ପାଦଯୋର୍ଜାନୁନୋରୂର୍ଵୋରୁଦରେ ହୃଦ୍ଯଥୋରସି । ମୁଖେ ଶିରସ୍ଯାନୁପୂର୍ଵମୋଙ୍କା ରାଦୀନି ଵିନ୍ଯସେତ୍ ॥ ୧,୧୯୬.
ପାଦ, ଜାଙ୍ଘ, ଉରୁ, ପେଟ, ହୃଦୟ, ବକ୍ଷ, ମୁଖ, ମୁଣ୍ଡ—ଏହି କ୍ରମରେ ଓଁ ଆଦି ଅକ୍ଷର ବ୍ୟବହାର କରିବା ଉଚିତ।
ନମୋ ନାରାଯଣାଯେତି ଵିପର୍ଯାସମଥାପି ଚ । କରନ୍ଯାସଂ ତତଃ କୁର୍ଯାଦ୍ଦ୍ଵାଦକ୍ଷରଵିଦ୍ଯଯା ॥ ୧,୧୯୬.
'ନମୋ ନାରାୟଣାୟ' ବୋଲି, ପଛରୁ ଆଗକୁ ମଧ୍ୟ ଏହି ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରି, ଦ୍ୱାଦଶାକ୍ଷରୀ ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ହସ୍ତନ୍ୟାସ କରିବା ଚାହିଁଦି।
ପ୍ରଣଵାଦିଯକାରାନ୍ତମଙ୍ଗୁଲ୍ଯଂ ଗୁଷ୍ଠପର୍ଵସୁ । ନ୍ଯସେଦ୍ଧୃଦଯ ଓଙ୍କାରଂ ମନୁଂ ମୂର୍ଧ୍ନି ସମସ୍ତକମ୍ ॥ ୧,୧୯୬.
ପ୍ରଣବ ରୁ ଯ ଅକ୍ଷର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅଙ୍ଗୁଳିର ଗଠିଏଠି ରଖିବାକୁ, ହୃଦୟରେ 'ଓଁ' ଅକ୍ଷରକୁ ବସାଇବାକୁ, ଏବଂ ମଣ୍ତ୍ରଟିକୁ ମୁଣ୍ଡର ଶିର ଉପରେ ରଖିବାକୁ କହାଯାଏ।
ଓଙ୍କାରନ୍ତୁ ଭ୍ରୁଵୋର୍ମଧ୍ଯେ ଶିକାନେତ୍ରାଦିମୂର୍ଧତଃ । ଓଂ ଵିଷ୍ଣଵେ ଇତି ଇମଂ ମନ୍ତ୍ରନ୍ଯାସମୁଦୀରଯେତ୍ ॥ ୧,୧୯୬.
'ଓଁ' ଅକ୍ଷରକୁ ଭୃକୁଟି ମଧ୍ୟରେ, ଶିର ଚୂଡ଼ା, ଦୃଷ୍ଟି ଏବଂ ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ବସାଇବାକୁ; ଏହି ମଣ୍ତ୍ର ନ୍ୟାସ କହିବା—'ଓଁ ବିଷ୍ଣବେ'।
ଆତ୍ମାନଂ ପରମଂ ଧ୍ଯାଯେଚ୍ଛେଷଂ ଯଚ୍ଛକ୍ତିଭିର୍ଯୁତମ୍ । ମମ ରକ୍ଷାଂ ହରିଃ କୁର୍ଯାନ୍ମତ୍ସ୍ଯମୂର୍ତିର୍ଜଲେଽଵତୁ ॥ ୧,୧୯୬.
ସମସ୍ତ ଶକ୍ତି ସହିତ ପରମ ଆତ୍ମାକୁ ଧ୍ୟାନ କରିବା; ହରି ମୋତେ ରକ୍ଷା କରୁ, ଜଳରେ ମତ୍ସ୍ୟ ଆକୃତି ମୋତେ ରକ୍ଷା କରୁ।
ତ୍ରିଵିକ୍ରମସ୍ତଥାକାଶେ ସ୍ଥଲେ ରକ୍ଷତୁ ଵାମନଃ । ଅଟଵ୍ଯାଂ ନରସିଂହସ୍ତୁ ରାମୋ ରକ୍ଷତୁ ପର୍ଵତେ ॥ ୧,୧୯୬.
ତ୍ରିବିକ୍ରମ ଆକାଶରେ, ବାମନ ଭୂମିରେ, ନରସିଂହ ଅଟବିରେ ଏବଂ ରାମ ପାହାଡ଼ରେ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ।
ଭୂମୌ ରକ୍ଷତୁ ଵାରାହୌ ଵ୍ଯୋମ୍ନି ନାରାଯଣୋଽଵତୁ । କର୍ମବନ୍ଧାଚ୍ଚ କପିଲୋ ଦତ୍ତୋ ରୋଗାଚ୍ଚ ରକ୍ଷତୁ ॥ ୧,୧୯୬.
ଭୂମିରେ ବରାହ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ, ଆକାଶରେ ନାରାୟଣ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ; କପିଲ ବନ୍ଧନରୁ ମୁକ୍ତ କରନ୍ତୁ, ଦତ୍ତାତ୍ରେୟ ରୋଗରୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ।
ହଯଗ୍ରୀଵୋ ଦେଵତାଭ୍ଯଃ କୁମାରୋ ମକରଧ୍ଵଜାତ୍ । ନାରଦୋଽନ୍ଯାର୍ଚନାଦ୍ଦେଵଃ କୂର୍ମୋ ଵୈ ନୈରୃତେ ସଦା ॥ ୧,୧୯୬.
ହୟଗ୍ରୀବ ଦେବତାମାନେଠାରୁ, କୁମାର କାମଦେବଠାରୁ, ନାରଦ ଅନ୍ୟ ପୂଜାରୁ ଏବଂ କୂର୍ମ ସଦା ନୈୃତ୍ୟ ଦିଗରେ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ।
ଧନ୍ଵନ୍ତୀରଶ୍ଚାପଥ୍ଯାଚ୍ଚ ନାଗଃ କ୍ରୋଧଵଶାତ୍କିଲ । ଯଜ୍ଞୋ ରୋଗାତ୍ସମସ୍ତାଚ୍ଚ ଵ୍ଯାସୋଽଜ୍ଞାନାଚ୍ଚ ରକ୍ଷତୁ ॥ ୧,୧୯୬.
ଧନ୍ବନ୍ତରି ଅପଥ୍ୟ ଜିନିଷରୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ, ନାଗ କ୍ରୋଧରୁ; ଯଜ୍ଞ ରୋଗ ଏବଂ ସମସ୍ତ ଦୁଃଖରୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ, ବ୍ୟାସ ଅଜ୍ଞାନରୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ।
ବୁଦ୍ଧଃ ପାଷଣ୍ଡସଂଘାତାତ୍କଲ୍କୀ ରକ୍ଷତୁ କଲ୍ମଷାତ୍ । ପାଯାନ୍ମଧ୍ଯନ୍ଦିନେ ଵିଷ୍ଣୁଃ ପ୍ରାତର୍ନାରାଯଣୋଽଵତୁ ॥ ୧,୧୯୬.
ବୁଦ୍ଧ ଅପସଂପ୍ରଦାୟ ଠାରୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ, କଳ୍କି ଦୁଷ୍ଟତାରୁ; ମଧ୍ୟାହ୍ନରେ ବିଷ୍ଣୁ ଏବଂ ପ୍ରଭାତରେ ନାରାୟଣ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ।
ମଧୁହା ଚାପରାହ୍ନେ ଚ ସାଯଂ ରକ୍ଷତୁ ମାଧଵଃ । ହୃଷୀକେଶଃ ପ୍ରଦୋଷେଽଵ୍ଯାତ୍ପ୍ରତ୍ଯୂଷେଽଵ୍ଯାଜ୍ଜନାର୍ଦନଃ ॥ ୧,୧୯୬.
ମଧୁସୂଦନ ଅପରାହ୍ନରେ, ମାଧବ ସାଞ୍ଜରେ, ହୃଷୀକେଶ ସନ୍ଧ୍ୟାବେଳେ, ପ୍ରତ୍ୟୂଷରେ ଜନାର୍ଦନ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ।
ଶ୍ରୀଧରୋଽଵ୍ଯାଦର୍ଧରାତ୍ରେ ପଦ୍ମନାଭୋ ନିଶୀଥକେ । ଚକ୍ରକୌମୋଦକୀବାଣା ଘ୍ନନ୍ତୁ ଶତ୍ରୂଂଶ୍ଚ ରାକ୍ଷସାନ୍ ॥ ୧,୧୯୬.
ଶ୍ରୀଧର ଅର୍ଧରାତ୍ରିରେ, ପଦ୍ମନାଭ ଗଭୀର ରାତିରେ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ; ଚକ୍ର, କୌମୋଦକୀ ଗଦା ଏବଂ ବାଣ ଶତ୍ରୁ ଓ ରାକ୍ଷସମାନେଠାରୁ ସଂହାର କରନ୍ତୁ।
ଶଙ୍ଖଃ ପଦ୍ମଂ ଚ ଶତ୍ରୁଭ୍ଯଃ ଶାର୍ଙ୍ଗଂ ଵୈ ଗରୁଡସ୍ତଥା । ବୁଦ୍ଧୀନ୍ଦ୍ରିଯମନଃ ପ୍ରାଣାନ୍ପାନ୍ତୁ ପାର୍ଶ୍ଵଵିଭୂଷଣଃ ॥ ୧,୧୯୬.
ଶଂଖ ଓ ପଦ୍ମ ଶତ୍ରୁମାନେଠାରୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ, ଶାର୍ଙ୍ଗ ଧନୁଷ ଏବଂ ଗରୁଡ଼ ମଧ୍ୟ; ପାର୍ଶ୍ୱ ଭୂଷଣମାନେ ବୁଦ୍ଧି, ଇନ୍ଦ୍ରିୟ, ମନ ଏବଂ ପ୍ରାଣକୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ।
ଶେଷଃ ସର୍ପସ୍ଵରୂପଶ୍ଚ ସଦା ସର୍ଵତ୍ର ପାତୁ ମାମ୍ । ଵିଦିକ୍ଷୁ ଦିକ୍ଷୁ ଚ ସଦା ନାରସିଂହଶ୍ଚ ରକ୍ଷତୁ ॥ ୧,୧୯୬.
ଶେଷ, ସର୍ପ ଆକୃତିରେ, ସଦା ସମସ୍ତ ସ୍ଥାନରେ ମୋତେ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ; ନରସିଂହ ସବୁ ଦିଗ ଓ ଉପଦିଗରେ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ।
ଏତଦ୍ଧାରଯମାଣଶ୍ଚ ଯଂ ଯଂ ପଶ୍ଯତି ଚକ୍ଷୁଷା । ସ ଵଶୀ ସ୍ଯାଦ୍ଵିପାପ୍ମା ଚ ରୋଗମୁକ୍ତୋ ଦିଵଂ ଵ୍ରଜେତ୍ ॥ ୧,୧୯୬.
ଏହି ଧାରଣ କରୁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ଯାହାକୁ ଚକ୍ଷୁ ଦ୍ୱାରା ଦେଖେ, ସେ ସବୁକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରେ, ଦୁଷ୍ଟତା ଓ ରୋଗରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ପ୍ରାପ୍ତି କରେ।
thumb|ପଞ୍ଚମହାଭୂତାନି ଧନ୍ଵନ୍ତରିରୁଵାଚ । ଗାରୁଡଂ ସଂପ୍ରଵକ୍ଷ୍ଯାମି ଗରୁଡେନ ହ୍ଯୁଦୀରିତମ୍ । କଶ୍ଯପାଯ ସୁମିତ୍ରେଣ ଵିଷହୃଦ୍ଯେନ ଗାରୁଡଃ ॥ ୧,୧୯୭.
ଧନ୍ବନ୍ତରି କହିଲେ: ମୁଁ ଗରୁଡ଼ଙ୍କ କହିଥିବା ଗାରୁଡ଼ ଶାସ୍ତ୍ର କଥା କହିବି, ଯାହା କଶ୍ୟପ, ସୁମିତ୍ର ଏବଂ ବିଷ ନାଶକ ଗରୁଡ଼ଙ୍କୁ କହାଯାଇଥିଲା।
ପୃଥିଵ୍ଯାପସ୍ତଥା ତେଜୋ ଵାଯୁରାକାଶମେଵଚ । କ୍ଷିତ୍ଯାଦିଷ୍ଵେଵ ଵର୍ଗାଶ୍ଚ ହ୍ଯେତେ ଵୈ ମଣ୍ଡଲାଧିପାଃ ॥ ୧,୧୯୭.
ପୃଥିବୀ, ଜଳ, ଅଗ୍ନି, ବାୟୁ ଏବଂ ଆକାଶ—ଏହି ପାଞ୍ଚ ମହାଭୂତ; ଏମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅନେକ ଗୋଷ୍ଠୀ ଅଛି, ଏହିମାନେ ମଣ୍ଡଳର ଅଧିପତି।
ପଞ୍ଚତତ୍ତ୍ଵେ ସ୍ଥିତା ଦେଵାଃ ପ୍ରାପ୍ଯନ୍ତେ ଵିଷ୍ଣୁସେଵକୈଃ । ଦୀର୍ଘସ୍ଵରଵିଭିନ୍ନାଶ୍ଚ ନପୁଂସକଵିଵର୍ଜିତାଃ ॥ ୧,୧୯୭.
ପଞ୍ଚତତ୍ତ୍ୱରେ ଦେବତାମାନେ ବସିଛନ୍ତି, ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ସେବକମାନେ ଏହାକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି; ଏମାନେ ଦୀର୍ଘ ସ୍ୱର ଦ୍ୱାରା ଚିହ୍ନିତ ଏବଂ ନପୁଂସକ ଲିଙ୍ଗ ନାହିଁ।
ସଷଡଙ୍ଗଃ ଶିଵଃ ପ୍ରୋକ୍ତୋ ହୃଚ୍ଛିରଶ୍ଚ ଶିଖା କ୍ରମାତ୍ । କଵଚଂ ନେତ୍ରମସ୍ତ୍ରଂ ସ୍ଯାନ୍ନ୍ଯାସଃ ସ୍ଵସ୍ଥଲସଂସ୍ଥିତିଃ ॥ ୧,୧୯୭.
ଛଅ ଅଙ୍ଗ ସହିତ ଶିବଙ୍କୁ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଏ—ହୃଦୟ, ମୁଣ୍ଡ, ଶିଖା କ୍ରମେ; କବଚ, ନେତ୍ର ଏବଂ ଅସ୍ତ୍ର, ଏହି ନ୍ୟାସ ନିଜ ନିଜ ସ୍ଥାନରେ ଅଛି।
ସର୍ଵସିଦ୍ଧିପ୍ରଦସ୍ଯାନ୍ତେ କାଲଵହ୍ନିର ଧୋଽନିଲଃ । ଷଷ୍ଠସ୍ଵରସମାଯୁକ୍ତମର୍ଧେନ୍ଦୁସଂଯୁତଂ ପରମ୍ ॥ ୧,୧୯୭.
ସମସ୍ତ ସିଦ୍ଧି ଦେଇଥିବାର ଶେଷରେ, ତଳେ କାଳାଗ୍ନି ଏବଂ ବାୟୁ ଅଛନ୍ତି; ଛଅଟି ସ୍ୱର ଅର୍ଧଚନ୍ଦ୍ର ସହିତ ଯୋଗ ହୋଇ, ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଅବସ୍ଥାକୁ ପ୍ରାପ୍ତ।
ପରାପରଵିଭିନ୍ନାଶ୍ଚ ଶିଵସ୍ଯୋର୍ଧ୍ଵାଧ ଈରିତାଃ । ରେଫେଣାଙ୍ଗେଷୁ ସର୍ଵତ୍ର ନ୍ଯାସଂ କୁର୍ଯାଦ୍ଯଥାଵିଧି ॥ ୧,୧୯୭.
ଶିବଙ୍କ କହିଥିବା ଉଚ୍ଚ ଓ ନିମ୍ନ ଭେଦଗୁଡ଼ିକୁ, 'ର' ଅକ୍ଷର ଚିହ୍ନିତ ଅଂଗଗୁଡ଼ିକୁ ଠିକ୍ ଭାବେ ସମସ୍ତ ଅଂଗରେ ନ୍ୟାସ କରିବା ଉଚିତ।
ହୃଦି ପାଣିତଲେ ଦେହେ କର୍ଣେ ନେତ୍ରେ କରୋତି ଚ । ଜପାତ୍ତୁ ସର୍ଵସିଦ୍ଧିଃ ସ୍ଯାଚ୍ଚତୁର୍ଵକ୍ତ୍ରସମାଯୁତାମ୍ ॥ ୧,୧୯୭.
ହୃଦୟ, ହାତର ତଳ, ଶରୀର, କାନ ଓ ଚକ୍ଷୁରେ ନ୍ୟାସ କରିବା ଦ୍ୱାରା, ମନ୍ତ୍ର ଜପ କଲେ ସମସ୍ତ ସିଦ୍ଧି ଚତୁର୍ମୁଖ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ସହିତ ମିଳିଥାଏ।
ଚତୁରଶ୍ରାଂ ସୁଵିସ୍ତାରଂ ପୀତଵର୍ଣାନ୍ତୁ ଚିନ୍ତଯେତ୍ । ପୃଥିଵୀଂ ଚେନ୍ଦ୍ରଦେଵତ୍ଯାଂ ମଧ୍ଯେ ଵରୁଣମଣ୍ଡଲମ୍ ॥ ୧,୧୯୭.
ପୃଥିବୀକୁ ଚତୁର୍ଶ୍ର, ବିଶାଳ ଓ ପୀତବର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ଚିନ୍ତନ କରିବା ଉଚିତ, ଯାହାର ଦେବତା ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ମଧ୍ୟରେ ବରୁଣ ମଣ୍ଡଳ ଅଛି।
ମଧ୍ଯେ ପଦ୍ମଂ ତଥାଯୁକ୍ତମର୍ଧଚନ୍ଦ୍ରଂ ସୁଶୀତଲମ୍ । ଇନ୍ଦ୍ରନୀଲଦ୍ଯୁତିଂ ସୌମ୍ଯମଥଵାଗ୍ନେଯମଣ୍ଡଲମ୍ ॥ ୧,୧୯୭.
ମଧ୍ୟରେ ଏକ ପଦ୍ମ ଅଛି, ଯାହା ଅର୍ଧଚନ୍ଦ୍ର ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ, ଶୀତଳ ଓ ଇନ୍ଦ୍ରନୀଳ ମଣିର ଚମକ ଭରିତ, ସାନ୍ତ ଅଟେ, କିମ୍ବା ଅଗ୍ନିର ମଣ୍ଡଳ ଅଟେ।
ତ୍ରିକୋଣଂ ସ୍ଵସ୍ଥିକୈର୍ଯୁକ୍ତଂ ଜ୍ଵାଲାମା ଲାନଲଂ ସ୍ମରେତ୍ । ଭିନ୍ନାଞ୍ଜନନିଭାକାରଂ ସ୍ଵଵୃତ୍ତଂ ବିନ୍ଦୁଭୂଷିତମ୍ ॥ ୧,୧୯୭.
ତ୍ରିକୋଣକୁ ସ୍ୱସ୍ତିକ ଚିହ୍ନ ସହିତ, ଜ୍ୱାଳା ମାଳା ଭଳି, ଭାଙ୍ଗି ଅଞ୍ଜନ ରଙ୍ଗର, ଗୋଳ ଆକୃତିରେ ଓ ବିନ୍ଦୁ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ ଭାବିବା ଉଚିତ।
କ୍ଷୀରୋର୍ମିସଦୃଶାକାରଂ ଶୁଦ୍ଧସ୍ଫଟିକଵର୍ଚସମ୍ । ପ୍ଲାଵଯନ୍ତଂ ଜଗତ୍ସର୍ଵଂ ଵ୍ଯୋମାମୃତମନୁଂସ୍ମରେତ୍ ॥ ୧,୧୯୭.
ଆକାଶକୁ ଦୁଧର ତରଙ୍ଗ ଭଳି ଦେଖିବା, ଶୁଦ୍ଧ ସ୍ଫଟିକ ଚମକର, ସମସ୍ତ ଜଗତକୁ ବ୍ୟାପି ରହିଥିବା ଆକାଶାମୃତ ଭାବରେ ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ।
ଵାସୁକିଃ ଶଙ୍ଖପାଲଶ୍ଚ ସ୍ଥିତୌ ପାର୍ଥିଵମଣ୍ଡଲେ । କର୍କୋଟଃ ପଦ୍ମନାଭଶ୍ଚ ଵାରୁଣେ ତୌ ଵ୍ଯଵସ୍ଥିତୌ ॥ ୧,୧୯୭.
ବାସୁକି ଓ ଶଂଖପାଳ ପୃଥିବୀ ମଣ୍ଡଳରେ ବସିଛନ୍ତି; କର୍କୋଟ ଓ ପଦ୍ମନାଭ ବରୁଣ ମଣ୍ଡଳରେ ବସିଛନ୍ତି।
ଆଗ୍ନେଯେ ଚାପି କୁଲିକସ୍ତକ୍ଷଶ୍ଚୈଵ ମହାବ୍ଜକୌ । ଵାଯୁମଣ୍ଡଲସଂସ୍ଥୌ ଚ ପଞ୍ଚ ଭୂତାନି ଵିନ୍ଯସେତ୍ ॥ ୧,୧୯୭.
ଅଗ୍ନି ମଣ୍ଡଳରେ କୁଳିକ ଓ ତକ୍ଷକ, ଏହି ଦୁଇ ମହାପଦ୍ମ ଅଛନ୍ତି; ବାୟୁ ମଣ୍ଡଳରେ ପଞ୍ଚ ଭୂତକୁ ବ୍ୟବସ୍ଥା କରିବା ଉଚିତ।
ଅଙ୍ଗୁଷ୍ଠାଦିକନିଷ୍ଠାନ୍ତମନୁଲୋମଵିଲୋମତଃ । ପର୍ଵସନ୍ଧିଷୁ ଚ ନ୍ଯସ୍ଯା ଜଯା ଚ ଵିଜଯା ତଥା ॥ ୧,୧୯୭.
ଅଙ୍ଗୁଠିଠାରୁ କାନିଠି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସିଧା ଓ ଉଲ୍ଟା ଭାବରେ, ଏବଂ ଅଙ୍ଗୁଳି ଯୋଡ଼ରେ ଜୟା ଓ ବିଜୟାକୁ ନ୍ୟାସ କରିବା ଉଚିତ।
ଆସ୍ଯାଦିସ୍ଵପୁରସ୍ଥାନେ ନ୍ଯସ୍ଯାଚ୍ଛିଵପଡଙ୍ଗକମ୍ । କନିଷ୍ଠାଦୌ ହୃଦାଦୌ ଚ ଶିଖାଯାଂ କରଯୋର୍ନ୍ଯସେତ୍ ॥ ୧,୧୯୭.
ମୁଁହ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଅଂଗରେ ଶିବ ଅକ୍ଷରକୁ ନ୍ୟାସ କରିବା ଉଚିତ; କାନିଠି, ହୃଦୟ, ଶିର ଓ ହାତରେ ମଧ୍ୟ ଏହି ନ୍ୟାସ କରିବା ଉଚିତ।