ଗରୁଡପୁରାଣମ୍

କାମା ନଵାପ୍ନୁଯାତ୍କାମୀ ମୋକ୍ଷାର୍ଥୋ ମୋକ୍ଷମାପ୍ନୁଯାତ୍ । ଯଦ୍ଯଦିଚ୍ଛତି ତତ୍ସର୍ଵଂ ଗାରୁଡଶ୍ରଵଣାଲ୍ଲଭେତ୍ ॥ ୧,୨୪୦.

ଯିଏ କାମନା କରେ, ସେ କାମ ପାଏ; ଯିଏ ମୋକ୍ଷ ଚାହେ, ସେ ମୋକ୍ଷ ପାଏ; ଯାହା କିଛି ଇଚ୍ଛା କରେ, ଗାରୁଡ ପୁରାଣ ଶୁଣି ସେ ସବୁ ପାଏ।

ବ୍ରାହ୍ମଣୋ ଵେଦପାରସ୍ଯ ଗନ୍ତା ସ୍ଯାନ୍ନାତ୍ର ସଂଶଯଃ । କ୍ଷତ୍ତ୍ରିଯୋ କ୍ଷତ୍ତ୍ରିଯସ୍ଯାପି ରକ୍ଷିତା ଭଵତୀହ ଚ ॥ ୧,୨୪୦.

ଯିଏ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଓ ବେଦ ଜ୍ଞାନୀ, ସେ ନିଶ୍ଚିତ ଉଚ୍ଚତମ ଲକ୍ଷ୍ୟକୁ ପହଞ୍ଚିବେ; କ୍ଷତ୍ରିୟ, କ୍ଷତ୍ରିୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମଧ୍ୟ ରକ୍ଷକ ହେବେ।

ନାନ୍ଯସ୍ଯ ଶ୍ରଵଣଂ ହି ସ୍ଯାତ୍ପୁରାଣଂ ଵେଦସଂମିତମ୍ । ଵଦେଦ୍ଯଦି ସ ମୂଢାତ୍ମା କୀର୍ତିହାନିମଵାପ୍ନୁଯାତ୍ ॥ ୧,୨୪୦.

ଅନ୍ୟ କେହି ଏହି ପୁରାଣ, ଯାହା ବେଦ ସମାନ, ଶୁଣିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ; ଯଦି କୌଣସି ମୂର୍ଖ ଏହା କହେ, ସେ ମର୍ଯ୍ୟାଦା ହାରାଏ।

ଅନ୍ଯସ୍ମୈ ଚ ଵଦେଦ୍ଵିଦ୍ଵାନ୍ ବ୍ରାହ୍ମଣୋନ୍ତରିତୋ ଯ ଦି । ବ୍ରାହ୍ମଣାନ୍ତରିତୈ ସର୍ଵୈଃ ଶ୍ରୋତଵ୍ଯଂ ଗାରୁଡଂ ତ୍ଵିଦମ ॥ ୧,୨୪୦.

ଯଦି ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଅନ୍ୟ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ କହନ୍ତି, ତେବେ ଏହି ଗାରୁଡ ପୁରାଣ ସମସ୍ତ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଶୁଣିବା ଉଚିତ।

ଯଥା ଵିଷ୍ଣୁସ୍ତଥା ତାର୍କ୍ଷ୍ଯସ୍ତାର୍କ୍ଷ୍ଯସ୍ତୋତ୍ରାଦ୍ଧରିଃ ସ୍ତୁତଃ । ଗାରୁଡଂ ଵସୁରାଜଶ୍ଚ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ସର୍ଵମଵାପ ହ ॥ ୧,୨୪୦.

ଯେପରି ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ତାର୍କ୍ଷ୍ୟ ଓ ତାର୍କ୍ଷ୍ୟ ସ୍ତୋତ୍ର ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଶଂସା କରାଯାଏ, ସେପରି ବସୁରାଜ ଗାରୁଡ ପୁରାଣ ଶୁଣି ସବୁ କିଛି ପାଇଥିଲେ।

ଵରୁରୁଵାଚ । ନମସ୍ଯାମି ମହାବାହୁଂ ଖଗେଦ୍ର ହରିଵାହନମ୍ । ଵିଷ୍ଣୋର୍ଧ୍ଵସଂସ୍ଥାନଂ ଵିତ୍ରାସିତମହାସୁରମ୍ ॥ ୧,୨୪୦.

ବରୁରୁ କହିଲେ: ମୁଁ ମହାବଳଶାଳୀ, ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କର ରାଜା, ହରିଙ୍କର ବାହନ, ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଉପରେ ବସିଥିବା, ମହାଅସୁରମାନେ ଯାହାକୁ ଦେଖି ଭୟଭୀତ ହେଲେ, ସେ ମହାପୁରୁଷଙ୍କୁ ଶିର ନମାଏ।

ନମସ୍ତେ ନାଗଦର୍ପଘ୍ନ ଵିନତାନନ୍ଦଵର୍ଧନ । ସୁପକ୍ଷପାତ ନିଦ୍ଦଭ ଦୀନଦୈତ୍ଯନିରୀକ୍ଷିତ ॥ ୧,୨୪୦.

ତୁମକୁ ନମସ୍କାର, ନାଗମାନଙ୍କର ଅହଂକାର ଭଙ୍ଗ କରୁଥିବା, ବିନତାଙ୍କର ଆନନ୍ଦ ବଢାଇଥିବା, ତୁମର ପକ୍ଷ ଛାୟା ଦେଉଛି, ତୁମର ଡାକ ଦୀର୍ଘ ଶବ୍ଦ କରେ, ଦୁଃଖିତ ଦାନବମାନେ ତୁମକୁ ଚାହିଁ ରହିଛନ୍ତି।

ପରସ୍ପରସ୍ଯ ଶାପେନ ସୁପ୍ରତୀକଵିଭାଵସୂ । ଗଜକଚ୍ଛପତାଂ ପ୍ରାପ୍ତୌ ଭ୍ରାତରୌଚୈଵ ସଂଯୁତୌ ॥ ୧,୨୪୦.

ପରସ୍ପର ଶାପରେ, ସୁପ୍ରତୀକ ଓ ବିଭାବସୁ ନାମକ ଦୁଇ ଭାଇ, ଏକ ହାତୀ ଓ ଏକ କଚ୍ଛପ ରୂପ ନେଇଥିଲେ, ଏବଂ ସେମାନେ ଏକାଠି ହୋଇଥିଲେ।

ଯଦୁଚ୍ଛ୍ରିତୌ ଯୋଜନାନି ଜସ୍ତଦ୍ଦ୍ଵିଗୁଣାଯତଃ । କୂର୍ମସ୍ତ୍ରିଯୋଜନୋତ୍ସୋଧା ଶତଯୋଜନଵମଡଲଃ ॥ ୧,୨୪୦.

ସେମାନେ ଉଠିଲେବେଳେ, ସେମାନଙ୍କର ଲମ୍ବ ଦୁଇ ଯୋଜନା ହେଲା; କଚ୍ଛପ ତିନି ଯୋଜନା ଗଭୀର ଓ ଶତ ଯୋଜନା ପରିଧି ଥିଲା।

ନ ଖାଦ୍ଯୌ ତୌ ତ୍ଵଯାନୀଚୌ ଚତୁର୍ଭୁଜୌ ଚ ପକ୍ଷିପ? । ପରସ୍ପରକୃତାଚ୍ଛାପଦୋଷାଚ୍ଚ ପରିମୋଚିତୌ ॥ ୧,୨୪୦.

ଏହି ଦୁଇଜଣ, ତୁମେ ଖାଇବାକୁ ଯୋଗ୍ୟ ନୁହଁନ୍ତି, ସେମାନେ ନମ୍ର ଓ ଚାରି ହାତ ଥିଲେ, ପକ୍ଷୀ; ପରସ୍ପର ଦ୍ୱାରା ଦିଆଯାଇଥିବା ଶାପର ଦୋଷରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ ଛାଡ଼ା ପାଇଲେ।

ନିଷାଦଦେଶସ୍ଵାଦେନ ଦେଵଂ ବ୍ରୂସ୍ମାନିଦିତମ୍? । ଵିଷାଦୀଶସ୍ତତୋ ମୁକ୍ତସ୍ତତ୍ରାପି ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ତ୍ଵଯା ॥ ୧,୨୪୦.

ନିଷାଦ ଦେଶର ମାଟି ଚାଖି, ମୁଁ ଦେବତାଙ୍କୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଅନୁଯାୟୀ କହୁଛି; ତାପରେ ବିଷର ଠାକୁର ମୁକ୍ତ ହେଲେ, ଏଠାରେ ମଧ୍ୟ ତୁମେ ଜଣେ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ମୁକ୍ତ କରିଥିଲେ।

ଵଟାରୋହିଣଵୃକ୍ଷସ୍ଯ ଯୋଜନାନାଂ ଶତାଯୁତା । ଶାଖା ଭିନ୍ନା ତ୍ଵଯା ଯତ୍ର ଵାଲଖିଲ୍ଯାଃ ସମାସ୍ଥିତାଃ ॥ ୧,୨୪୦.

ଯେ ବଟବୃକ୍ଷର ମୂଳ ଶତ ହଜାର ଯୋଜନା ଦୂର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଯାଇଛି, ତାହାର ଏକ ଶାଖା ତୁମେ ଭାଙ୍ଗିଥିଲେ, ସେଠି ବାଳଖିଲ୍ୟମାନେ ବସିଥିଲେ।

ତ୍ଵଯା ଯତ୍ନକୃତା କୃତ୍ଵାନଖସ୍ଥୌ ଗଜକଚ୍ଛପୌ । ନଭସ୍ପପିନିରାଲଂବେ ସର୍ଵତଃ ପରିଵାରିତୌ ॥ ୧,୨୪୦.

ତୁମର ଚେଷ୍ଟାରେ, ହାତୀ ଓ କଚ୍ଛପକୁ ନଖରେ ରଖି, ଆକାଶରେ ଝୁଲାଇଲେ, ଏବଂ ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ଘେରି ରଖିଲେ।

ତ୍ଵଯା ଜିତା ରଣେ ଦେଵାଃ ସର୍ଵେ ଶକ୍ରପୁରୋଗମାଃ । ଆହୃତଂ ତତ୍ପୁରା ସୋମଂ ଵାହ୍ନିଂ ନିର୍ଵାପ୍ଯ କାଶ୍ଯପେ ॥ ୧,୨୪୦.

ତୁମେ ଯୁଦ୍ଧରେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଆଦି ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କୁ ଜିତିଥିଲେ; ପରେ ସୋମ ଆଣି, ଅଗ୍ନିକୁ ଶାନ୍ତ କରି, କଶ୍ୟପଙ୍କୁ ଦେଇଥିଲେ।

ନାଗୌ ଦୃଷ୍ଟିଵିଷୌ କୃତ୍ଵା ରଜସା ତୁ ଵିଚକ୍ଷୁଷୌ । ତୀକ୍ଷ୍ଣାଗ୍ରେଣ ନ ସା ଭଙ୍କ୍ତ୍ଵାଵିକ୍ରଵେତୌ ମନୋହତଃ? ॥ ୧,୨୪୦.

ତୁମର ଦୃଷ୍ଟି ଓ ଧୂଳିରେ ନାଗମାନେ ଅନ୍ଧା ହେଲେ, ତୁମର ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଠୁଣ୍ଡାରେ ସେମାନେ ଭଙ୍ଗ ହେଲେ ନାହିଁ, କିନ୍ତୁ ତୁମ ଦୃଢ଼ ଇଚ୍ଛାରେ ସେମାନେ ଦମିଗଲେ।

ଆହୃତ୍ଯାପି ତ୍ଵଯା ସୋମଂ ନୀତମେଵ ନ ଭକ୍ତିତଃ । ତେନ ଵିଷ୍ଣୋର୍ଧ୍ଵଜସ୍ଥାନଂ ଵାହନତ୍ଵଂ ଗତୋ ହ୍ଯସି ॥ ୧,୨୪୦.

ସୋମ ଆଣିଲେ ମଧ୍ୟ, ତୁମେ ନିଜ ପାଇଁ ନେଲେ ନାହିଁ; ଏହିପରି, ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଉପରେ ବସିବା ଓ ବାହନ ହେବାର ମହିମା ପାଇଲେ।

ତ୍ଵଯା ନିଃ କ୍ଷିପ୍ଯ ଦର୍ଭେଷୁ ସୋମଂ ନାଗାଶ୍ଚ ଵଞ୍ଚିତାଃ । ଜହାର ଚାମୃତଂ ପାତ୍ରଂ ଶୀଘ୍ରଂ ଵୈ ବ୍ରହ୍ମସୂଦନ ॥ ୧,୨୪୦.

ତୁମେ ସୋମକୁ ଦର୍ଭା ଉପରେ ରଖି, ନାଗମାନେକୁ ଠକାଇଲେ; ତୁରନ୍ତ ଅମୃତର ପାତ୍ର ଉଠାଇ ନେଲେ, ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ହନନ୍ତା।

ଯତ୍ର ଜିହ୍ଵାଦ୍ଵିଧାଭୂତାଃ ପନ୍ନଗାନାଂ ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମ । ଵିନତା ମୋଚିତା ଦାସ୍ଯାତ୍କଦ୍ଵା ପୂର୍ଵଜିତା ରଣେ ॥ ୧,୨୪୦.

ଯେଠି ନାଗମାନଙ୍କର ଜିହ୍ବା ଦୁଇଭାଗ ହୋଇଗଲା, ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ସେଠି ବିନତା ଦାସୀପଣରୁ ମୁକ୍ତ ହେଲେ, ପୂର୍ବରୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ହାରିଥିଲେ।

ଉଚ୍ଚୈଃ ଶ୍ରଵାଃ ସ କିଂଵର୍ଣଃ ଶୁକ୍ଲ ଇତ୍ଯେଵ ଭାଷତେ । କୃଷ୍ଣଵର୍ଣମହଂ ମନ୍ଯେ ପୂର୍ଵଦୃଷ୍ଟମୁଵାଚ ହ ॥ ୧,୨୪୦.

ଉଚ୍ଚୈଃଶ୍ରବାସ୍ କୁ ଧଳା ବର୍ଣ୍ଣ ଭାବି ଉଚ୍ଚାରଣ କରାଯାଏ; ମୁଁ ତାଙ୍କୁ କଳା ବର୍ଣ୍ଣ ଭାବି, ପୂର୍ବରୁ ଦେଖିଥିବା ଓ କହିଥିବା ପରି ମନେ କରେ।

ତ୍ଵଯା ଵଜ୍ରପହାରେଣ ପକ୍ଷମୁକ୍ତଂ ପୁରା ସ୍ଵତଃ? । ଦଧୀଚଵଜ୍ରଶକ୍ରାଣାଂ ମାତୁରର୍ଥାଯ ନାନ୍ଯଥା ॥ ୧,୨୪୦.

ବଜ୍ର ଆଘାତରେ, ପୂର୍ବରୁ ତୁମର ପକ୍ଷ ଛୁଟିଯାଇଥିଲା; ଦଧୀଚିଙ୍କ ବଜ୍ର ତୁମର ମାଆ ପାଇଁ ଥିଲା, ଅନ୍ୟ କାରଣ ନୁହଁ।

ତସ୍ଯ ପକ୍ଷସ୍ଯ ଦେଵେନ୍ଦ୍ରୋ ଯଦାନୀତଂ ହି ଦୃଷ୍ଟଵାନ୍ । ତଦା ତଵ ସୁପର୍ଣୋତି ନାମ ସ୍ଥାନଂ ଜଗତ୍ତ୍ରଯେ ॥ ୧,୨୪୦.

ସେହି ପକ୍ଷ ଦେଖିବାବେଳେ, ଦେବେନ୍ଦ୍ର ତାହା ଆଣିଥିଲେ, ତେବେ ତୁମର 'ସୁପର୍ଣ୍ଣ' ନାମ ତିନି ଲୋକରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେଲା।

ଧ୍ଯାନମାତ୍ରାଦ୍ଵିନଶ୍ଯେତ୍ତୁ ଵିଷଂ ସ୍ଥାଵରଜଙ୍ଗମମ୍ । ପଠେଦ୍ଵା ଶୃଣୁଯାଦ୍ଯଶ୍ଚ ଭୁକ୍ତିଂ ମୁକ୍ତିମଵାପ୍ନୁଯାତ୍ ॥ ୧,୨୪୦.

କେବଳ ଧ୍ୟାନ କଲେ, ଥିବା ଓ ଚଳିତ ବିଷ ନଶିଯାଏ; ଏହି କଥା କିମ୍ବା ଶୁଣିଥିବା ଲୋକ ଭୋଗ ଓ ମୋକ୍ଷ ପାଇଥାଏ।

ସୂତ ଉଵାଚ । ଵସୁରାଜୋ ଗାରୁଡଂ ଵୈ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ସର୍ଵମଵାପ୍ତଵାନ୍ । ଗରୁଡୋ ଭଗଵାନ୍ଵିଷ୍ଣୁଧ୍ଯାଂଯନ୍ସର୍ଵଵାପ୍ତଵାନ୍ ॥ ୧,୨୪୦.

ସୂତ କହିଲେ: ଗାରୁଡ଼ କଥା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଶୁଣି, ବସୁ ରାଜା ସମସ୍ତ କିଛି ପାଇଲେ; ଗରୁଡ଼, ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କରି, ସମସ୍ତ ଲାଭ କଲେ।

ତଦୁକ୍ତଂ ଗାରୁଡଂ ପୁଣ୍ଯଂ ପୁରାଣଂ ଯଃ ପଠେନ୍ନରଃ । ସର୍ଵକାମମଵାପ୍ଯାଥ ପ୍ରାପ୍ନୋତି ପରମାଂ ଗତିମ୍ ॥ ୧,୨୪୦.

ଏଠି କହିଥିବା ପବିତ୍ର ଏବଂ ପୁଣ୍ୟମୟ ଗରୁଡ଼ ପୁରାଣ ଯିଏ ପଢ଼େ, ସେ ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରି, ପରମ ଗତିକୁ ଅପେକ୍ଷା କରେ।

ଶ୍ଲୋକପାଦଂ ପଠିତ୍ଵା ଚ ସର୍ଵପାପକ୍ଷଯୋ ଭଵେତ୍ । ଯସ୍ଯେଦଂ ଵର୍ତତେ ଗେହ ତସ୍ଯ ସର୍ଵଂ ଭଵେଦିହ ॥ ୧,୨୪୦.

ଏହି ପୁସ୍ତକର ଏକ ଶ୍ଲୋକ କିମ୍ବା ଏକ ଚରଣ ପଢ଼ିଲେ ମଧ୍ୟ ସମସ୍ତ ପାପ ନଶ୍ଟ ହୁଏ; ଯାହାଙ୍କ ଘରେ ଏହା ରହିଛି, ସେଠାରେ ସମସ୍ତ ଭଲ ଘଟେ।

ଗାରୁଡଂ ଯସ୍ଯ ହସ୍ତେ ତୁ ତସ୍ଯ ହସ୍ତଗତୋ ନଯଃ । ଯଃ ପଠେଚ୍ଛୃଣୁଯାଦେତଦ୍ଭୁକ୍ତିଂ ମୁକ୍ତିଂ ସମାପ୍ନୁଯାତ୍ ॥ ୧,୨୪୦.

ଯାହାଙ୍କ ହାତରେ ଗରୁଡ଼ ପୁରାଣ ରହିଛି, ସେଉଁଠି ନୀତି ଥାଏ; ଯିଏ ଏହାକୁ ପଢ଼େ କିମ୍ବା ଶୁଣେ, ସେ ଭୋଗ ଓ ମୋକ୍ଷ ଦୁହିଁ ପାଏ।

ଧର୍ମାର୍ଥକାମମୋକ୍ଷାଂଶ୍ଚ ପ୍ରାପ୍ନୁଯାଚ୍ଛ୍ରଵଣାଦିତଃ । ପୁତ୍ରାର୍ଥୋ ଲଭତେ ପୁତ୍ରାନ୍ କାମାର୍ଥୋ କାମମାପ୍ନୁଯାତ୍ ॥ ୧,୨୪୦.

ଏହା ଶୁଣିଲେ ଧର୍ମ, ଅର୍ଥ, କାମ ଓ ମୋକ୍ଷ ମିଳେ; ପୁଅ ଚାହିଁଥିବାକୁ ପୁଅ ମିଳେ, ଇଚ୍ଛା ରଖିଥିବାକୁ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ ହୁଏ।

ଵିଦ୍ଯାର୍ଥୋ ଲଭତେ ଵିଦ୍ଯାଂ ଜଯାର୍ଥୋ ଲଭତେ ଜଯମ୍ । ବ୍ରହ୍ମହତ୍ଯାଦିନା ପାପୀ ପାପଶୁଦ୍ଧିମଵାପ୍ନୁଯାତ୍ ॥ ୧,୨୪୦.

ଯିଏ ଶିକ୍ଷା ଚାହେ, ସେ ଶିକ୍ଷା ପାଏ; ଯିଏ ଜୟ ଚାହେ, ସେ ଜୟ ପାଏ; ବ୍ରାହ୍ମଣ ହତ୍ୟା ଭଳି ଭୟଙ୍କର ପାପ କରିଥିବା ଲୋକ ମଧ୍ୟ ପବିତ୍ର ହୁଏ।

ଵନ୍ଧ୍ଯାପି ଲଭତେ ପୁତ୍ତ୍ରଂ କନ୍ଯା ଵିନ୍ଦତି ସତ୍ପତିମ୍ । କ୍ଷେମାର୍ଥୋ ଲଭତେ କ୍ଷେମଂ ବୋଗାର୍ଥୋ ବୋଗମାପ୍ନୁଯାତ୍ ॥ ୧,୨୪୦.

ଅନ୍ତସ୍ତା ନାରୀ ମଧ୍ୟ ପୁଅ ପାଏ, ଅବିବାହିତା ଜଣେ ଭଲ ବର ପାଏ; ନିରାପଦ ଚାହିଁଥିବା ଲୋକ ନିରାପଦ ପାଏ, ଭୋଗ ଚାହିଁଥିବା ଲୋକ ଭୋଗ ପାଏ।