ଗରୁଡପୁରାଣମ୍

ପତ୍ରେଷୁ ପୁଷ୍ପେଷୁ ଫଲେଷୁ ତୋଯେଷ୍ଵକଷ୍ଟଲଭ୍ଯେଷୁ ସଦୈଵ ସତ୍ସୁ । ଭକ୍ତ୍ଯୈକଲଭ୍ଯେ ପୁରୁଷେ ପୁରାଣେ ମୁକ୍ତ୍ଯୈକଲାଭେ କ୍ରିଯତେ ପ୍ରଯତ୍ନଃ ॥ ୧,୨୨୭.

ପତ୍ର, ପୁଷ୍ପ, ଫଳ ଓ ପାଣି—ଏଗୁଡିକ ସବୁବେଳେ ସହଜରେ ମିଳିଯାଏ; କିନ୍ତୁ ପୁରାତନ ପୁରୁଷଙ୍କୁ କେବଳ ଭକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ହିଁ ପାଇଯାଏ, ଏବଂ ଏହି ଭକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ମୁକ୍ତି ମିଳେ; ଏହିପାଇଁ ଲୋକେ ଚେଷ୍ଟା କରନ୍ତି।

ଆସ୍ଫୋଟଯନ୍ତି ପିତରଃ ପ୍ରନୃତ୍ଯନ୍ତି ପିତାମାହଃ । ଵୈଷ୍ଣଵୋସ୍ମତ୍କୁଲେ ଜାତଃ ସ ନଃ ସନ୍ତାରଯିଷ୍ଯତି ॥ ୧,୨୨୭.

ଆମ ବଂଶରେ ଜଣେ ବୈଷ୍ଣବ ଜନ୍ମ ନେଲେ, ପିତୃପୁରୁଷମାନେ ତାଳି ମାରି ନାଚନ୍ତି, ପିତାମହମାନେ ଖୁସି ହୁଅନ୍ତି; ସେ ଆମକୁ ଉଦ୍ଧାର କରିବେ।

ଅଜ୍ଞାନିନଃ ସୁଖରେ ସମଧିକ୍ଷିପନ୍ତୋ ଯତ୍ପାପିନୋଽପି ଶିଶୁପାଲସୁଯୋଧନାଦ୍ଯାଃ । ମୁକ୍ତିଂ ଗତାଃ ସ୍ମରଣମାତ୍ରଵିଧୂତପାପାଃ କଃ ସଂଶଯଃ ପରମଭକ୍ତିମତାଂ ଜନାନାମ୍ ॥ ୧,୨୨୭.

ଯେଉଁମାନେ ଅଜ୍ଞାନୀ ଓ ପାପୀ, ଯେମିତି ଶିଶୁପାଳ ଓ ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ନିନ୍ଦା କରିଥିଲେ ମଧ୍ୟ, କେବଳ ସ୍ମରଣ ଦ୍ୱାରା ପାପ ଦୂର ହୋଇ ମୁକ୍ତି ପାଇଲେ; ତେବେ ଅତି ଭକ୍ତିଶୀଳ ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ କ’ଣ ସନ୍ଦେହ?

ଶରମଂ ତଂ ପ୍ରପନ୍ନା ଯେ ଧ୍ଯାନଯୋଗଵିଵର୍ଜିତାଃ । ତେଽପି ମୃତ୍ଯୁମତିକ୍ରମ୍ଯ ଯାନ୍ତି ତଦ୍ଵୈଷ୍ଣଵଂ ପଦମ୍ ॥ ୧,୨୨୭.

ଯେଉଁମାନେ ଧ୍ୟାନ କିମ୍ବା ଯୋଗ ଛାଡ଼ି ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ଶରଣ ନେଇଛନ୍ତି, ସେମାନେ ମୃତ୍ୟୁକୁ ଅତିକ୍ରମ କରି, ସେଇ ବୈଷ୍ଣବ ପଦକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଅନ୍ତି।

ଭଵୋଦ୍ଭଵକ୍ଲେଶଶତୈର୍ହତସ୍ତଥା ପରିଭ୍ରମନ୍ନିନ୍ଦ୍ରିଯରନ୍ଧ୍ରକୈର୍ହଯୈଃ । ନିଯମ୍ଯତାଂ ମାଧଵ ! ମେ ମନୋହଯସ୍ତ୍ଵଦଙ୍ଘ୍ରିଶଙ୍କୌ ଦୃଢଭକ୍ତିବନ୍ଧନେ ॥ ୧,୨୨୭.

ଭବସାଗରର ଶତଶତ ଦୁଃଖରେ ପୀଡ଼ିତ, ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ରୂପୀ ଅଶ୍ୱମାନେ ଦ୍ୱାରା ଏପଟେ ସେପଟେ ଘୁଞ୍ଚୁଥିବା ମୋ ମନ, ହେ ମାଧବ, ତୁମ ପାଦପଦ୍ମରେ ଦୃଢ଼ ଭକ୍ତିରେ ବାନ୍ଧି ରଖ।

ଵିଷ୍ଣୁରେଵ ପରଂ ବ୍ରହ୍ମ ତ୍ରିଭେଦମିହ ପଠ୍ଯତେ । ଵେଦସିଦ୍ଧାନ୍ତମାର୍ଗେଷୁ ତନ୍ନ ଜାନନ୍ତି ମୋହିତାଃ ॥ ୧,୨୨୭.

ବିଷ୍ଣୁ ହିଁ ପରମ ବ୍ରହ୍ମ, ଏଠାରେ ତିନି ପ୍ରକାର କୁହାଯାଏ; ବେଦର ନିଷ୍କର୍ଷ ମାର୍ଗରେ ମଧ୍ୟ ମୋହିତ ଲୋକେ ଏହାକୁ ଜାଣିନଥାନ୍ତି।

ଶ୍ରୀଗରୁଡମହାପୁରାଣମ୍ ୨୨୮ ସୂତ ଉଵାଚ । ମୁକ୍ତିହେତୁମନାଦ୍ଯନ୍ତମଜମଵ୍ଯଯମକ୍ଷଯମ୍ । ଯୋ ନମେତ୍ସର୍ଵଲୋକସ୍ଯ ନମସ୍ଯୋ ଜାଯତେ ନରଃ

ଯିଏ ଆଦି-ଅନ୍ତ ନଥିବା, ଅଜନ୍ମା, ଅବିନାଶୀ, ଅକ୍ଷୟ ମୁକ୍ତିର କାରଣକୁ ନମସ୍କାର କରେ, ସେ ସମସ୍ତ ଲୋକର ପ୍ରଣାମ ଯୋଗ୍ୟ ହୁଏ।

ଵିଷ୍ଣୁମାନନ୍ଦମଦ୍ଵୈତଂ ଵିଜ୍ଞାନଂ ସର୍ଵଗଂ ପ୍ରଭୁମ୍ । ପ୍ରଣମାମି ସଦା ଭକ୍ତ୍ଯା ଚେତସା ହୃଦଯାଲଯମ୍

ମୁଁ ସଦା ଭକ୍ତି ଓ ମନ ଦ୍ୱାରା ଅନନ୍ୟ, ଆନନ୍ଦମୟ, ସବୁକିଛି ଜାଣିଥିବା, ସବୁଠାରେ ବ୍ୟାପିଥିବା, ହୃଦୟରେ ବାସ କରୁଥିବା ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରେ।

ଯୋଽନ୍ତସ୍ତିଷ୍ଠନ୍ନଶେଷସ୍ଯ ପଶ୍ଯତୀଶଃ ଶୁଭାଶୁଭମ୍ । ତଂ ସର୍ଵସାକ୍ଷିଣଂ ଵିଷ୍ଣୁଂ ନମସ୍ଯେ ପରମେଶ୍ଵରମ୍

ଯିଏ ସମସ୍ତଙ୍କ ଭିତରେ ରହି, ଭଲ ଓ ଖରାପ ଦେଖନ୍ତି, ସମସ୍ତଙ୍କ ସାକ୍ଷୀ, ସେଇ ବିଷ୍ଣୁ ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ମୁଁ ପ୍ରଣାମ କରେ।

ଶକ୍ତେନାପି ନମସ୍କାରଃ ପ୍ରଯୁକ୍ତଶ୍ଚକ୍ରପାଣଯେ । ସଂସାରତୃଣଵର୍ଗାଣାମୁଦ୍ଵେଜନକରୋ ହି ସଃ

ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ଯେଉଁଠି ଚକ୍ରଧାରୀଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରାଯାଏ, ସେଠି ସଂସାରର ତୃଣମାନେ ମଧ୍ୟ ଅସ୍ଥିର ହୋଇଯାନ୍ତି।

କୃଷ୍ଣେ ସ୍ଫୁରଜ୍ଜଲଧରୋଦରଚାରୁକୃଷ୍ଣେ ଲୋକାଧିକାରପୁରୁଷେ ପରମପ୍ରମେଯେ । ଏକୋ ହି ଭାଵଗୁଣମାତ୍ରଦୃଢପ୍ରଣାମଃ ସଦ୍ଯଃ ଶ୍ଵପାକମପି ସାଧଯିତୁଂ ସଶକ୍ତଃ

ବର୍ଷାମେଘ ଭଳି କଳା ଦେହ, ସମସ୍ତ ଜଗତର ଅଧିପତି, ଅପରିମାପ୍ୟ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ମନର ଭାବ ଓ ଗୁଣ ଦ୍ୱାରା ଦୃଢ଼ ପ୍ରଣାମ କରିଲେ, ଏହା ମାତ୍ର ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ ଏକ ଚଣ୍ଡାଳକୁ ମଧ୍ୟ ପବିତ୍ର କରିପାରେ।

ପ୍ରଣମ୍ଯ ଦଣ୍ଡବଦ୍ଭୂମୌ ନମସ୍କାରେଣ ଯୋର୍ଽଚଯେତ୍ । ସ ଯାଂ ଗତିମଵାପ୍ନୋତି ନ ତାଂ କ୍ରତୁଶତୈରପି

ଯିଏ ଭୂମିରେ ଦଣ୍ଡବତ୍ ପ୍ରଣାମ କରି ଭକ୍ତି ସହିତ ପୂଜା କରେ, ସେଉଁଠି ଯେଉଁ ଗତି ମିଳେ, ଶତଶତ ଯଜ୍ଞ କରିଲେ ମଧ୍ୟ ମିଳେନାହିଁ।

ଦୁର୍ଗସଂସାରକାନ୍ତାରାକୂପାରେଽପି ପ୍ରଧାଵତାମ୍ । ଏକଃ କୃଷ୍ଣେ ନମସ୍କାରୋ ମୁକ୍ତ୍ଯା ତାଂସ୍ତାରଯିଷ୍ଯତି

ଏହି ଦୁର୍ଗମ ସଂସାର ଜଙ୍ଗଲର କୂଳରେ ମଧ୍ୟ ଥିଲେ, କେବଳ ଏକ ପ୍ରଣାମ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ କଲେ, ସେ ମୁକ୍ତି ପାଇଁ ଉପକୃତ ହୁଅନ୍ତି।

ଆସୀନୋ ଵା ଶଯାନୋ ଵାତିଷ୍ଠନ୍ ଵା ଯତ୍ର ତତ୍ର ଵା । ନମୋ ନାରାଯଣାଯେତି ମନ୍ତ୍ରୈକଶରଣୋ ଭଵେତ୍

ବସିବା, ଶୋଇବା କିମ୍ବା ଦଣ୍ଡାୟମାନ ଯେଉଁଠି ହେଉନାହିଁ, 'ନମୋ ନାରାୟଣାୟ' ମନ୍ତ୍ରକୁ ଏକମାତ୍ର ଆଶ୍ରୟ କରିଲେ ଚାଲିଯାଏ।

ନାରାଯଣେତି ଶବ୍ଦୋଽସ୍ତି ଵାଗସ୍ତି ଵଶଵର୍ତିନୀ । ତଥାପି ନରକେ ମୂଢାଃ ପତନ୍ତୀତି କିମଦ୍ଭୁତମ୍

'ନାରାୟଣ' ଶବ୍ଦ ଅଛି, ମୁଁହରେ କଥା ଆସେ, ତଥାପି ମୂଢ଼ମାନେ ନରକକୁ ପଡ଼ନ୍ତି—ଏଥିରେ କ’ଣ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ?

ଚତୁର୍ମୁଖୋ ଵା ଯଦି କୋଟିଵକ୍ତ୍ରୋ ଭଵେନ୍ନରଃ କୋପି ଵିଶୁଦ୍ଧଚେତାଃ । ସ ଵୈ ଗୁଣାନାମଯୁତୈକଦେଶଂ ଵଦେନ୍ନ ଵା ଦେଵଵରସ୍ଯ ଵିଷ୍ଣୋଃ

ଯଦି କେହି ଚାରିଟି ମୁହଁ ଥିବା ବ୍ରହ୍ମା ପରି କିମ୍ବା କୋଟିଟିଏ ମୁଁହ ଥିବା ଏବଂ ସଫା ମନ ଥିବା ମଣିଷ ହେବେ, ସେ ମଧ୍ୟ ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କର ଗୁଣର ଏକ ଅଂଶ ମାତ୍ରକୁ ମଧ୍ୟ ବ୍ୟକ୍ତ କରିପାରିବେ ନାହିଁ।

ଵ୍ଯାସାଦ୍ଯା ମୁନଯଃ ସର୍ଵେ ସ୍ତୁଵନ୍ତୋ ମଧୁସୂଦନମ୍ । ମତିକ୍ଷଯାନ୍ନିଵର୍ତନ୍ତେ ନ ଗୋଵିନ୍ଦଗୁଣକ୍ଷଯାତ୍

ବ୍ୟାସ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସମସ୍ତ ଋଷିମାନେ ମଧୁସୂଦନଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କରିଲେ ମଧ୍ୟ, ସେମାନେ ତାଙ୍କର ବୁଦ୍ଧିର ସୀମାକୁ ପହଞ୍ଚନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ଗୋବିନ୍ଦଙ୍କର ଗୁଣର ଶେଷକୁ କେବେ ମଧ୍ୟ ପହଞ୍ଚିପାରନ୍ତି ନାହିଁ।

ଅଵଶେନାପି ଯନ୍ନାମ୍ନି କୀର୍ତିତେ ସର୍ଵପାତକୈଃ । ପୁମାନ୍ ଵିମୁଚ୍ଯତେ ସଦ୍ଯଃ ସିଂହତ୍ରସ୍ତୋ ମୃଗା ଯଥା । ବଦ୍ଧଃ ପରିକରସ୍ତେନ ମୋକ୍ଷାଯ ଗମନଂ ପ୍ରତି

ଯଦି କେହି ଅଚେତନରେ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କର ନାମ ଉଚ୍ଚାରଣ କରେ, ସେ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ସତ୍ୱରେ ମୁକ୍ତି ପାଏ, ଯେପରି ସିଂହ ଦେଖି ମୃଗମାନେ ଭୟରେ ପଳାଇଯାନ୍ତି; ଏହି ଉଚ୍ଚାରଣ ଦ୍ୱାରା ସେ ମୁକ୍ତି ପଥରେ ବାନ୍ଧାଯାଏ।

ସ୍ଵପ୍ନେଽପି ନାମ ସ୍ପୃଶତୋଽପି ପୁଂସଃ କ୍ଷଯଂ କରୋତ୍ଯକ୍ଷଯପାପରାଶିମ୍ । ପ୍ରତ୍ଯକ୍ଷତଃ କିଂ ପୁନରତ୍ର ପୁଂସା ପ୍ରକୀର୍ତିତେ ନାମ୍ନି ଜନାର୍ଦନସ୍ଯ

ସ୍ୱପ୍ନରେ ମଧ୍ୟ ଯଦି କେହି ତାଙ୍କର ନାମକୁ ସ୍ପର୍ଶ କରେ, ଏହା ତାଙ୍କର ଅନନ୍ତ ପାପକୁ ନଶ୍ଟ କରିଦିଏ; ତେବେ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବେ ଯେତେବେଳେ କେହି ଜନାର୍ଦ୍ଦନଙ୍କର ନାମ ଉଚ୍ଚାରଣ କରେ, ତାହାର ଫଳ କେତେ ଅଧିକ ହେବ!

ନମଃ କୃଷ୍ଣାଚ୍ଯୁତାନନ୍ତଵାସୁଦେଵେତ୍ଯୁଦୀରିତମ୍ । ଯୈର୍ଭାଵଭାଵିତୈର୍ଵିପ୍ରନ ତେ ଯମପୁରଂ ଯଯୁଃ

ଯେମାନେ ଭକ୍ତିଭାବରେ 'କୃଷ୍ଣ, ଅଚ୍ୟୁତ, ଅନନ୍ତ, ବାସୁଦେବ' ନାମ ଉଚ୍ଚାରଣ କରିଛନ୍ତି, ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ସେମାନେ ଯମପୁରୀକୁ ଗଲେ।

କ୍ଷଯୋ ଭଵେଦ୍ଯଥା ଵହ୍ନେସ୍ତମସୋ ଭାସ୍କରୋଦଯେ । ତଥୈଵ କଲୁଷୌଘସ୍ଯ ନାମସଂକୀର୍ତନାଦ୍ଧରେଃ

ଯେପରି ରବିଉଦୟରେ ଅନ୍ଧକାର ନଶ୍ଟ ହୁଏ, ସେପରି ହରିଙ୍କର ନାମସଂକୀର୍ତ୍ତନ କରିଲେ ସମସ୍ତ ଦୁଷିତତା ଦୂରିଯାଏ।

କ୍ଵ ନାକପୃଷ୍ଠଗମନଂ ପୁନରାଯାତି ନ କ୍ଷଯମ୍ । ଗଚ୍ଛତାଂ ଦୂରମଧ୍ଵାନଂ କୃଷ୍ଣମୂର୍ଛିତଚେତସାମ୍

ଯେମାନେ ମନକୁ କୃଷ୍ଣରେ ଲଗାଇଛନ୍ତି, ସେମାନେ ଦୀର୍ଘ ପଥ ଚାଲିଲେ ମଧ୍ୟ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଯାଇ ଆଉ କେବେ ଫେରନ୍ତି ନାହିଁ, ତାହା କେବେ କମିଯାଏ ନାହିଁ।

ପାଥେଯଂ ପୁଣ୍ଡରୀକାକ୍ଷନାମସଂକୀର୍ତନଂ ହରେଃ । ସଂସାରସର୍ପସଂଦଷ୍ଟଵିଷଚେଷ୍ଟୈକଭେଷଜମ୍ । କୃଷ୍ଣେତି ଵୈଷ୍ଣଵଂ କ୍ଷାନ୍ତଂ ଜପ୍ତ୍ଵା ମୁକ୍ତୋ ଭଵେନ୍ନରଃ

ହରିଙ୍କର, ପଦ୍ମନେତ୍ରଙ୍କର ନାମ ଉଚ୍ଚାରଣ ଏହି ଯାତ୍ରାର ପାଇଁ ଆହାର ସମାନ; ଏହା ସଂସାର ନାଗଦଂଶର ବିଷର ଏକମାତ୍ର ଔଷଧ। 'କୃଷ୍ଣ' ନାମ ଜପ କଲେ ମଣିଷ ମୁକ୍ତି ପାଏ।

ଧ୍ଯାଯନ୍ କୃତେ ଜପେନ୍ମନ୍ତ୍ରୈସ୍ତ୍ରେତାଯାଂ ଦ୍ଵାପରେର୍ଽଚଯନ୍ । ଯଦାପ୍ନୋତି ତଦାପ୍ନୋତି ତଦାପ୍ନୋତି କଲୌ ସଂସ୍ମୃତ୍ଯକେଶଵମ୍

ଯେଉଁ ଫଳ କୃତଯୁଗରେ ଧ୍ୟାନ କରି, ତ୍ରେତାରେ ମନ୍ତ୍ର ଜପ କରି, ଦ୍ୱାପରରେ ପୂଜା କରି ମିଳେ, ସେଇ ଫଳ କଳିଯୁଗରେ କେଶବଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରି ମିଳିଯାଏ।

ଜିହ୍ଵାଗ୍ରେ ଵର୍ତତେ ଯସ୍ଯ ହରିରିତ୍ଯକ୍ଷରଦ୍ଵଯମ୍ । ସଂସାରସାଗରଂ ତୀର୍ତ୍ଵା ସ ଗଚ୍ଛେଦ୍ଵୈଷ୍ଣଵଂ ପଦମ୍

ଯାହାର ଜିହ୍ୱାର ଆଗରେ 'ହରି' ଏହି ଦୁଇଟି ଅକ୍ଷର ରହିଛି, ସେ ସଂସାର ସାଗରକୁ ପାର କରି ବୈଷ୍ଣବ ପଦକୁ ପହଞ୍ଚିଯାଏ।

ଵିଜ୍ଞାତଦୁଷ୍କୃତିସହସ୍ରସମାଵୃତୋଽପିଶ୍ରେଯଃ ପରନ୍ତୁ ପରିଶୁଦ୍ଧିମ ଭୀପ୍ସମାନଃ । ସ୍ପପ୍ନାନ୍ତରେ ନ ହି ପୁନଶ୍ଚ ଭଵଂ ସ ପଶ୍ଯେନ୍ନାରାଯଣସ୍ତୁତିକଥାପରମୋ ମନୁଷ୍ଯଃ

ଯଦିଓ ଅନେକ ଜଣା ପାପରେ ଘିରି ରହିଛି, ଯିଏ ପବିତ୍ରତା ଆଶା କରେ ଏବଂ ନାରାୟଣଙ୍କ ସ୍ତୁତିରେ ଲାଗିଥାଏ, ସେ ମଣିଷ ସ୍ୱପ୍ନରେ ମଧ୍ୟ ଆଉ ଜନ୍ମ ଦେଖିନଥାଏ।

ଶ୍ରୀଗରୁଡମହାପୁରାଣମ୍ ୨୨୯ ସୂତ ଉଵାଚ । ଅଶେଷଲୋକନାଥସ୍ଯ ସାରମାରାଧନଂ ହରେଃ । ଦଦ୍ଯାତୁ ପୁରୁଷସୂକ୍ତେଣ ଯଃ ପୁଷ୍ପାଣ୍ଯପ ଏଵ ଚ ॥ ୧,୨୨୯.

ସୂତ କହିଲେ: ଯିଏ ସମସ୍ତ ଜଗତର ନାଥ ହରିଙ୍କୁ ପୁଷ୍ପ ଓ ପାଣି ଦେଇ, ପୁରୁଷସୂକ୍ତ ପଢ଼ି ପୂଜା କରେ, ସେ ପୂଜାର ସାର ଦେଇଥାଏ।

ଅର୍ଚିତଂ ସ୍ଯାଜ୍ଜଗଦିଦଂ ତେନ ସର୍ଵଂ ଚରାଚରମ୍ । ଯୋ ନ ପୂଜଯତେ ଵିଷ୍ଣୁଂ ତଂ ଵିଦ୍ଯାଦ୍ବ୍ରହ୍ମଘାତକମ୍ ॥ ୧,୨୨୯.

ଏହିପରି, ସେ ମାନେ ସମସ୍ତ ଚରାଚର ଜଗତକୁ ପୂଜା କରିଥାନ୍ତି; କିନ୍ତୁ ଯିଏ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ପୂଜା କରେନାହିଁ, ସେକୁ ବ୍ରାହ୍ମଣ ହନ୍ତା ବୋଲି ଜାଣିବା।

ଯତଃ ପ୍ରଵୃତ୍ତିର୍ଭୂତାନାଂ ଯେନ ସର୍ଵମିଦଂ ତତମ୍ । ତଂ ଯୋ ନ ଧ୍ଯାଯତେ ଵିଷ୍ଣୁଂ ସ ଵିଷ୍ଠାଯାଂ କ୍ରିମିର୍ଭଵେତ୍ ॥ ୧,୨୨୯.

ଯାହାଠାରୁ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ, ଯିଏ ସମସ୍ତ ଜଗତରେ ବ୍ୟାପିଛନ୍ତି, ଯିଏ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କରେନାହିଁ, ସେ ମଳରେ କୀଟ ହୁଏ।