ଗରୁଡପୁରାଣମ୍

ଶ୍ରୀଗରୁଡମହାପୁରାଣମ୍ ୧୬୫ ଧନ୍ଵନ୍ତରିରୁଵାଚ । କ୍ରିମଯଶ୍ଚ ଦ୍ଵିଧା ପ୍ରୋକ୍ତା ବାହ୍ଯଭ୍ଯନ୍ତରଭେଦତଃ । ବହିର୍ମଲକଫାସୃଗ୍ଵିଟ୍ଜନ୍ମଭେଦାଚ୍ଚତୁର୍ଵିଧାଃ ॥ ୧,୧୬୫.

ଧନ୍ୱନ୍ତରୀ କହିଲେ: କୀଟ ଦୁଇ ପ୍ରକାର—ବାହ୍ୟ ଓ ଅନ୍ତର୍ଗତ। ବାହ୍ୟ ଚାରି ପ୍ରକାର, ମଳ, କଫ, ରକ୍ତ ଓ ପାଖାନ୍ଦରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ।

ନାମତୋ ଵିଂଶତିଵିଧା ବାହ୍ଯାସ୍ତତ୍ର ମଲୋଦ୍ଭଵାଃ । ତିଲପ୍ରମାଣସଂସ୍ଥାନଵର୍ଣାଃ କେଶାମ୍ବରାଶ୍ରଯାଃ ॥ ୧,୧୬୫.

ନାମ ଅନୁସାରେ ବାହ୍ୟ କୀଟ ବିଶ୍ୱ ପ୍ରକାର; ତାହାମାନେ ମଧ୍ୟରେ ମଳରୁ ହେଉଥିବା କୀଟ ତିଳ ପରି ଆକାର ଓ ଆକୃତିର, ଲୋମ ଓ ବସ୍ତ୍ରରେ ବସିଥାନ୍ତି।

ବହୁପାଦାଶ୍ଚ ସୂକ୍ଷ୍ମାଶ୍ଚ ଯୂକା ଲିକ୍ଷାଶ୍ଚ ନାମତଃ । ଦ୍ଵିଧା ତେ କୋଷ୍ଠପିଡିକାଃ କଣ୍ଡୂଗଣ୍ଡାନ୍ପ୍ରକୁର୍ଵତେ ॥ ୧,୧୬୫.

ସେମାନେ ବହୁ ପାଅଁ ଓ ସୂକ୍ଷ୍ମ ହୁଅନ୍ତି, ଯାହାକୁ ଉକୁ ଓ ଲିକା କୁହାଯାଏ; ଦୁଇ ପ୍ରକାର, ଦେହର ଭିତରେ ରହି ଖୁଜୁଲି ଓ ଫୁଲା ହେବାର କାରଣ।

କୁଷ୍ଠୈକହେତଵୋଽନ୍ତର୍ଜାଃ ଶ୍ଲେଷ୍ମଜା ବାହ୍ଯସମ୍ଭଵାଃ । ମଧୁରାନ୍ନଗୁଡକ୍ଷୀରଦଧିମତ୍ସ୍ଯନଵୌଦନୈଃ ॥ ୧,୧୬୫.

କୁଷ୍ଠର ଏକମାତ୍ର କାରଣ ହେଉଛି ଅନ୍ତର୍ଗତ କୀଟ; ବାହ୍ୟରେ କଫରୁ ଏବଂ ମିଠା ଖାଦ୍ୟ, ଗୁଡ଼, ଦୁଧ, ଦହି, ମାଛ ଓ ନୂତନ ଭାତରୁ ହୁଏ।

କଫାଦାମାଶଯେ ଜାତା ଵୃଦ୍ଧାଃ ସର୍ପନ୍ତି ସର୍ଵତଃ । ପୃଥୁବ୍ରଧ୍ନନିଭାଃ କେଚିତ୍କେଚିଦ୍ଗଣ୍ଡୂପଦୋପମାଃ ॥ ୧,୧୬୫.

କଫରୁ ଆମାଶୟରେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇ, ବଡ଼ ହେବା ପରେ ସମସ୍ତ ଦେହରେ ଘୁଞ୍ଚିବା; କିଛି ଚଉଡ଼ା ସୂତା ପରି, କିଛି ଫୁଲା ଗଠି ପରି ଦେଖାଯାଏ।

ରୂଢଧାନ୍ଯାଙ୍କୁରାକାରାସ୍ତନୁଦୀର୍ଘାସ୍ତଥାଣଵଃ । ଶ୍ଵେତାସ୍ତାମ୍ରାଵଭାସାଶ୍ଚ ନାମତଃ ସପ୍ତଧା ତୁ ତେ ॥ ୧,୧୬୫.

କିଛି ଅଙ୍କୁର ଆକୃତିର, ପତଳା ଓ ଲମ୍ବା, ଛୋଟ ହୁଏ; ସେମାନେ ଧଳା କିମ୍ବା ତାମ୍ର ରଙ୍ଗର, ଏବଂ ନାମରେ ସାତ ପ୍ରକାର।

ଅନ୍ତ୍ରାଦା ଉଦରାଵେଷ୍ଟା ହୃଦଯାଦା ମହାଗୁଦାଃ । ଚ୍ଯୁରଵୋ ଦର୍ଭକୁସୁମାଃ ସୁଗନ୍ଧାସ୍ତେ ଚ କୁର୍ଵତେ ॥ ୧,୧୬୫.

କିଛି ଆନ୍ତ୍ରରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇ ପେଟକୁ ଘେରି ରହନ୍ତି, କିଛି ହୃଦୟରୁ, କିଛି ମଳଦ୍ୱାରରୁ; ସେମାନେ ବାହାରି ଦର୍ଭା ଫୁଲ ପରି ଦେଖାଯାନ୍ତି, ସୁଗନ୍ଧ ଥାଏ, ଏବଂ କିଛି ପ୍ରଭାବ ସୃଷ୍ଟି କରନ୍ତି।

ହୃଲ୍ଲାସମାସ୍ଯଶ୍ରଵଣମଵିପାକମରୋଚକମ୍ । ମୂର୍ଛାଚ୍ଛର୍ଦିଜ୍ଵରାନାହକାର୍ଶ୍ଯକ୍ଷଵଥୁପୀନସାନ୍ ॥ ୧,୧୬୫.

ସେମାନେ ମନ୍ଦାଗ୍ନି, ମୁଖରୁ ଝରା, ଅଜୀର୍ଣ୍ଣ, ଭୋକ ନ ଲାଗିବା, ମୂର୍ଛା, ବାନ୍ତି, ଜ୍ୱର, ପେଟ ଫୁଲିବା, ଶରୀର କ୍ଷୀଣ ହେବା, ଛିଁକିବା ଓ ନାକ ବନ୍ଦ ହେବା ଦେଇଥାଏ।

ରକ୍ତଵାହିଶିରାସ୍ଥାନରକ୍ତଜା ଜନ୍ତଵୋଽଣଵଃ । ଅପାଦା ଵୃତ୍ତତାମ୍ରାଶ୍ଚ ସୌକ୍ଷ୍ମ୍ଯାତ୍କେଚିଦଦର୍ଶନାଃ ॥ ୧,୧୬୫.

ରକ୍ତବାହି ଶିରାରେ ଜନ୍ମ ନେଇଥିବା କୀଟ ଅତି ସୂକ୍ଷ୍ମ, ପାଅଁ ନାହିଁ, ଗୋଲ ଓ ତାମ୍ରବର୍ଣ୍ଣ, ସୂକ୍ଷ୍ମତାରୁ କିଛି ଦେଖାଯାଏ ନାହିଁ।

କେଶାଦା ରୋମଵିଧ୍ଵଂସା ରୋମଦ୍ଵୀପା ଉଦୁମ୍ବରାଃ । ଷଟ୍ତେ କୁଷ୍ଠୈକକର୍ମାଣଃ ସହସୌରସମାତରଃ ॥ ୧,୧୬୫.

ଲୋମରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇ, ଲୋମ ନଷ୍ଟ କରେ, ଲୋମ ଦ୍ୱୀପ ତିଆରି କରେ, ଉଡୁମ୍ବର ଫଳ ପରି ଦେଖାଯାନ୍ତି; ଏହି ଛଅ ପ୍ରକାର, ସଉସୁର ଓ ସମାତର ସହିତ, କୁଷ୍ଠର ଏକମାତ୍ର କାରଣ।

ପକ୍ଵାଶଯେ ପୁରୀଷୋତ୍ଥା ଜାଯନ୍ତେଽଥୋଵିସର୍ପିଣଃ । ଵୃଦ୍ଧାସ୍ତେ ସ୍ଯୁର୍ଭଵେଯୁଶ୍ଚ ତେ ଯଦାମାଶଯୋନ୍ମୁଖାଃ ॥ ୧,୧୬୫.

ପକ୍ୱାଶୟରେ ପାଖାନ୍ଦରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇ, କେବେ କେବେ ଦେହରେ ଛିଡ଼ିଯାନ୍ତି; ବଡ଼ ହେଲେ ଏହାମାନେ ଆମାଶୟ ଦିଗକୁ ଚାଲିଯାନ୍ତି।

ତଦାସ୍ଯୋଦ୍ଗାରନିଃ ଶ୍ଵାମଵିଡ୍ଗନ୍ଧାନୁଵିଧାଯିନଃ । ପୃଥୁଵୃତ୍ତତନୁସ୍ଥୂଲାଃ ଶ୍ଯାଵପୀତସିତାସିତାଃ ॥ ୧,୧୬୫.

ତେବେ ଏହାମାନେ ମୁଖରୁ ଦୁର୍ଗନ୍ଧ, ଶ୍ୱାସକଷ୍ଟ ଓ ପାଖାନ୍ଦ ଗନ୍ଧ ଦେଇଥାଏ; ଚଉଡ଼ା, ଗୋଲ, ମୋଟା ଓ ଶ୍ୟାମ, ପୀତ, ଧଳା କିମ୍ବା କଳା ହୁଏ।

ତେ ପଞ୍ଚନାମ୍ନା କ୍ରିମଯଃ କକେରୁକମକେରୁକାଃ । ସୌସୁରାଦାଃ ସଶୂଲାଖ୍ଯା ଲେଲିହା ଜନଯନ୍ତି ହି ॥ ୧,୧୬୫.

ଏହି କୀଟ ପାଞ୍ଚ ନାମରେ ପରିଚିତ—କକେରୁକ, ମକେରୁକ, ସଉସୁର, ସଶୂଳ ଓ ଲେଲିହା; ସେମାନେ ନିଜେ ଆଉ କୀଟ ଉତ୍ପନ୍ନ କରନ୍ତି।

ଵଙ୍ଭେଦଶୂଲଵିଷ୍ଟମ୍ଭକାର୍ଶ୍ଯପାରୁଷ୍ଯପାଣ୍ଡୁତାଃ । ରୋମହର୍ଷାଗ୍ନିସଦନଂ ଗୁଦକଣ୍ଡୂଂର୍ଵିମାର୍ଗଗାଃ ॥ ୧,୧୬୫.

ବାକ୍ ଭାଙ୍ଗିଯିବା, ତୀବ୍ର ବେଦନା, ଦେହ ଗଢ଼ିଯିବା, ଶରୀର କ୍ଷୀଣ ହେବା, ଚର୍ମ ରୁଖା ହେବା, ଚାମ୍ପା ହେବା, ଲୋମ ଖଡ଼ିଯିବା, ଗୁଦ ଭିତରେ ଜଳନ, ଗୁଦରେ ଖଜୁଲି ଓ ଅସ୍ଥାନିୟ ରୂପେ ପାଖାନି ଯିବା—ଏହି ସବୁ ଲକ୍ଷଣ ଦେଖାଯାଏ।

ଶ୍ରୀଗରୁଡମହାପୁରାଣମ୍ ୧୬୬ ଧନ୍ଵନ୍ତରିରୁଵାଚ । ଵାତଵ୍ଯାଧିନିଦାନଂ ତେ ଵକ୍ଷ୍ଯେ ସୁଶ୍ରୁତ ତଚ୍ଛୃଣୁ । ସର୍ଵଥାନର୍ଥକଥନେ ଵିଘ୍ନ ଏଵ ଚ କାରଣମ୍ ॥ ୧,୧୬୬.

ଧନ୍ୱନ୍ତରୀ କହିଲେ: ହେ ସୁଶ୍ରୁତ, ମୁଁ ତୁମକୁ ବାୟୁ ଜନିତ ରୋଗର କାରଣ କହିବି, ଭଲଭାବେ ଶୁଣ। ସମସ୍ତ ଅପରାଧ ଓ ଦୁଃଖର କଥାରେ ବାଧା ହେଉଛି ପ୍ରଧାନ କାରଣ।

ଅଦୃଷ୍ଟଦୁଷ୍ଟପଵନଶରୀରମଵିଶେଷତଃ । ସ ଵିଶ୍ଵକର୍ମା ଵିଶ୍ଵାତ୍ମା ଵିଶ୍ଵରୂପଃ ପ୍ରଜାପତିଃ ॥ ୧,୧୬୬.

ଅଦୃଶ୍ୟ ଓ ଦୁଷ୍ଟ ବାୟୁ ଶରୀରକୁ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ସମାନ ଭାବେ ପ୍ରଭାବିତ କରେ; ସେହି ବାୟୁ ସମସ୍ତଙ୍କର ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ସମସ୍ତର ଆତ୍ମା, ସମସ୍ତ ରୂପର ଧାରୀ ଓ ପ୍ରଜାପତି।

ସ୍ରଷ୍ଟା ଧାତା ଵିଭୁର୍ଵିଷ୍ଣୁଃ ସଂହର୍ତା ମୃତ୍ଯୁରନ୍ତକଃ । ତଦ୍ଵଦୁକ୍ତଂ ଚ ଯତ୍ନେନ ଯତିତଵ୍ଯମତଃ ସଦା ॥ ୧,୧୬୬.

ସେ ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ପାଳକ, ସର୍ବବ୍ୟାପୀ, ବିଷ୍ଣୁ, ସଂହାରକ, ମୃତ୍ୟୁ ଓ ଶେଷ। ଏହିପରି କଥା ଯାହା କୁହାଯାଇଛି, ସେଠାରେ ସଦା ଚେଷ୍ଟା କରିବା ଉଚିତ।

ତସ୍ଯୋକ୍ତେ ଦୋଷଵିଜ୍ଞାନେ କର୍ମ ପ୍ରାକୃତଵୈକୃତମ୍ । ସମାସଵ୍ଯାସତୋ ଦୋଷଭେଦାନାମଵଧାର୍ଯ ଚ ॥ ୧,୧୬୬.

ଏହି କଥାରେ ଉଲ୍ଲେଖିତ ଦୋଷଗୁଡ଼ିକୁ ଜାଣି, ପ୍ରାକୃତିକ ଓ ବିକୃତ କାର୍ଯ୍ୟକୁ ବୁଝିବା ଉଚିତ, ଏବଂ ସାରାଂଶ ଓ ବିସ୍ତୃତ ଭାବେ ଦୋଷର ପ୍ରକାର ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରିବା ଦରକାର।

ପ୍ରତ୍ଯେକଂ ପଞ୍ଚଧା ଵୀରୋ ଵ୍ଯାପାରଶ୍ଚେହ ଵୈକୃତଃ । ତସ୍ଯୋଚ୍ଯତେ ଵିଭାଗେନ ସନିଦାନଂ ସଲକ୍ଷଣମ୍ ॥ ୧,୧୬୬.

ପ୍ରତ୍ୟେକ ଦୋଷ ପାଞ୍ଚଟି ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରେ; ଏହାର ବିଭାଗ, କାରଣ ଓ ଲକ୍ଷଣ ସହିତ ବିସ୍ତୃତ ଭାବେ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରାଯାଇଛି।

ଧାତୁକ୍ଷଯକରୈର୍ଵାଯୁଃ କ୍ରୁଦ୍ଧୋ ନାତିନିଷେଵ୍ଯତେ । ଚତୁଃ ସ୍ନୋତୋଽଵକାଶେଷୁ ଭୂଯସ୍ତାନ୍ଯେଵ ପୂରଯେତ୍ ॥ ୧,୧୬୬.

ଧାତୁ କ୍ଷୟ କରୁଥିବା ଦ୍ରବ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ବାୟୁ ଯଦି ଉତ୍ତେଜିତ ହୁଏ ଏବଂ ଭଲ ଭାବେ ଶାନ୍ତ ନକରାଯାଏ, ତେବେ ସେ ଶରୀରର ଚାରିଟି ନାଳୀକୁ ଆଉ ଅଧିକ ପୂରଣ କରିଦିଏ।

ତେଭ୍ଯସ୍ତୁ ଦୋଷପୂର୍ଣେଭ୍ଯଃ ପ୍ରଚ୍ଛାଦ୍ଯ ଵିଵରଂ ତତଃ । ତଵ ଵାଯୁଃ ସକୃତ୍କ୍ରୁଦ୍ଧଃ ଶୂଲାନାହାନ୍ତ୍ରକୂଜନମ୍ ॥ ୧,୧୬୬.

ସେହି ଦୋଷରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ନାଳୀଗୁଡ଼ିକ ରାସ୍ତା ବନ୍ଦ କରିଦେଲେ, ତୁମର ବାୟୁ ଏକଥର ରୁଷ୍ଟ ହେଲେ ଶୁଳ, ଅନ୍ତ୍ର ଅଟକିଯିବା ଓ ଗୁଡ଼ିକୁ ଗୁଡ଼ିକୁ ଶବ୍ଦ କରାଏ।

ମଲରୋଧଂ ସ୍ଵରଭ୍ରଂଶଂ ଦୃଷ୍ଟିପୃଷ୍ଠକଟିଗ୍ରହମ୍ । କରୋତ୍ଯେଵ ପୁନଃ କାଯେ କୃଚ୍ଛ୍ରାନନ୍ଯାନୁପଦ୍ରଵାନ୍ ॥ ୧,୧୬୬.

ଏହା ମଳ ରୋଧ, ସ୍ୱର ହାରାଇଯିବା, ଦୃଷ୍ଟି, ପିଠି ଓ କଟି ଜଡ଼ିଯିବା କରେ; ଏହିପରି ଦେହରେ ଆଉ ଅନେକ ତୀବ୍ର ଅସୁବିଧା ଦେଖାଯାଏ।

ଆମାଶଯୋତ୍ଥଵମଥୁଶ୍ଵାସକାସଵିଷୂଚିକାଃ । କଣ୍ଡୂପରୋଧଘର୍ମାଦିଵ୍ଯାଧୀନୂର୍ଧ୍ଵଞ୍ଚ ନାଭିତଃ ॥ ୧,୧୬୬.

ଅମାଶୟରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଉଥିବା ବାନ୍ତି, ଶ୍ୱାସକଷ୍ଟ, କାଶ, ବିଷୂଚିକା; ଅଟକିଯିବା, ଖଜୁଲି, ତାପ ଓ ନାଭିଉପରେ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ରୋଗ ଦେଖାଯାଏ।

ଶ୍ରୋତ୍ରାଦୀନ୍ଦ୍ରିଯବାଧାଂ ଚ ତ୍ଵଚି ସ୍ଫୋଟନରୂକ୍ଷତାମ୍ । ଚକ୍ରେତୀଵ୍ରରୁଜାଶ୍ଵାସଗରାମଯଵିଵର୍ଣତାଃ ॥ ୧,୧୬୬.

କାନ ଆଦି ଇନ୍ଦ୍ରିୟର କଷ୍ଟ, ଚର୍ମରେ ଫୋଡ଼ା ଓ ରୁଖାପଣ, ତୀବ୍ର ବେଦନା, ଶ୍ୱାସକଷ୍ଟ, ଜ୍ୱର ଓ ଦେହର ରଙ୍ଗ ହରାଇଯିବା ହୁଏ।

ଅନ୍ତ୍ରସ୍ଯାନ୍ତଞ୍ଚ ଵିଷ୍ଟମ୍ଭମରୁଚିଂ କୃଶତାଂ ଭ୍ରମମ୍ । ମାଂସମେଦୋଗତଗ୍ରନ୍ଥିଂ ଚର୍ମାଦାଵୁପକର୍କଶମ୍ ॥ ୧,୧୬୬.

ଅନ୍ତ୍ର ଭିତରେ ଅଟକିଯିବା, ଭୋକ ନ ଲାଗିବା, ଶରୀର କ୍ଷୀଣ ହେବା, ମୁଣ୍ଡ ଘୁରିଯିବା; ମାଂସ ଓ ଚର୍ବିରେ ଗଠି, ଚର୍ମ ଓ ଅନ୍ୟଅଂଶରେ କଠିନତା ହୁଏ।

ଗୁର୍ଵଙ୍ଗନ୍ତୁଦ୍ଯତେଽତ୍ଯର୍ଥଂ ଦଣ୍ଡମୁଷ୍ଟିହତଂ ଯଥା । ଅସ୍ଥିସ୍ଥଃ ସକ୍ଥିସନ୍ଧ୍ଯସ୍ଥିଶୂଲଂ ତୀଵ୍ରଞ୍ଚ ଲକ୍ଷଯେତ୍ ॥ ୧,୧୬୬.

ଅଂଗ ଭାରି ହେବା, ଦଣ୍ଡ କିମ୍ବା ମୁଠିରେ ମାରିଥିବା ପରି ଲାଗିବା, ହାଡ଼ ଭିତରେ ବାୟୁ ଥିଲେ ସେ ସକ୍ଥି ସନ୍ଧି ଓ ହାଡ଼ରେ ତୀବ୍ର ବେଦନା ଦେଖାଏ।

ମଜ୍ଜସ୍ଥୋଽସ୍ଥିଷୁ ଚାସ୍ଥୈର୍ଯମସ୍ଵପ୍ନଂ ଯତ୍ତଦା ରୁଜାମ୍ । ଶୁକ୍ରସ୍ଯ ଶୀଘ୍ରମୁତ୍ସଙ୍ଗସର୍ଗାନ୍ଵିକୃତିମେଵ ଵା ॥ ୧,୧୬୬.

ମଜ୍ଜାରେ ବାୟୁ ଥିଲେ ହାଡ଼ ଅସ୍ଥିର ହୁଏ, ଘୁମ ହରାଇଯାଏ, ବେଦନା ହୁଏ; ଶୁକ୍ରରେ ବାୟୁ ଥିଲେ ଶୀଘ୍ର ଅସ୍ତ୍ୟୟି ନିସ୍ସର୍ଗ କିମ୍ବା ବିକୃତି ହୁଏ।

ତତ୍ତଦ୍ଗର୍ଭସ୍ଥଶୁକ୍ରସ୍ଥଃ ଶିରସ୍ଯାଧ୍ମାନରିକ୍ତାତା । ତତ୍ର ସ୍ଥାନସ୍ଥିତଃ କୁର୍ଯାତ୍କ୍ରୁଦ୍ଧଃ ଶ୍ଵଯଥୁକୃଚ୍ଛ୍ରତାମ୍ ॥ ୧,୧୬୬.

ବାୟୁ ଗର୍ଭ କିମ୍ବା ଶୁକ୍ରରେ ଥିଲେ ମୁଣ୍ଡରେ ଫୁଲିଯିବା ଓ ଖାଲିଖାଲି ଲାଗିବା, ନିଜ ସ୍ଥାନରେ ରୁଷ୍ଟ ହେଲେ ତୀବ୍ର ଫୁଲିଯିବା ହୁଏ।

ଜଲପୂର୍ଣଦୃତିସ୍ପର୍ଶଂ ଶୋଷଂ ସନ୍ଧିଗତୋଽନିଲଃ । ସର୍ଵାଙ୍ଗସଂଶ୍ରଯସ୍ତୋଦଭେଦସ୍ଫୁରଣଭଞ୍ଜନମ୍ ॥ ୧,୧୬୬.

ସନ୍ଧିରେ ବାୟୁ ଥିଲେ ଜଳରେ ଛୁଆଁଥିବା ପରି ଲାଗିବା, ଶୁଷ୍କତା, ଭାରି ଲାଗିବା; ସମସ୍ତ ଅଂଗରେ ବ୍ୟାପିଲେ ତୀବ୍ର ବେଦନା, ଭାଙ୍ଗିଯିବା, ଫୁଲିଯିବା ଓ ଚିରିଯିବା ହୁଏ।