ଗରୁଡପୁରାଣମ୍

ପ୍ରନଷ୍ଟଜ୍ଞାନଵିଜ୍ଞାନୋ ଵିଭ୍ରାନ୍ତନଯନାନନଃ । ନେତ୍ରେ ସମାକ୍ଷିପନ୍ବଦ୍ଧମୂତ୍ରଵର୍ଚା ଵିଶୀର୍ଣଵାକ୍ ॥ ୧,୧୫୦.

ତାଙ୍କର ବୁଦ୍ଧି ଓ ବିବେକ ହରାଇଯାଇଛି, ଚକ୍ଷୁ ଓ ମୁହଁ ଅସ୍ପଷ୍ଟ ଓ ଭ୍ରମିତ ଦେଖାଯାଏ; ସେ ଚକ୍ଷୁକୁ ଟାଣି ଧରନ୍ତି, ମଳମୁତ୍ର ରୋକି ରଖନ୍ତି, ଓ ତାଙ୍କର କଥା ଭଙ୍ଗୁର ହୋଇଯାଏ ।

ଶୁଷ୍କକଣ୍ଠୋ ମୁହୁଶ୍ଚୈଵ କର୍ଣଶଙ୍ଖାଶିରୋଽତିରୁକ୍ । ଯୋ ଦୀର୍ଘମୁଚ୍ଛ୍ଵସିତ୍ଯୂର୍ଧ୍ଵଂ ନ ଚ ପ୍ରତ୍ଯାହରତ୍ଯଧଃ ॥ ୧,୧୫୦.

ତାଙ୍କର କଣ୍ଠ ବାରମ୍ବାର ଶୁଖିଯାଏ, କାନ, କପାଳ ଓ ମୁଣ୍ଡରେ ଭୟଙ୍କର ବେଦନା ହୁଏ; ସେ ଦୀର୍ଘ ଓ ଉପରକୁ ଶ୍ୱାସ ଛାଡ଼ନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ତଳକୁ ଶ୍ୱାସ ନେଉନ୍ତି ନାହିଁ ।

ଶ୍ଲେଷ୍ମାଵୃତମୁଖଶ୍ରୋତ୍ରଃ କ୍ରୁଦ୍ଧଗନ୍ଧଵହାର୍ଦିତଃ । ଊର୍ଧ୍ଵଂ ସମୀକ୍ଷତେ ଭ୍ରାନ୍ତମକ୍ଷିଣୀ ପରିତଃ କ୍ଷିପନ୍ ॥ ୧,୧୫୦.

ତାଙ୍କର ମୁହଁ ଓ କାନ ଶ୍ଲେଷ୍ମା ଦ୍ୱାରା ବନ୍ଦ ହୋଇଯାଏ, ଗନ୍ଧ ଅନୁଭବ ଭ୍ରମିତ ହୋଇଯାଏ; ସେ ଉପରକୁ ଦେଖନ୍ତି, ଚକ୍ଷୁ ଚାରିପାଖରେ ଭ୍ରମଣ କରେ ।

ମର୍ମସୁ ଚ୍ଛିଦ୍ଯମାନେଷୁ ପରିଦେଵୀ ନିରୁଦ୍ଧଵାକ୍ । ଏତେ ସିଧ୍ଯେଯୁରଵ୍ଯକ୍ତାଃ ଵ୍ଯକ୍ତାଃ ପ୍ରାଣହରା ଧ୍ରୁଵମ୍ ॥ ୧,୧୫୦.

ଜେତେବେଳେ ମର୍ମସ୍ଥଳୀ ଆହତ ହୁଏ, ସେ ବିଷଣ୍ଣ ହୋଇ କାନ୍ଦନ୍ତି, କଥା ରୋକିଯାଏ; ଏହି ଅସ୍ପଷ୍ଟ ଲକ୍ଷଣଗୁଡ଼ିକ ସ୍ପଷ୍ଟ ହେବାରେ, ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ମୃତ୍ୟୁ ଆସେ ।

ଶ୍ରୀଗରୁଡମହାପୁରାଣମ୍ ୧୫୧ ଧନ୍ଵନ୍ତରିରୁଵାଚ । ହିକ୍ରାରୋଗନିଦାନଞ୍ଚ ଵକ୍ଷ୍ଯେ ସୁଶ୍ରୁତ ! ତଚ୍ଛୃଣୁ । ଶ୍ଵାସୈକହେତୁଃ ପ୍ରାଗ୍ରୂପଂ ସଂଖ୍ଯା ପ୍ରକୃତିସଂଶ୍ରଯା ॥ ୧,୧୫୧.

ଧନ୍ୱନ୍ତରୀ କହିଲେ: ହିକ୍କା ରୋଗର କାରଣ କଣ, ଏହାର ଆରମ୍ଭ ଲକ୍ଷଣ, ପ୍ରକାର ଓ ଦେହ ଗଠନ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରେ—ଏହି ସବୁ ବିଷୟ ମୁଁ କହିବି, ଶୁଶ୍ରୁତ, ତୁମେ ଶୁଣ ।

ହିକ୍ରା ଭକ୍ଷ୍ଯୋଦ୍ଭଵା କ୍ଷୁଦ୍ରା ଯମଲା ମହତୀତି ଚ । ଗମ୍ଭୀରା ଚ ମରୁତ୍ତତ୍ର ତ୍ଵରଯାଯୁକ୍ତିସେଵିତୈଃ ॥ ୧,୧୫୧.

ହିକ୍କା ଖାଦ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ହୁଏ, କେବଳ ଛୋଟ, ଯୁଗଳ କିମ୍ବା ବଡ଼ ହୋଇପାରେ; ଏହା ଗଭୀର ମଧ୍ୟ ହୁଏ, ମାରୁତ, ଅତି ତ୍ୱରା, ଅନୁଚିତ କିମ୍ବା ଅଧିକ ଖାଇବା ଦ୍ୱାରା ହୁଏ ।

ରୂକ୍ଷତୀକ୍ଷ୍ଣଖରାଶାନ୍ତୈରନ୍ନପାନୈଃ ପ୍ରପୀଡିତଃ । କରୋତି ହିକ୍ରାଂ ଶ୍ଵସନଃ ମନ୍ଦଶବ୍ଦାଂ କ୍ଷୁଧାନୁଗାମ୍ ॥ ୧,୧୫୧.

ଶୁଖିଲା, ତୀକ୍ଷ୍ଣ, କଠିନ କିମ୍ବା ଅତି ଖାଦ୍ୟ ପାନୀୟ ଦ୍ୱାରା ଶ୍ୱାସ ଦୁଃଖିତ ହେଲେ, ମୃଦୁ ଶବ୍ଦ ସହିତ ହିକ୍କା ହୁଏ, ଯାହା ଭୋକ ପରେ ଆସେ ।

ସମଂ ସନ୍ଧ୍ଯାନ୍ନପାନେନ ଯା ପ୍ରଯାତି ଚ ସାନ୍ନଜା । ଆଯାସାତ୍ପଵନଃ କ୍ରୁଦ୍ଧଃ କ୍ଷୁଦ୍ରାଂ ହିକ୍ରାଂ ପ୍ରଵର୍ତଯେତ୍ ॥ ୧,୧୫୧.

ସାନ୍ଧ୍ୟା ବେଳେ ଖାଦ୍ୟ ପାନୀୟ ସହିତ ଯେଉଁ ହିକ୍କା ଆସେ, ତାକୁ 'ଯୁଗଳ' ବୋଲି କୁହାଯାଏ; ଶରୀରରେ ବାୟୁ ଅସ୍ଥିର ହେଲେ, ଛୋଟ ହିକ୍କା ଆରମ୍ଭ ହୁଏ ।

ଜତ୍ରୁମୂଲାତ୍ପରିସୃତା ମନ୍ଦଵେଗଵନ୍ତୀ ହି ସା । ଵୃଦ୍ଧିମାଯାସତୋ ଯାତି ଭୁକ୍ତମାତ୍ରେ ଚ ମାର୍ଦବମ୍ ॥ ୧,୧୫୧.

ଯାହା ଗଳା ମୂଳରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇ ଧୀରେ ଧୀରେ ଚାଲିଯାଏ, ଶ୍ରମରେ ବଢ଼ିଯାଏ, ଭୋଜନ ପରେ ତୁରନ୍ତ ହଳକା ହୁଏ ।

ଚିରେଣ ଯମଲୈର୍ଵେଗୈର୍ଯା ହିକ୍ରା ସଂପ୍ରଵର୍ତତେ । ପରିଣାମାନ୍ମୁଖେ ଵୃଦ୍ଧିଂ ପରିଣାମେ ଚ ଗଚ୍ଛତି ॥ ୧,୧୫୧.

ଯେଉଁ ହିକ୍କା ଦୀର୍ଘ ସମୟ ପରେ ଯୁଗଳ ଝଟକା ସହ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ, ଏହା ମୁହଁରେ ବଢ଼ିଯାଏ ଏବଂ ପ୍ରତି ଦଫାରେ ଏହାର ବୃଦ୍ଧି ହୁଏ ।

କମ୍ପଯନ୍ତୀ ଶିରୋ ଗ୍ରୀଵାଂ ଯମଲାଂ ତାଂ ଵିନିର୍ଦିଶେତ୍ । ପ୍ରଲାପଚ୍ଛର୍ଦ୍ଯତୀସାରନେତ୍ରଵିପ୍ଲୁତଜୃମ୍ଭିତା ॥ ୧,୧୫୧.

ଯେଉଁ ହିକ୍କା ମୁଣ୍ଡ ଓ ଗଳା କମ୍ପାଏ, ତାକୁ 'ଯୁଗଳ' ପ୍ରକାର ବୋଲି ଚିହ୍ନଟ କରିବା ଉଚିତ, ଏହା ସ୍ୱପ୍ନାଭାସ, ବାନ୍ତି, ଜଳବିସ୍ତାର ଓ ଚକ୍ଷୁ ଭ୍ରମଣ ସହ ଆସେ ।

ଯମଲା ଵେଗିନୀ ହିକ୍ରା ପରିଣାମଵତୀ ଚ ସା । ଧ୍ଵସ୍ତଭ୍ରୂଶଙ୍ଖଯୁଗ୍ମସ୍ଯ ଶ୍ରୁତିଵିପ୍ଲୁତଚକ୍ଷୁଷଃ ॥ ୧,୧୫୧.

ଯୁଗଳ ଓ ତୀବ୍ର ହିକ୍କା, ଯାହା ପ୍ରଗତି ସହ ଆସେ, ଭୂଁହି ଓ କପାଳ ଝୁଲାଇଦିଏ, ଶ୍ରବଣ ଓ ଦୃଷ୍ଟିକୁ ଅସ୍ଥିର କରେ ।

ସ୍ତମ୍ଭଯନ୍ତୀ ତନୁଂ ଵାଚଂ ସ୍ମୃତିଂ ସଂଜ୍ଞାଂ ଚ ମୁଞ୍ଚତୀ । ତୁଦନ୍ତୀ ମାର୍ଗମାଣସ୍ଯ କୁର୍ଵତୀ ମର୍ମଘଟ୍ଟନମ୍ ॥ ୧,୧୫୧.

ଏହା ଦେହ ଓ କଥାକୁ ଜଡ କରିଦିଏ, ସ୍ମୃତି ଓ ସଚେତନତା ହରାଇଦିଏ, ମର୍ମସ୍ଥଳୀକୁ ଆଘାତ କରେ ଓ ଏହାର ରାସ୍ତାରେ ବେଦନା ଦିଏ ।

ପୃଷ୍ଠତୋ ନମନଂ ସାର୍ଷ୍ଯଂ ମହାହିକ୍ରା ପ୍ରଵର୍ତତେ । ମହାଶୂଲା ମହାଶବ୍ଦା ମହାଵେଗା ମହାବଲା ॥ ୧,୧୫୧.

ପଛକୁ ଝୁକିବା ଓ କମ୍ପନ ହେଲେ, ବଡ଼ ହିକ୍କା ଆରମ୍ଭ ହୁଏ; ଏହା ଭୟଙ୍କର ବେଦନା, ଉଚ୍ଚ ସ୍ୱର, ତୀବ୍ର ଝଟକା ଓ ବଡ଼ ଶକ୍ତି ଆଣେ ।

ପକ୍ରାଶଯାଚ୍ଚ ନାଭେର୍ଵା ପୂର୍ଵଵତ୍ସା ପ୍ରଵର୍ତତେ ॥ ୧,୧୫୧.

ଏହା ଗାସ୍ତ୍ରିକ ଥଳ କିମ୍ବା ନାଭିରୁ ମଧ୍ୟ, ପୂର୍ବର ଭଳି ଆରମ୍ଭ ହୁଏ ।

ତଦ୍ରୂପା ସା ମହତ୍କୁର୍ଯାଞ୍ଜୃମ୍ଭଣାଂ ଗପ୍ରସାରଣମ୍ । ଗମ୍ଭୀରେଣ ନିଦାନେନ ଗମ୍ଭୀରା ତୁ ସୁସାଧଯେତ୍ ॥ ୧,୧୫୧.

ଏହି ପ୍ରକାର ହିକ୍କା ବଡ଼ ଜମ୍ଭାଇ ଓ ମୁହଁ ଫାଟିବା ଆଣେ; ଗଭୀର କାରଣ ଥିଲେ, ଗଭୀର ହିକ୍କା ସହଜରେ ଭଲ ହୁଏ ନାହିଁ ।

ଆଦ୍ଯେ ଦ୍ଵେ ଵର୍ଜଯେଦନ୍ଯେ ସର୍ଵଲିଙ୍ଗାଂ ଚ ଵେଗିନୀମ୍ । ସର୍ଵସ୍ଯ ସଂଚିତାମସ୍ଯ ସ୍ଥଵିରସ୍ଯ ଵ୍ଯଵାଯିନଃ ॥ ୧,୧୫୧.

ପ୍ରଥମ ଦୁଇ ପ୍ରକାରରେ ଅନ୍ୟଗୁଡ଼ିକୁ ଏଡ଼ାଇବା ଉଚିତ; ତୀବ୍ର ପ୍ରକାରରେ ସମସ୍ତ ଲକ୍ଷଣ ଦେଖାଯାଏ, ବୃଦ୍ଧ କିମ୍ବା ଯେଉଁମାନେ ଅଧିକ ଯୌନ କ୍ରିୟା କରନ୍ତି ସେମାନଙ୍କରେ ବେଶି ଦେଖାଯାଏ ।

ଵ୍ଯାଧିଭିଃ କ୍ଷୀଣଦେହସ୍ଯ ଭକ୍ତଚ୍ଛେଦକୃଶସ୍ଯ ଚ । ସର୍ଵେଽପି ରୋଗା ନାଶାଯ ନ ତ୍ଵେଵଂ ଶାଘ୍ରକାରିଣଃ ॥ ୧,୧୫୧.

ଯେଉଁମାନେ ରୋଗରେ ଦେହ ଦୁର୍ବଳ ଓ ଖାଦ୍ୟ ଅଭାବରେ ଶରୀର କ୍ଷୀଣ ହୋଇଯାନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କର ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସମସ୍ତ ରୋଗ ସୁସ୍ଥ ହୋଇପାରେ, କିନ୍ତୁ ଯେଉଁମାନେ ଅତି ଅସାବଧାନ ଭାବେ କାମ କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କର ଏହି ଦୁଃଖ ମିଟିଏ ନାହିଁ।

ହିକ୍ରାଶ୍ଵାସୌ ଯଥା ତୌ ହି ମୃତ୍ଯୁକାଲେ କୃତାଲଯୌ ॥ ୧,୧୫୧.

ମୃତ୍ୟୁ ସମୟରେ ଯେପରିକି ହିକ୍କା ଓ ଶ୍ୱାସକଷ୍ଟ ସ୍ଥିର ହୋଇଯାଏ, ସେହିପରି ଅନ୍ୟ ରୋଗ ମଧ୍ୟ ଦୃଢ଼ ହୋଇପାରେ।

ଶ୍ରୀଗରୁଡମହାପୁରାଣମ୍ ୧୫୨ ଧନ୍ଵନ୍ତରିରୁଵାଚ । ଅଥାତୋ ଯକ୍ଷ୍ମରୋଗସ୍ଯ ନିଦାନଂ ପ୍ରଵଦାମ୍ଯହମ୍ । ଅନେକରୋଗାନୁଗତୋ ବହୁରୋଗପୁରୋଗମଃ ॥ ୧,୧୫୨.

ଧନ୍ୱନ୍ତରୀ କହିଲେ: ଏବେ ମୁଁ ଯକ୍ଷ୍ମା ରୋଗର ଉତ୍ପତ୍ତି ବିଷୟରେ କହିବି, ଯାହା ଅନେକ ଅନ୍ୟ ରୋଗ ସହିତ ଆସେ ଓ ଅନେକ ରୋଗ ପୂର୍ବରୁ ହୋଇଥାଏ।

ରାଜଯକ୍ଷ୍ମା କ୍ଷଯଃ ଶୋଷୋ ରୋଗରାଡିତି କଥ୍ଯତେ । ନକ୍ଷତ୍ରାଣାଂ ଦ୍ଵିଜାନାଞ୍ଚ ରାଜ୍ଞୋଽଭୂଦ୍ଯଦଯଂ ପୁରା ॥ ୧,୧୫୨.

ଏହାକୁ ରାଜୟକ୍ଷ୍ମା, କ୍ଷୟ, ଶୋଷ ଓ ରୋଗର ମୁଖ୍ୟ ଭାବେ କୁହାଯାଏ; ପୁରୁଣା ଦିନରେ ଏହି ଦୁଃଖ ତାରାମଣ୍ଡଳର ରାଜା ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ହୋଇଥିଲା।

ଯଚ୍ଚ ରାଜା ଚ ଯକ୍ଷ୍ମା ଚ ରାଜଯକ୍ଷ୍ମା ତତୋ ମତଃ । ଦେହୌଷଧକ୍ଷଯକୃତେଃ କ୍ଷଯସ୍ତତ୍ସମ୍ଭଵାଚ୍ଚ ସଃ ॥ ୧,୧୫୨.

‘ରାଜା’ ଓ ‘ଯକ୍ଷ୍ମା’ ଦୁହିଁ ଥିବାରୁ ଏହାକୁ ରାଜୟକ୍ଷ୍ମା କୁହାଯାଏ; ଦେହ ଓ ଜୀବନ ଶକ୍ତି କ୍ଷୟ ହେବାରୁ ଏହାକୁ କ୍ଷୟ କୁହାଯାଏ; ଏହି କାରଣରୁ ଏହା ହୁଏ।

ରସାଦିଶୋଷଣାଚ୍ଛୋଷୋ ରୋଗରାଡିତି ରାଜଵତ୍ । ସାହସଂ ଵେଗସଂରୋଧଃ ଶୁକ୍ରୌଜଃ ସ୍ନେହସଂକ୍ଷଯଃ ॥ ୧,୧୫୨.

ରସ ଓ ଅନ୍ୟ ଦ୍ରବ୍ୟ ଶୁଖିଯିବାରୁ ଏହାକୁ ଶୋଷ କୁହାଯାଏ; ଏହା ରୋଗମାନଙ୍କର ରାଜା; ଅତି ସାହସ, ପ୍ରାକୃତିକ ଚେଷ୍ଟା ଦମନ, ଓ ଶୁକ୍ର, ଶକ୍ତି ଓ ତେଲିଆପନ କମିଯିବାରୁ ଏହା ହୁଏ।

ଅନ୍ନପାନଵିଧିତ୍ଯାଗଶ୍ଚତ୍ଵାରସ୍ତସ୍ଯହେତଵଃ । ତୈରୁଦୀର୍ଣୋଽନିଲଃ ପିତ୍ତଂ ଵ୍ଯର୍ଥଂ ଚୋଦୀର୍ଯ ସର୍ଵତଃ ॥ ୧,୧୫୨.

ଖାଦ୍ୟ ଓ ପାନୀୟର ନିୟମ ଛାଡ଼ିଦେବା—ଏହି ଚାରିଟି ଏହାର କାରଣ; ଏହା ଦ୍ୱାରା ବାୟୁ ଉତ୍ତେଜିତ ହୁଏ ଓ ପିତ୍ତ ବ୍ୟାପକ ଭାବେ ବିକୃତ ହୁଏ।

ଶରିରସନ୍ଧିମାଵିଶ୍ଯ ତାଃ ଶିରାଃ ପ୍ରତିପୀଡଯନ୍ । ମୁଖାନି ସ୍ରୋତସାଂ ରୁଦ୍ଧ୍ଵା ତଥୈଵାତିଵିସୃଜ୍ଯ ଵା ॥ ୧,୧୫୨.

ଏହି ଦୋଷଗୁଡ଼ିକ ଶରୀରର ସନ୍ଧିରେ ପ୍ରବେଶ କରି ନାଡ଼ିଗୁଡ଼ିକୁ ଚାପ ଦେଇ, ସ୍ରୋତସ୍‌ଗୁଡ଼ିକୁ ବନ୍ଦ କରିଦିଏ କିମ୍ବା ଅତିରିକ୍ତ ସ୍ରାବ କରାଏ।

ମଧ୍ଯମୂର୍ଧ୍ଵମଧସ୍ତିର୍ଯଗଵ୍ଯଥାଂ ସଞ୍ଜନଯେଦ୍ଧୃଦଃ । ରୂପଂ ଭଵିଷ୍ଯତସ୍ତସ୍ଯ ପ୍ରତିଶ୍ଯାଯୋ ଭୃଶଂ ଜ୍ଵରଃ ॥ ୧,୧୫୨.

ଏହା ଶରୀରର ମଧ୍ୟ, ଉପର, ତଳ ଓ ଆଡ଼ା ଅଂଶରେ ଏବଂ ହୃଦୟରେ ବେଦନା ଦେଇଥାଏ; ଏହାର ଲକ୍ଷଣ ହେଉଛି ଭୟଙ୍କର ପ୍ରତିଶ୍ୟାୟ ଓ ଜ୍ୱର।

ପ୍ରସେକୋ ମୁଖମାଧୁର୍ଯଂ ମାର୍ଦଵଂ ଵହ୍ନିଦେ ହଯୋଃ । ଲୌଲ୍ଯଭାଵୋଽନ୍ନପାନାଦୌ ଶୁଚାଵଶୁଚିଵୀକ୍ଷଣମ୍ ॥ ୧,୧୫୨.

ମୁଁହରେ ଅତିରିକ୍ତ ଲାଲ, ମିଠାସ, କୋମଳତା, ଅଗ୍ନିଶକ୍ତି କମିଯିବା, ଖାଦ୍ୟ ପାନୀୟ ପ୍ରତି ଆକାଂକ୍ଷା, ଏବଂ ଶୁଭ ଅଶୁଭ ଦୁହିଁ ଦେଖିବା ହୁଏ।

ମକ୍ଷିକାତୃଣକେଶାଦିପାତଃ ପ୍ରାଯୋଽନ୍ନପାନଯୋଃ । ହୃଲ୍ଲାସଶ୍ଛର୍ଦିରରୁଚିରସ୍ନାତେଽପି ବଲକ୍ଷଯଃ ॥ ୧,୧୫୨.

ଖାଦ୍ୟ ପାନୀୟରେ ପ୍ରାୟଃ ମକି, ଘାସ, କେଶ ଇତ୍ୟାଦି ପଡ଼ିଯାଏ; ମନ୍ଦା, ବାନ୍ତି, ରୁଚି ହ୍ରାସ ଓ ସ୍ନାନ କଲାପରେ ମଧ୍ୟ ଦୁର୍ବଳତା ହୁଏ।

ପାଣ୍ଯୋରୁଵକ୍ଷଃ ପାଦାସ୍ଯକୁକ୍ଷ୍ଯକ୍ଷ୍ଣୋରତିଶୁକ୍ଲତା । ବାହ୍ଵୋଃ ପ୍ରତୋଦୋ ଜିହ୍ଵାଯାଃ କାଯେ ବୈଭତ୍ସ୍ଯଦର୍ଶନମ୍ ॥ ୧,୧୫୨.

ହାତ, ଉରୁ, ଛାତି, ପାଦ, ମୁଁହ, ପେଟ ଓ ଆଖି ଅତି ଧଳା ହୋଇଯାଏ; ବାହୁରେ ଚାବୁକ ଭଳି ବେଦନା, ଜିଭରେ ଜ୍ୱାଳା, ଶରୀରରେ ଘୃଣାଜନକ ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖାଯାଏ।