ଯଵଭସ୍ମ ଵିଡଙ୍ଗଞ୍ଚ ଗନ୍ଧପାଷାଣମେଵ ଚ । ଶୁଣ୍ଠିରେଷାଞ୍ଚୈଵ ଚୂର୍ଣଂ ଭ୍ଵିତଂ ରୁଧିରେଣଵୈ ॥ ୧,୧୮୮.
ଯବ ଛାର, ବିଡ଼ଙ୍ଗ, ଗନ୍ଧପାଷାଣ ଓ ଶୁଂଠି ଗୁଣା କରି ରକ୍ତ ସହିତ ଲଗାଇବା ଉଚିତ୍ ।
କୃକଲାସସ୍ଯ ତଲ୍ଲିପ୍ତଂ ଵିଦ୍ରଧିଂ ନାଶଯେଚ୍ଛିଵ । ସୌଭାଞ୍ଜନସ୍ଯ ବୀଜାନି ତ୍ଵତସୀମସିନା ସହ ॥ ୧,୧୮୮.
ଏହି ଲେପ ଲଗାଇଲେ ଫୋଡ଼ ଭଲ ହୁଏ । ସଉଭାଞ୍ଜନ ବିଆଁ, ତାସୀ ଓ ଚକୁଇ ବିଆଁ ମିଶାଇବା ଉଚିତ୍ ।
ସୌରସର୍ଷପଯୁକ୍ତାନି ସର୍ଵାଣ୍ଯେତାନି ଶଙ୍କର । ପିଷ୍ଟାନ୍ଯନମ୍ଲତକ୍ରେଣ ଗ୍ରନ୍ଥିକଂ ନାଶଯେଦ୍ଧି ଵୈ ॥ ୧,୧୮୮.
ହେ ଶଙ୍କର, ଗାଏର ମୁତ୍ର ଓ ସରସପ ମିଶାଇ ଏହି ସମସ୍ତ ଔଷଧଗୁଡ଼ିକୁ ଭଲଭାବେ ପିଷି ପେଷ୍ଟ ବନାଇ ଦେହରେ ଲଗାଇଲେ ଗଠିଆ ଫୁଲା ନିଶ୍ଚୟ ନଷ୍ଟ ହୁଏ।
ଶ୍ଵେତାପରାଜିତାମୂଲଂ ପିଷ୍ଟଂ ତଣ୍ଡୁଲଵାରିଣା । ତେନ ନସ୍ଯପ୍ରଦାନାତ୍ସ୍ଯାଦ୍ଭୂତଵୃନ୍ଦସ୍ଯ ଵିଦ୍ରଵଃ ॥ ୧,୧୮୮.
ଶ୍ୱେତ ଅପରାଜିତା ଗଛର ମୂଳ ଚାଉଳ ଜଳରେ ପିଷି ନାକରେ ଦେଲେ ଭୂତ-ପିଶାଚ ଦୂର ହୁଏ।
ଅଗସ୍ତ୍ଯପୁଷ୍ପନସ୍ଯଂ ଵୈ ସମରୀଚଂ ତୁ ଶୂଲହୃତ୍ । ଭୁଜଙ୍ଗଚର୍ମ ଵୈ ହିଙ୍ଗୁ ନିମ୍ବପତ୍ରଂ ତଥା ଯଵାଃ । ଗୌରସର୍ଷମ ଏଭିଃ ସ୍ଯାଲ୍ଲେପୋ ଭୂତହରଃ ଶିଵ ॥ ୧,୧୮୮.
ଅଗସ୍ତ୍ୟ ଫୁଲ, ମରିଚ, ସାପ ଚମଡ଼ା, ହିଙ୍ଗୁ, ନିମ୍ବ ପତ୍ର ଓ ଯବ ଗାଏର ମୁତ୍ର ସହିତ ପିଷି ଲେପ କଲେ, ଏହା ଭୂତ-ପିଶାଚ ଦୂର କରେ, ହେ ଶିବ।
ଗୋରୋଚନା ମରୀଚାନି ପିପ୍ପଲୀ ସୈନ୍ଧଵଂ ମଧୁ । ଅଞ୍ଜନଂ କୃତମେଭିଃ ସ୍ଯାଦ୍ଗ୍ରହଭୂତହରଂ ଶିଵ ॥ ୧,୧୮୮.
ଗାଏର ହଳଦି, ମରିଚ, ପିପ୍ପଳୀ, ସେନ୍ଧା ଲୁଣ, ମଧୁ ଓ ଅଞ୍ଜନ ମିଶାଇ ତିଆରି କଲେ, ଏହି ଔଷଧ ଗ୍ରହ ଓ ଭୂତ ଦ୍ୱାରା ହୋଇଥିବା ଦୁଃଖ ଦୂର କରେ, ହେ ଶିବ।
ଗୁଗ୍ଗୁଲୂଲୂକପୁଚ୍ଛାଭ୍ଯାଂ ଧୂପୋ ଗ୍ରହହରୋ ଭଵେତ୍ । ଚାତୁର୍ଥିକଜ୍ଵରୈର୍ମୁକ୍ତୋ କୃଷ୍ଣଵସ୍ତ୍ରାଵଗୁଣ୍ଠିତଃ ॥ ୧,୧୮୮.
ଗୁଗ୍ଗୁଳ ଓ ପେଚା ପୁଛ ଦ୍ୱାରା ତିଆରି ଧୂପ ଗ୍ରହ ଦୋଷ ଦୂର କରେ; ଚତୁର୍ଥୀ ଜ୍ୱର ଠିକ୍ ହେଲେ, କଳା କପଡ଼ା ପିନ୍ଧିବା ଉଚିତ।
ଶ୍ରୀଗରୁଡମହାପୁରାଣମ୍ ୧୮୯ ହରିରୁଵାଚ । ଶ୍ଵେତାପରାଜିତାପୁଷ୍ପରସେନାକ୍ଷ୍ଣୋଶ୍ଚ ପୂରଣେ । ପଟଲଂ ନାଶମାଯାତି ନାତ୍ର କାର୍ଯା ଵିଚାରଣା ॥ ୧,୧୮୯.
ହରି କହିଲେ: ଶ୍ୱେତ ଅପରାଜିତା ମୂଳ ଓ ଫୁଲ ଆଖିରେ ଦେଲେ ଆଘାତ ନଷ୍ଟ ହୁଏ; ଏଠାରେ ଅଧିକ ଚିନ୍ତାର ଆବଶ୍ୟକତା ନାହିଁ।
ମୂଲଂ ଗୋକ୍ଷୁରକସ୍ଯୈଵ ଚର୍ଵିତ୍ଵା ନୀଲଲୋହିତ । ଦନ୍ତକୀଟଵ୍ଯଥା ନଶ୍ଯେତ୍ସୁରାସୁରଵିମର୍ଦନ୍ ॥ ୧,୧୮୯.
ନୀଳ-ଲାଲ ଦେହୀ, ଗୋକ୍ଷୁରକ ମୂଳ ଚବାଇଲେ ଦାନ୍ତର କୀଟ ଦ୍ୱାରା ହୋଇଥିବା ଯନ୍ତ୍ରଣା ନଷ୍ଟ ହୁଏ, ହେ ସୁରାସୁର ଦଳନ।
ନାରୀ ପୁଷ୍ପାଦିନେ ପୀତ୍ଵା ଗୋକ୍ଷୀରେଣୋପଵାସତଃ । ଶ୍ଵେତାର୍କସ୍ଯ ତୁ ଵୈ ମୂଲଂ ତସ୍ଯାସ୍ତଦ୍ଗୁଲ୍ମଶୂଲନୁତ୍ ॥ ୧,୧୮୯.
ଏକ ନାରୀ ଯଦି ପୁଷ୍ପାଦିନୀ ରସ ଗାଏର ଦୁଧ ସହିତ ଉପବାସେ ପିଏ, ଏବଂ ଶ୍ୱେତ ଅର୍କ ମୂଳ ନେଇଥିଲେ, ତାଙ୍କର ଗାସ ଓ ପେଟ ଯନ୍ତ୍ରଣା ଶାନ୍ତ ହୁଏ।
ଶ୍ଵେତାର୍କପୁଷ୍ପଂ ଵିଧିନା ଗୃହୀତଂ ପୂର୍ଵମନ୍ତ୍ରିତମ୍ । ଋତୁଶୁଦ୍ଧା ଚ ଲଲନା କଟୌ ବଦ୍ଧ୍ଵା ପ୍ରସୂଯତେ ॥ ୧,୧୮୯.
ଯଦି ଶ୍ୱେତ ଅର୍କ ଫୁଲ ବିଧିମତ ମନ୍ତ୍ର ପଢ଼ି ତୁଳି ନିଆଯାଏ ଓ ମହିଳା ଋତୁଶୁଦ୍ଧ ହୋଇଥାଏ, ଏହାକୁ କମରେ ବାନ୍ଧିଲେ ସନ୍ତାନ ହୁଏ।
ହସ୍ତବଦ୍ଧଂ ପଲାଶସ୍ଯ ଅପାମାର୍ଗସ୍ଯ ଵା ହର । ମୂଲଂ ସର୍ଵଜ୍ଵରହରଂ ଭୂତପ୍ରେତାଦିନୁଦ୍ଭଵେତ୍ ॥ ୧,୧୮୯.
ହସ୍ତରେ ପଲାଶ କିମ୍ବା ଅପାମାର୍ଗ ମୂଳ ବାନ୍ଧିଲେ ସମସ୍ତ ପ୍ରକାର ଜ୍ୱର ଓ ଭୂତ-ପ୍ରେତ ଦୂର ହୁଏ, ହେ ହର।
ପୀତଂ ଵୃଶ୍ଚିକମୂଲଞ୍ଚ ପ୍ରାତଃ ପର୍ଯୁଷିତାମ୍ବୁନା । ସାର୍ଧଂ ଵିନାଶଯେଦ୍ଦାହଜ୍ଵରଞ୍ଚ ପରମେଶ୍ଵର ॥ ୧,୧୮୯.
ବିଛି ମୂଳ ପ୍ରଭାତେ ରାତି ଭରି ରଖିଥିବା ପାଣି ସହିତ ପିଲେ ଜ୍ୱର ଓ ଜଳନ ନଷ୍ଟ ହୁଏ, ହେ ପରମେଶ୍ୱର।
ଶିଖାଯାଞ୍ଚୈଵ ତଦ୍ବଦ୍ଧଂ ଭଵେଦୈକାହିକାହିନୁତ୍ । ପୀତଂ ପର୍ଯୁଷିତାଦ୍ଭିଶ୍ଚ ଭଵେତ୍ସର୍ଵଵିଷାପହୃତ୍ ॥ ୧,୧୮୯.
ଏହି ମୂଳ ଚୁଲିରେ ବାନ୍ଧିଲେ ଏକ ଦିନ ଓ ଦୁଇ ଦିନର ଜ୍ୱର ଦୂର ହୁଏ; ଏହି ମୂଳ ରାତି ଭରି ରଖିଥିବା ପାଣି ସହିତ ପିଲେ ସମସ୍ତ ବିଷ ଦୂର ହୁଏ।
ଯସ୍ଯ ଲଜ୍ଜାଲୁକାମୂଲଂ ଦୀଯତେ ଚ ସ୍ଵରେତସା । ସାର୍ଧଂ ସ ଵୈରଂ ସଂଯାତି ପୁମାନ୍ସ୍ତ୍ରୀ ଵା ନ ସଂଶଯଃ ॥ ୧,୧୮୯.
ଯେଉଁଠି ଲଜ୍ଜାଳୁକା ମୂଳ ନିଜ ଶୁକ୍ର ସହିତ ଦିଆଯାଏ, ପୁରୁଷ କିମ୍ବା ନାରୀ, ନିଶ୍ଚୟ ଶତ୍ରୁ ସହିତ ମିଳନ ହୁଏ।
ପିଷ୍ଟ୍ଵା ଗଵ୍ଯଘୃତେନୈଵ ପାଠାମୂଲଂ ପିବେତ୍ତୁ ଯଃ । ସର୍ଵଂ ଵିଷଂ ଵିନଶ୍ଯେଚ୍ଚ ନାତ୍ର କାର୍ଯା ଵିଚାରଣା ॥ ୧,୧୮୯.
ଯେଉଁଠି ପାଠା ମୂଳ ଗାଏ ଘିଅରେ ପିଷି ପିଆଯାଏ, ସମସ୍ତ ବିଷ ନଷ୍ଟ ହୁଏ; ଏଠାରେ ଅଧିକ ଚିନ୍ତା ଦରକାର ନାହିଁ।
ମୂଲଂ ପର୍ଯୁଷିତୋଦେନ ଶିରୀଷସ୍ଯ ଯଥା ତଥା । ରକ୍ତଚିତ୍ରକମୂଲସ୍ଯ ରସସ୍ଯ ଭରଣାଦ୍ଧର । କର୍ଣଯୋଃ କାମଲାଵ୍ଯାଧିନାଶଃ ସ୍ଯାନ୍ନାତ୍ର ସଂଶଯଃ ॥ ୧,୧୮୯.
ଶିରୀଷ ମୂଳ ରାତି ଭରି ରଖିଥିବା ପାଣି ସହିତ ଓ ରକ୍ତ ଚିତ୍ରକ ରସ କାନରେ ଦେଲେ କାମଲା ରୋଗ ନିଶ୍ଚୟ ନଷ୍ଟ ହୁଏ, ଏଠାରେ ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
ଶ୍ଵେତକୋକିଲାକ୍ଷମୂଲଂ ଛାଗୀକ୍ଷୀରେଣ ସଂଯୁତମ୍ । ତ୍ରିସପ୍ତାହେନ ଵୈ ପୀତଂ କ୍ଷଯରୋଗଂ କ୍ଷଯଂ ନଯେତ୍ ॥ ୧,୧୮୯.
ଶ୍ୱେତ କୋକିଳାକ୍ଷ ମୂଳ ଛାଗ ଦୁଧ ସହିତ ମିଶାଇ ଏକୋଇଶି ଦିନ ପିଲେ କ୍ଷୟ ରୋଗ ସାରିଯାଏ।
ନାରିକେଲସ୍ଯ ଵୈ ପୁଷ୍ପଂ ଛାଗକ୍ଷୀରେଣ ସଂଯୁତମ୍ । ପିବେଚ୍ଚ ତ୍ରିଵିଧସ୍ତସ୍ଯ ରକ୍ତଵାତୋ ଵିନଶ୍ଯତି ॥ ୧,୧୮୯.
ନାଡିଆ ଫୁଲ ଛାଗ ଦୁଧ ସହିତ ମିଶାଇ ତିନିଥର ପିଲେ ରକ୍ତ ଓ ବାତ ଦୋଷ ଦୂର ହୁଏ।
କୁର୍ଯାତ୍ସୁଦର୍ଶନାମୂଲଂ ମାଲ୍ଯେନ ସୁସମାହୃତମ୍ । କଣ୍ଠବଦ୍ଧ ତ୍ର୍ଯାହିକାଦିଗ୍ରହଭୂତଵିନାଶନମ୍ ॥ ୧,୧୮୯.
ସୁଦର୍ଶନ ମୂଳ ମାଳା ସହିତ ଭଲଭାବେ ନେଇ ଗଳାରେ ବାନ୍ଧିଲେ ତିନି ଦିନ ଓ ତାଠାରୁ ଅଧିକ ସମୟ ଯାଏଁ ଗ୍ରହ ଓ ଭୂତ ଦୋଷ ନଷ୍ଟ ହୁଏ।
ପୁଷ୍ପଂ ଧଵଲଗୁଞ୍ଜାଯା ଗୃହୀତଂ ମୂଲମେଵ ଚ । ମୁଖେ ତୁ ନିହିତଂ ରୁଦ୍ର ହରେନ୍ନାନାଵିଷଂ ବହୁ ॥ ୧,୧୮୯.
ଧଳା ଗୁଞ୍ଜି ଫୁଲ ଓ ତାହାର ମୂଳ ନେଇ ଯଦି ମୁହଁରେ ରଖାଯାଏ, ହେ ରୁଦ୍ର, ଏହା ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାରର ବିଷକୁ ଦୂର କରେ।
ହସ୍ତେ ବଦ୍ଧଂ କାଣ୍ଡଯୁକ୍ତଂ କଣ୍ଠେ ବଦ୍ଧଂ ଗ୍ରହାଦିହୃତ୍ । କୃଷ୍ଣାଯାନ୍ତୁ ଚତୁର୍ଦଶ୍ଯାଂ କଟିବଦ୍ଧଂ ସମାହୃତମ୍ । ସିଂହାଦିଶ୍ଵାପଦାଦ୍ଭୀତିଂ ହରେଚ୍ଚ ନୀଲଲୋହିତ ॥ ୧,୧୮୯.
ଏହି ଗଛର ଡାଳ ସହିତ ହାତରେ ବାନ୍ଧିଲେ କିମ୍ବା ଗଳାରେ ପିନ୍ଧିଲେ ଗ୍ରହ ଆଦିର କ୍ଷତି ଦୂର ହୁଏ; କୃଷ୍ଣପକ୍ଷର ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀ ତାରିଖରେ କମରେ ବାନ୍ଧିଲେ, ହେ ନୀଳଲୋହିତ, ସିଂହ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଜଙ୍ଗଲୀ ପଶୁର ଭୟ ମିଟିଯାଏ।
ଵିଷ୍ଣୁକ୍ରାନ୍ତାମୂଲମୀଶ କର୍ଣବଦ୍ଧନ୍ତୁ ଧାରଯେତ୍ । ପଟ୍ଟସୂତ୍ରେଣ ଭୂତେଶ ମକରାଦିଭଯଂ ନ ଵୈ ॥ ୧,୧୮୯.
ହେ ଭୂତନାଥ, ବିଷ୍ଣୁକ୍ରାନ୍ତା ଗଛର ମୂଳକୁ ଚିରି ତାନ୍ତୁରେ ବାନ୍ଧି କାନରେ ପିନ୍ଧିଲେ, ମକର ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପ୍ରାଣୀର ଭୟ ରହେ ନାହିଁ।
ଶ୍ରୀଗରୁଡମହାପୁରାଣମ୍ ୧୯୦ ହରିରୁଵାଚ । ଅପରାଜିତାଯା ମୂଲଞ୍ଚ ଗୋମୂତ୍ରେଣ ସମନ୍ଵିତମ୍ । ପୀତଞ୍ଚାଶୁ ହରତ୍ଯେଵ ଗଣ୍ଡମାଲାଂ ନ ସଂଶଯଃ ॥ ୧,୧୯୦.
ହରି କହିଲେ: ଅପରାଜିତା ଗଛର ମୂଳ ଗୋମୂତ୍ର ସହ ମିଶାଇ ପିଇଲେ, ଗଣ୍ଡମାଳା ରୋଗ ଶୀଘ୍ର ଭଲ ହୁଏ, ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
ଅଥେନ୍ଦ୍ରଵାରୁଣୀମୂଲଂ ଵିଧିନା ପୀତମୀଶ୍ଵର । ଜିଙ୍ଗିଣ୍ଯୈରଣ୍ଡକଂ ରୁଦ୍ର ଶୂକଶିମ୍ବ୍ଯା ସମନ୍ଵିତମ୍ । ଶୀତୋଦକଞ୍ଚ ତତ୍ର୍ଯସ୍ତଂ ବାହୁଗ୍ରୀଵାଵ୍ଯଥାଂ ହରେତ୍ ॥ ୧,୧୯୦.
ହେ ଈଶ୍ୱର, ଯଦି ନିୟମ ଅନୁସାରେ ଇନ୍ଦ୍ରବାରୁଣୀ ମୂଳ, ଜିଙ୍ଗିଣୀ, ଏରଣ୍ଡ, ଶୂକ ଓ ଶିମ୍ବି ସହିତ ନେଇ, ଏହାକୁ ଠଣ୍ଡା ପାଣିରେ ରଖାଯାଏ, ତେବେ ଏହା ବାହୁ ଓ ଗଳାର ବେଦନା ଦୂର କରେ।
ମାହିଷଂ ନଵନୀତଞ୍ଚ ଅଶ୍ଵଗନ୍ଧା ଚ ପିପ୍ପଲୀ । ଵଚା କୁଷ୍ଠଦ୍ଵଯଂ ଲେପୋ ଲିଙ୍ଗସ୍ରୋତସ୍ତନାର୍ତିହୃତ୍ ॥ ୧,୧୯୦.
ମହିଷ ଘିଅ, ଅଶ୍ୱଗନ୍ଧା, ପିପ୍ପଳୀ, ବଚା ଓ ଦୁଇ ପ୍ରକାର କୁଷ୍ଠ ମିଶାଇ ପିଷି ଲେପ କରିଲେ, ଏହା ଲିଙ୍ଗ, ନଳୀ ଓ ସ୍ତନର ବେଦନା ହରାଏ।
କୁଷ୍ଠନାଗବଲାଚୂର୍ଣଂ ନଵନୀତସମନ୍ଵିତମ୍ । ତଲ୍ଲେପୋ ଯୁଵତୀନାଞ୍ଚ କୁର୍ଯାଦ୍ଵୃତ୍ତୋଜକୌ ଶୁଭୌ ॥ ୧,୧୯୦.
କୁଷ୍ଠ, ନାଗ ଓ ବଳା ଚୂର୍ଣ୍ଣକୁ ତରୁଣ ଘିଅ ସହିତ ମିଶାଇ ଲେପ କଲେ, ଏହା ଯୁବତୀମାନଙ୍କୁ ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ ଓ ପୂର୍ଣ୍ଣତା ଦେଇଥାଏ।
ଇନ୍ଦ୍ରଵାରୁଣିକାମୂଲଂ ଯସ୍ଯ ନାମ୍ନା ସୁଦୂରତଃ । ନିଃ କ୍ଷିପ୍ଯତେ ସମୁତ୍ପାଟ୍ଯ ତସ୍ଯ ପ୍ଲୀହା ଵିନଶ୍ଯତି ॥ ୧,୧୯୦.
ଯଦି ଇନ୍ଦ୍ରବାରୁଣୀ ମୂଳକୁ ତାହାର ନାମ ଡାକି ଦୂରରୁ ଉପଡ଼ି ଫିଙ୍ଗାଯାଏ, ତେବେ ସେ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କର ପ୍ଳୀହା ରୋଗ ନଶ୍ଟ ହୁଏ।
ପୁନର୍ନଵାଯାଃ ଶୁକ୍ଲାଯା ମୂଲଂ ତଣ୍ଡୁଲଵାରିଣା । ପୀତଂ ଵିଦ୍ରଧିନୁତ୍ସ୍ଯାଚ୍ଚ ନାତ୍ର କାର୍ଯା ଵିଚାରଣା ॥ ୧,୧୯୦.
ଧଳା ପୁନର୍ନବା ଗଛର ମୂଳ ଯଦି ଚାଉଳ ଚୁନିର ପାଣି ସହିତ ପିଆଯାଏ, ତେବେ ଶରୀରର ଫୋଡ଼ା ସାରିଯାଏ; ଏଥିରେ ଆଉ କିଛି ଭାବିବା ଦରକାର ନାହିଁ।
କଦଲୀଦଲକ୍ଷାରନ୍ତୁ ପାନୀଯେନ ପ୍ରସାଧିତମ୍ । ତସ୍ଯାଦନାଦ୍ଵିନଶ୍ଯନ୍ତି ଉଦରଵ୍ଯାଧଯୋଽଖିଲାଃ ॥ ୧,୧୯୦.
କଦଳୀ ପତ୍ରର ଖାର ପାଣି ସହିତ ମିଶାଇ ଖାଇଲେ, ପେଟର ସମସ୍ତ ରୋଗ ନଷ୍ଟ ହୁଏ।