ଗରୁଡପୁରାଣମ୍

ତସ୍ଯ ପକ୍ଷସ୍ଯ ଦେଵେନ୍ଦ୍ରୋ ଯଦାନୀତଂ ହି ଦୃଷ୍ଟଵାନ୍ । ତଦା ତଵ ସୁପର୍ଣୋତି ନାମ ସ୍ଥାନଂ ଜଗତ୍ତ୍ରଯେ ॥ ୧,୨୪୦.

ସେହି ପକ୍ଷ ଦେଖିବାବେଳେ, ଦେବେନ୍ଦ୍ର ତାହା ଆଣିଥିଲେ, ତେବେ ତୁମର 'ସୁପର୍ଣ୍ଣ' ନାମ ତିନି ଲୋକରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେଲା।

ଧ୍ଯାନମାତ୍ରାଦ୍ଵିନଶ୍ଯେତ୍ତୁ ଵିଷଂ ସ୍ଥାଵରଜଙ୍ଗମମ୍ । ପଠେଦ୍ଵା ଶୃଣୁଯାଦ୍ଯଶ୍ଚ ଭୁକ୍ତିଂ ମୁକ୍ତିମଵାପ୍ନୁଯାତ୍ ॥ ୧,୨୪୦.

କେବଳ ଧ୍ୟାନ କଲେ, ଥିବା ଓ ଚଳିତ ବିଷ ନଶିଯାଏ; ଏହି କଥା କିମ୍ବା ଶୁଣିଥିବା ଲୋକ ଭୋଗ ଓ ମୋକ୍ଷ ପାଇଥାଏ।

ସୂତ ଉଵାଚ । ଵସୁରାଜୋ ଗାରୁଡଂ ଵୈ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ସର୍ଵମଵାପ୍ତଵାନ୍ । ଗରୁଡୋ ଭଗଵାନ୍ଵିଷ୍ଣୁଧ୍ଯାଂଯନ୍ସର୍ଵଵାପ୍ତଵାନ୍ ॥ ୧,୨୪୦.

ସୂତ କହିଲେ: ଗାରୁଡ଼ କଥା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଶୁଣି, ବସୁ ରାଜା ସମସ୍ତ କିଛି ପାଇଲେ; ଗରୁଡ଼, ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କରି, ସମସ୍ତ ଲାଭ କଲେ।

ତଦୁକ୍ତଂ ଗାରୁଡଂ ପୁଣ୍ଯଂ ପୁରାଣଂ ଯଃ ପଠେନ୍ନରଃ । ସର୍ଵକାମମଵାପ୍ଯାଥ ପ୍ରାପ୍ନୋତି ପରମାଂ ଗତିମ୍ ॥ ୧,୨୪୦.

ଏଠି କହିଥିବା ପବିତ୍ର ଏବଂ ପୁଣ୍ୟମୟ ଗରୁଡ଼ ପୁରାଣ ଯିଏ ପଢ଼େ, ସେ ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରି, ପରମ ଗତିକୁ ଅପେକ୍ଷା କରେ।

ଶ୍ଲୋକପାଦଂ ପଠିତ୍ଵା ଚ ସର୍ଵପାପକ୍ଷଯୋ ଭଵେତ୍ । ଯସ୍ଯେଦଂ ଵର୍ତତେ ଗେହ ତସ୍ଯ ସର୍ଵଂ ଭଵେଦିହ ॥ ୧,୨୪୦.

ଏହି ପୁସ୍ତକର ଏକ ଶ୍ଲୋକ କିମ୍ବା ଏକ ଚରଣ ପଢ଼ିଲେ ମଧ୍ୟ ସମସ୍ତ ପାପ ନଶ୍ଟ ହୁଏ; ଯାହାଙ୍କ ଘରେ ଏହା ରହିଛି, ସେଠାରେ ସମସ୍ତ ଭଲ ଘଟେ।

ଗାରୁଡଂ ଯସ୍ଯ ହସ୍ତେ ତୁ ତସ୍ଯ ହସ୍ତଗତୋ ନଯଃ । ଯଃ ପଠେଚ୍ଛୃଣୁଯାଦେତଦ୍ଭୁକ୍ତିଂ ମୁକ୍ତିଂ ସମାପ୍ନୁଯାତ୍ ॥ ୧,୨୪୦.

ଯାହାଙ୍କ ହାତରେ ଗରୁଡ଼ ପୁରାଣ ରହିଛି, ସେଉଁଠି ନୀତି ଥାଏ; ଯିଏ ଏହାକୁ ପଢ଼େ କିମ୍ବା ଶୁଣେ, ସେ ଭୋଗ ଓ ମୋକ୍ଷ ଦୁହିଁ ପାଏ।

ଧର୍ମାର୍ଥକାମମୋକ୍ଷାଂଶ୍ଚ ପ୍ରାପ୍ନୁଯାଚ୍ଛ୍ରଵଣାଦିତଃ । ପୁତ୍ରାର୍ଥୋ ଲଭତେ ପୁତ୍ରାନ୍ କାମାର୍ଥୋ କାମମାପ୍ନୁଯାତ୍ ॥ ୧,୨୪୦.

ଏହା ଶୁଣିଲେ ଧର୍ମ, ଅର୍ଥ, କାମ ଓ ମୋକ୍ଷ ମିଳେ; ପୁଅ ଚାହିଁଥିବାକୁ ପୁଅ ମିଳେ, ଇଚ୍ଛା ରଖିଥିବାକୁ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ ହୁଏ।

ଵିଦ୍ଯାର୍ଥୋ ଲଭତେ ଵିଦ୍ଯାଂ ଜଯାର୍ଥୋ ଲଭତେ ଜଯମ୍ । ବ୍ରହ୍ମହତ୍ଯାଦିନା ପାପୀ ପାପଶୁଦ୍ଧିମଵାପ୍ନୁଯାତ୍ ॥ ୧,୨୪୦.

ଯିଏ ଶିକ୍ଷା ଚାହେ, ସେ ଶିକ୍ଷା ପାଏ; ଯିଏ ଜୟ ଚାହେ, ସେ ଜୟ ପାଏ; ବ୍ରାହ୍ମଣ ହତ୍ୟା ଭଳି ଭୟଙ୍କର ପାପ କରିଥିବା ଲୋକ ମଧ୍ୟ ପବିତ୍ର ହୁଏ।

ଵନ୍ଧ୍ଯାପି ଲଭତେ ପୁତ୍ତ୍ରଂ କନ୍ଯା ଵିନ୍ଦତି ସତ୍ପତିମ୍ । କ୍ଷେମାର୍ଥୋ ଲଭତେ କ୍ଷେମଂ ବୋଗାର୍ଥୋ ବୋଗମାପ୍ନୁଯାତ୍ ॥ ୧,୨୪୦.

ଅନ୍ତସ୍ତା ନାରୀ ମଧ୍ୟ ପୁଅ ପାଏ, ଅବିବାହିତା ଜଣେ ଭଲ ବର ପାଏ; ନିରାପଦ ଚାହିଁଥିବା ଲୋକ ନିରାପଦ ପାଏ, ଭୋଗ ଚାହିଁଥିବା ଲୋକ ଭୋଗ ପାଏ।

ମଙ୍ଗଲାର୍ଥୋ ମଙ୍ଗଲାନି ଗୁଣାର୍ଥୋ ଗୁଣମାପ୍ନୁଯାତ୍ । କାଵ୍ଯାର୍ଥୋ ଚ କଵିତ୍ଵଂ ଚ ସାରାର୍ଥୋ ସାରମାପ୍ନୁଯାତ୍ ॥ ୧,୨୪୦.

ମଙ୍ଗଳ ଚାହିଁଥିବା ଲୋକ ମଙ୍ଗଳ ପାଏ, ଗୁଣ ଚାହିଁଥିବା ଲୋକ ଗୁଣ ପାଏ; କବିତା ଚାହିଁଥିବା ଲୋକ କବିତାର ଦକ୍ଷତା ପାଏ, ସାର ଚାହିଁଥିବା ଲୋକ ସାର ପାଏ।

ଜ୍ଞାନାର୍ଥୋ ଲଭତେ ଜ୍ଞାନଂ ସର୍ଵସଂସାରମର୍ଦନମ୍ । ଇଦଂ ସ୍ଵସ୍ତ୍ଯଯନଂ ଧନ୍ଯଂ ଗାରୁଡଂ ଗରୁଡେରିତମ୍ ॥ ୧,୨୪୦.

ଜ୍ଞାନ ଚାହିଁଥିବା ଲୋକ ସମସ୍ତ ସଂସାର ନାଶକ ଜ୍ଞାନ ପାଏ; ଏହି ଗରୁଡ଼ ପୁରାଣ, ଗରୁଡ଼ଙ୍କ ଦ୍ୱାରା କହାଯାଇଛି, ଶୁଭ ଓ ଧନ୍ୟ।

ନାକାଲେ ମରଣଂ ତସ୍ଯ ଶ୍ଲୋକମେକଂ ତୁ ଯଃ ପଠେତ୍ । ଶ୍ଲୋକାର୍ଧପଠନାଦସ୍ଯ ଦୁଷ୍ଟଶତ୍ରୁକ୍ଷଯୋ ଧ୍ରୁଵମ୍ ॥ ୧,୨୪୦.

ଯିଏ ଏକ ଶ୍ଲୋକ ପଢ଼େ, ସେଠି ଅକାଳ ମୃତ୍ୟୁ ହୁଏ ନାହିଁ; ଅର୍ଧ ଶ୍ଲୋକ ପଢ଼ିଲେ ମଧ୍ୟ ଦୁଷ୍ଟ ଶତ୍ରୁଙ୍କ ନଶ୍ଟ ନିଶ୍ଚିତ।

ସୂତାଚ୍ଛ୍ରୁତ୍ଵା ଶୌନକସ୍ତୁନୌମିଷେ ମୁନିଭିଃ କ୍ରତୌ । ଅହଂ ବ୍ରହେତି ସଂଧ୍ଯାଯନ୍ମୁକ୍ତୋଭୂଦ୍ଗରୁଡଧ୍ଵଜାତ୍ ॥ ୧,୨୪୦.

ସୂତଙ୍କଠାରୁ ଶୁଣି, ଶୌନକ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଋଷିମାନେ ଯଜ୍ଞରେ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରଶଂସା କଲେ; ସନ୍ଧ୍ୟାୟନ 'ମୁଁ ବ୍ରହ୍ମ' ବୋଲି କହି, ଗରୁଡ଼ଙ୍କ ପତାକା ଦ୍ୱାରା ମୁକ୍ତି ପାଇଲେ।

ଶ୍ରୀଗରୁଡମହାପୁରାଣମ୍ ଶ୍ରୀଗଣେଶାଯ ନମଃ । ତତ୍ରାଦିମେ ଦ୍ଵିତୀଯାଂଶେ ପ୍ରେତକାଣ୍ଡୋ ଧର୍ମକାଣ୍ଡନାମାରଭ୍ଯତେ । ଓଂ ନମୋ ଭଗଵତେ ଵାସୁଦେଵାଯ । ନାରାଯଣଂ ନମସ୍କୃତ୍ଯ ନରଂ ଚୈଵ ନରୋତ୍ତମମ୍ । ଦେଵୀଂ ସରସ୍ଵତୀଂ ଚୈଵ ତତୋ ଜଯମୁଦୀରଯେତ୍ ॥ ୨,୧.ମ ॥ ଧର୍ମନ୍ଦୃଢବଦ୍ଧମୂଲୋ ଵେଦସ୍କନ୍ଧଃ ପୁରାଣଶାଖାଢ୍ଯଃ । କ୍ରତୁକୁସୁମୋ ମୋକ୍ଷଫଲୋ ମଧୁସୂଦନପାଦପୋ ଜଯତି ॥ ୨,୧.

ନୈମିଷେଽନିମିଷକ୍ଷେତ୍ରେ ଶୌନକାଦ୍ଯା ମୁନୀଶ୍ଵରାଃ । କର୍ମଣାମନ୍ତରେ ସୂତଂ ସ୍ଵାସୀନମିଦମବ୍ରୁଵନ୍ ॥ ୨,୧.

ନୈମିଷାରଣ୍ୟରେ, ଯେଉଁଠାରେ ନିଦ୍ରା ନାହିଁ, ଶୌନକ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ମହାର୍ଷିମାନେ କର୍ମ କରୁଥିବାବେଳେ, ବସିଥିବା ସୂତଙ୍କୁ ଏହିପରି କହିଲେ।

ସୂତ ଜାନାସି ସକଲଂ ଵସ୍ତୁ ଵ୍ଯାସପ୍ରସାଦତଃ । ତେନ ନଃ ସନ୍ଦିହାନାନାଂ ସନ୍ଦେହଂ ଛେତ୍ତୁମର୍ହସି ॥ ୨,୧.

ହେ ସୂତ, ତୁମେ ବ୍ୟାସଙ୍କ ଦୟାରୁ ସମସ୍ତ କଥା ଜାଣ, ତେଣୁ ଆମେ ଯେଉଁ ସନ୍ଦେହରେ ଅଛୁ, ସେହି ସନ୍ଦେହ ଦୂର କର।

ଯଥା ତୃଣଜଲୌକେତି ନ୍ଯାଯମା ଶ୍ରିତ୍ଯ କଞ୍ଚନ । ଦେହିନୋଽନ୍ଯତନୁପ୍ରାପ୍ତିଂ କେଚିତ୍ତ୍ଵେଵଂ ଵଦନ୍ତି ହି ॥ ୨,୧.

ଘାସ, ପାଣି ଓ ନୌକା ଉପମା ଦେଇ କେହି କହନ୍ତି ଯେ, ଆତ୍ମା ଏକ ଦେହ ଛାଡ଼ି ଅନ୍ୟ ଦେହକୁ ପ୍ରାପ୍ତି କରେ।

କେଚିତ୍ପୁନର୍ଯାତନାନାଂ ଯାମୀନାମୁପଭୋଗତଃ । ପଶ୍ଚାଦ୍ଦେହାନ୍ତରପ୍ରାପ୍ତିଂ ଵଦନ୍ତି କିମୁ ତତ୍ରସତ୍ ॥ ୨,୧.

ଅନ୍ୟେ କହନ୍ତି, ଯମର ଦଣ୍ଡ ଭୋଗ କରିବା ପରେ ନୂତନ ଦେହ ମିଳେ; ଏହି ବିଷୟରେ ସତ୍ୟ କଣ?

ସୂତ ଉଵାଚ । ସାଧୁ ପୃଷ୍ଟଂ ମହାଭାଗାଃ ଶୃଣୁଧ୍ଵଂ ଭଵତାଂ ପୁନଃ । ସନ୍ଦେହୋ ନୋପପଦ୍ଯେତ ଲୋକାର୍ଥଂ କିଲ ପୃଚ୍ଛତାମ୍ ॥ ୨,୧.

ସୂତ କହିଲେ: ମହାଭାଗ୍ୟବାନମାନେ, ଭଲ ପ୍ରଶ୍ନ କରିଛ; ପୁଣି ଶୁଣ। ଯେଉଁମାନେ ଜଗତର ଉପକାର ପାଇଁ ପଚାରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ସନ୍ଦେହ ରହିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।

ତଦହଂ କୃଷ୍ଣଗରୁଡସଂଵାଦଦ୍ଵାରକଂ ଦ୍ଵିଜାଃ । ଅପାକରିଷ୍ଯେ ସନ୍ଦେହଂ ଭଵତାଂ ଭାଵିତାତ୍ମନାମ୍ ॥ ୨,୧.

ତେଣୁ, ଦ୍ୱିଜମାନେ, କୃଷ୍ଣ ଓ ଗରୁଡ଼ଙ୍କ ସଂବାଦ ଦ୍ୱାରା, ମୁଁ ତୁମେମାନେ ଭକ୍ତିଶୀଳ ମନ ଥିବା ଲୋକଙ୍କ ସନ୍ଦେହ ଦୂର କରିବି।

ନମଃ କୃଷ୍ଣାଯ ମୁନଯେ ଯ ଏନଂ ସମୁପାଶ୍ରିତାଃ । ଅଞ୍ଜସ୍ତରନ୍ତି ସଂସାରସାଗରଂ କୁନଦୀମିଵ ॥ ୨,୧.

କୃଷ୍ଣ ମୁନିଙ୍କୁ ନମସ୍କାର, ଯାଙ୍କୁ ଆଶ୍ରୟ କରିଲେ ଲୋକେ ସହଜରେ ସଂସାର ସାଗର ଉତ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ ହୁଅନ୍ତି, ଯେପରି ଏକ ଛୋଟ ନଦୀ ପାର କରାଯାଏ।

ଏକଦା ଵୈନତେଯସ୍ଯ ଲୋକାନାଂ ଲୋକନସ୍ପୃହା । ବଭୂଵ ସୋଽଥ ବଭ୍ରାମ ତେଷୁ ନାମ ହରେର୍ଗୃଣନ୍ ॥ ୨,୧.

ଏକଥର ଗରୁଡ଼ଙ୍କର ଅନ୍ୟ ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କ ପ୍ରତି ଆକାଂକ୍ଷା ଜଗାଗଲା। ସେ ହରିଙ୍କ ନାମ ଉଚ୍ଚାରଣ କରି କରି ସେହି ସମସ୍ତ ଲୋକମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଘୁରିବାକୁ ଲାଗିଲେ।

ସ ପାତାଲଂ ଭୁଵଂ ସ୍ଵର୍ଗଂ ଭ୍ରାନ୍ତ୍ଵାଲବ୍ଧଶମାଶଯଃ । ଲୋକଦୁଃ ଖେନାତିଦୁଃ ଖୀ ପୁନର୍ଵୈକୁଣ୍ଠମାଗମତ୍ ॥ ୨,୧.

ସେ ପାତାଳ, ପୃଥିବୀ ଓ ସ୍ୱର୍ଗ ଘୁରି ଦେଖିଲେ, କିନ୍ତୁ କେଉଁଠି ମଧ୍ୟ ଆତ୍ମାର ଶାନ୍ତି ମିଳିଲା ନାହିଁ। ଲୋକମାନଙ୍କ ଦୁଃଖରେ କ୍ଲାନ୍ତ ହୋଇ, ସେ ପୁଣି ଫେରି ଭଗବାନଙ୍କ ବୈକୁଣ୍ଠକୁ ଗଲେ।

ନ ରଜୋ ନ ତମଶ୍ଚୈଵ ସତ୍ତ୍ଵଂ ତାଭ୍ଯାଂ ଚ ମିଶ୍ରିତମ୍ । ଯତ୍ର ପ୍ରଵର୍ତତେ ନୈଵ ସତ୍ତ୍ଵମେଵ ପ୍ରଵର୍ତତେ ॥ ୨,୧.

ସେଠାରେ ରଜୋ ନାହିଁ, ତମୋ ମଧ୍ୟ ନାହିଁ, ଏବଂ ଏହି ଦୁଇଟିର ମିଶ୍ରଣ ମଧ୍ୟ ନାହିଁ। କେବଳ ସତ୍ତ୍ୱ ଗୁଣ ଏଠି ବ୍ୟାପିଛି, ଅନ୍ୟ କିଛି କାମ କରୁନାହିଁ।

ନ ଯତ୍ର ମାଯା ନାଶଶ୍ଚ ନ ଚୈ ରାଗାଦଯୋ ମଲାଃ । ଶ୍ଯାମାଵଦାତାଃ ସୁରୁଚଃ ଶତପତ୍ରଵିଲୋଚନାଃ ॥ ୨,୧.

ଏଠି ମାୟା ନାହିଁ, ନାଶ ନାହିଁ, ରାଗ ଓ ଅନ୍ୟ ଦୁଷିତ ଭାବମାନେ ମଧ୍ୟ ନାହିଁ। ସେଠାରେ ଜନମାନେ କେହି ଶ୍ୟାମ, କେହି ଧଳା, ସମସ୍ତେ ଦୀପ୍ତିମାନ, ତାଙ୍କର ଚକ୍ଷୁ ଶତପତ୍ର ପଦ୍ମ ପରି।

ସୁରାସୁରାର୍ଚିତା ଯତ୍ର ଗଣା ଵିଷ୍ଣୋଃ ସୁପେଶସଃ । ପିଶଙ୍ଗଵସ୍ତ୍ରାଭାରଣା ମଣିଯୁଙ୍ନିଷ୍କଭୂଷିତାଃ ॥ ୨,୧.

ଏଠି ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସେବକମାନେ, ଯେଉଁମାନେ ଦେବତା ଓ ଦାନବମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ, ସେମାନେ ପିତଳ ରଙ୍ଗର ବସ୍ତ୍ର ଓ ଭୂଷଣ ପିନ୍ଧିଛନ୍ତି, ମଣି ଓ ମୁକୁତ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ।

ଚତୁର୍ଭୁଜାଃ କୁଣ୍ଡଲିନୋ ମୌଲିନୋ ମାଲିନସ୍ତଥା । ଭ୍ରାଜିଷ୍ଣୁଭିର୍ଵିମାନାନାଂ ପଙ୍କିଭିର୍ଯେ ମହାତ୍ମନାମ୍ ॥ ୨,୧.

ସେମାନେ ଚାରିଟି ହାତ ଥିବା, କଣ୍ଠରେ ମାଳା, ମୁଣ୍ଡରେ ମୁକୁତ, କାନରେ କୁଣ୍ଡଳ ପିନ୍ଧିଛନ୍ତି। ସେମାନେ ମହାପୁରୁଷମାନଙ୍କ ଦୀପ୍ତିମାନ ବିମାନର ଶାରୀରେ ଦୀପ୍ତିମାନ ହେଉଛନ୍ତି।

ଦ୍ଯୋତନ୍ତେ ଦ୍ଯୋତମାନାନାଂ ପ୍ରମଦାନାଂ ଚ ପଙ୍କ୍ତିଭିଃ । ଶ୍ରୀର୍ଯତ୍ର ନାନାଵିଭଵୈର୍ହରେଃ ପାଦୌ ମୁଦାର୍ଚତି ॥ ୨,୧.

ସେମାନେ ଦୀପ୍ତିମାନ ନାରୀମାନଙ୍କ ସହିତ ଏକାଠି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହେଉଛନ୍ତି। ଏଠି ଶ୍ରୀ ନିଜ ଅନେକ ଶକ୍ତି ସହିତ ଆନନ୍ଦରେ ହରିଙ୍କ ପାଦ ପୂଜା କରୁଛନ୍ତି।

ହରିଂ ଗାଯତି ଦୋଲାସ୍ଥଂ ଗୀଯମାନାଲିଭିଃ ସ୍ଵଯମ୍ । ଦଦର୍ଶ ଶ୍ରୀହରିଂ ତତ୍ର ଶ୍ରୀପତିଂ ସାତ୍ଵତାଂ ପତିମ୍ ॥ ୨,୧.

ଏଠି ହରି ଝୁଲାରେ ବସିଛନ୍ତି, ନିଜେ ଗାଇଁଛନ୍ତି ଏବଂ ସେବକମାନେ ମଧ୍ୟ ଗୀତ ଗାଉଛନ୍ତି। ଏଠି ଗରୁଡ଼ ଶ୍ରୀହରିଙ୍କୁ, ଶ୍ରୀଙ୍କ ସ୍ୱାମୀ ଓ ସାତ୍ତ୍ୱତମାନଙ୍କ ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।