ଗରୁଡପୁରାଣମ୍

ନଶ୍ଯତେ ପଟଲଂ କାଚଂ ପୁଷ୍ପଞ୍ଚ ତିମିରାଦିକମ୍ । ଵିଭୀତକସ୍ଯ ଵୈ ଚୂର୍ଣଂ ସମଧୁ ଶ୍ଵାସନାଶନମ୍ ॥ ୧,୧୮୫.

ପଟଳ, କାଚ, ଚକୁ ଅନ୍ଧକାର ଓ ଫୁଲା ଦୂରିଯାଏ; ବିଭୀତକ ଗୁଣ୍ଡ ମଧୁ ସହିତ ନେଲେ, ଶ୍ୱାସ ରୋଗ ନାଶ ହୁଏ।

ପିପ୍ପଲୀତ୍ରିଫଲାଚୂର୍ଣଂ ମଧୁସୈନ୍ଧଵସଂଯୁତମ୍ । ସର୍ଵରୋଗଜ୍ଵରଶ୍ଵାସଶୋଷପୀନସହୃଦ୍ଭଵେତ୍ ॥ ୧,୧୮୫.

ପିପ୍ପଳୀ ଓ ତ୍ରିଫଳା ଗୁଣ୍ଡ, ମଧୁ ଓ ସାଇନ୍ଧବ ଲୁଣ ସହିତ ମିଶାଇ ନେଲେ, ସମସ୍ତ ରୋଗ, ଜ୍ୱର, ଶ୍ୱାସ, କ୍ଷୟ, ପିନସ ଓ ହୃଦ୍ରୋଗରେ ଉପକାରୀ।

ଦେଵଦାରୋଶ୍ଚ ଵୈ ଚୂର୍ଣଂ ଅଜାମତ୍ରେଣ ଭାଵଯେତ୍ । ଏକଵିଂଶତିଵାରଂଵୈତ୍ଵକ୍ଷିଣୀ ତେନ ଚାଞ୍ଜଯେତ୍ । ରାତ୍ର୍ଯନ୍ଧତା ପଟଲତା ନଶ୍ଯେନ୍ନିର୍ଲୋମତା ତଥା ॥ ୧,୧୮୫.

ଦେବଦାରୁ ଗୁଣ୍ଡ ଛାଗ ଦୁଧରେ ଏକୋଇଶି ଥର ଭିଜାଇ, ଏହାକୁ ଚକୁରେ ଲଗାଇଲେ, ରାତିରେ ଅନ୍ଧକାର, ପଟଳ ଓ ପାଳି ଝଡ଼ିବା ଦୂରିଯାଏ।

ପିପ୍ପଲୀକେତକଂ ରୁଦ୍ର ହରିଦ୍ରାମଲକଂ ଵଚା । ସର୍ଵାକ୍ଷିରୋଗା ନଶ୍ଯେଯୁଃ ସକ୍ଷୀରାଦଞ୍ଜନାତ୍ତତଃ ॥ ୧,୧୮୫.

ପିପ୍ପଳୀ, କେତକୀ, ହଳଦୀ, ଆମଳକୀ, ବଚା—ଏହି ସବୁ ଦୁଧ ସହିତ ଅଞ୍ଜନ ଭାବେ ଲଗାଇଲେ, ହେ ରୁଦ୍ର, ସମସ୍ତ ଚକୁ ରୋଗ ନାଶ ହୁଏ।

କାକଜଙ୍ଘାଶିଗ୍ରୁମୂଲେ ମୁଖେନ ଵିଧୃତେ ଶିଵ । ଚର୍ଵିତ୍ଵା ଦନ୍ତକୀଟାନାଂ ଵିନାଶୋ ହି ଭଵେଦ୍ଧର ॥ ୧,୧୮୫.

କାକଜଂଘା ଓ ଶିଗ୍ରୁ ମୂଳ ମୁଁହରେ ଧରି ଚବାଇଲେ, ହେ ଶିବ, ଦାନ୍ତର କୀଟ ନାଶ ହୁଏ, ହେ ପର୍ବତଧାରୀ।

ଶ୍ରୀଗରୁଡମହାପୁରାଣମ୍ ୧୮୬ ହରିରୁଵାଚ । ପୀତଃ ସାରୋ ଗୁଡୂଚ୍ଯାଶ୍ଚ ମଧୁନା ଚ ପ୍ରମେହନୁତ୍ । ପୀତଂ ଗୋହାଲିକାମୂଲଂ ତିଲଦଧ୍ଯାଜ୍ଯସଂଯୁତମ୍ ॥ ୧,୧୮୬.

ଶ୍ରୀହରି କହିଲେ — ଗୁଡୂଚୀର ରସକୁ ମଧୁ ସହିତ ପିଇଲେ ପ୍ରମେହ ରୋଗ ଶାନ୍ତ ହୁଏ । ଗୋହାଲିକା ଗଛର ମୂଳକୁ ତିଳ, ଦହି ଓ ଘିଅ ସହିତ ମିଶାଇ ପିଇଲେ ମଧ୍ୟ ଉପକାର ମିଳେ ।

ନିରୁଦ୍ଧମୂତ୍ରଂ କ୍ଵଥିତଂ ନିଵର୍ତଯତି ଶଙ୍କର । ତଥା ହିକ୍କାଂ ହରେତ୍ପୀତଂ ସୌଵର୍ଚଲଯୁତଞ୍ଚ ଵୈ ॥ ୧,୧୮୬.

ହେ ଶଙ୍କର, ମୂତ୍ର ବନ୍ଦ ହେଲେ ଏହାକୁ ଉବାଳି ପିଇଲେ ଲାଭ ମିଳେ । ସେହିପରି, ସୁନ୍ଥି ଲୁଣ ସହିତ ମିଶାଇ ପିଇଲେ ହିକ୍କା ମଧ୍ୟ ଶାନ୍ତ ହୁଏ ।

ଗୋରକ୍ଷକର୍କଟୀମୂଲଂ ପିଷ୍ଟଂ ଶୀତୋଦକେନ ଚ । ପୀତଂ ଦିନତ୍ରଯେଣୈଵ ନାଶଯେଦ୍ରୁଦ୍ର ଶର୍କରାମ୍ ॥ ୧,୧୮୬.

ହେ ରୁଦ୍ର, ଗୋରକ୍ଷ କର୍କଟୀ ଗଛର ମୂଳକୁ ଚକୁଟି କରି ଢଣ୍ଡା ପାଣି ସହିତ ପିଇଲେ ତିନି ଦିନ ମଧ୍ୟରେ ପେଶାବର ପଥର ଗଳିଯାଏ ।

ପିଷ୍ଟ୍ଵା ଵୈ ମାଲତୀମୂଲଂ ଗ୍ରୀଷ୍ମକାଲେ ସମାହିତମ୍ । ସାଧିତଂ ଛାଗଦୁଗ୍ଧେନ ପତିଂ ଶର୍କସ୍ଯାନ୍ଵିତମ୍ । ହରେନ୍ମୂତ୍ରନିରୋଧଞ୍ଚ ହରେଦ୍ଵୈ ପାଣ୍ଡୁଶର୍କରାମ୍ ॥ ୧,୧୮୬.

ଗ୍ରୀଷ୍ମକାଳରେ ମଲତୀ ମୂଳକୁ ଚକୁଟି କରି ଛାଗ ଦୁଧରେ ରାନ୍ଧି, ଚିନି ମିଶାଇ ଖାଇଲେ ମୂତ୍ର ବନ୍ଦ ହେବା ଓ ଫିକା ପେଶାବର ପଥର ଦୁଇଁଟି ଦୂର ହୁଏ ।

ଦ୍ଵିଜଯଷ୍ଟ୍ଯାଶ୍ଚ ଵୈ ମୂଲଂ ପିଷ୍ଟଂ ତଣ୍ଡୁଲଵାରିଣା । ଗଣ୍ଡମାଲାଂ ହରେଲ୍ଲେପାଦସାଧ୍ଯଂ ଗଲଗଣ୍ଡକମ୍ ॥ ୧,୧୮୬.

ଦ୍ୱିଜୟଷ୍ଟି ଗଛର ମୂଳକୁ ଚକୁଟି କରି ଚାଉଳ ଧୋଆ ପାଣିରେ ମିଶାଇ ଲେପ କଲେ ଗଣ୍ଡମାଳା ଓ ଦୁର୍ଲଭ ଗଳଗଣ୍ଡ ଠିକ୍ ହୁଏ ।

ରସାଞ୍ଜନଂ ହରୀତକ୍ଯାଶ୍ଚୂର୍ଣଂ ତେନୈଵ ଗୁଣ୍ଠନାତ୍ । ନାଶଯେତ୍ପୁରୁଷୋ ଵ୍ଯାଧୀନ୍ନାତ୍ର କାର୍ଯା ଵିଚାରଣା ॥ ୧,୧୮୬.

ରସଞ୍ଜନ ଓ ହରୀତକୀ ଗୁଣ୍ଡ ଏହି ଦୁଇଁଟି ଚକୁଟି କରି ଲେପ କଲେ ସମସ୍ତ ରୋଗ ନାଶ ହୁଏ, ଏଠାରେ ଆଉ କିଛି ଚିନ୍ତା ଦରକାର ନାହିଁ ।

କରଵୀରମୂଲଲେପାଦ୍ଵୈ ଲେପାତ୍ପୂଗଫଲସ୍ଯ ଚ । ପୁଂଵ୍ଯାଧିର୍ନଶ୍ଯତେ ରୁଦ୍ର ଯୋଗମନ୍ଯଂ ଵଦାମ୍ଯହମ୍ ॥ ୧,୧୮୬.

କରବୀର ମୂଳ ବା ପୁଗା ଫଳର ଲେପ କଲେ ପୁରୁଷ ରୋଗ ନାଶ ହୁଏ, ହେ ରୁଦ୍ର, ଆଉ ଏକ ଉପାୟ କହୁଛି ।

ଦନ୍ତୀମୂଲଂ ହରିଦ୍ରା ଚ ଚିତ୍ରକଂ ତସ୍ଯ ଲେପନାତ୍ । ଭଗନ୍ଦରଵିନାଶଃ ସ୍ଯାଦନ୍ଯଂ ଯୋଗଂ ଵଦାମ୍ଯହମ୍ । ଜଲୌକାଜଗ୍ଧରକ୍ତଞ୍ଚ ଭଗନ୍ଦରମୁମାପତେ ॥ ୧,୧୮୬.

ଦନ୍ତୀ ମୂଳ, ହଳଦୀ ଓ ଚିତ୍ରକ ଚକୁଟି କରି ଲେପ କଲେ ଭଗନ୍ଦର ଠିକ୍ ହୁଏ; ଆଉ ଏକ ଉପାୟ କହୁଛି — ଜଲାଉକା ଦ୍ୱାରା ରକ୍ତ ଶୋଷଣ କଲେ ଭଗନ୍ଦର ନାଶ ହୁଏ, ହେ ଉମାପତି ।

ତ୍ରିଫଲାଜଲଘୃଷ୍ଟଞ୍ଚ ମାର୍ଜାରାସ୍ଥି ଵିଲେପିତମ୍ । ତତୋ ନ ପ୍ରସ୍ତ୍ରଵେଦ୍ରକ୍ତଂ ନାତ୍ର କାର୍ଯା ଵିଚାରଣା ॥ ୧,୧୮୬.

ତ୍ରିଫଳା ଜଳରେ ମାର୍ଜାର ଅସ୍ଥି ଘସି ଲେପ କଲେ ଭଗନ୍ଦରରୁ ରକ୍ତ ପଡ଼ିବା ବନ୍ଦ ହୁଏ, ଏଠାରେ ଆଉ କିଛି ଚିନ୍ତା ଦରକାର ନାହିଁ ।

ହରିଦ୍ରାନେକଵାରଞ୍ଚ ସ୍ନୁହୀକ୍ଷୀରେଣ ଭାଵିତା । ଵଟିକାର୍ଽଶୋଵିନାଶାଯ ତଲ୍ଲେପାଦ୍ଵୃଷଭଧ୍ଵଜ । ଘୋଷାଫଲଂ ସୈନ୍ଧଵଞ୍ଚ ପିଷ୍ଟ୍ଵା ଚାର୍ଶୋହରଂ ପରମ୍ ॥ ୧,୧୮୬.

ହଳଦୀକୁ ବାରମ୍ବାର ସ୍ନୁହି ଦୁଧରେ ଭିଜାଇ ଲେପ କଲେ ଅର୍ଶ ନାଶ ହୁଏ, ହେ ବୃଷଭଧ୍ୱଜ । ଘୋଷା ଫଳ ଓ ସେନ୍ଧା ଲୁଣ ଚକୁଟି କରି ଲେପ କଲେ ମଧ୍ୟ ଅର୍ଶ ଶାନ୍ତ ହୁଏ ।

ଗଵ୍ଯାଜ୍ଯଂ ସାଧିତଂ ପୀତଂ ପଲାଶକ୍ଷାରଵାରିଣା । ତ୍ରିଗୁଣେନ ତ୍ରିକଟୁକଂ ଅର୍ଶାଂସି କ୍ଷପଯେଚ୍ଛିଵ ॥ ୧,୧୮୬.

ଗାଈଁ ଘିଅକୁ ପଳାଶ ଛାର ଦ୍ୱାରା ତିଆରି କରି, ତାହାକୁ ତିନି ଗୁଣ ତ୍ରିକଟୁ ସହିତ ପିଇଲେ ଅର୍ଶ ନାଶ ହୁଏ, ହେ ଶିବ ।

ବିଲ୍ଵସ୍ଯ ଚ ଫଲଂ ଦଗ୍ଧଂ ରକ୍ତାର୍ଶଃ ପ୍ରଵିନାଶନମ୍ । ଜଗ୍ଧଵା କୃଷ୍ଣତିଲାନେଵ ନଵନୀତଯୁତାନପି ॥ ୧,୧୮୬.

ବେଲ ଫଳକୁ ପୋଡ଼ି ଦେଇ ତାହା ଖାଇଲେ ରକ୍ତାର୍ଶ ନାଶ ହୁଏ; ଏହିପରି କୃଷ୍ଣ ତିଳ ନବନୀତ ସହିତ ଖାଇଲେ ମଧ୍ୟ ଲାଭ ମିଳେ ।

ଶୁଣ୍ଠୀଚୂର୍ଣଂ ଯଵକ୍ଷାରଯୁକ୍ତଂ ତୁଲ୍ଯଗୁଡାନ୍ଵିତମ୍ । ଅଗ୍ନିଵୃଦ୍ଧିଂ କରୋତ୍ଯେଵ ପ୍ରତ୍ଯୂଷେ ଵୃଷଭଧ୍ଵଜ ॥ ୧,୧୮୬.

ସୁନ୍ଥି ଗୁଣ୍ଡ, ଯବକ୍ଷାର ଓ ସମାନ ଗୁଡ଼ ମିଶାଇ ସକାଳେ ଖାଇଲେ ଜଠରାଗ୍ନି ବଢ଼େ, ହେ ବୃଷଭଧ୍ୱଜ ।

ଶୁଣ୍ଠ୍ଯା ଚ କ୍ଵଥିତଂ ଵାରି ପୀତଂ ଚାଗ୍ନିଂ କରୋତି ଵୈ । ହରୀତକୀଂ ସୈନ୍ଧଵଞ୍ଚ ଚିତ୍ରକଂ ରୁଦ୍ର ପିପ୍ପଲୀ ॥ ୧,୧୮୬.

ସୁନ୍ଥି ଦ୍ୱାରା ଉବାଳିଥିବା ପାଣି ପିଇଲେ ଜଠରାଗ୍ନି ବଢ଼େ; ହରୀତକୀ, ସେନ୍ଧା ଲୁଣ, ଚିତ୍ରକ ଓ ପିପ୍ପଳୀ, ହେ ରୁଦ୍ର—

ଚୂର୍ଣମୁଷ୍ଣୋଦକେନୈଷାଂ ପୀତଂ ଚାତିକ୍ଷୁଧାକରମ୍ । ସାଜ୍ଯଂ ସୂକରମାଂସଂ ଵୈ ପୀତଂ ଚାତିକ୍ଷୁଧାକରମ୍ ॥ ୧,୧୮୬.

ଏହି ସବୁ ଗୁଣ୍ଡକୁ ଗରମ ପାଣି ସହିତ ପିଇଲେ ଭୋକ ବଢ଼ିଯାଏ; ଘିଅରେ ରାନ୍ଧା ଶୁଅ ମାଂସ ଖାଇଲେ ମଧ୍ୟ ଭୋକ ବଢ଼େ ।

ଶ୍ରୀଗରୁଡମହାପୁରାଣମ୍ ୧୮୭ ହରିରୁଵାଚ । ହସ୍ତିକର୍ଣପଲାଶସ୍ଯ ପତ୍ରାଣି? ଚୂର୍ଣଯେଦ୍ଧର । ସର୍ଵରୋଗଵିନିର୍ମୁକ୍ତଂ ଚୂର୍ଣଂ ପଲଶତଂ ଶିଵ ॥ ୧,୧୮୭.

ଶ୍ରୀହରି କହିଲେ — ହସ୍ତିକର୍ଣ୍ଣପଳାଶ ଗଛର ପତ୍ର ଚକୁଟି କରି, ଶତ ପଳା ଭାର ଗୁଣ୍ଡ ତିଆରି କଲେ ସମସ୍ତ ରୋଗ ଦୂର ହୁଏ, ହେ ଶିବ ।

ସକ୍ଷୀରଂ ଭକ୍ଷୀତଂ କୁର୍ଯାତ୍ସପ୍ତାହେନ ଵୃଷଧ୍ଵଜ । ନରଂ ଶ୍ରୁତିଧରଂ ରୁଦ୍ର ମୃଗେନ୍ଦ୍ରଗତିଵିକ୍ରମମ୍ ॥ ୧,୧୮୭.

ଏହି ଗୁଣ୍ଡକୁ ଦୁଧ ସହିତ ସପ୍ତ ଦିନ ଖାଇଲେ ଲୋକ ଶୁଣିବାରେ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ହୁଏ, ସିଂହ ଭଳି ଚାଲିବା ଓ ଶକ୍ତି ମିଳେ, ହେ ରୁଦ୍ର ।

ପଦ୍ମରାଗପ୍ରତୀକାଶଂଯୁକ୍ତଂ ଦଶଶତାଯୁଷା । ଷୋଡଶାବ୍ଦାକୃତିଂ ରୁଦ୍ର ସତତଂ ଦୁଗ୍ଧଭୋଜନାତ୍ ॥ ୧,୧୮୭.

ପଦ୍ମରାଗ ମଣି ପରି ଚମକ, ହଜାର ବର୍ଷ ଆୟୁ, ଏବଂ ସଦା ସୋଳ ବର୍ଷର ଦେହ ରହିଥାଏ, ହେ ରୁଦ୍ର, ନିତ୍ୟ ଦୁଧ ଖାଇଲେ ।

ମଧୁସର୍ପିଃସମାଯୁକ୍ତଂ ଦୁଗ୍ଧମାଯୁଷ୍କରଂ ଭଵେତ୍ । ତଜ୍ଜଗ୍ଧଂ ମଧୁନା ସାର୍ଧଂ ଦଶଵର୍ଷ ସହସ୍ରିଣମ୍ ॥ ୧,୧୮୭.

ମଧୁ ଓ ଘୃତ ମିଶାଇ ଦୁଧ ପିଲେ ଆୟୁ ବଢେ । ଏହାକୁ ମଧୁ ସହିତ ଖାଇଲେ ଦଶ ହଜାର ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜୀବନ ମିଳେ ।

କୁର୍ଯାନ୍ନରଂ ଶ୍ରୁତିଧରଂ ପ୍ରମଦାଜନଵଲ୍ଲଭମ୍ । ଦଧ୍ନା ନିତ୍ଯଂ ଭକ୍ଷିତନ୍ତୁ ଵଜ୍ରଦେହକରଂ ଭଵେତ୍ ॥ ୧,୧୮୭.

ଯେଉଁ ଲୋକ ନିତ୍ୟ ଦହି ଖାଏ, ସେ ବୁଦ୍ଧିମାନ ହୁଏ, ମହିଳାମାନଙ୍କର ପ୍ରିୟ ହୁଏ ଓ ତାଙ୍କର ଦେହ ହୀରା ପରି ଦୃଢ଼ ହୁଏ ।

କେଶରାଜିସମାଯୁକ୍ତଂ ନରଂ ଵର୍ଷସହସ୍ରିଣମ୍ । ତଚ୍ଚ କାଞ୍ଜିକସଂଯୁକ୍ତଂ ନରଂ କୁର୍ଯାଚ୍ଚ ଭକ୍ଷିତମ୍ ॥ ୧,୧୮୭.

ଯେଉଁ ଲୋକ କେଶର ମିଶାଇ ଖାଏ, ସେ ହଜାର ବର୍ଷ ଜୀବନ ପାଏ । ଏହି ଖାଦ୍ୟକୁ କାଞ୍ଜି ସହିତ ମିଶାଇ ଖାଇବା ଉଚିତ୍ ।

ଶତଵର୍ଷଂ ଦିଵ୍ଯଦେହଂ ଵଲୀପଲିତଵର୍ଜିତମ୍ । ଜଗ୍ଧଂ ତ୍ରିଫଲଯା କ୍ଷୌଦ୍ରଂ ଚକ୍ଷୁଷ୍ମନ୍ତଂ କରୋତି ଵୈ ॥ ୧,୧୮୭.

ତ୍ରିଫଳା ଓ ମଧୁ ସହିତ ଖାଇଲେ ଶତ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଦେହ ଦିବ୍ୟ ହୁଏ, ଚୁଲି ଓ ପକା ଚୁଲି ନାହିଁ ହୁଏ, ଓ ଚକ୍ଷୁ ଶକ୍ତି ବଢେ ।

ଅନ୍ଧଃ ପଶ୍ଯେତ୍ତୁ ଚୂର୍ଣସ୍ଯ ସାଜ୍ଯସ୍ଯୈଵ ତୁ ଭକ୍ଷଣାତ୍ । ମହିଷୀକ୍ଷୀରସଂଯୁକ୍ତସ୍ତଲ୍ଲେପଃ କୃଷ୍ଣକେଶକୃତ୍ ॥ ୧,୧୮୭.

ଘୃତ ମିଶାଇ ଗୁଣା ଖାଇଲେ ଅନ୍ଧ ଲୋକ ମଧ୍ୟ ଦେଖିପାରେ । ଏହି ଗୁଣାକୁ ମହିଷୀ ଦୁଧ ସହିତ ଲେପ କଲେ କେଶ କଳା ହୁଏ ।

ଖଲ୍ଵାଟସ୍ଯ ଚ ଵୈ କେଶା ଭଵନ୍ତି ଵୃଷଭଧ୍ଵଜ । ତୈଲଯୁକ୍ତେନ ଚୂର୍ଣେନ ଵଲୀପଲିତନାଶନମ୍ ॥ ୧,୧୮୭.

ବୃଷଧ୍ୱଜ, ତେଲ ମିଶାଇ ଏହି ଗୁଣା ଲଗାଇଲେ ଖଲ୍ଲା ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ମଧ୍ୟ କେଶ ହୁଏ, ଚୁଲି ଓ ପକା ଚୁଲି ଦୂରିଯାଏ ।