ଗରୁଡପୁରାଣମ୍

ଶ୍ରୀଗରୁଡମହାପୁରାଣମ୍ ୧୮୪ ହରିରୁଵାଚ । ରଜନୀକଦଲୀକ୍ଷାରଲେପଃ ସିଧ୍ମଵିନାଶନଃ । କୁଷ୍ଠସ୍ଯ ଭାଗମେକନ୍ତୁ ପଥ୍ଯାଭାଗଦ୍ଵଯଂ ତଥା । ଉଷ୍ଣୋଦକେନ ସଂପୀଯ କଟିଶୂଲଵିନାଶନମ୍ ॥ ୧,୧୮୪.

ହଳଦୀ, କଦଳୀ ଥୋର ଓ ଖାର ଲେପ ଲଗାଇଲେ ସିଧ୍ମ ଦୂର ହୁଏ; କୁଷ୍ଠ ରୋଗ ପାଇଁ ଏହାର ଏକ ଭାଗ ଓ ପଥ୍ୟାର ଦୁଇ ଭାଗ ମିଶାଇ ଗରମ ପାଣି ସହିତ ପିଇଲେ କଟି ଯନ୍ତ୍ରଣା ମଧ୍ୟ ନଶିଯାଏ।

ଅଭଯା ନଵନୀତଞ୍ଚ ଶର୍କରାପିପ୍ପଲୀଯୁତମ୍ । ପାନାଦର୍ଶୋହରଂ ସ୍ଯାଚ୍ଚ ନାତ୍ର କାର୍ଯା ଵିଚାରଣା ॥ ୧,୧୮୪.

ଅଭୟା, ନବନୀତ, ଚିନି ଓ ପିପ୍ପଳୀ ମିଶାଇ ପିଇଲେ ଅର୍ଶ ରୋଗ ଦୂର ହୁଏ; ଏଠାରେ ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଚିନ୍ତା ଦରକାର ନାହିଁ।

ଆଟରୂଷକପତ୍ରେଣ ଘୃତଂ ମୃଦ୍ଵଗ୍ନିନା ପଚେତ୍ । ଚୂର୍ଣଂ କୃତ୍ଵା ତୁ ଲେପୋଽଯଂ ଅର୍ଶରୋଗହରଃ ପରଃ ॥ ୧,୧୮୪.

ଆଟରୁଷକ ପତ୍ର ସହିତ ଘିଅକୁ ମାନ୍ଦ ଆଗିରେ ରାନ୍ଧି, ପରେ ଚୁରୁଣ କରି ଏହି ଲେପ ଲଗାଇଲେ ଅର୍ଶ ରୋଗ ଭଲ ହୁଏ।

ଗୁଗ୍ଗୁଲୁତ୍ରିଫଲାଯୁକ୍ତଂ ପୀତ୍ଵା ନଶ୍ଯେଦ୍ଭଗନ୍ଦରମ୍ । ଅଜାଜୀଶୃଙ୍ଗଵେରଞ୍ଚ ଦଥା ମଣ୍ଡଂ ଵିପାଚଯେତ୍ ॥ ୧,୧୮୪.

ଗୁଗ୍ଗୁଳୁ ଓ ତ୍ରିଫଳା ମିଶାଇ ତିଆରି କରାଯାଇଥିବା ଉକଳା ପିଇଲେ ଭଗନ୍ଦର ନଷ୍ଟ ହୁଏ । ଏହିପରି, ଅଜୱା ଓ ଅଦା ଦେଇ ମାଢ଼ ତିଆରି କରିବା ଉଚିତ ।

ଲଵଣେନ ତୁ ସଂଯୁକ୍ତଂ ମୂତ୍ରକୃଚ୍ଛ୍ରଵିନାଶନମ୍ । ଯଵକ୍ଷାରଂ ଶର୍କରା ଚ ମୂତ୍ରକୃଚ୍ଛ୍ରଵିନାଶକୃତ୍ ॥ ୧,୧୮୪.

ଲୁଣ ମିଶାଇ ଦିଆଯାଇଥିବା ଏହି ଉପାୟ ମୁତ୍ର କଷ୍ଟକୁ ହଟାଏ । ଯବକ୍ଷାର ଓ ଚିନି ମିଶାଇଲେ ମଧ୍ୟ ମୁତ୍ର ସମସ୍ୟା ଦୂର ହୁଏ ।

ଚିତାଗ୍ନିଃ ଖଞ୍ଜରୀଟସ୍ଯ ଵିଷ୍ଠା ଫେନୋ ହଯସ୍ଯ ଚ । ସୌଭାଞ୍ଜନଂ ଵାସନେତ୍ରଂ ନର ଏତୈସ୍ତୁ ଧୂପିତଃ । ଅଦୃଶ୍ଯସ୍ତ୍ରିଦଶୈଃ ସର୍ଵୈଃ କିଂ ପୁନର୍ମାନଵୈଃ ଶିଵ ॥ ୧,୧୮୪.

ଚିତାର ଆଗ୍ନିର ଛାର, କମ୍ବଳି ଟିଏର ଗୋବର, ଘୋଡ଼ାର ଝାଗ, ସୌଭାଞ୍ଜନ ଓ ବାସନେତ୍ର—ଏହି ସବୁ ଦ୍ୱାରା ଧୂପ କରିଲେ ଲୋକଟିଏ ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଅଦୃଶ୍ୟ ହୁଏ, ତେଣୁ ମାନବମାନେ ତ କଥା ହେବା ଦରକାର ନାହିଁ ।

ତିଲତୈଲଂ ଯଵାନ୍ଦଗ୍ଧ୍ଵା ମଷୀଂ କୃତ୍ଵା ତୁ ଲେପଯେତ୍ । ତେନୈଵ ସହ ତୈଲେନ ଅଗ୍ନିଦଗ୍ଧଃ ସୁଖୀ ଭଵେତ୍ ॥ ୧,୧୮୪.

ତିଳ ତେଲରେ ଯବ ପୋଡ଼ି ମସି ତିଆରି କରି, ଏହି ତେଲ ସହିତ ଆଗ୍ନିରେ ପୋଡ଼ା ଅଂଶରେ ଲଗାଇଲେ, ବ୍ୟକ୍ତିଟିଏ ସହଜରେ ସୁସ୍ଥ ହୁଏ ।

ଲଜ୍ଜାଲୋଃ ଶରପୁଙ୍ଖାଯା ଲେପଃ ସାଜ୍ଯୋଽଗ୍ନିନାଶନଃ । ଓଂ ନମୋ ଭଗଵତେ ଠ ଠ ଛିନ୍ଧି ଛିନ୍ଧି ଜ୍ଵଲନଂ ପ୍ରଜ୍ଵଲିତଂ ନାଶଯ ନାଶଯ ହୁଂ ଫଟ୍ ॥ ୧,୧୮୪.

ଲଜ୍ଜାଳୁ ଓ ଶରପୁଂଖା ଗଛର ଲେପ ଘଉଁ ଉପରେ ଘୃତ ମିଶାଇ ଲଗାଇଲେ ଆଗ୍ନିର ଦାଗ ନଷ୍ଟ ହୁଏ । 'ଓଁ ନମୋ ଭଗବତେ ଠ ଠ ଛିଁଦି ଛିଁଦି ଜ୍ୱଳନଂ ପ୍ରଜ୍ୱଳିତଂ ନାଶୟ ନାଶୟ ହୁଁ ଫଟ୍'—ଏହି ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବା ଉଚିତ ।

କରେ ବଦ୍ଧଂ ତୁ ନିର୍ଗୁଣ୍ଡ୍ଯା ମୂଲଂ ଜ୍ଵରହରଂ ଦ୍ରୁତମ୍ । ମୂଲଞ୍ଚ ଶ୍ଵେତଗୁଞ୍ଜାଯାଃ କୃତ୍ଵା ତତ୍ସପ୍ତଖଣ୍ଡକମ୍ ॥ ୧,୧୮୪.

ନିର୍ଗୁଣ୍ଡୀ ମୂଳ ହାତରେ ବାନ୍ଧିଲେ ଜ୍ୱର ଶୀଘ୍ର ହଟିଯାଏ । ଏହିପରି, ଧଳା ଗୁଞ୍ଜା ମୂଳକୁ ସାତ ଟୁକୁଡ଼ା କରିବା ଉଚିତ ।

ହସ୍ତେ ବଧ୍ଵା ନାଶଯେଚ୍ଚ ଅର୍ଶାଂସ୍ଯେଵ ନ ସଂଶଯଃ । ଵିଷ୍ଣୁକ୍ରାନ୍ତାଜମୂତ୍ରେଣ ଚୌରଵ୍ଯାଘ୍ନାଦିରକ୍ଷଣମ୍ ॥ ୧,୧୮୪.

ଏହି ମୂଳ ହାତରେ ବାନ୍ଧିଲେ ଅର୍ଶ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ନଷ୍ଟ ହୁଏ । ବିଷ୍ଣୁକ୍ରାନ୍ତା ଗଛର ମୁତ୍ର ଦେଇ ଚୋର ଓ ବନ୍ୟପ୍ରାଣୀ ରୁ ରକ୍ଷା ମିଳେ ।

ବ୍ରହ୍ମଦଣ୍ଡ୍ଯାସ୍ତୁ ମୂଲାନି ସର୍ଵକର୍ମାଣି କାରଯେତ୍ । ତ୍ରିଫଲାଯାସ୍ତୁ ଚୂର୍ଣଂ ହି ସାଜ୍ଯଂ କୁଷ୍ଠଵିନାଶନମ୍ ॥ ୧,୧୮୪.

ବ୍ରହ୍ମଦଣ୍ଡୀ ଗଛର ମୂଳ ସମସ୍ତ କାମ ସଫଳ କରେ । ତ୍ରିଫଳା ଗୁଣ୍ଡ ଘଉଁ ସହିତ ଘୃତ ମିଶାଇ ଦେଲେ କୁଷ୍ଠ ନଷ୍ଟ ହୁଏ ।

ଆଜ୍ଯଂ ପୁନର୍ନଵାବିଲ୍ଵୈଃ ପିପ୍ପଲୀଭି ସାଧିତମ୍ । ହରେଦ୍ଧକ୍କାଂ ଶ୍ଵାସକାସୌ ପୀତଂ ସ୍ତ୍ରୀଣାଞ୍ଚ ଗର୍ଭକୃତ୍ ॥ ୧,୧୮୪.

ପୁନର୍ନଭା, ବେଲ ଓ ପିପ୍ପଳୀ ସହିତ ଘୃତ ତିଆରି କରି ପିଇଲେ ହିକ୍କା, ଶ୍ୱାସ ଓ କାଶ ଭଲ ହୁଏ, ଏହା ମହିଳାଙ୍କର ଗର୍ଭଧାରଣ ମଧ୍ୟ କରାଏ ।

ଭକ୍ଷଯେଦ୍ଵା ନରୀବୀଜଂ ପଯସାଜ୍ଯେନ ପାଚିତମ୍ । ଘୃତଶର୍କରଯା ଯୁକ୍ତଂ ଶୁକ୍ରଃ ସ୍ଯାଦକ୍ଷଯସ୍ତତଃ ॥ ୧,୧୮୪.

ନାରୀବୀଜ କୁ ଦୁଧ ଓ ଘୃତରେ ରାନ୍ଧି, ଘୃତ ଓ ଚିନି ମିଶାଇ ଖାଇଲେ, ପୁରୁଷର ଶୁକ୍ର ଅକ୍ଷୟ ରହେ ।

ଵିଡଙ୍ଗଂ ମଧୁକଂ ପାଠାଂ ମାଂସୀଂ ସର୍ଜରସଂ ତଥା । ରହିଦ୍ରାଂ ତ୍ରିଫଲାଞ୍ଚୈଵ ମପାମାର୍ଗଂ ମନଃ ଶିଲାମ୍ ॥ ୧,୧୮୪.

ବିଡଂଗ, ମଧୁକ, ପାଠା, ମାଂସୀ, ସର୍ଜ ରସ, ହଳଦୀ, ତ୍ରିଫଳା, ଅପାମାର୍ଗ ଓ ମନ:ଶିଳା—ଏହି ସବୁ ଦ୍ରବ୍ୟ ନିଆଯିବ ।

ଉଦୁମ୍ବରଂ ଧାତକୀଞ୍ଚ ତିଲତୈଲେନ ପଷେଯେତ୍ । ଯୋନିଂ ଲିଙ୍ଗଂ ଚ ମ୍ରକ୍ଷେତ ସ୍ତ୍ରୀପୁସୋଃ ସ୍ଯାତ୍ପ୍ରିଯଂ ମିଥଃ ॥ ୧,୧୮୪.

ଉଦୁମ୍ବର ଓ ଧାତକୀ ଗଛ ତିଳ ତେଲରେ ଚକି, ଯୋନି ଓ ଲିଙ୍ଗରେ ଲଗାଇଲେ ନାରୀ ପୁରୁଷ ଦୁହେଁ ମଧ୍ୟରେ ସମ୍ପୃକ୍ତି ଓ ଆନନ୍ଦ ବଢ଼େ ।

ନମସ୍ତେ ଈଶଵରଦାଯ ଆକର୍ଷିଣି ଵିକର୍ଷିଣି ମୁଗ୍ଧେ ସ୍ଵାହା ଇତି । ଯୋନିଲଙ୍ଗସ୍ଯ ତୈଲେନ ଶଙ୍କର ମ୍ଲକ୍ଷଣାତ୍ତତଃ ॥ ୧,୧୮୪.

'ନମସ୍କାର ହେ ଈଶ୍ୱର, ଦାତା, ଆକର୍ଷଣ କରୁଥିବା, ଟାଣି ନେଉଥିବା, ମନୋହରିଣୀ, ସ୍ୱାହା'—ଏହି ତେଲ ଯୋନି ଓ ଲିଙ୍ଗରେ ଲଗାଇଲେ, ହେ ଶଙ୍କର, ଏପରି ଚିହ୍ନ ଦେଖାଯାଏ ।

ପୁନର୍ନଵାମୃତା ଦୂର୍ଵା କନକଞ୍ଚୈନ୍ଦ୍ରଵାରୁଣୀ । ବୀଜେ ନୈଷାଂ ଜାତିକାଯା ରସେନ ରସମର୍ଦନମ୍ ॥ ୧,୧୮୪.

ପୁନର୍ନଭା, ଅମୃତ, ଦୁର୍ବା, ସୁନା ଓ ଇନ୍ଦ୍ରବାରୁଣୀ—ଏହି ଗଛମାନଙ୍କର ବୀଜ ରସ ଚାପିଲେ ଏକ ଦ୍ରବ ମିଳେ ।

ମୂଷାଯ ମଧ୍ଯଗଂ କୃତ୍ଵା ରସଂ ମାରଣମୀରିତମ୍ । ମଧ୍ଵାଜ୍ଯସହିତଂ ଦୁଗ୍ଧଂ ଵଲୀପଲିତନାଶନମ୍ ॥ ୧,୧୮୪.

ଏହି ରସକୁ ମୂଷା ମଧ୍ୟରେ ରଖି ତାପିଲେ ଏହା ଭସ୍ମ ହୁଏ । ଏହି ଭସ୍ମକୁ ମଧୁ, ଘୃତ ଓ ଦୁଧ ସହିତ ନେଲେ ଚାମଡ଼ିର ଭାଉ ଓ ପକା କେଶ ଦୂର ହୁଏ ।

ମଧ୍ଵାଜ୍ଯଂ ଗୁଡତାମ୍ରଞ୍ଚ କାରଵେଲ୍ଲରସସ୍ତଥା । ଦହନାଚ୍ଚ ଭଵେଦ୍ରୌପ୍ଯଂ ସୁଵର୍ଣକରଣଂ ଶୃଣୁ ॥ ୧,୧୮୪.

ମଧୁ, ଘୃତ, ଗୁଡ଼, ତାମ୍ବା ଓ କରେଲା ରସ ଏକସାଥି ଜଳାଇଲେ ରୌପ୍ୟ ମିଳେ । ସୁନା ତିଆରି କରିବା ଉପାୟ ଶୁଣ ।

ପୀତଂ ଧରତ୍ତୂପୁଷ୍ପଞ୍ଚ ସୀସକଞ୍ଚ ପଲଂ ମତମ୍ । ଲାଙ୍ଗଲିକାଯାଃ ଶାଖା ଚ ସ୍ଵର୍ଣଞ୍ଚ ଦହନାଦ୍ଭଵେତ୍ ॥ ୧,୧୮୪.

ଧତୂରା ଫୁଲ ଓ ସିସା ପ୍ରତ୍ୟେକ ଏକ ପଳା ଓ ଲାଙ୍ଗଳିକା ଗଛ ଶାଖା ଜଳାଇଲେ ସୁନା ହୁଏ ।

ଧତ୍ତୂରବୀଜତୈଲେନ ଦୀପପ୍ରଜ୍ଵଲନାଦ୍ଧର । ସମାଧାଵୁପଵିଷ୍ଟନ୍ତୁ ଗଗନସ୍ଥୋ ନ ପଶ୍ଯତି ॥ ୧,୧୮୪.

ଧତୂରା ବୀଜ ତେଲର ଦୀପ ଜଳାଇ ଧ୍ୟାନରେ ବସିଥିବା ଲୋକଟିଏ ଆକାଶରେ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ କିଛି ଦେଖିପାରେ ନାହିଁ ।

ଵୃଷସ୍ଯ ମୃନ୍ମଯସ୍ଯୈଵ ଯୁକ୍ତୋ ଭେକୋ ନିଗୃହ୍ଯତେ । ଶଙ୍କରାଵଯଵୈର୍ଯୁକ୍ତୋ ଧୂପଂ ଘ୍ରାତ୍ଵା ଚ ଗର୍ଜତି । ଵିସ୍ମଯଂ କୁରୁତେ ଚୈଵ ଵୃଷଵନ୍ନାତ୍ର ସଂଶଯଃ ॥ ୧,୧୮୪.

ମାଟିର ବୃଷ ଉପରେ ଏକ ଆଣ୍ଡା ଆଠି ଛୋଡ଼ାଯାଏ, ତେବେ ସେ ଶାନ୍ତ ହୋଇଯାଏ। କିନ୍ତୁ ଶଂଖର ଅଂଶ ଲଗାଇ, ଧୂପ ଶୁଘିଲେ, ସେ ବୃଷ ଭଳି ଡାକେ ଏବଂ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ କରେ—ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।

ରାତ୍ରୌ ଚ ସାର୍ଷପଂ ତୈଲଂ କୀଟଂ ଖଦ୍ଯୋ ତନାମକମ୍ । ତାଭ୍ଯାଂ ଦୀପଃ ପ୍ରଜ୍ଵଲିତୋ ଵାଗ୍ମିଜ୍ଵାଲକଲାପଵତ୍ ॥ ୧,୧୮୪.

ରାତିରେ ମହୁରି ତେଲ ଓ ଖଦ୍ୟୋ ନାମକ କିଟ ପଡ଼ିଲେ, ଏହାରେ ଦୀପ ଜଳାଇଲେ, ତାହାର ଆଗୁନି ଶିଖା ଅଗ୍ନିର ଭଳି ତେଜ ହୁଏ।

ଚୂର୍ଣଂ ଛୁଚ୍ଛୁନ୍ଦରୀଧଂ ଦଗ୍ଧ୍ଵା ରୁଦ୍ର ପ୍ରଲେପଯେତ୍ । ତପ୍ଯତେ ତକ୍ଷଣାଦ୍ଦଗ୍ଧୋ ଯଦି ସମ୍ଯକ୍ପ୍ରଲେପଯେତ୍ । ଚନ୍ଦନେନ ଭଵେନ୍ମୋକ୍ଷଃ ପାନାଲ୍ଲେପାତ୍ସୁଖୀ ଭଵେତ୍ ॥ ୧,୧୮୪.

ଚୁଚୁନ୍ଦରୀର ଗୁଣ୍ଡ ଜଳାଇ ରୁଦ୍ର ସହିତ ଲେପ କଲେ, ଠିକ୍ ଭଳି ଲଗାଇଲେ, ଦାଗ ତୁରନ୍ତ ଶାନ୍ତ ହୁଏ। ଚନ୍ଦନ ଦେଇ ମୁକ୍ତି ମିଳେ, ପିଇବା କିମ୍ବା ଲେପ କଲେ ଶରୀର ଶାନ୍ତି ମିଳେ।

କୁଞ୍ଜରସ୍ଯ ମଦାକ୍ତସ୍ଯ ସ୍ଵଯଂ ନେତ୍ରେ ଶିଵଵାଞ୍ଜଯେତ୍ । ଯୁଦ୍ଧେ ଵିଜଯତେ ସୋଽପି ମହାଶୂରଶ୍ଚ ଜାଯତେ ॥ ୧,୧୮୪.

ହାତୀର ମଦ ନେଇ ନିଜ ଆଖିରେ ଲଗାଇଲେ, ସେଠିଏ ଯୁଦ୍ଧରେ ଜିତିପାରିବେ ଏବଂ ବହୁତ ସାହସୀ ହେବେ।

ଦନ୍ତଂ ଡୁଣ୍ଡୁଭସର୍ପସ୍ଯ ମୁଖେ ସଂଗୃହ୍ଯ ଵୈ କ୍ଷିପେତ୍ । ତିଷ୍ଠତେ ଚ ଜଲାନ୍ତସ୍ତୁ ନିର୍ଵିକଲ୍ପଂ ସ୍ଥଲେ ଯଥା ॥ ୧,୧୮୪.

ଡୁଣ୍ଡୁଭା ସାପର ଦାନ୍ତ ମୁହଁରେ ଧରି ଜଳକୁ ପଡ଼ିଲେ, ସେଠିଏ ଜମିରେ ଯେପରି ଅସୁବିଧା ନାହିଁ, ସେପରି ଜଳରେ ମଧ୍ୟ ରହିପାରିବେ।

କୁମ୍ଭୀରନେତ୍ରଦଂଷ୍ଟ୍ରାଶ୍ଚ ଅସ୍ଥୀନି ରୁଧିରଂ ତଥା । ଵସାତୈଲସମାଯୁକ୍ତମେକତ୍ର ତନ୍ନିଯୋଜଯେତ୍ । ଆତ୍ମାନଂ ମ୍ଲକ୍ଷଯେତ୍ତେନ ଜଲେ ତିଷ୍ଠେଦ୍ଦିନତ୍ରଯମ୍ ॥ ୧,୧୮୪.

ମଗର ଆଖି, ଦାନ୍ତ, ହାଡ଼ ଓ ରକ୍ତ, ଚର୍ବି ଓ ତେଲ ସହ ମିଶାଇ ଏକଠା କରି ଶରୀରକୁ ଲେପ କଲେ, ତିନି ଦିନ ଯାଏଁ ଜଳରେ ରହିପାରିବେ।

କୁମ୍ଭୀରକସ୍ଯ ନେତ୍ରାଣି ହୃଦଯଂ କଚ୍ଛପସ୍ଯ ଚ । ମୂଷିକସ୍ଯ ଵସାସ୍ଥୀନି ଶିଶୁମାରଵସା ତଥା । ଏତାନ୍ଯେକତ୍ର ସଂଲେପାଜ୍ଜଲେ ତିଷ୍ଠେଦ୍ଯଥା ଗୃହେ ॥ ୧,୧୮୪.

ମଗର ଆଖି, କଚ୍ଛପର ହୃଦୟ, ଉନ୍ଧୁର ଚର୍ବି ଓ ହାଡ଼, ଶିଶୁମାର ଚର୍ବି—ଏସବୁ ଏକଠା କରି ଲେପ କଲେ, ଜଳରେ ଘର ଭଳି ରହିପାରିବେ।

ଲୋହଚୂର୍ଣଂ ତକ୍ରପୀତଂ ପାଣ୍ଡୁରୋଗହରଂ ଭଵେତ୍ । ତଣ୍ଡୁଲୀଯ କଗୋକ୍ଷୂରମୂଲଂ ପୀତଂ ପଯୋନ୍ଵିତମ୍ ॥ ୧,୧୮୪.

ଲୋହା ଗୁଣ୍ଡ ତକ୍ର ସହିତ ପିଇଲେ କ୍ଷୟ ରୋଗ ଭଲ ହୁଏ। ତଣ୍ଡୁଳିଆ ଓ ଗୋକ୍ଷୁର ମୂଳ ଦୁଧ ସହିତ ପିଇଲେ ମଧ୍ୟ ଉପକୃତି ମିଳେ।