ଗରୁଡପୁରାଣମ୍

ଯୈର୍ନାନୃତାନି ଚୋକ୍ତାନି ପ୍ରୀତିଭେଦଃ କୃତୋ ନ ଚ । ଆସ୍ତିକଃ ଶ୍ରଦ୍ଦଧାନଶ୍ଚ ସ ସୁଖଂ ମୃତ୍ଯୁମୃଚ୍ଛତି ॥ ୨,୨.

ଯେଉଁମାନେ ମିଥ୍ୟା କଥା କହନ୍ତି ନାହିଁ, ମିଳନରେ ଭାଙ୍ଗାଳି ନାହିଁ, ଆସ୍ଥାବାନ୍ ଓ ଶ୍ରଦ୍ଧାଳୁ ଅଛନ୍ତି, ସେମାନେ ଶାନ୍ତିରେ ମୃତ୍ୟୁକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି ।

ଯୋ ନ କାମାନ୍ନ ସଂରଂଭାନ୍ନ ଦ୍ଵେଷାଦ୍ଧର୍ମମୁତ୍ସୃଜେତ୍ । ଯଥୋକ୍ତକାରୀ ସୌମ୍ଯଶ୍ଚ ସ ସୁଖଂ ମୃତ୍ଯୁମୃଚ୍ଛତି ॥ ୨,୨.

ଯିଏ ଆସା, କ୍ରୋଧ କିମ୍ବା ଘୃଣାରେ ଧର୍ମକୁ ଛାଡ଼ି ନାହିଁ, ଯଥାବିଧି କାମ କରେ ଓ ମୃଦୁ ଅଛି, ସେ ମଧୁର ଭାବେ ମୃତ୍ୟୁକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ ।

ମୋହଜ୍ଞାନପ୍ରଦାତାରଃ ପ୍ରାପ୍ନୁଵନ୍ତି ମହତ୍ତମଃ । କୂଟସାକ୍ଷୀ ମୃଷାଵାଦୀ ଯେ ଚ ଵିଶ୍ଵାସଘାତକାଃ ॥ ୨,୨.

ଯେଉଁମାନେ ଭ୍ରମରେ ଭୁଲ ଜ୍ଞାନ ଦେଉଛନ୍ତି, ମିଥ୍ୟା ସାକ୍ଷୀ ଦେଉଛନ୍ତି, ମିଥ୍ୟା କଥା କହନ୍ତି ଓ ଭରସା ଭଙ୍ଗ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ଘନ ଅନ୍ଧକାରକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି ।

ତେ ମୋହଂ ମୃତ୍ଯୁମୃଚ୍ଛନ୍ତି ତଥା ଯେ ଵେଦନିନ୍ଦକାଃ । ଵିଭୀଷକାଃ ପୂତିଗନ୍ଧା ଯଷ୍ଟିମୁଦ୍ଗରପାଣଯଃ ॥ ୨,୨.

ସେମାନେ ଭ୍ରମରେ ମୃତ୍ୟୁକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି; ଏହିପରି ଯେଉଁମାନେ ବେଦକୁ ନିନ୍ଦା କରନ୍ତି, ଅନ୍ୟମାନଙ୍କୁ ଭୟ ଦେଉଛନ୍ତି, ଦୁର୍ଗନ୍ଧ ଦେଉଛନ୍ତି, ଲାଠି କିମ୍ବା ଗଦା ଧରିଛନ୍ତି, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ।

ଆଗଚ୍ଛନ୍ତି ଦୁରାତ୍ମାନୋ ଯମସ୍ଯ ପୁରୁଷାସ୍ତଦା । ପ୍ରାପ୍ତେ ତ୍ଵୀଦୃକ୍ପଥେ ଘୋରେ ଜାଯତେ ତସ୍ଯ ଵେପଥୁଃ ॥ ୨,୨.

ତାପରେ ଦୁଷ୍ଟ ଆତ୍ମାମାନେ, ଯମଙ୍କର ଦୂତମାନେ ଆସନ୍ତି; ଏପରି ଭୟଙ୍କର ରାସ୍ତାକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ, ତାଙ୍କ ଭିତରେ କମ୍ପନ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ ।

କ୍ରନ୍ଦତ୍ଯଵିରତଂ ସୋଽପି ପିତୃମାତୃସୁତାନପି । ସାସ୍ଯ ଵାଗସ୍ଫୁଟା ଯତ୍ନେନୈକଵର୍ଣା ଵିଭାସତେ ॥ ୨,୨.

ସେ ଅବିରତ କାନ୍ଦେ, ବାପା, ମାଆ, ପିଲାମାନେ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ; ତାଙ୍କର କଥା, ବଡ଼ ଚେଷ୍ଟାରେ, ଏକ ଅକ୍ଷର ମାତ୍ର ସ୍ପଷ୍ଟ ହୁଏ ।

ଦୃଷ୍ଟିର୍ଵୈ ଭ୍ରାମ୍ଯତେ ତ୍ରାସାଚ୍ଛ୍ଵାସାଚ୍ଛୁଷ୍ଯତି ଚାନନମ୍ । ସ ତତୋ ଵେଦନାଵିଷ୍ଟସ୍ତଚ୍ଛରୀରଂ ଵିମୁଞ୍ଚତି ॥ ୨,୨.

ଭୟରେ ତାଙ୍କର ଦୃଷ୍ଟି ଘୂରେ, ଶ୍ୱାସ ନେବାରୁ ମୁଁହ ଶୁଷ୍କ ହୁଏ; ଏପରି ଯନ୍ତ୍ରଣାରେ ତିନି, ସେ ଶରୀରକୁ ଛାଡ଼ି ଦିଏ ।

ଅସ୍ପୃଶ୍ଯଂ କୁତ୍ସନୀଯଂ ଚ ତତ୍କ୍ଷଣାଦେଵ ଜାଯତେ । ଉକ୍ତଂ ମୃତ୍ଯୋଃ ସ୍ଵରୂପଂ ତୁ ପ୍ରସଙ୍ଗାଦନ୍ଯଦପ୍ଯଥ ॥ ୨,୨.

ସେଇ ଶରୀର ତୁରନ୍ତ ଅସ୍ପୃଶ୍ୟ ଓ ଘୃଣିତ ହୁଏ; ଏଭଳି ମୃତ୍ୟୁର ସ୍ୱରୂପ ବର୍ଣ୍ଣନା ହେଲା, ଏବେ ଅନ୍ୟ କଥା କୁହାଯିବ ।

ଵୈଚିତ୍ର୍ଯସ୍ଯୋତ୍ତରଂ ପ୍ରଶ୍ରେ ଦ୍ଵିତୀଯସ୍ଯ ଵଦାମି ତେ । କର୍ମଣାଂ ପ୍ରାକ୍ତନାନାଂ ତୁ ତଦସତ୍ତ୍ଵେନଂ ଭଦେତଃ ॥ ୨,୨.

ବିଭିନ୍ନତା ବିଷୟରେ ଦ୍ୱିତୀୟ ପ୍ରଶ୍ନର ଉତ୍ତର ଏବେ କହିବି; ପୂର୍ବ କର୍ମର ଥିବା କିମ୍ବା ନଥିବା ଦ୍ୱାରା, ହେ ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ ।

ଭଵେଦ୍ଭୋଗସ୍ଯ ଵୈଚିତ୍ର୍ଯଂ ଭ୍ରାମ୍ଯତାଂ ପ୍ରାଣିନାମିହ । ଦେଵତ୍ଵମସୁରତ୍ଵଂ ଚ ଯକ୍ଷତ୍ଵାଦିସୁଖପ୍ରଦମ୍ ॥ ୨,୨.

ଏଠାରେ ଘୁରୁଥିବା ପ୍ରାଣୀମାନେ ଭୋଗରେ ବିଭିନ୍ନତା ଦେଖନ୍ତି; ଦେବତା, ଅସୁର, କିମ୍ବା ଯକ୍ଷ ହେଲେ ସୁଖ ମିଳେ ।

ମାନୁଷତ୍ଵଂ ପଶୁତ୍ଵଂ ଚ ପକ୍ଷିତ୍ଵାଦ୍ଯତିଦୁଃ ଖଦମ୍ । କର୍ମଣାଂ ତାରତମ୍ଯେନ ଭଵତୀହ ଖଗେଶ୍ଵର ॥ ୨,୨.

ମଣିଷ, ପଶୁ କିମ୍ବା ପକ୍ଷୀ ହେବାରେ ବଡ଼ ଦୁଃଖ ମିଳେ; କର୍ମର ଭିନ୍ନତା ଦ୍ୱାରା ଏହି ଘଟେ, ହେ ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ।

ଅତ୍ର ତେ କୀର୍ତଯିଷ୍ଯାମି ଵିପାକଂ କର୍ମଣାମହମ୍ । ଵୈଚିତ୍ର୍ଯସ୍ଯ ସ୍ପୁଟତ୍ଵାଯଯୈର୍ଜୋଵଃ ସଂସରତ୍ଯଯମ୍ ॥ ୨,୨.

ଏଠି ମୁଁ କର୍ମର ଫଳ କୁହିବି, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ବିଭିନ୍ନତା ସ୍ପଷ୍ଟ ହେବ, ଏହି ପ୍ରାଣୀ କିପରି ସଂସାରେ ଘୁରୁଛି ।

ମହାପାତକଜାନ୍ଘୋରାନ୍ନରକାନ୍ପ୍ରାପ୍ଯ ଦାରୁଣାନ୍ । କର୍ମକ୍ଷଯାତ୍ପ୍ରଜାଯନ୍ତେ ମହାପାତକିନଃ କ୍ଷିତୌ ॥ ୨,୨.

ବଡ଼ ପାପରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ଭୟଙ୍କର ନରକକୁ ପହଞ୍ଚି, କର୍ମ ଶେଷ ହେଲେ, ବଡ଼ ପାପୀମାନେ ପୃଥିବୀରେ ଜନ୍ମ ନେଇଥାନ୍ତି ।

ଜାଯନ୍ତେ ଲକ୍ଷଣୈର୍ଯୈସ୍ତୁତାନି ମେ ଶୃଣୁ ସତ୍ତମ । ମୃଗାଶ୍ଵସୂକରୋଷ୍ଟ୍ରାଣାଂ ବ୍ରହ୍ମହା ଯୋନିମୃଚ୍ଛତି ॥ ୨,୨.

ସେମାନେ ଯେଉଁ ଚିହ୍ନରେ ଜନ୍ମ ନେଇଥାନ୍ତି, ମୁଁ ଯାହା ପ୍ରଶଂସା କରିଛି, ତାହା ଶୁଣ; ବ୍ରାହ୍ମଣ ହତ୍ୟାକାରୀ ମୃଗ, ଘୋଡ଼ା, ଶୁଅଁ କିମ୍ବା ଉଠର ଗର୍ଭକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ ।

କୃମିକୀଟପତଙ୍ଗତ୍ଵଂ ସ୍ଵର୍ଣହାରୀ ସମାପ୍ନୁଯାତ୍ । ତୃଣଗୁଲ୍ମତାତ୍ଵଂ ଚ କ୍ରମଶୋ ଗୁରୁତଲ୍ପଗଃ ॥ ୨,୨.

ସୁନା ଚୋର କୀଟ, ପୋକା କିମ୍ବା ପତଙ୍ଗ ହୁଏ; ଗୁରୁଙ୍କ ଶଯ୍ୟା ଭଙ୍ଗ କରିଥିବା ଲୋକ କ୍ରମେ ଘାସ କିମ୍ବା ଝାଡ଼ି ହୁଏ ।

ବ୍ରହ୍ମହା କ୍ଷଯରୋଗୀ ସ୍ଯାତ୍ସୁରାପଃ ଶ୍ଯାଵଦନ୍ତକଃ । ହେମହାରୀ ତୁ କୁନଖୀ ଦୁଶ୍ଚର୍ମା ଗୁରୁତଲ୍ପଗଃ ॥ ୨,୨.

ବ୍ରାହ୍ମଣ ହତ୍ୟାକାରୀ କ୍ଷୟ ରୋଗୀ ହୁଏ; ମଦ ପିଇଥିବା ଲୋକର ଦାନ୍ତ କଳା ହୁଏ; ସୁନା ଚୋରର ନଖ ଓ ଚର୍ମ ଖରାପ ହୁଏ; ଗୁରୁଙ୍କ ଶଯ୍ୟା ଭଙ୍ଗ କରିଥିବା ଲୋକର ମଧ୍ୟ ଏହିପରି ହୁଏ ।

ଯୋ ଯେନ ସଂଵସତ୍ଯେଷାଂ ସ ତଲ୍ଲିଙ୍ଗୋଽଭିଜାଯତେ । ସଂଵତ୍ସରେଣ ପତତି ପତିତେନ ସହାଚରନ୍ ॥ ୨,୨.

ଏମାନଙ୍କ ସହିତ ଯିଏ ରହେ, ସେ ତାଙ୍କର ଚିହ୍ନ ନେଇ ଜନ୍ମ ନେଉଛି; ଏକ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ, ପତିତଙ୍କ ସହିତ ସେ ମଧ୍ୟ ପତିତ ହୁଏ ।

ସଂଲାପସ୍ପର୍ଶନିଃ ଶ୍ଵାସସହଯାନାଶନାସନାତ୍ । ଯାଜନାଧ୍ଯାପନାଦ୍ଯୌନାତ୍ପାପଂ ସଂକ୍ରମତେ ନୃଣାମ୍ ॥ ୨,୨.

ଆଲୋଚନା, ସ୍ପର୍ଶ, ସାଙ୍ଗରେ ଶ୍ୱାସ-ପ୍ରଶ୍ୱାସ, ଏକାସାଥିରେ ଖାଇବା-ପିଇବା, ପୂଜା କରିବା, ପଢ଼ାଇବା ଓ ଯୌନ ସମ୍ପର୍କ ମାଧ୍ୟମରେ ପାପ ଲୋକଙ୍କୁ ଚଳିଯାଏ।

ଗତ୍ଵା ଦାରାନ୍ପରେଷାଞ୍ଚ ବ୍ରହ୍ମସ୍ଵମପହୃତ୍ଯ ଚ । ଅରଣ୍ଯେ ନିର୍ଜନେ ଦେଶେ ଜାଯତେ ବ୍ରହ୍ମରାକ୍ଷସଃ ॥ ୨,୨.

ଅନ୍ୟର ଜନାନୀଙ୍କୁ ଗଲେ କିମ୍ବା ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କର ସମ୍ପତ୍ତି ନେଇଲେ, ସେ ଜଣେ ଜଙ୍ଗଲ ଏବଂ ଏକାନ୍ତ ସ୍ଥାନରେ ବ୍ରହ୍ମରାକ୍ଷସ ଭାବେ ଜନ୍ମ ନେଇଥାଏ।

ହୀନଜାତୌ ପ୍ରଜାଯେତ ରତ୍ନାନାମପହାରକଃ । ପତ୍ରଂ ଚ ଶାଖିନୋ ହୃତ୍ଵା ଗନ୍ଧାଂଶ୍ଛୁଚ୍ଛୁନ୍ଦରୀ ପୁମାନ୍ ॥ ୨,୨.

ମଣି ଚୋର କୁଳୀନ ନୁହେଁଥିବା ଜନ୍ମ ନେଇଥାଏ; ଗଛର ପତ୍ର ଚୋରି କରିଥିବା ଲୋକ ଶୁଚ୍ଛୁନ୍ଦରୀ ହୁଏ; ସୁଗନ୍ଧ ଚୋରି କରିଥିବା ପୁରୁଷ ମଧ୍ୟ ଶୁଚ୍ଛୁନ୍ଦରୀ ଭାବେ ଜନ୍ମ ନେଇଥାଏ।

ମୂଷକୋ ଧାନ୍ଯହାରୀ ସ୍ଯାଦ୍ଯାନମୁଷ୍ଟ୍ରଃ ଫଲଂ କପିଃ । ନିର୍ମନ୍ତ୍ରଭୋଜନାତ୍କାକୋ ଗୃଧ୍ରୋ ହୃତ୍ଵା ହ୍ଯୁପସ୍କରମ୍ ॥ ୨,୨.

ଧାନ ଚୋରି କଲେ ଉଠେ ଉଠେ ମୂଷ ହୁଏ; ଯାନ ଚୋରି କଲେ ଉଷ୍ଟ୍ର ହୁଏ; ଫଳ ଚୋରି କଲେ ବାନର ହୁଏ; ମନ୍ତ୍ର ବିନା ଭୋଜନ କଲେ କାଉଁ ହୁଏ; ଉପକରଣ ଚୋରି କଲେ ଗୃଧ୍ର ହୁଏ।

ମଧୁଦଂଶଃ ଫଲଂ ଗୃଧ୍ରୋ ଗାଂ ଗୋଧାଗ୍ନିଂ ବକସ୍ତଥା । ସ୍ଯାଚ୍ଛ୍ଵେତକୁଷ୍ଠୀ ସ୍ତ୍ରୀଵସ୍ତ୍ର ହ୍ଯରୁଚୀ ରସହାରକଃ ॥ ୨,୨.

ମଧୁ ଚୋରି କଲେ ମଧୁମକ୍ଷୀ ହୁଏ; ଫଳ ଚୋରି କଲେ ଗୃଧ୍ର ହୁଏ; ମାଟି ଚୋରି କଲେ ଗାଈ ହୁଏ; ଅଗ୍ନି ଚୋରି କଲେ ଗୋଧିକା ହୁଏ; ପାଣି ଚୋରି କଲେ ବକ ହୁଏ; ଜନାନୀଙ୍କ ପୋଷାକ ଚୋରି କଲେ ଧଳା କୁଷ୍ଠ ହୁଏ; ରସ ଚୋରି କଲେ ରୁଚିହୀନ ହୁଏ।

କାଂସ୍ଯହାରୀ ତୁ ହଂସଃ ସ୍ଯାତ୍ପରସ୍ଵସ୍ଯ ଚ ହାରକଃ । ଅପସ୍ମାରୀ ଗୁରୋର୍ହନ୍ତା କ୍ରୂରକୃଦ୍ଵାମନୋ ଭଵେତ୍ ॥ ୨,୨.

କାଂସା ଚୋରି କଲେ ହଂସ ହୁଏ; ଅନ୍ୟଙ୍କ ସମ୍ପତ୍ତି ଚୋରି କଲେ ବାମନ ହୁଏ; ଗୁରୁଙ୍କୁ ମାରିଲେ ଅପସ୍ମାର ହୁଏ; କ୍ରୂର କାମ କଲେ କ୍ରୂର ଲୋକ ହୁଏ।

ଧର୍ମପତ୍ନୀଂ ତ୍ଯଜଞ୍ଛବ୍ଦଵେଧୀ ପ୍ରାଣୀ ଭଵେତ୍କ୍ଷିତୌ । ଦେଵଵିପ୍ରସ୍ଵାପହାରୀ ପାଣ୍ଡୁରଃ ପରମାଂସଭୁକ୍ ॥ ୨,୨.

ଧର୍ମପତ୍ନୀକୁ ତ୍ୟାଗ କଲେ ଶବ୍ଦକୁ ସହଜରେ ଶୁଣିପାରୁଥିବା ପ୍ରାଣୀ ହୁଏ; ଦେବତା କିମ୍ବା ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ସମ୍ପତ୍ତି ଚୋରି କଲେ ଶରୀର ହଳଦିଆ ହୁଏ ଓ ବେଶି ମାଂସ ଖାଏ।

ଭକ୍ଷ୍ଯାଭକ୍ଷ୍ଯୋ ଗଣ୍ଡମାଲୀ ମହାରୋଗୀ ପ୍ରଜାଯତେ । ନ୍ଯାସାପହାରୀ କାଣଃ ସ୍ଯାସ୍ତ୍ରୀଜୀଵଃ ଖଞ୍ଜକୋ ଭଵେତ୍ ॥ ୨,୨.

ଅନୁଚିତ ଖାଦ୍ୟ ଖାଇଲେ ଗଣ୍ଡମାଳା ଓ ଭୟଙ୍କର ରୋଗ ହୁଏ; ଜମା ଚୋରି କଲେ ଏକ ଚକୁ ହୁଏ; ଜନାନୀ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରି ଜୀବନ ଯାପନ କଲେ ଖୋଞ୍ଚା ହୁଏ।

କୌମାରଦାରତ୍ଯାଗୀ ଚ ଦୁର୍ଭଗୋଽଥୈ କମିଷ୍ଟଭୁକ୍ । ଵାତଗୁଲ୍ମୀ ଵିପ୍ରଯୋଷିଦ୍ଗାମୀ ଵା ଜମ୍ବୁକୋ ଭଵେତ୍ ॥ ୨,୨.

ଯୁବାବସ୍ଥାରେ ଜନାନୀକୁ ତ୍ୟାଗ କଲେ ଅଭାଗା ଓ ଅପବିତ୍ର ଖାଦ୍ୟ ଖାଏ; ବାୟୁ ରୋଗ ଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଜନାନୀଙ୍କୁ ଗଲେ ସେ ଶିଆଳ ହୁଏ।

ଶଯ୍ଯାହର୍ତା କ୍ଷପଣକଃ ପତଙ୍ଗୋ ଵସ୍ତ୍ରହାରକଃ । ମାତ୍ସର୍ଯାଦପି ଜାତ୍ଯନ୍ଧୋ କପାଲୀ ଦୀପହାରକଃ ॥ ୨,୨.

ଶଯ୍ୟା ଚୋରି କଲେ କ୍ଷପଣକ ହୁଏ; ବସ୍ତ୍ର ଚୋରି କଲେ ପତଙ୍ଗ ହୁଏ; ଇର୍ଷ୍ୟାରେ ଅନ୍ଧ ହେଲେ କପାଳୀ ହୁଏ; ଦୀପ ଚୋରି କଲେ ଜନ୍ମଠାରୁ ଅନ୍ଧ ହୁଏ।

କୌଶିକୋ ମିତ୍ରହନ୍ତା ଚ କ୍ଷଯୀ ପିତ୍ରାଦିନିନ୍ଦକଃ । ସ୍ଖଲଦ୍ଵାଗନୃତଵାଦୀ କୂଟସାକ୍ଷୀ ଜଲୋଦରୀ ॥ ୨,୨.

ତନ୍ତୁବାୟ ମିତ୍ର ହନ୍ତା ହୁଏ; ଶରୀର ଶୁଖିଗଲେ ପିତା ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ଉପରେ ଅପମାନ କରେ; ଭୁଲ୍ କିମ୍ବା ମିଥ୍ୟା କଥା କହିଲେ ଭୁଲ୍ ସାକ୍ଷୀ ଓ ଜଳୋଦର ହୁଏ।

ମଶକଃ ସୋଽଥ ଚଛିନ୍ନୋଷ୍ଠୋ ଵିଵାହେ ଵିଘ୍ନକୃଦ୍ଭଵେତ୍ । ସ୍ଯାଦ୍ଵାଥ ଵୃଷଲଃ ସୋଽଯଂ ଚତ୍ଵରେ ଵୈ ଵିଣ୍ମୂତ୍ରକୃତ୍ ॥ ୨,୨.

ବିବାହରେ ବାଧା ଦେଇଥିବା ଲୋକ ମଶା ହୁଏ; ଫାଟିଯାଇଥିବା ଠୋଠ ଥିଲେ ବିପଦ ଘଟାଇଥାଏ; ନିମ୍ନଜାତି ଲୋକ ଚକର ମଧ୍ୟରେ ପେଶାବ ଓ ପଖାନ୍ଡ କରେ।