ଗରୁଡପୁରାଣମ୍

ଅପସ୍ମାରଵିଷୋନ୍ମାଦଶୋଷାଲକ୍ଷ୍ମୀଜ୍ଵରାପହମ୍ । ଭୂତେଭ୍ଯଶ୍ଚଭଯଂ ହନ୍ତି ରାଜଦ୍ଵାରେଷୁ ଯୋଜନାତ୍ ॥ ୧,୧୯୩.

ଏହି ଔଷଧ ଅପସ୍ମାର, ବିଷ, ପାଗଳାମି, ଶୋଷ ରୋଗ, ଅଶୁଭ ଓ ଜ୍ୱର ଦୂର କରେ; ରାଜଦ୍ୱାରରେ ରଖିଲେ ଭୂତ-ଭୟ ମିଟେ।

ନିମ୍ବଂ କୁଷ୍ଠଂ ହରିଦ୍ରେ ଦ୍ଵେ ଶିଗ୍ରୁ ସର୍ଷପଜଂ ତଥା । ଦେଵଦାରୁ ପଟୋଲଞ୍ଚ ଧାନ୍ଯଂ ତକ୍ରେଣ ଘର୍ଷିତମ୍ ॥ ୧,୧୯୩.

ନିମ୍ବ, କୁଷ୍ଠ, ଦୁଇ ପ୍ରକାର ହଳଦୀ, ଶିଗ୍ରୁ, ସୋରିଷ, ଦେବଦାରୁ, ପଟୋଳ ଓ ଧାନ୍ୟ—ଏହି ସବୁ ଚାସ ଛାସରେ ଘସିବା।

ଦେହଂ ତୈଲାକ୍ତ ଗାତ୍ରଂ ଵୈ ନଯେଦୁଦ୍ଵର୍ତନେନ ଚ । ପାମାଃ କୁଷ୍ଠାନି ନଶ୍ଯେଯୁଃ କଣ୍ଡୂଂ ହନ୍ତି ଚ ନିଶ୍ଚିତମ୍ ॥ ୧,୧୯୩.

ଦେହକୁ ତେଲ ଲଗାଇ, ଏହି ମିଶ୍ରଣ ଦେହରେ ଘସିଲେ, ପାମା, କୁଷ୍ଠ ଓ ଖୁଜୁଲି ନିଶ୍ଚିତ ଭଲ ହୁଏ।

ସାମୁଦ୍ରଂ ସୈନ୍ଧଵଂ କ୍ଷାରୋ ରାଜିକା ଲଵଣଂ ଵିଡମ୍ । କଟୁଲୋହରଜଶ୍ଚୈଵଂ ତ୍ରିଵୃତ୍ସୂରଣକଂ ସମମ୍ । ଦଧିଗୋମୂତ୍ରପଯସା ମନ୍ଦପାଵକପାଚିତମ୍ ॥ ୧,୧୯୩.

ସାମୁଦ୍ରିକ ଲୁଣ, ସେନ୍ଧା ଲୁଣ, ଖାର, ରାଇ, ସାଧା ଲୁଣ, ବିଡ଼, ଲୋହା ଧୁଳି, ତ୍ରିବୃତ୍, ସୁରଣ—ଏହି ସବୁ ଦହି, ଗାଈର ମୁତ୍ର ଓ ଦୁଧ ସହିତ ହଳୁକା ଆଗରେ ରନ୍ଧିବା।

ବଲାଗ୍ନିଵର୍ଧକଂ ଚୂର୍ଣଂ ପିବେଦୁଷ୍ଣେନ ଵାରିଣା । ଜୀର୍ଣେଽଜୀର୍ଣେ ତୁ ଭୁଞ୍ଜତି ମାଂସ୍ଯାଦିଘୃତମୁତ୍ତମମ୍ ॥ ୧,୧୯୩.

ଏହି ଚୂର୍ଣ୍ଣ ଶକ୍ତି ଓ ଜଠରାଗ୍ନି ବଢ଼ାଏ; ଗରମ ପାଣିରେ ଖାଇଲେ, ଜୀର୍ଣ୍ଣ ହେଉ ବା ନ ହେଉ, ମାଂସ ଓ ଘିଅ ଖାଇପାରିବେ।

ନାଭିଶୂଲଂ ମୂତ୍ରଶୂଲଂ ଗୁଲ୍ମପ୍ଲୀହଭଵଞ୍ଚ ଯତ୍ । ସର୍ଵଶୂଲହରଂ ଚୂର୍ଣଂ ଜଠରାନଲଦୀପନମ୍ । ପରିଣାମସମୁତ୍ଥସ୍ଯ ଶୂଲସ୍ଯ ଚ ହିତଂ ପରମ୍ ॥ ୧,୧୯୩.

ଏହି ଚୂର୍ଣ୍ଣ ନାଭି, ପେଶାବ, ଗାଠି, ପ୍ଳୀହା ଓ ପେଟର ସମସ୍ତ ପିଡ଼ା ଦୂର କରେ; ଜଠରାଗ୍ନି ବଢ଼ାଏ ଓ ଅପଚୟ ଦ୍ୱାରା ହେଉଥିବା ବେଦନାରେ ବିଶେଷ ଉପକାରୀ।

ଅଭଯାମଲକଂ ଦ୍ରାକ୍ଷା ପିପ୍ପଲୀ କଣ୍ଟକାରିକା । ଶୃଙ୍ଗୀ ପୁନର୍ନଵା ଶୁଣ୍ଠୀ ଜଗ୍ଧା କାସଂ ନିହନ୍ତି ଵୈ ॥ ୧,୧୯୩.

ହରୀତକୀ, ଆମଳକୀ, ଦ୍ରାକ୍ଷା, ପିପ୍ପଲୀ, କଣ୍ଟକାରି, ଶୃଙ୍ଗୀ, ପୁନର୍ନବା ଓ ଶୁଂଠି—ଏହି ସବୁ ଖାଇଲେ କାଶ ନିଶ୍ଚିତ ଭଲ ହୁଏ।

ଅଭଯାମଲକଂ ଦ୍ରାକ୍ଷା ପାଠା ଚୈଵ ଵିଭୀତକମ୍ । ଶର୍କରାଯା ସମଂ ଚୈଵ ଜଗ୍ଧଂ ଜ୍ଵରହରଂ ଭଵେତ୍ ॥ ୧,୧୯୩.

ହରୀତକୀ, ଆମଳକୀ, ଦ୍ରାକ୍ଷା, ପାଠା, ବିଭୀତକ ଓ ସମାନ ପରିମାଣ ଚିନି ସହିତ ଖାଇଲେ ଜ୍ୱର ଶାନ୍ତି ହୁଏ।

ତ୍ରିଫଲା ବଦରଂ ଦ୍ରାକ୍ଷା ପିପ୍ପଲୀ ଚ ଵିରେକକୃତ୍ । ହରୀତକୀ ସୋଷ୍ଣାନୀରଲଵଣଞ୍ଚ ଵିରେକକୃତ୍ ॥ ୧,୧୯୩.

ତ୍ରିଫଳା, ବଦର, ଦ୍ରାକ୍ଷା, ପିପ୍ପଲୀ ଦିଆ ଭେଟା ଦେଇଥାଏ; ହରୀତକୀ ଗରମ ପାଣି ଓ ଲୁଣ ସହିତ ଦେଲେ ମଧ୍ୟ ଭେଟା ହୁଏ।

କୂର୍ମମତ୍ସ୍ଯାଶ୍ଵମହିଷଗୋଶୃଗାଲାଶ୍ଚ ଵାନରାଃ । ଵିଡାଲବର୍ହିକାକାଶ୍ଚ ଵରାହୋଲୂକକୁକ୍କୁଟାଃ ॥ ୧,୧୯୩.

କୁମ୍ଭୀ, ମାଛ, ଘୋଡ଼ା, ମହିଷ, ଗାଈ, ଶିଆଳ, ବାନର, ବିଲେଇ, ମୟୂର, କାଉ, ବନ୍ଦର, ପେଚା, କୁକୁଡ଼ି—

ହଂସ ଏଷାଞ୍ଚ ଵିଣ୍ମୂତ୍ରଂ ମାଂସଂ ଵା ରୋମ ଶୋଣିତମ୍ । ଧୂପଂ ଦଦ୍ଯାଜ୍ଜ୍ଵରାର୍ତେଭ୍ଯ ଉନ୍ମତ୍ତେଭ୍ଯଶ୍ଚ ଶାନ୍ତଯେ ॥ ୧,୧୯୩.

ଏହି ସବୁ ପଶୁପକ୍ଷୀଙ୍କର ମଳ, ମୁତ୍ର, ମାଂସ, ଲୋମ କିମ୍ବା ରକ୍ତ ଧୂପ ଭାବେ ଦେଇଲେ, ଜ୍ୱର ଓ ପାଗଳାମି ଶାନ୍ତି ପାଏ।

ଏତାନ୍ଯୌଷଧଜାତାନି କଥିତାନି ଉମାପତେ । ନିଘ୍ନନ୍ତି ତାଶ୍ଚ ରୋଗାଂଶ୍ଚ ଵୃକ୍ଷମିନ୍ଦ୍ରାଶନିର୍ଯଥା ॥ ୧,୧୯୩.

ହେ ଉମାପତି, ଏହି ଔଷଧ ଉପାୟଗୁଡ଼ିକୁ କହିଲି; ଏମାନେ ରୋଗକୁ ଭାଙ୍ଗିଦିଏ, ଯେପରି ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ବଜ୍ର ବୃକ୍ଷକୁ ଭାଙ୍ଗେ।

ଔଷଧଂଭଗଵାନ୍ଵିଷ୍ଣୁଃ ସଂସ୍ମୃତୋ ରୋଗନୁଦ୍ଭଵେତ୍ । ଧ୍ଯାତୋଽର୍ଚିତଃ ସ୍ତୁତୋ ଵାପି ନାତ୍ର କାର୍ଯା ଵିଚାରଣା ॥ ୧,୧୯୩.

ଯେତେବେଳେ ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ଔଷଧ ଭାବେ ସ୍ମରଣ କରାଯାଏ, ସେ ରୋଗ ଦୂର କରନ୍ତି; ଧ୍ୟାନ, ପୂଜା କିମ୍ବା ସ୍ତୁତି କଲେ ଅନ୍ୟ କିଛି ଚିନ୍ତା ଦରକାର ନାହିଁ।

ଶ୍ରୀଗରୁଡମହାପୁରାଣମ୍ ୧୯୪ ହରିରୁଵାଚ । ସର୍ଵଵ୍ଯାଧିହରଂ ଵକ୍ଷ୍ଯେ ଵୈଷ୍ଣଵଂ କଵଚଂ ଶୁଭମ୍ । ଯେନ ରକ୍ଷା କୃତା ଶମ୍ଭୋର୍ଦୈତ୍ଯାନ୍କ୍ଷପଯତଃ ପୁରା ॥ ୧,୧୯୪.

ହରି କହିଲେ: ମୁଁ ସମସ୍ତ ରୋଗ ଦୂର କରୁଥିବା ଶୁଭ ବୈଷ୍ଣବ କବଚ କହିବି, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ପୂର୍ବେ ଶିବଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରାଯାଇଥିଲା ଓ ଦାନବମାନେ ନଶ୍ୱର ହୋଇଥିଲେ।

ପ୍ରଣମ୍ଯ ଦେଵମୀଶାନମଜଂ ନିତ୍ଯମନାମଯମ୍ । ଦେଵଂ ସର୍ଵେଶ୍ଵରଂ ଵିଷ୍ଣୁଂ ସର୍ଵଵ୍ଯାପିନମଵ୍ଯଯମ୍ ॥ ୧,୧୯୪.

ଯିଏ ଦେବ, ଈଶ୍ୱର, ଅଜନ୍ମା, ସଦା ନିରୋଗ, ସମସ୍ତଙ୍କ ମାଧ୍ୟରେ ବ୍ୟାପିଥିବା ଅବିନାଶୀ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି—

ବଧ୍ନାମ୍ଯହଂ ପ୍ରତିସରଂ ନମସ୍କୃତ୍ଯ ଜନାର୍ଦନମ୍ । ଅମୋଘାପ୍ରତିମଂ ସର୍ଵଂ ସର୍ଵଦୁଃ ଖନିଵାରଣମ୍ ॥ ୧,୧୯୪.

ମୁଁ ଜନାର୍ଦନଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି ଏହି ପବିତ୍ର ସୂତା ବାନ୍ଧୁଛି, ଯାହା କେବେ ବିଫଳ ହୁଏନାହିଁ, ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଅପୂର୍ବ ଏବଂ ସମସ୍ତ ଦୁଃଖକୁ ଦୂର କରେ।

ଵିଷ୍ଣୁର୍ମାମଗ୍ରତଃ ପାତୁ କୃଷ୍ଣୋ ରକ୍ଷତୁ ପୃଷ୍ଠତଃ । ହରିର୍ମେ ରକ୍ଷତୁ ଶିରୋ ହୃଦଯଞ୍ଚ ଜନାର୍ଦନଃ ॥ ୧,୧୯୪.

ମୋ ପାଖରେ ବିଷ୍ଣୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ, ପଛରେ କୃଷ୍ଣ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ, ମୋ ମୁଣ୍ଡରେ ହରି ଓ ହୃଦୟରେ ଜନାର୍ଦନ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ।

ମନୋ ମମ ହୃଷୀକେଶୋ ଜିହ୍ଵାଂ ରକ୍ଷତୁ କେଶଵଃ । ପ୍ରାତୁ ନେତ୍ରେ ଵାସୁଦେଵଃ ଶ୍ରୋତ୍ରେ ସଙ୍କର୍ଷଣୋ ଵିଭୁଃ ॥ ୧,୧୯୪.

ମୋ ମନକୁ ହୃଷୀକେଶ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ, ଜିହ୍ବାକୁ କେଶବ, ନୟନକୁ ପ୍ରଭାତେ ବାସୁଦେବ ଓ କାନକୁ ସଙ୍କର୍ଷଣ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ।

ପ୍ରଦ୍ଯୁମ୍ନଃ ପାତୁ ମେ ଘ୍ରାଣମନିରୁଦ୍ଧସ୍ତୁ ଚର୍ମ ଚ । ଵନମାଲୀ ଗଲସ୍ଯାନ୍ତଂ ଶ୍ରୀଵତ୍ସୋ ରକ୍ଷତାମଧଃ ॥ ୧,୧୯୪.

ମୋ ନାକକୁ ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ ଓ ଚର୍ମକୁ ଅନିରୁଦ୍ଧ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ। ଗଳାର ଶେଷଭାଗକୁ ବନମାଳୀ ଓ ତଳଭାଗକୁ ଶ୍ରୀବତ୍ସ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ।

ପାର୍ଶ୍ଵଂ ରକ୍ଷତୁ ମେ ଚକ୍ରଂ ଵାମଂ ଦୈତ୍ଯନିଵାରଣମ୍ । ଦକ୍ଷିଣନ୍ତୁ ଗଦା ଦେଵୀ ସର୍ଵାସୁରନିଵାରିଣୀ ॥ ୧,୧୯୪.

ମୋ ବାମ ପାର୍ଶ୍ୱକୁ ଚକ୍ର ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ, ଯାହା ଦାନବମାନେଠାରୁ ବଞ୍ଚାଏ। ଡାହାଣ ପାର୍ଶ୍ୱକୁ ଗଦା ଦେବୀ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ, ସମସ୍ତ ଅସୁରଙ୍କୁ ଦୂର କରନ୍ତୁ।

ଉଦରଂ ମୁସଲଂ ପାତୁ ପୃଷ୍ଠଂ ମେ ପାତୁ ଲାଙ୍ଗଲମ୍ । ଊର୍ଧ୍ଵଂ ରକ୍ଷତୁ ମେ ଶାର୍ଙ୍ଗଂ ଜଙ୍ଘେ ରକ୍ଷତୁ ନନ୍ଦକଃ ॥ ୧,୧୯୪.

ମୋ ପେଟକୁ ମୁସଳ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ, ପିଠକୁ ଲାଙ୍ଗଳ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ। ଉପରୁ ଶାର୍ଙ୍ଗ ଧନୁଷ ଓ ଗୋଡ଼ର ଗୋଡ଼କୁ ନନ୍ଦକ ତଳୱାର ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ।

ପାର୍ଷ୍ଣୋ ରକ୍ଷତୁ ଶଙ୍ଖଶ୍ଚ ପଦ୍ମଂ ମେ ଚରଣାଵୁଭୌ । ସର୍ଵକାର୍ଯାର୍ଥସିଦ୍ଧ୍ଯର୍ଥଂ ପାତୁ ମାଂ ଗରୁଡଃ ସଦା ॥ ୧,୧୯୪.

ମୋ ପିତାପାଦକୁ ଶଂଖ ଓ ଦୁଇ ପାଉଁକୁ ପଦ୍ମ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ। ସମସ୍ତ କାମ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ ସିଦ୍ଧି ପାଇଁ ଗରୁଡ଼ ସଦା ମୋତେ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ।

ଵରାହୋ ରକ୍ଷତୁ ଜଲେ ଵିଷମେଷୁ ଚ ଵାମନଃ । ଅଟଵ୍ଯାଂ ନରସିଂହଶ୍ଚ ସର୍ଵତଃ ପାତୁ କେଶଵଃ ॥ ୧,୧୯୪.

ଜଳରେ ମୋତେ ବରାହ ଓ କଷ୍ଟ ସ୍ଥାନରେ ବାମନ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ। ଅଟବୀରେ ନରସିଂହ ଓ ସମସ୍ତ ଦିଗରେ କେଶବ ମୋତେ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ।

ହିରଣ୍ଯଗର୍ଭୋ ଭଗଵାନ୍ହିରଣ୍ଯଂ ମେ ପ୍ରଯଚ୍ଛତୁ । ସାଂଖ୍ଯାଚାର୍ଯସ୍ତୁ କପିଲୋ ଧାତୁସାମ୍ଯଂ କରୋତୁ ମେ ॥ ୧,୧୯୪.

ହିରଣ୍ୟଗର୍ଭ ଭଗବାନ୍ ମୋତେ ସୁନା ଦିଅନ୍ତୁ। ସାଂଖ୍ୟ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ କପିଲ ମୋ ଦେହର ଧାତୁଗୁଡ଼ିକୁ ସମତୁଳିତ କରନ୍ତୁ।

ଶ୍ଵେତଦ୍ଵୀପନିଵାସୀ ଚ ଶ୍ଵେତଦ୍ଵୀପଂ ନଯତ୍ଵଜଃ । ସର୍ଵାନ୍ସୂଦଯତାଂ ଶତ୍ରୂନ୍ମଧୁକୈଟଭମର୍ଦନଃ ॥ ୧,୧୯୪.

ଶ୍ୱେତଦ୍ୱୀପର ବାସିନ୍ଦା ମୋତେ ଶ୍ୱେତଦ୍ୱୀପକୁ ନେଇଯାଉନ୍ତୁ। ମଧୁ ଓ କୈଟଭ ନାଶକ ମୋ ସମସ୍ତ ଶତ୍ରୁଙ୍କୁ ଧ୍ୱଂସ କରନ୍ତୁ।

ସଦାକର୍ଷତୁ ଵିଷ୍ଣୁଶ୍ଚ କିଲ୍ବିଷଂ ମମ ଵିଗ୍ରହାତ୍ । ହଂସୋ ମତ୍ସ୍ଯସ୍ତଥା କୂର୍ମଃ ପାତୁ ମାଂ ସର୍ଵତୋଦିଶମ୍ ॥ ୧,୧୯୪.

ବିଷ୍ଣୁ ସଦା ମୋ ଦେହରୁ ପାପକୁ ଦୂର କରନ୍ତୁ। ହଂସ, ମତ୍ସ୍ୟ ଓ କୂର୍ମ ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ମୋତେ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ।

ତ୍ରିଵିକ୍ରମସ୍ତୁ ମେ ଦେଵଃ ସର୍ଵପାପାନି କୃନ୍ତତୁ । ତଥା ନାରାଯଣୋ ଦେଵୋ ବୁଦ୍ଧିଂ ପାଲଯତାଂ ମମ ॥ ୧,୧୯୪.

ତ୍ରିବିକ୍ରମ ଦେବତା ମୋ ସମସ୍ତ ପାପକୁ କାଟିଦିଅନ୍ତୁ। ଏବଂ ନାରାୟଣ ଦେବତା ମୋ ବୁଦ୍ଧିକୁ ସୁରକ୍ଷିତ ରଖନ୍ତୁ।

ଶେଷୋ ମେ ନିର୍ମଲଂ ଜ୍ଞାନଂ କରୋତ୍ଵଜ୍ଞାନନାଶନମ୍ । ଵଡଵାମୁଖୋ ନାଶଯତାଂ କଲ୍ମଷଂ ଯତ୍କୃତଂ ମଯା ॥ ୧,୧୯୪.

ଶେଷ ମୋତେ ନିର୍ମଳ ଜ୍ଞାନ ଦିଅନ୍ତୁ, ଅଜ୍ଞାନକୁ ନାଶ କରନ୍ତୁ। ବଡ଼ବାମୁଖ ମୋ ଦ୍ୱାରା କୃତ ଦୋଷକୁ ସମୂଳେ ନାଶ କରନ୍ତୁ।

ପଦ୍ଭ୍ଯାଂ ଦଦାତୁ ପରମଂ ସୁଖଂ ମୂର୍ଧ୍ନି ମମ ପ୍ରଭୁଃ । ଦତ୍ତାତ୍ରେଯଃ ପ୍ରକୁରୁତାଂ ସପୁତ୍ରପଶୁବାନ୍ଧଵମ୍ ॥ ୧,୧୯୪.

ପ୍ରଭୁ ମୋ ପାଦ ଓ ମୁଣ୍ଡରେ ସର୍ବୋତ୍ତମ ସୁଖ ଦିଅନ୍ତୁ। ଦତ୍ତାତ୍ରେୟ ମୋତେ ପୁଅ, ପଶୁ ଓ ବାନ୍ଧବ ଦିଅନ୍ତୁ।