ଗରୁଡପୁରାଣମ୍

ହରୀତକୀକଷାଯେଣ ମୃଷ୍ଟ୍ଵା ଦନ୍ତାନ୍ପ୍ରଲେପଯେତ୍ । ଦନ୍ତାଃ ସ୍ଯୁର୍ଲୋହିତାଃ ପୁଂସଃ ଶ୍ଵେତା ରୁଦ୍ର ନ ସଂଶଯଃ ॥ ୧,୧୭୯.

ହରୀତକୀ କଢ଼ାରେ ଦାନ୍ତ ଘସି, ଏହି ମିଶ୍ରଣ ଲେପ କଲେ, ମଣିଷର ଦାନ୍ତ ଲାଲ ଓ ସ୍ୱେତ ହେବ, ହେ ରୁଦ୍ର, ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।

ମୂଲକଂ ସ୍ଵିଦ୍ଯ ମନ୍ଦାଗ୍ନୌ ରସଂ ତସ୍ଯ ପ୍ରପୂରଯେତ୍ । କର୍ଣଯୋଃ ପୂରଣାତ୍ତେନ କର୍ଣସ୍ତ୍ରାଵୋ ଵିନଶ୍ଯତି ॥ ୧,୧୭୯.

ମୂଳାକୁ ହଳୁକା ଆଗୁନିରେ ଗରମ କରି, ତାହାର ରସ କାନରେ ଭରିଲେ, କାନର ରସ ଝରା ଶେଘ୍ରେ ଶେଷ ହୁଏ।

ଅର୍କପତ୍ରଂ ଗୃହୀତ୍ଵା ତୁ ମନ୍ଦାଗ୍ନୌ ତାପଯେଚ୍ଛନୈଃ । ନିଷ୍ପୀଡ୍ଯ ପୂରଯେତ୍କର୍ଣୌ କର୍ଣଶୂଲଂ ଵିନଶ୍ଯତି ॥ ୧,୧୭୯.

ଅର୍କ ପତ୍ର ନେଇ, ହଳୁକା ଆଗୁନିରେ ଧୀରେ ଧୀରେ ତାପି, ଚିପି କାନରେ ରସ ଭରିଲେ, କାନବେଦନା ଶେଷ ହୁଏ।

ପ୍ରିଯଙ୍ଗୁମଧୁକା ଚୈଵ ଧାତକ୍ଯୁତ୍ପଲପାଙ୍କ୍ତିଭିଃ । ମଞ୍ଜିଷ୍ଠା ଲୋଧ୍ରଲାକ୍ଷାଭିଃ କପିତ୍ଥସ୍ଵରସେନ ଚ । ପଚେତ୍ତୈଲଂ ତଥା ସ୍ତ୍ରୀଣାଂ ନଶ୍ଯେତ୍କ୍ଲେଦଃ ପ୍ରପୂରଣାତ୍ ॥ ୧,୧୭୯.

ପ୍ରିୟଙ୍ଗୁ, ଯଷ୍ଟିମଧୁ, ଧାତକୀ, ପଦ୍ମ, ମଞ୍ଜିଷ୍ଠା, ଲୋଧ୍ର, ଲାଖ ଓ କପିଥ ରସ—ଏଗୁଡ଼ିକୁ ତେଲରେ ରାନ୍ଧି, ନାରୀମାନେ ଯଦି ଏହା ଲଗାନ୍ତି, ଅତିରିକ୍ତ ଆର୍ଦ୍ରତା ଦୂରିଯାଏ।

ଶୁଷ୍କମୂଲକଶୁଣ୍ଠୀନାଂ କ୍ଷାରୋ ହିଙ୍ଗୁମହୌଷଧମ୍ । ସତପୁଷ୍ପାଵଚା କୁଷ୍ଠଂ ଦାରୁ ଶିଗ୍ର ରସାଞ୍ଜନମ୍ ॥ ୧,୧୭୯.

ଶୁଖିଲା ମୂଳା ଓ ଅଦା, ଲୁଣ, ହିଙ୍ଗୁ, ମହାଔଷଧ, ସତପୁଷ୍ପା, ବଚା, କୁଷ୍ଠ, ଦାରୁ, ଶିଗ୍ରୁ ଓ ରସାଞ୍ଜନ।

ସୌଵର୍ଚଲଂ ଯଵକ୍ଷାରଂ ତଥା ସର୍ଜକସୈନ୍ଧଵମ୍ । ତଥା ଗ୍ରନ୍ଥିର୍ଵିଡଂ ମୁସ୍ତଂ ମଧୁଯୁକ୍ତଂ ଚତୁର୍ଗୁଣମ୍ ॥ ୧,୧୭୯.

ସୌବର୍ଚ୍ଚଳ ଲୁଣ, ଯବ ଲୁଣ, ସର୍ଜକ, ସେନ୍ଧା ଲୁଣ, ଗ୍ରନ୍ଥି, ବିଡ଼, ମୁସ୍ତା ଏବଂ ଚାରିଗୁଣା ମଧୁ।

ମାତୁଲୁଂ ଗରସସ୍ତଦ୍ଵତ୍କଦଲ୍ଯାଶ୍ଚ ରସୋ ହି ତୈଃ । ପକ୍ଵତୈଲଂ ହରେଦାଶୁ ସ୍ତ୍ରାଵାଦୀଂଶ୍ଚ ନ ସଂଶଯଃ ॥ ୧,୧୭୯.

ମାତୁଳୁଙ୍ଗ ଓ କଦଳୀ ରସ, ଏହି ସମସ୍ତ ଉପାଦାନ ସହିତ ତେଲରେ ରାନ୍ଧିଲେ, ଏହା ଶୀଘ୍ର ଭାବେ ଶ୍ରାବ ଓ ଏପରି ଅସୁବିଧା ଦୂର କରେ, ଏଥିରେ ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।

କର୍ଣଯୋଃ କୃମିନାଶଃ ସ୍ଯାତ୍କଟୁତୈଲସ୍ଯ ପୂରଣାତ୍ । ହରିଦ୍ରା ନିମ୍ବପତ୍ରାଣି ପିପ୍ପଲ୍ଯୋ ମରିଚାନି ଚ ॥ ୧,୧୭୯.

ତିକ୍ତ ତେଲ କାନରେ ଭରିଲେ କାନର କୀଟ ନଶ୍ଟ ହୁଏ; ହଳଦୀ, ନିମ୍ବ ପତ୍ର, ପିପ୍ପଳି ଓ ମରିଚ।

ଵିଡଙ୍ଗଭଦ୍ରଂ ମୁସ୍ତଞ୍ଚ ସପ୍ତମଂ ଵିଶ୍ଵଭେଷଜମ୍ । ଗୋମୂତ୍ରେଣ ଚ ପିଷ୍ଟ୍ଵୈଵ କୃତ୍ଵା ଚ ଵଟିକାଂ ହର ! । ଅଜୀର୍ଣହୃଦ୍ଭଵେଚ୍ଚୈକଂ ଦ୍ଵଯଂ ଵିଷୂଚିକାପହମ୍ ॥ ୧,୧୭୯.

ବିଡ଼, ଭଦ୍ର, ମୁସ୍ତା ଓ ସପ୍ତମ ଭାବରେ ସବୁ ଔଷଧ; ଗାଈ ପିଆଁ ସହିତ ଚକି ମିଶାଇ ବଟିକା ବନେଇ, ହେ ହରି, ଏକଟି ଦେଲେ ଅଜୀର୍ଣ୍ଣ ସାରିଯାଏ, ଦୁଇଟି ଦେଲେ ବିଷୂଚିକା ଦୂରିଯାଏ।

ପଟୋଲଂ ମଧୁନା ହନ୍ତି ଗୋମୂତ୍ରେଣ ତଥାବୁଦମ୍ । ଏଷା ଚ ଶଙ୍କରୀ ଵର୍ତିଃ ସର୍ଵନେତ୍ରାମଯା ପହା ॥ ୧,୧୭୯.

ପଟୋଳ ମଧୁ ସହିତ ମିଶାଇଲେ ଗାଈ ପିଆଁ ସହିତ ଉଦର ରୋଗ ସାରେ; ଏହି ଶଙ୍କରୀ ବଟିକା ସମସ୍ତ ଚକ୍ଷୁ ରୋଗ ଦୂର କରେ।

ଶ୍ରୀଗରୁଡମହାପୁରାଣମ୍ ୧୮୦ ହରିରୁଵାଚ । ଵଚା ମାଂସୀ ଚ ବିଲ୍ଵଞ୍ଚ ତଗରଂ ପଦ୍ମକେସରମ୍ । ନାଗପୁଷ୍ପଂ ପ୍ରିଯଙ୍ଗୁଞ୍ଚ ସମଭାଗାନି ଚୂର୍ଣଯେତ୍ । ଅନେନ ଧୂପିତୋ ମର୍ତ୍ଯଃ କାମଵଦ୍ଵିଚରେନ୍ମହୀମ୍ ॥ ୧,୧୮୦.

ହରି କହିଲେ: ବଚା, ମାଂସୀ, ବିଲ୍ବ, ଟଗର, ପଦ୍ମକେଶର, ନାଗପୁଷ୍ପ ଓ ପ୍ରିୟଙ୍ଗୁ—ଏଗୁଡ଼ିକୁ ସମାନ ଭାଗରେ ଚୁର୍ଣ୍ଣ କରି, ଏହାର ଧୂଆଁ ଦେଲେ ମଣିଷ ଇଚ୍ଛାମତ ଭାବେ ପୃଥିବୀରେ ଘୁରିପାରିବ।

କର୍ପୂରଂ ଦେଵଦାରୁଞ୍ଚ ମଧୁନା ସହ ଯୋଜଯେତ୍ । ଲିଙ୍ଗଲେପାଚ୍ଚ ତେନୈଵ ଵଶୀକୁର୍ଯାତ୍ସ୍ତ୍ରିଯଂ କିଲ ॥ ୧,୧୮୦.

କର୍ପୂର ଓ ଦେବଦାରୁକୁ ମଧୁ ସହିତ ମିଶାଇ, ଏହି ମିଶ୍ରଣକୁ ଲିଙ୍ଗରେ ଲଗାଇଲେ, ପୁରୁଷ ନିଶ୍ଚୟ ଭାବେ ଜଣେ ଜନାନୀଙ୍କୁ ନିଜ ଅଧୀନରେ ଆଣିପାରିବେ।

ମୈଥୁନଂ ପୁରୁଷୋ ଗଚ୍ଛେଦ୍ଗୃହ୍ଣୀଯାତ୍ସ୍ଵକମିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଵାମହସ୍ତେନ ଵାମଞ୍ଚ ହସ୍ତଂ ଲିଂପେତ୍ତୁ ଯତ୍ସ୍ତ୍ରିଯାଃ । ଆଲିପ୍ତା ସ୍ତ୍ରୀ ଵଶଂ ଯାତି ନାନ୍ଯଂ ପୁରୁଷମିଚ୍ଛତି ॥ ୧,୧୮୦.

ପୁରୁଷ ଯେତେବେଳେ ମିଳନ କରିବେ, ସେ ସ୍ୱୟଂ ନିଜେ ଇନ୍ଦ୍ରିୟକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିବା ଉଚିତ। ବାମହସ୍ତରେ, ସେ ଜନାନୀଙ୍କ ବାମହସ୍ତକୁ ଏହି ମିଶ୍ରଣ ଲଗାଇବେ। ଏଭଳି ଲଗାଇଲେ, ସେ ଜନାନୀ ପୁରୁଷଙ୍କ ଅଧୀନରେ ଆସିଯାଆନ୍ତି ଏବଂ ଅନ୍ୟ କୌଣସି ପୁରୁଷକୁ ଚାହାନ୍ତି ନାହିଁ।

ଓଂ ରକ୍ତଚାମୁଣ୍ଡେ ଅମୁକଂ ମେ ଵଶମାନଯ ଆନଯ ଓଂ ହ୍ରୀଂ ହ୍ରୈଂ ହ୍ରଃ ଫଟ୍ । ଇମଂ ଜପ୍ତ୍ଵାଯୁତଂ ମନ୍ତ୍ରଂ ତିଲକେନ ଚ ଶଙ୍କର ! । ଗୋରୋଚନାସଂଯୁତେନ ସ୍ଵରକ୍ତେନ ଵଶୀ ଭଵେତ୍ ॥ ୧,୧୮୦.

ଏହି ମନ୍ତ୍ର— 'ଓଁ ରକ୍ତଚାମୁଣ୍ଡେ, ଅମୁକ ମୋ ଅଧୀନକୁ ଆଣ, ଓଁ ହ୍ରୀଂ ହ୍ରୈଂ ହ୍ରଃ ଫଟ୍'—କୁ ଦଶ ହଜାର ଥର ଉଚ୍ଚାରଣ କରି, ଗୋରୋଚନା ଓ ନିଜ ରକ୍ତ ମିଶାଇ ତିଳକ ଭାବେ ଲାଗିଲେ, ଲୋକ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କୁ ଆକର୍ଷିତ କରିପାରିବେ।

ସୈନ୍ଧଵଂ କୃଷ୍ଣଲଵଣଂ ସୌଵୀରଂ ମତ୍ସ୍ଯପିତ୍ତକମ୍ । ମଧୁ ସର୍ପିଃ ସିତାଯୁକ୍ତଂ ସ୍ତ୍ରୀଣାଂ ତଦ୍ଭଗଲେପନାତ୍ ॥ ୧,୧୮୦.

ସେନ୍ଧା ଲୁଣ, କଳା ଲୁଣ, ସୌଭୀର ଲୁଣ, ମାଛର ପିତ୍ତ, ମଧୁ, ଘିଅ ଓ ଚିନି ମିଶାଇ ଜନାନୀଙ୍କ ଯୋନିରେ ଲଗାଇଲେ, ଚାହିଦା ଫଳ ମିଳିଥାଏ।

ଯଃ ପୁମାନ୍ମୈଥୁନଂ ଗଚ୍ଛେନ୍ନାନ୍ଯାଂ ନାରୀଂ ଗମିଷ୍ଯତି । ଶଙ୍କପୁଷ୍ପୀ ଵଚା ମାଂସୀ ସୋମ ରାଜୀ ଚ ଫଲ୍ଗୁକମ୍ ॥ ୧,୧୮୦.

ଏଭଳି ମିଳନ କରୁଥିବା ପୁରୁଷ ଅନ୍ୟ ଜନାନୀକୁ ଚାହିବେ ନାହିଁ। ଏହି ପାଇଁ ଶଙ୍କପୁଷ୍ପୀ, ବଚା, ମାଂସୀ, ସୋମ, ରାଜୀ ଓ ଫଳ୍ଗୁକ ଦରକାର।

ମାହିଷଂ ନଵନୀତଞ୍ଚ ତ୍ଵକୀକୃତ୍ଯ ଭିଷଗ୍ଵରଃ । ସମୂଲାନି ସ ପତ୍ରାଣି କ୍ଷୀରେଣାଜ୍ଯେନ ପେଷଯେତ୍ ॥ ୧,୧୮୦.

ଉତ୍ତମ ଚିକିତ୍ସକ ମହିଷ ଚର୍ବି ଓ ନବନୀତକୁ ନେଇ, ଉଲ୍ଲେଖିତ ଗଛର ମୂଳ ଓ ପତ୍ର ସହିତ ଦୁଧ ଓ ଘିଅରେ ଭଲଭାବରେ ଚକୁଟି କରିବା ଉଚିତ।

ଗୁଟିକାଂ ଶୋଧିତାଂ କୃତ୍ଵା ନାରୀଯୋନ୍ଯା ପ୍ରଵେଶଯେତ୍ । ଦଶଵାରଂ ପ୍ରସୂତାପି ପୁନଃ କନ୍ଯା ଭଵିଷ୍ଯତି ॥ ୧,୧୮୦.

ଔଷଧ ଗୁଳିକାକୁ ଶୁଦ୍ଧ କରି ପ୍ରସ୍ତୁତ କରି, ଏହାକୁ ଜନାନୀଙ୍କ ଯୋନିରେ ପ୍ରବେଶ କରାଇଲେ, ସେ ଦଶଥର ଜନ୍ମ ଦେଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ ପୁନି କନ୍ୟା ପରି ହେଇଯିବେ।

ସର୍ଷପାଶ୍ଚ ଵଚା ଚୈଵ ମଦନସ୍ଯ ଫଲାନି ଚ । ମାର୍ଜାରଵିଷ୍ଠା ଧତ୍ତୁର ସ୍ତ୍ରୀକେଶେନ ସମନ୍ଵିତଃ ॥ ୧,୧୮୦.

ସରଷପ, ବଚା, ମଦନ ଫଳ, ବିଲାଇ ଗୋବର, ଧତୁରା ଓ ଜନାନୀଙ୍କ କେଶ—ଏହି ସବୁକୁ ଏକସାଥିରେ ବ୍ୟବହାର କରାଯିବ।

ଚାତୁର୍ଥିକହରୋ ଧୂପୋ ଡାକିନୀଜ୍ଵରନାଶକଃ । ଅର୍ଜୁନସ୍ଯ ଚ ପୁଷ୍ପାଣି ଭଲ୍ଲାତକଵିଡଙ୍ଗକେ ॥ ୧,୧୮୦.

ଅର୍ଜୁନ ଫୁଲ, ଭଲ୍ଲାତକ ଓ ବିଡ଼ଙ୍ଗ—ଏହି ସମଗ୍ରୀର ଧୂପ ଚତୁର୍ଥ ଦିନର ଜ୍ୱର ଓ ଡାକିନୀ ଜ୍ୱରକୁ ଦୂର କରେ।

ବଲା ଚୈଵ ସର୍ଜରସଂ ସୌଵୀରସର୍ଷପାସ୍ତଥା । ସର୍ପଯୂକାମକ୍ଷିକାଣାଂ ଧୂମୋ ମଶକନାଶନଃ ॥ ୧,୧୮୦.

ବଳା, ସର୍ଜ ଗୁମ୍ମି, ସୌଭୀର ଲୁଣ ଓ ସରଷପ—ଏହି ସବୁ ଦ୍ୱାରା ଧୂପ କଲେ ସାପ, ଉକୁଣ, ମକି, ମଛା ଓ ମଶା ନଶ୍ଟ ହୁଏ।

ଭୂତଲାଯାଶ୍ଚ ଚୂର୍ଣେନ ସ୍ତମ୍ଭଃ ସ୍ଯାଦ୍ଯୋନିପୂରଣାତ୍ । ତେନ ଲେପନତୋ ଯୋନୌ ଭଗସ୍ତମ୍ଭସ୍ତୁ ଜାଯତେ ॥ ୧,୧୮୦.

ଭୂତଳା ଚୂର୍ଣ୍ଣକୁ ଯୋନିରେ ଭରିଲେ ତାଏଁ ତାନ ଆସେ; ଏହି ଚୂର୍ଣ୍ଣ ଯୋନିରେ ଲଗାଇଲେ ଭଗ ଦୃଢ଼ ଓ ତିକ୍ତିକିଆ ହୁଏ।

ଶ୍ରୀଗରୁଡମହାପୁରାଣମ୍ ୧୮୧ ହରିରୁଵାଚ । ତାମ୍ବୂଲଞ୍ଚ ଘୃତଂ କ୍ଷୌଦ୍ରଂ ଲଵଣଂ ତାମ୍ରଭାଜନେ । ତଥା ପଯଃ ସମାଯୁକ୍ତଂ ଚକ୍ଷୁଃ ଶୂଲହରଂ ପରମ୍ ॥ ୧,୧୮୧.

ହରି କହିଲେ: ପାନ, ଘିଅ, ମଧୁ ଓ ଲୁଣ କଂସ୍ୟ ପାତ୍ରରେ ଦୁଧ ସହିତ ମିଶାଇଲେ, ଏହା ଚକ୍ଷୁ ଯନ୍ତ୍ରଣା ପାଇଁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଉପକାରୀ।

ହରୀତକୀ ଵଚା କୁଷ୍ଠଂ ଵ୍ଯୋଷଂ ହିଙ୍ଗୁ ମନଃ ଶିଲା । କାସେ ଶ୍ଵାସେ ଚ ହିକ୍କାଯାଂ ଲିହ୍ଯାତ୍କ୍ଷୌଦ୍ରଂ ଘୃପ୍ଲୁତମ୍ ॥ ୧,୧୮୧.

ହରୀତକୀ, ବଚା, କୁଷ୍ଠ, ତ୍ରିକଟୁ, ହିଙ୍ଗୁ ଓ ମନ:ଶିଳା—ଏହି ସବୁ ମଧୁ ଓ ଘିଅ ସହିତ ଚାଟିଲେ, କାଶ, ଶ୍ୱାସ ଓ ହିକ୍କାରେ ଲାଭ ମିଳେ।

ପିପ୍ପଲୀତ୍ରିଫଲାଚୂର୍ଣଂ ମଧୁନା ଲେହଯେନ୍ନରଃ । ନଶ୍ଯତେ ପୀନସଃ କାସଃ ଶ୍ଵାସଶ୍ଚ ବଲଵତ୍ତରଃ ॥ ୧,୧୮୧.

ପିପ୍ପଳୀ, ତ୍ରିଫଳା ଚୂର୍ଣ୍ଣ ଓ ମଧୁ ମିଶାଇ ଚାଟିଲେ, ପୀନସ, କାଶ ଓ ଶ୍ୱାସ ନଶ୍ଟ ହୁଏ ଏବଂ ଶ୍ୱାସ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହୁଏ।

ସମୂଲଚିତ୍ରକଂ ଭସ୍ମପିପ୍ପଲୀଚୂର୍ଣକଂ ଲିହେତ୍ । ଶ୍ଵାସଂ କାସଞ୍ଚ ହିକ୍କାଞ୍ଚ ମଧୁମିଶ୍ରଂ ଵୃଷଧ୍ଵଜ ! ॥ ୧,୧୮୧.

ଚିତ୍ରକ ମୂଳ, ଏହାର ଭସ୍ମ ଓ ପିପ୍ପଳୀ ଚୂର୍ଣ୍ଣକୁ ମଧୁ ସହିତ ଚାଟିଲେ, ଶ୍ୱାସ, କାଶ ଓ ହିକ୍କା ଠିକ୍ ହୁଏ।

ନୀଲୋତ୍ପଲଂ ଶର୍କରା ଚ ମଧୁକଂ ପଦ୍ମକଂ ସମମ୍ । ତଣ୍ଡୁଲୋଦକସଂମିଶ୍ରଂ ପ୍ରଶମେଦ୍ରକ୍ତଵିକ୍ରିଯାଃ ॥ ୧,୧୮୧.

ନୀଳୋତ୍ପଳ, ଚିନି, ଯଷ୍ଟିମଧୁ ଓ ପଦ୍ମକ ସମମାନରେ ନେଇ, ଚାଉଳ ଜଳ ସହିତ ମିଶାଇଲେ, ରକ୍ତ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ବ୍ୟାଧି ଶାନ୍ତ ହୁଏ।

ଶୁଣ୍ଠୀ ଚ ଶର୍କରା ଚୈଵ ତଥା କ୍ଷୌଦ୍ରେଣ ସଂଯୁତା । କୋକିଲସ୍ଵର ଏଵ ସ୍ଯାଦ୍ଗୁଟିକା ଭୁକ୍ତିମାତ୍ରତଃ ॥ ୧,୧୮୧.

ଶୁଖିଲା ଅଦା ଓ ଚିନି, ମଧୁ ସହିତ ମିଶାଇ ଗୁଳିକା ଭାବେ ଖାଇଲେ, କୋଇଲି ଭଳି ମଧୁର ସ୍ୱର ମିଳେ।

ହରିତାଲଂ ଶଙ୍ଖଚୂର୍ଣଂ କଦଲୀଦଲଭସ୍ମନା । ଏତଦ୍ଦ୍ରଵ୍ଯେଣ ଚୋଦ୍ଵର୍ତ୍ଯ ଲୋମଶାତନମୁତ୍ତମମ୍ ॥ ୧,୧୮୧.

ହରିତାଳ, ଶଂଖ ଚୂର୍ଣ୍ଣ ଓ କଦଳୀ ପତ୍ର ଭସ୍ମ—ଏହି ସମଗ୍ରୀକୁ ମିଶାଇ ଦେହରେ ଘସିଲେ, ଲୋମ ଅତି ଭଲ ଭାବରେ ହଟିଯାଏ।