେଇଥାନ୍ତି, ମୁଁ ଯାହା ପ୍ରଶଂସା କରିଛି, ତାହା ଶୁଣ; ବ୍ରାହ୍ମଣ ହତ୍ୟାକାରୀ ମୃଗ, ଘୋଡ଼ା, ଶୁଅଁ କିମ୍ବା ଉଠର ଗର୍ଭକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ ।

କୃମିକୀଟପତଙ୍ଗତ୍ଵଂ ସ୍ଵର୍ଣହାରୀ ସମାପ୍ନୁଯାତ୍ । ତୃଣଗୁଲ୍ମତାତ୍ଵଂ ଚ କ୍ରମଶୋ ଗୁରୁତଲ୍ପଗଃ ॥ ୨,୨.

ସୁନା ଚୋର କୀଟ, ପୋକା କିମ୍ବା ପତଙ୍ଗ ହୁଏ; ଗୁରୁଙ୍କ ଶଯ୍ୟା ଭଙ୍ଗ କରିଥିବା ଲୋକ କ୍ରମେ ଘାସ କିମ୍ବା ଝାଡ଼ି ହୁଏ ।

ବ୍ରହ୍ମହା କ୍ଷଯରୋଗୀ ସ୍ଯାତ୍ସୁରାପଃ ଶ୍ଯାଵଦନ୍ତକଃ । ହେମହାରୀ ତୁ କୁନଖୀ ଦୁଶ୍ଚର୍ମା ଗୁରୁତଲ୍ପଗଃ ॥ ୨,୨.

ବ୍ରାହ୍ମଣ ହତ୍ୟାକାରୀ କ୍ଷୟ ରୋଗୀ ହୁଏ; ମଦ ପିଇଥିବା ଲୋକର ଦାନ୍ତ କଳା ହୁଏ; ସୁନା ଚୋରର ନଖ ଓ ଚର୍ମ ଖରାପ ହୁଏ; ଗୁରୁଙ୍କ ଶଯ୍ୟା ଭଙ୍ଗ କରିଥିବା ଲୋକର ମଧ୍ୟ ଏହିପରି ହୁଏ ।

ଯୋ ଯେନ ସଂଵସତ୍ଯେଷାଂ ସ ତଲ୍ଲିଙ୍ଗୋଽଭିଜାଯତେ । ସଂଵତ୍ସରେଣ ପତତି ପତିତେନ ସହାଚରନ୍ ॥ ୨,୨.

ଏମାନଙ୍କ ସହିତ ଯିଏ ରହେ, ସେ ତାଙ୍କର ଚିହ୍ନ ନେଇ ଜନ୍ମ ନେଉଛି; ଏକ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ, ପତିତଙ୍କ ସହିତ ସେ ମଧ୍ୟ ପତିତ ହୁଏ ।

ସଂଲାପସ୍ପର୍ଶନିଃ ଶ୍ଵାସସହଯାନାଶନାସନାତ୍ । ଯାଜନାଧ୍ଯାପନାଦ୍ଯୌନାତ୍ପାପଂ ସଂକ୍ରମତେ ନୃଣାମ୍ ॥ ୨,୨.

ଆଲୋଚନା, ସ୍ପର୍ଶ, ସାଙ୍ଗରେ ଶ୍ୱାସ-ପ୍ରଶ୍ୱାସ, ଏକାସାଥିରେ ଖାଇବା-ପିଇବା, ପୂଜା କରିବା, ପଢ଼ାଇବା ଓ ଯୌନ ସମ୍ପର୍କ ମାଧ୍ୟମରେ ପାପ ଲୋକଙ୍କୁ ଚଳିଯାଏ।

ଗତ୍ଵା ଦାରାନ୍ପରେଷାଞ୍ଚ ବ୍ରହ୍ମସ୍ଵମପହୃତ୍ଯ ଚ । ଅରଣ୍ଯେ ନିର୍ଜନେ ଦେଶେ ଜାଯତେ ବ୍ରହ୍ମରାକ୍ଷସଃ ॥ ୨,୨.

ଅନ୍ୟର ଜନାନୀଙ୍କୁ ଗଲେ କିମ୍ବା ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କର ସମ୍ପତ୍ତି ନେଇଲେ, ସେ ଜଣେ ଜଙ୍ଗଲ ଏବଂ ଏକାନ୍ତ ସ୍ଥାନରେ ବ୍ରହ୍ମରାକ୍ଷସ ଭାବେ ଜନ୍ମ ନେଇଥାଏ।

ହୀନଜାତୌ ପ୍ରଜାଯେତ ରତ୍ନାନାମପହାରକଃ । ପତ୍ରଂ ଚ ଶାଖିନୋ ହୃତ୍ଵା ଗନ୍ଧାଂଶ୍ଛୁଚ୍ଛୁନ୍ଦରୀ ପୁମାନ୍ ॥ ୨,୨.

ମଣି ଚୋର କୁଳୀନ ନୁହେଁଥିବା ଜନ୍ମ ନେଇଥାଏ; ଗଛର ପତ୍ର ଚୋରି କରିଥିବା ଲୋକ ଶୁଚ୍ଛୁନ୍ଦରୀ ହୁଏ; ସୁଗନ୍ଧ ଚୋରି କରିଥିବା ପୁରୁଷ ମଧ୍ୟ ଶୁଚ୍ଛୁନ୍ଦରୀ ଭାବେ ଜନ୍ମ ନେଇଥାଏ।

ମୂଷକୋ ଧାନ୍ଯହାରୀ ସ୍ଯାଦ୍ଯାନମୁଷ୍ଟ୍ରଃ ଫଲଂ କପିଃ । ନିର୍ମନ୍ତ୍ରଭୋଜନାତ୍କାକୋ ଗୃଧ୍ରୋ ହୃତ୍ଵା ହ୍ଯୁପସ୍କରମ୍ ॥ ୨,୨.

ଧାନ ଚୋରି କଲେ ଉଠେ ଉଠେ ମୂଷ ହୁଏ; ଯାନ ଚୋରି କଲେ ଉଷ୍ଟ୍ର ହୁଏ; ଫଳ ଚୋରି କଲେ ବାନର ହୁଏ; ମନ୍ତ୍ର ବିନା ଭୋଜନ କଲେ କାଉଁ ହୁଏ; ଉପକରଣ ଚୋରି କଲେ ଗୃଧ୍ର ହୁଏ।

ମଧୁଦଂଶଃ ଫଲଂ ଗୃଧ୍ରୋ ଗାଂ ଗୋଧାଗ୍ନିଂ ବକସ୍ତଥା । ସ୍ଯାଚ୍ଛ୍ଵେତକୁଷ୍ଠୀ ସ୍ତ୍ରୀଵସ୍ତ୍ର ହ୍ଯରୁଚୀ ରସହାରକଃ ॥ ୨,୨.

ମଧୁ ଚୋରି କଲେ ମଧୁମକ୍ଷୀ ହୁଏ; ଫଳ ଚୋରି କଲେ ଗୃଧ୍ର ହୁଏ; ମାଟି ଚୋରି କଲେ ଗାଈ ହୁଏ; ଅଗ୍ନି ଚୋରି କଲେ ଗୋଧିକା ହୁଏ; ପାଣି ଚୋରି କଲେ ବକ ହୁଏ; ଜନାନୀଙ୍କ ପୋଷାକ ଚୋରି କଲେ ଧଳା କୁଷ୍ଠ ହୁଏ; ରସ ଚୋରି କଲେ ରୁଚିହୀନ ହୁଏ।

କାଂସ୍ଯହାରୀ ତୁ ହଂସଃ ସ୍ଯାତ୍ପରସ୍ଵସ୍ଯ ଚ ହାରକଃ । ଅପସ୍ମାରୀ ଗୁରୋର୍ହନ୍ତା କ୍ରୂରକୃଦ୍ଵାମନୋ ଭଵେତ୍ ॥ ୨,୨.

କାଂସା ଚୋରି କଲେ ହଂସ ହୁଏ; ଅନ୍ୟଙ୍କ ସମ୍ପତ୍ତି ଚୋରି କଲେ ବାମନ ହୁଏ; ଗୁରୁଙ୍କୁ ମାରିଲେ ଅପସ୍ମାର ହୁଏ; କ୍ରୂର କାମ କଲେ କ୍ରୂର ଲୋକ ହୁଏ।

ଧର୍ମପତ୍ନୀଂ ତ୍ଯଜଞ୍ଛବ୍ଦଵେଧୀ ପ୍ରାଣୀ ଭଵେତ୍କ୍ଷିତୌ । ଦେଵଵିପ୍ରସ୍ଵାପହାରୀ ପାଣ୍ଡୁରଃ ପରମାଂସଭୁକ୍ ॥ ୨,୨.

ଧର୍ମପତ୍ନୀକୁ ତ୍ୟାଗ କଲେ ଶବ୍ଦକୁ ସହଜରେ ଶୁଣିପାରୁଥିବା ପ୍ରାଣୀ ହୁଏ; ଦେବତା କିମ୍ବା ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ସମ୍ପତ୍ତି ଚୋରି କଲେ ଶରୀର ହଳଦିଆ ହୁଏ ଓ ବେଶି ମାଂସ ଖାଏ।

ଭକ୍ଷ୍ଯାଭକ୍ଷ୍ଯୋ ଗଣ୍ଡମାଲୀ ମହାରୋଗୀ ପ୍ରଜାଯତେ । ନ୍ଯାସାପହାରୀ କାଣଃ ସ୍ଯାସ୍ତ୍ରୀଜୀଵଃ ଖଞ୍ଜକୋ ଭଵେତ୍ ॥ ୨,୨.

ଅନୁଚିତ ଖାଦ୍ୟ ଖାଇଲେ ଗଣ୍ଡମାଳା ଓ ଭୟଙ୍କର ରୋଗ ହୁଏ; ଜମା ଚୋରି କଲେ ଏକ ଚକୁ ହୁଏ; ଜନାନୀ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରି ଜୀବନ ଯାପନ କଲେ ଖୋଞ୍ଚା ହୁଏ।

କୌମାରଦାରତ୍ଯାଗୀ ଚ ଦୁର୍ଭଗୋଽଥୈ କମିଷ୍ଟଭୁକ୍ । ଵାତଗୁଲ୍ମୀ ଵିପ୍ରଯୋଷିଦ୍ଗାମୀ ଵା ଜମ୍ବୁକୋ ଭଵେତ୍ ॥ ୨,୨.

ଯୁବାବସ୍ଥାରେ ଜନାନୀକୁ ତ୍ୟାଗ କଲେ ଅଭାଗା ଓ ଅପବିତ୍ର ଖାଦ୍ୟ ଖାଏ; ବାୟୁ ରୋଗ ଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଜନାନୀଙ୍କୁ ଗଲେ ସେ ଶିଆଳ ହୁଏ।

ଶଯ୍ଯାହର୍ତା କ୍ଷପଣକଃ ପତଙ୍ଗୋ ଵସ୍ତ୍ରହାରକଃ । ମାତ୍ସର୍ଯାଦପି ଜାତ୍ଯନ୍ଧୋ କପାଲୀ ଦୀପହାରକଃ ॥ ୨,୨.

ଶଯ୍ୟା ଚୋରି କଲେ କ୍ଷପଣକ ହୁଏ; ବସ୍ତ୍ର ଚୋରି କଲେ ପତଙ୍ଗ ହୁଏ; ଇର୍ଷ୍ୟାରେ ଅନ୍ଧ ହେଲେ କପାଳୀ ହୁଏ; ଦୀପ ଚୋରି କଲେ ଜନ୍ମଠାରୁ ଅନ୍ଧ ହୁଏ।

କୌଶିକୋ ମିତ୍ରହନ୍ତା ଚ କ୍ଷଯୀ ପିତ୍ରାଦିନିନ୍ଦକଃ । ସ୍ଖଲଦ୍ଵାଗନୃତଵାଦୀ କୂଟସାକ୍ଷୀ ଜଲୋଦରୀ ॥ ୨,୨.

ତନ୍ତୁବାୟ ମିତ୍ର ହନ୍ତା ହୁଏ; ଶରୀର ଶୁଖିଗଲେ ପିତା ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ଉପରେ ଅପମାନ କରେ; ଭୁଲ୍ କିମ୍ବା ମିଥ୍ୟା କଥା କହିଲେ ଭୁଲ୍ ସାକ୍ଷୀ ଓ ଜଳୋଦର ହୁଏ।

ମଶକଃ ସୋଽଥ ଚଛିନ୍ନୋଷ୍ଠୋ ଵିଵାହେ ଵିଘ୍ନକୃଦ୍ଭଵେତ୍ । ସ୍ଯାଦ୍ଵାଥ ଵୃଷଲଃ ସୋଽଯଂ ଚତ୍ଵରେ ଵୈ ଵିଣ୍ମୂତ୍ରକୃତ୍ ॥ ୨,୨.

ବିବାହରେ ବାଧା ଦେଇଥିବା ଲୋକ ମଶା ହୁଏ; ଫାଟିଯାଇଥିବା ଠୋଠ ଥିଲେ ବିପଦ ଘଟାଇଥାଏ; ନିମ୍ନଜାତି ଲୋକ ଚକର ମଧ୍ୟରେ ପେଶାବ ଓ ପଖାନ୍ଡ କରେ।

ମୂତ୍ରକୃଚ୍ଛ୍ରୀ ଦୂଷକସ୍ତୁ କନ୍ଯାଯାଃ କ୍ଲୀବତାମିଯାତ୍ । ଦ୍ଵୀପୀ ସ୍ଯାଦ୍ଵେଦଵିକ୍ରେତା ଵରାହୋଽଯାଜ୍ଯଯାଜକଃ ॥ ୨,୨.

ମୁତ୍ର ଦୂଷଣ କରିଥିବା ଲୋକ ଜନାନୀ ପ୍ରତି ଅସମର୍ଥ ହୁଏ; ବେଦ ଚୋରି କଲେ ଶିଆଳ ହୁଏ; ଅନୁମତି ବିନା ଯଜ୍ଞ କଲେ ବନ୍ଦର ହୁଏ।

ଯତସ୍ତତୋଽଶ୍ରନ୍ମାର୍ଜାରୋ ଖଦ୍ଯୋତୋ ଵହଦାହକଃ । କୃମିଃ ପର୍ଯୁଷିତାଦଃ ସ୍ଯାନ୍ମତ୍ସରୀ ଭ୍ରମରୋ ଭଵେତ୍ ॥ ୨,୨.

ଅବଶିଷ୍ଟ ଖାଇଲେ ବିଲାଇ ହୁଏ; ଅଗ୍ନି ବୋହିଲେ ଜୁଗନ୍ତି ହୁଏ; ବାସି ଖାଦ୍ୟ ଖାଇଲେ କୀଟ ହୁଏ; ଇର୍ଷ୍ୟା କରିଥିବା ଲୋକ ମଧୁମକ୍ଷୀ ହୁଏ।

ଅଗ୍ନ୍ଯୁତ୍ସାଦୀ ତୁ କୁଷ୍ଠୀ ସ୍ଯାଦଦତ୍ତାଽଦାନତୋ ଵୃଷଃ । ସର୍ପୋ ଗୋହାରକୋଽନ୍ନସ୍ଯ ହାରକଃ ସ୍ଯାଦଜୀର୍ଣଵାନ୍ ॥ ୨,୨.

ଅଗ୍ନି ନଷ୍ଟ କଲେ କୁଷ୍ଠ ହୁଏ; ଅନ୍ୟର ଦିଆଯାଇନଥିବା ଜିନିଷ ନେଲେ ବୃଷଭ ହୁଏ; ଗାଈ ଚୋରି କଲେ ସାପ ହୁଏ; ଅନ୍ନ ଚୋରି କଲେ ଅଜୀର୍ଣ୍ଣ ହୁଏ।

ଜଲହାରୀ ତୁ ମତ୍ସ୍ଯଃ ସ୍ଯାତ୍କ୍ଷୀରହାରୀ ବଲାକିକା । ଅନ୍ନଂ ପର୍ଯୁଷିତଂ ଵିପ୍ରେ ପ୍ରଦଦତ୍କୁବ୍ଜତାଂ ଵ୍ରଜେତ୍ ॥ ୨,୨.

ପାଣି ଚୋରି କଲେ ମାଛ ହୁଏ; ଦୁଧ ଚୋରି କଲେ ବକ ହୁଏ; ବ୍ରାହ୍ମଣ ବାସି ଖାଦ୍ୟ ଦେଲେ କୁବ୍ଜ ହୁଏ।

ଫଲାନି ହରତେ ଯସ୍ତୁ ସନ୍ତତିର୍ମ୍ରିଯତେ ଖଗ । ଅଦତ୍ତ୍ଵା ଭକ୍ଷ୍ଯମଶ୍ରାତି ହ୍ଯନପତ୍ଯୋ ଭଵେନ୍ନରଃ ॥ ୨,୨.

ଫଳ ଚୋରି କଲେ ପକ୍ଷୀ ଭାବେ ସନ୍ତାନ ମୃତ୍ୟୁ ହୁଏ; ଦେଇନଥିବା ଭୋଜନ ଖାଇଲେ ସନ୍ତାନହୀନ ହୁଏ।

ପ୍ରଵଜ୍ଯାଗମନାଦ୍ରାଜନ୍ ଭଵେନ୍ମରୁପିଶାଚକଃ । ଚାତକୋ ଜଲହର୍ତା ସ୍ଯାଜ୍ଜନ୍ମାନ୍ଧଃ ପୁଂସ୍ତକଂ ହରନ୍ ॥ ୨,୨.

ହେ ରାଜା, ସନ୍ନ୍ୟାସ ନେଇ ପୁଣି ଘରକୁ ଫେରିଲେ ପିଶାଚ ହୁଏ; ପାଣି ଚୋରି କଲେ ଚାତକ ହୁଏ; ପୁସ୍ତକ ଚୋରି କଲେ ଜନ୍ମଠାରୁ ଅନ୍ଧ ହୁଏ।

ପ୍ରତିଶ୍ରୁତ୍ଯ ଦ୍ଵିଜେଭ୍ଯୋର୍ଽଥମଦଦଜ୍ଜମ୍ବୁକୋ ଭଵେତ୍ । ପରିଵାଦାଦିଜାତୀନାଂ ଲଭତେ କାଚ୍ଛପୀଂ ତନୁମ୍ ॥ ୨,୨.

ଯେଉଁମାନେ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଧନ ଦେବାକୁ ପ୍ରତିଶ୍ରୁତି ଦେଇ ଦେଇନାହାନ୍ତି, ସେମାନେ ଶିଆଳ ହୋଇ ଜନ୍ମନେଇଥାନ୍ତି । ଯେଉଁମାନେ ଅପବାଦ ଓ ଏହା ପରି ଦୁଷ୍କର୍ମରେ ଜନ୍ମ ନେଇଛନ୍ତି, ସେମାନେ କଚ୍ଛପ ଶରୀର ପାଆନ୍ତି ।

ଦୁର୍ଭଗଃ ଫଲଵିକ୍ରେତା ଵୃକଶ୍ଚ ଵୃଷଲୀପତିଃ । ମାର୍ଜାରୋଽଗ୍ନିଂ ପଦା ସ୍ପୃଷ୍ଟ୍ଵା ରୋଗଵାନ୍ପରମାଂସଭୁକ୍ ॥ ୨,୨.

ଅଭାଗା ଫଳ ବିକ୍ରେତା, ବଘ, ନିମ୍ନଜାତି ଜନନୀର ସ୍ୱାମୀ, ଯେଉଁ ବିଲେଇ ପାଏଁ ଅଗ୍ନି ଛୁଏ, ଓ ଯେଉଁମାନେ ପର ମାଂସ ଖାଆନ୍ତି—ସେମାନେ ସବୁ ରୋଗରେ ପୀଡ଼ିତ ହୁଅନ୍ତି ।

ଜଲପ୍ରସ୍ତ୍ରଵଣଂ ଯସ୍ତୁ ଭିନ୍ଦ୍ଯାନ୍ମତ୍ସ୍ଯୋ ଭଵେନ୍ନରଃ । ହରେଃ କଥାଂ ନ ଶୃଣ୍ଵନ୍ତି ଯେ ନ ସାଧୁଜନସ୍ତଵମ୍ ॥ ୨,୨.

ଯେଉଁ ମଣିଷ ଜଳ ଚାନେଲ ଭାଙ୍ଗିଦେଇଥାଏ, ସେ ମାଛ ହୋଇ ଜନ୍ମନେଇଥାଏ । ଯେଉଁମାନେ ହରିଙ୍କ କଥା କିମ୍ବା ସଜ୍ଜନଙ୍କ ସ୍ତୁତି ଶୁଣନ୍ତି ନାହିଁ, ସେମାନେ କେବେ ଭଲ ଲୋକ ମାନ୍ୟ ହୁଅନ୍ତି ନାହିଁ ।

ତାନ୍ନରାନ୍କର୍ଣମୂଲୋଽଯଂ ଵ୍ଯାପ୍ନୁଯାନ୍ନେତରାଞ୍ଜନାନ୍ । ପରସ୍ଯାନନସଂସ୍ଥଂ ଯୋ ଗ୍ରାସଂ ହରି ମନ୍ଦଧୀଃ ॥ ୨,୨.

ଏହି କାନର ମୂଳ ଯେଉଁମାନେ ଶୁଣନ୍ତି ନାହିଁ ସେମାନଙ୍କୁ ପୀଡ଼ା ଦେଇଥାଏ । ଯେଉଁ ମୂଢ଼ ମଣିଷ ପରର ମୁହଁରୁ ଖାଦ୍ୟ ଛିନିନେଇଥାଏ, ସେ ବାନର ହୋଇ ଜନ୍ମନେଇଥାଏ ।