ଗରୁଡପୁରାଣମ୍

ବଲା ଚୈଵ ସର୍ଜରସଂ ସୌଵୀରସର୍ଷପାସ୍ତଥା । ସର୍ପଯୂକାମକ୍ଷିକାଣାଂ ଧୂମୋ ମଶକନାଶନଃ ॥ ୧,୧୮୦.

ବଳା, ସର୍ଜ ଗୁମ୍ମି, ସୌଭୀର ଲୁଣ ଓ ସରଷପ—ଏହି ସବୁ ଦ୍ୱାରା ଧୂପ କଲେ ସାପ, ଉକୁଣ, ମକି, ମଛା ଓ ମଶା ନଶ୍ଟ ହୁଏ।

ଭୂତଲାଯାଶ୍ଚ ଚୂର୍ଣେନ ସ୍ତମ୍ଭଃ ସ୍ଯାଦ୍ଯୋନିପୂରଣାତ୍ । ତେନ ଲେପନତୋ ଯୋନୌ ଭଗସ୍ତମ୍ଭସ୍ତୁ ଜାଯତେ ॥ ୧,୧୮୦.

ଭୂତଳା ଚୂର୍ଣ୍ଣକୁ ଯୋନିରେ ଭରିଲେ ତାଏଁ ତାନ ଆସେ; ଏହି ଚୂର୍ଣ୍ଣ ଯୋନିରେ ଲଗାଇଲେ ଭଗ ଦୃଢ଼ ଓ ତିକ୍ତିକିଆ ହୁଏ।

ଶ୍ରୀଗରୁଡମହାପୁରାଣମ୍ ୧୮୧ ହରିରୁଵାଚ । ତାମ୍ବୂଲଞ୍ଚ ଘୃତଂ କ୍ଷୌଦ୍ରଂ ଲଵଣଂ ତାମ୍ରଭାଜନେ । ତଥା ପଯଃ ସମାଯୁକ୍ତଂ ଚକ୍ଷୁଃ ଶୂଲହରଂ ପରମ୍ ॥ ୧,୧୮୧.

ହରି କହିଲେ: ପାନ, ଘିଅ, ମଧୁ ଓ ଲୁଣ କଂସ୍ୟ ପାତ୍ରରେ ଦୁଧ ସହିତ ମିଶାଇଲେ, ଏହା ଚକ୍ଷୁ ଯନ୍ତ୍ରଣା ପାଇଁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଉପକାରୀ।

ହରୀତକୀ ଵଚା କୁଷ୍ଠଂ ଵ୍ଯୋଷଂ ହିଙ୍ଗୁ ମନଃ ଶିଲା । କାସେ ଶ୍ଵାସେ ଚ ହିକ୍କାଯାଂ ଲିହ୍ଯାତ୍କ୍ଷୌଦ୍ରଂ ଘୃପ୍ଲୁତମ୍ ॥ ୧,୧୮୧.

ହରୀତକୀ, ବଚା, କୁଷ୍ଠ, ତ୍ରିକଟୁ, ହିଙ୍ଗୁ ଓ ମନ:ଶିଳା—ଏହି ସବୁ ମଧୁ ଓ ଘିଅ ସହିତ ଚାଟିଲେ, କାଶ, ଶ୍ୱାସ ଓ ହିକ୍କାରେ ଲାଭ ମିଳେ।

ପିପ୍ପଲୀତ୍ରିଫଲାଚୂର୍ଣଂ ମଧୁନା ଲେହଯେନ୍ନରଃ । ନଶ୍ଯତେ ପୀନସଃ କାସଃ ଶ୍ଵାସଶ୍ଚ ବଲଵତ୍ତରଃ ॥ ୧,୧୮୧.

ପିପ୍ପଳୀ, ତ୍ରିଫଳା ଚୂର୍ଣ୍ଣ ଓ ମଧୁ ମିଶାଇ ଚାଟିଲେ, ପୀନସ, କାଶ ଓ ଶ୍ୱାସ ନଶ୍ଟ ହୁଏ ଏବଂ ଶ୍ୱାସ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହୁଏ।

ସମୂଲଚିତ୍ରକଂ ଭସ୍ମପିପ୍ପଲୀଚୂର୍ଣକଂ ଲିହେତ୍ । ଶ୍ଵାସଂ କାସଞ୍ଚ ହିକ୍କାଞ୍ଚ ମଧୁମିଶ୍ରଂ ଵୃଷଧ୍ଵଜ ! ॥ ୧,୧୮୧.

ଚିତ୍ରକ ମୂଳ, ଏହାର ଭସ୍ମ ଓ ପିପ୍ପଳୀ ଚୂର୍ଣ୍ଣକୁ ମଧୁ ସହିତ ଚାଟିଲେ, ଶ୍ୱାସ, କାଶ ଓ ହିକ୍କା ଠିକ୍ ହୁଏ।

ନୀଲୋତ୍ପଲଂ ଶର୍କରା ଚ ମଧୁକଂ ପଦ୍ମକଂ ସମମ୍ । ତଣ୍ଡୁଲୋଦକସଂମିଶ୍ରଂ ପ୍ରଶମେଦ୍ରକ୍ତଵିକ୍ରିଯାଃ ॥ ୧,୧୮୧.

ନୀଳୋତ୍ପଳ, ଚିନି, ଯଷ୍ଟିମଧୁ ଓ ପଦ୍ମକ ସମମାନରେ ନେଇ, ଚାଉଳ ଜଳ ସହିତ ମିଶାଇଲେ, ରକ୍ତ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ବ୍ୟାଧି ଶାନ୍ତ ହୁଏ।

ଶୁଣ୍ଠୀ ଚ ଶର୍କରା ଚୈଵ ତଥା କ୍ଷୌଦ୍ରେଣ ସଂଯୁତା । କୋକିଲସ୍ଵର ଏଵ ସ୍ଯାଦ୍ଗୁଟିକା ଭୁକ୍ତିମାତ୍ରତଃ ॥ ୧,୧୮୧.

ଶୁଖିଲା ଅଦା ଓ ଚିନି, ମଧୁ ସହିତ ମିଶାଇ ଗୁଳିକା ଭାବେ ଖାଇଲେ, କୋଇଲି ଭଳି ମଧୁର ସ୍ୱର ମିଳେ।

ହରିତାଲଂ ଶଙ୍ଖଚୂର୍ଣଂ କଦଲୀଦଲଭସ୍ମନା । ଏତଦ୍ଦ୍ରଵ୍ଯେଣ ଚୋଦ୍ଵର୍ତ୍ଯ ଲୋମଶାତନମୁତ୍ତମମ୍ ॥ ୧,୧୮୧.

ହରିତାଳ, ଶଂଖ ଚୂର୍ଣ୍ଣ ଓ କଦଳୀ ପତ୍ର ଭସ୍ମ—ଏହି ସମଗ୍ରୀକୁ ମିଶାଇ ଦେହରେ ଘସିଲେ, ଲୋମ ଅତି ଭଲ ଭାବରେ ହଟିଯାଏ।

ଲଵଣଂ ହରିତାଲଞ୍ଚ ତୁମ୍ବିନ୍ଯାଶ୍ଚ ଫଲାନି ଚ । ଲାକ୍ଷାରସସମାଯୁକ୍ତଂ ଲୋମଶାତନମୁତ୍ତମ୍ ॥ ୧,୧୮୧.

ଲୁଣ, ହରିତାଳ ଏବଂ ତୁମ୍ବି ଗଛର ଫଳ, ଲାଖର ରସ ସହିତ ମିଶାଇଲେ, ଏହି ମିଶ୍ରଣ ଲୋମ ହଟାଇବା ପାଇଁ ଅତି ଉତ୍ତମ ଉପାୟ ଅଟେ।

ସୁଧା ଚ ହରିତାଲଞ୍ଚ ଶଙ୍ଖଭସ୍ମ ମନଃ ଶିଲା । ସୈନ୍ଧଵେନ ସହୈକତ୍ର ଛାଗମୂତ୍ରେଣ ପେଷଯେତ୍ ॥ ୧,୧୮୧.

ଚୁନା, ହରିତାଳ, ଶଂଖର ଭସ୍ମ ଏବଂ ମନଶିଳା, ସାଇନ୍ଧବ ଲୁଣ ସହିତ ଏକାଠି ଛାଗର ପେଶାବରେ ଭଲଭାବେ ପିସିବା ଉଚିତ।

ତତ୍କ୍ଷଣୋଦ୍ଵର୍ତନାଦେଵ ଲୋମଶାତନମୁତ୍ତମମ୍ । ଶଙ୍ଖମାମଲକଂ ପତ୍ରଂ ଧାତକ୍ଯାଃ କୁସୁମାନି ଚ ॥ ୧,୧୮୧.

ଏହି ମିଶ୍ରଣକୁ ତୁରନ୍ତ ଦେହରେ ଲଗାଇଲେ ଲୋମ ହଟିଯାଏ; ଏହା ସହିତ ଶଂଖ, ଆଉ ଆମଳା ପତ୍ର ଓ ଧାତକୀ ଫୁଲ ମଧ୍ୟ ଉପଯୋଗୀ।

ପିଷ୍ଟ୍ଵା ତତ୍ପଯସା ସାର୍ଧଂ ସପ୍ତାହଂ ଧାରଯେନ୍ମୁଖେ । ସ୍ନିଗ୍ଧାଃ ଶ୍ଵେତାଶ୍ଚ ଦନ୍ତାଶ୍ଚ ଭଵନ୍ତି ଵିମଲପ୍ରଭାଃ ॥ ୧,୧୮୧.

ଏହି ସବୁକୁ ଦୁଧ ସହିତ ପିସି, ସାତ ଦିନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମୁହଁରେ ରଖିବା ଉଚିତ; ତେବେ ଦାନ୍ତ ମସ୍କିନ, ଧଳା ଏବଂ ଚମକଦାର ହୁଏ।

ଶ୍ରୀଗରୁଡମହାପୁରାଣମ୍ ୧୮୨ ହରିରୁଵାଚ । ଶରଦ୍ଗ୍ରୀଷ୍ମଵସନ୍ତେଷୁ ପ୍ରାଯଶୋ ଦଧି ଗର୍ହିତମ୍ । ହେମନ୍ତେ ଶିଶିରେ ଚୈଵ ଵର୍ଷାସୁ ଦଧି ଶସ୍ଯତେ ॥ ୧,୧୮୨.

ଶ୍ରୀହରି କହିଲେ: ଶରତ, ଗ୍ରୀଷ୍ମ ଓ ବସନ୍ତ ଋତୁରେ ଦହି ଖାଇବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ; କିନ୍ତୁ ହେମନ୍ତ, ଶିଶିର ଓ ବର୍ଷା ଋତୁରେ ଦହି ଖାଇବା ଶ୍ରେଷ୍ଠ।

ଭୁକ୍ତେ ତୁ ଶର୍କରା ପୀତା ନଵନୀତେନ ବୁଦ୍ଧିକୃତ୍ । ଗୁଡସ୍ଯ ତୁ ପୁରାଣସ୍ଯ ପଲମେକନ୍ତୁ ଭକ୍ଷଯେତ୍ । ସ୍ତ୍ରୀସହସ୍ରଞ୍ଚ ସଂଗଚ୍ଛେତ୍ପୁମାନ୍ବଲଯୁତୋ ହର ! ॥ ୧,୧୮୨.

ଖାଇବା ପରେ ନବନୀତ ସହିତ ଚିନି ଖାଇଲେ ବୁଦ୍ଧି ବୃଦ୍ଧି ହୁଏ; ପୁରୁଣା ଗୁଡ଼ ଏକ ପଲା ଖାଇଲେ, ପୁରୁଷ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହୋଇ ହଜାର ଜଣ ଜଣାଣୀ ସହିତ ମିଶିପାରିବେ, ହେ ହର।

କୁଷ୍ଠଂ ସଂଚୂର୍ଣିତଂ କୃତ୍ଵା ଘୃତମାକ୍ଷିକସଂଯୁତମ୍ । ଭକ୍ଷଯେତ୍ସ୍ଵପ୍ନଵେଲାଯାଂ ବଲୀପଲିତନାଶନମ୍ ॥ ୧,୧୮୨.

କୁଷ୍ଠ ଗଛର ଗୁଣ୍ଡ ଘିଅ ଓ ମଧୁ ସହିତ ମିଶାଇ ରାତିରେ ଖାଇଲେ ଶକ୍ତି ବୃଦ୍ଧି ହୁଏ ଏବଂ ପକା କେଶ ନଷ୍ଟ ହୁଏ।

ଅତସୀମାଷଗୋଧୂମଚୂର୍ଣଂ କୃତ୍ଵା ତୁ ପିପ୍ପଲୀ । ଘୃତେନ ଲେପଯେଦ୍ଗତ୍ରମୋଭିଃ ସାର୍ଧଂ ଵିଚକ୍ଷଣଃ । କନ୍ଦର୍ପସଦୃଶୋ ମର୍ତ୍ଯୋ ନିତ୍ଯଂ ଭଵତି ଶଙ୍କର ! ॥ ୧,୧୮୨.

ଅତସୀ, ବୁଟ, ଗହୁଁ ଚୁରୁଣ ଓ ପିପ୍ପଳୀକୁ ଘିଅ ଓ ପାଣି ସହିତ ଦେହରେ ଲଗାଇଲେ, ଯେଉଁମାନେ ଏହା କରନ୍ତି ସେମାନେ ନିତ୍ୟ କାମଦେବ ସମାନ ହୁଅନ୍ତି, ହେ ଶଙ୍କର।

ଯଵାସ୍ତିଲାଶ୍ଵଗନ୍ଧା ଚ ମୁଶଲୀ ସରଲା ଗୁଡମ୍ । ଏଭିଶ୍ଚ ରଚିତାଂ ଜଗ୍ଧ୍ଵା ତରୁଣୋ ବଲଵାନ୍ଭଵେତ୍ ॥ ୧,୧୮୨.

ଯବ, ତିଳ, ଅଶ୍ୱଗନ୍ଧା, ମୁଶଳୀ, ସରଳ ଏବଂ ଗୁଡ଼ ଦ୍ୱାରା ତିଆରି ଖାଦ୍ୟ ଖାଇଲେ ଯୁବକ ଏବଂ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହୁଏ।

ହିଙ୍ଗୁ ସୌଵର୍ଚଲଂ ଶୁଣ୍ଠୀଂ ପୀତ୍ଵା ତୁ କ୍ଵଥିତୋଦକୈଃ । ପରିଣାମାଖ୍ଯଶୂଲଞ୍ଚ ଅଜୀର୍ଣଞ୍ଚୈଵ ନଶ୍ଯତି ॥ ୧,୧୮୨.

ହିଙ୍ଗୁ, ସୌବର୍ଚ୍ଚଳ ଓ ଶୁଂଠିକୁ ଉବା ଜଳରେ ମିଶାଇ ପିଇଲେ ପରିଣାମ ନାମକ ବେଦନା ଓ ଅଜୀର୍ଣ୍ଣ ଦୂର ହୁଏ।

ଧାତକୀଂ ସୋମରାଜୀଞ୍ଚ କ୍ଷୀରେଣ ସହ ପେଷଯେତ୍ । ଦୁର୍ବଲଶ୍ଚ ଭଵେତ୍ସ୍ଥୂଲୋ ନାତ୍ର କାର୍ଯା ଵିଚାରଣା ॥ ୧,୧୮୨.

ଧାତକୀ ଓ ସୋମରାଜୀକୁ ଦୁଧ ସହିତ ପିସିଲେ, ଦୁର୍ବଳ ଲୋକ ମୋଟା ହୁଏ; ଏଥିରେ ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଚିନ୍ତା ଦରକାର ନାହିଁ।

ଶର୍କରାମଧୁସଂଯୁକ୍ତଂ ନଵନୀତଂ ବଲୀ ଲିହେତ୍ । କ୍ଷୀରାଶୀ ଚ କ୍ଷଯୀ ପୁଷ୍ଟିଂ ମେଧାଞ୍ଚୈଵାତୁଲାଂ ଵ୍ରଜେତ୍ ॥ ୧,୧୮୨.

ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଲୋକ ଚିନି ଓ ମଧୁ ସହିତ ନବନୀତ ଚାଟିବା ଉଚିତ; ଏଭଳି ଦୁଧ ଖାଇଲେ ଶରୀର ମଜବୁତ ଓ ଅପୂର୍ବ ବୁଦ୍ଧି ମିଳେ।

କୁଲୀରଚୂର୍ଣଂ ସକ୍ଷୀରଂ ପୀତଞ୍ଚ କ୍ଷଯରେଗନୁତ୍ । ଭଲ୍ଲାତକଂ ଵିଡଙ୍ଗଞ୍ଚ ଯଵକ୍ଷାରଞ୍ଚ ସୈନ୍ଧଵମ୍ ॥ ୧,୧୮୨.

କଙ୍କଡ଼ା ଚୁରୁଣ ଦୁଧ ସହିତ ଖାଇଲେ କ୍ଷୟ ଓ ରୋଗ ନାଶ ହୁଏ; ଭଲାତକ, ବିଡ଼ଙ୍ଗ, ଯବକ୍ଷାର ଓ ସାଇନ୍ଧବ ଲୁଣ—

ମନଃ ଶିଲା ଶଙ୍ଖଚୂର୍ଣଂ ତୈଲପକ୍ଵଂ ତଥୈଵ ଚ । ଲୋମାନି ଶାତଯତ୍ଯେଵ ନାତ୍ର କାର୍ଯା ଵିଚାରଣା ॥ ୧,୧୮୨.

ମନଶିଳା ଓ ଶଂଖ ଚୁରୁଣକୁ ତେଲରେ ରାନ୍ଧିଲେ ଏହା ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ଲୋମ ହଟାଏ; ଏଥିରେ କୌଣସି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।

ମାଲୂରସ୍ଯ ରସଂ ଗୃହ୍ଯ ଜଲୌକାଂ ତତ୍ର ପେଷଯେତ୍ । ହସ୍ତୌ ସଂଲେପଯେତ୍ତେନ ତ୍ଵଗ୍ନିସ୍ତମ୍ଭନମୁତ୍ତମମ୍ ॥ ୧,୧୮୨.

ମାଲୂର ଫଳର ରସ ନେଇ, ତାହାରେ ଜଳାଉକୁ ପିସି, ହାତରେ ଲଗାଇଲେ ଅଗ୍ନି ନିବାରଣ ପାଇଁ ଅତି ଉତ୍ତମ ଉପାୟ ଅଟେ।

ଶାଲ୍ମଲୀରସମାଦାଯ ଖରମୂତ୍ରେ ନିଧାଯ ତମ୍ । ଅଗ୍ନଯାଦୌ ଵିକ୍ଷିପେତ୍ତେନ ହ୍ଯଗ୍ନିସ୍ତମ୍ଭନମୁତ୍ତମମ୍ ॥ ୧,୧୮୨.

ଶାଲମଳି ଗଛର ରସ ନେଇ, ଗଧା ପେଶାବରେ ରଖି, ତାହାକୁ ଅଗ୍ନିରେ ଛାଡ଼ିଲେ ଅଗ୍ନି ନିବାରଣ ପାଇଁ ଏହା ଅତି ଉତ୍ତମ।

ଵାଯସ୍ଯା ଉଦରଂ ଗୃହ୍ଯ ମଣ୍ଡୂକଵସଯା ସହ । ଗୁଟିକାଂ କାରଯେତ୍ତେନ ତତୋଽଗ୍ନୌ ସଂକ୍ଷୈପେତ୍ସୁଧୀଃ । ଏଵମେତତ୍ପ୍ରଯୋଗେଣ ହ୍ଯଗ୍ନିସ୍ତମ୍ଭନମୁତ୍ତମମ୍ ॥ ୧,୧୮୨.

ଗିଧିର ପେଟ ଏବଂ ବାଉଲିର ଚର୍ବି ନେଇ ଗୋଲି ବନାଇ, ତାହାକୁ ଅଗ୍ନିରେ ଛାଡ଼ିଲେ, ଏହି ପ୍ରୟୋଗରେ ଅଗ୍ନି ନିବାରଣ ହୁଏ।

ମୁଣ୍ଡୀତ୍ଵକ୍ଚ ଵଚା ମୁସ୍ତଂ ମରିଚଂ ତଗରଂ ତଥା । ଚର୍ଵିତ୍ଵା ଚ ତ୍ଵିମଂ ସଦ୍ଯୋ ଜିହ୍ଵଯା ଜ୍ଵଲନଂ ଲିହେତ୍ ॥ ୧,୧୮୨.

ମୁଣ୍ଡୀ ଗଛର ଛାଲ, ବଚ, ମୁଷ୍ଟା, ଗୋଲମରିଚ ଓ ତଗର—ଏହାକୁ ଚବାଇଲେ ସଙ୍ଗେସଙ୍ଗେ ଜିଭରେ ଅଗ୍ନି ନିବାରିପାରିବ।

ଗୋରୋଚନାଂ ଭୃଙ୍ଗରାଜଂ ଚୂର୍ଣୋକୃତ୍ଯଘୃତଂ ସମମ୍ । ଦିଵ୍ଯାମ୍ଭସଃ ସ୍ତମ୍ଭନଂ ସ୍ଯାନ୍ମନ୍ତ୍ରେଣାନେନ ଵୈ ତଥା । ଓଂ ଅଗ୍ନିସ୍ତମ୍ଭନଂ କୁରୁ କୁରୁ ॥ ୧,୧୮୨.

ଗାଈର ହଳଦୀ ଓ ଭୃଙ୍ଗରାଜ ଗୁଣ୍ଡ ଉପରେ ସମାନ ଭାଗ ଘିଅ ମିଶାଇ, ଏହାକୁ ଦିବ୍ୟ ଜଳ ସହିତ ମିଶାଇ ଏହି ମନ୍ତ୍ର ପାଠ କଲେ ଅଗ୍ନିକୁ ଅଚଳ କରାଯାଏ: 'ଓଁ, ଅଗ୍ନିକୁ ଅଚଳ କର, କର, କର।'

ଓଂ ନମୋ ଭଗଵତେ ଜଲଂ ସ୍ତମ୍ଭଯ ସଂ ସଂ ସଂ କେକ କେକଃ ଚରଚର । ଜଲସ୍ତମ୍ଭନମନ୍ତ୍ରୋଽଯଂ ଜଲଂ ସ୍ତମ୍ଭଯତେ ଶିଵ ! ॥ ୧,୧୮୨.

'ଓଁ, ଭଗବାନଙ୍କୁ ନମସ୍କାର, ଜଳକୁ ଅଚଳ କର, ସଂ ସଂ ସଂ, କେକ କେକ, ଚଳାଅଚଳ।' ଏହି ମନ୍ତ୍ର ଜଳକୁ ଅଚଳ କରେ, ହେ ଶିବ।