ସ୍ନାତ୍ଵାଚାନ୍ତୋର୍ଽଚଯିତ୍ଵା ତୁ କୃତପୁଷ୍ପାଞ୍ଜଲିର୍ଵଦେତ୍ । ନମୋନମସ୍ତେ ଗୋଵିନ୍ଦ ବୁଧ ଶ୍ରଵଣସଂଜ୍ଞକ ! ॥ ୧,୧୩୬.
ସ୍ନାନ କରି, ଆଚମନ କରି, ପୂଜା କରି, ଫୁଲ ଅଞ୍ଜଳି ଦେଇ, 'ନମୋନମସ୍ତେ ଗୋବିନ୍ଦ, ବୁଧ, ଶ୍ରବଣ ନାମଧାରୀ!' ବୋଲି କହିବା ଉଚିତ୍।
ଅଘୌଘସଂକ୍ଷଯଂ କୃତ୍ଵା ସର୍ଵସୌଖ୍ଯପ୍ରଦୋ ଭଵ । ପ୍ରୀଯତାଂ ଦେଵଦେଵେଶୋ ଵିପ୍ରେଭ୍ଯଃ କଲଶାନ୍ଦଦେତ୍ । ନଦ୍ଯସ୍ତୀରେଽଯଃ ଵା କୁର୍ଯାତ୍ସର୍ଵାନ୍କାମାନଵାପ୍ନୁଯାତ୍ ॥ ୧,୧୩୬.
ପାପର ଭାର କମାଇ, ସମସ୍ତ ସୁଖ ଦେବାକୁ ହେଉ। ଦେବତାଙ୍କ ଦେବତା ପ୍ରସନ୍ନ ହେଉନ୍। ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ କୁମ୍ଭ ଦେବା ଉଚିତ୍। ନଦୀ ପାରେ କିମ୍ବା ଘରେ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ କଲେ ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ ହୁଏ।
ଶ୍ରୀଗରୁଡମହାପୁରାଣମ୍ ୧୩୭ ବ୍ରହ୍ମୋଵାଚ । କାମଦେଵତ୍ରଯୋଦଶ୍ଯାଂ ପୂଜ୍ଯୋ ଦମନକାଦିଭିଃ । ରତିପ୍ରୀତିସମାଯୁକ୍ତୋ ହ୍ଯସୋକୋ ମଣିଭୂଷିତଃ ॥ ୧,୧୩୭.
ବ୍ରହ୍ମା କହିଲେ: କାମଦେବଙ୍କ ତ୍ରୟୋଦଶୀ ଦିନରେ ଦମନା ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଫୁଲରେ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ୍। ମଣି ଭୂଷିତ ଅଶୋକ ଆନନ୍ଦ ଓ ପ୍ରେମ ସହିତ ରହନ୍ତି।
(ଇତି ମଦନକତ୍ରଯୋଦଶୀଵ୍ରତମ୍) । ଚତୁର୍ଦଶ୍ଯାଂ ତଥାଷ୍ଟଭ୍ଯାଂ ପକ୍ଷ୍ଯୋଃ ଶୁକ୍ଲକୃଷ୍ଣଯୋଃ । ଯୋଽବ୍ଦମେକଂ ନ ଭୁଞ୍ଜୀତ ମୁକ୍ତିଭାକ୍ଶିଵପୂଜନାତ୍ ॥ ୧,୧୩୭.
(ଏହା ହେଉଛି ମଦନକ ତ୍ରୟୋଦଶୀ ବ୍ରତ)। ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀ ଓ ଦୁଇ ପକ୍ଷର ଅଷ୍ଟମୀ ଦିନରେ, ଯିଏ ଏକ ବର୍ଷ ଧରି ଖାଏ ନାହିଁ, ସେ ଶିବଙ୍କ ପୂଜା କରି ମୋକ୍ଷ ପାଏ।
(ଇତି ଶିଵଚତୁର୍ଦଶ୍ଯଷ୍ଟମୀଵ୍ରତମ୍) । ତ୍ରିରାତ୍ରୋପୋଷିତୋ ଦଦ୍ଯାତ୍କାର୍ତିକ୍ଯାଂ ଭଵନଂ ଶୁଭମ୍ । ସୂର୍ଯଲୋକମଵାପ୍ନୋତି ଧାମଵ୍ରତମିଦଂ ଶୁଭମ୍ ॥ ୧,୧୩୭.
(ଏହା ହେଉଛି ଶିବ ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀ ଓ ଅଷ୍ଟମୀ ବ୍ରତ)। ତିନି ରାତି ଉପବାସ କରି କାର୍ତ୍ତିକୀ ମାସରେ ଘର ଦାନ କଲେ, ସେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଲୋକ ପାଏ; ଏହି ହେଉଛି ଶୁଭ ଧାମ ବ୍ରତ।
ଅମାଵସ୍ଯାଂ ପିତୄଣାଂ ଚ ଦତ୍ତଂ ଜଲାଦିତଦକ୍ଷଯମ୍ । ନକ୍ତାଭ୍ଯାଶୀ ଵାରନାମ୍ନା ଯଜନ୍ଵାରାଣି ସର୍ଵଭାକ୍ ॥ ୧,୧୩୭.
ଅମାବାସ୍ୟା ଦିନ ପିତୃମାନେ ପାଇଁ ଜଳ ଓ ଅନ୍ୟ ଦାନ କଲେ ସେ କେବେ ଶେଷ ହୁଏ ନାହିଁ। ଯିଏ ରାତିରେ ଖାଏ, ଦିନ ନାମ ଅନୁଯାୟୀ ଯେଉଁ ଦିନରେ ପୂଜା କରେ, ସେ ସମସ୍ତ ଫଳ ପାଏ।
(ଇତି ଵାରଵ୍ରତାନି) । ଦ୍ଵାଦଶର୍କ୍ଷାଣି ଵିପ୍ରର୍ଷେ ! ପ୍ରତିମାସଂ ତୁ ଯାନି ଵୈ । ତନ୍ନାମ୍ନାନ୍ତେଽତଚ୍ଯୁତଂ ତେଷୁ ସମ୍ଯକ୍ସଂପୂଜଯେନ୍ନରଃ ॥ ୧,୧୩୭.
ବିପ୍ରମାନ୍ୟ ସାଧୁ ! ପ୍ରତି ମାସରେ ଯେଉଁ ଦ୍ୱାଦଶ ରାଶି ଆସେ, ସେମାନଙ୍କର ନାମ ଶେଷରେ ଅଚ୍ୟୁତଙ୍କୁ ଶ୍ରଦ୍ଧାଭକ୍ତି ସହିତ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ ।
କେଶଵଂ ମାର୍ଗଶୀର୍ଷେ ତୁ ଇତ୍ଯାଦୌ କୃତିକାଦିକେ (କା) । ଘୃତହୋମଶ୍ଚତୁର୍ମାସଂ କୃସରଞ୍ଚ ନିଵେଦଯେତ୍ ॥ ୧,୧୩୭.
ମାର୍ଗଶୀର୍ଷ ମାସରେ କେଶବଙ୍କୁ, ଏବଂ କୃତିକା ଆଦି ରାଶିରେ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ । ଚାରି ମାସ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଘୃତ ଦେଇ ହୋମ କରିବା ଏବଂ କୃସର ଭୋଗ ଦେବା ଉଚିତ ।
ଆଷାଢାଦୌ ପାଯସଂ ତୁ ଵିପ୍ରାଂସ୍ତେନୈଵ ଭୋଜଯେତ୍ । ପଞ୍ଚାଵ୍ଯଜଲସ୍ନାନନୈଵେଦ୍ଯୈର୍ନକ୍ତମାଚରେତ୍ ॥ ୧,୧୩୭.
ଆଷାଢ ଆରମ୍ଭରେ ପାୟସ ଭୋଗ ଦେବା ଏବଂ ଏହି ଭୋଗରେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେକୁ ଭୋଜନ କରାଯିବା ଉଚିତ । ପଞ୍ଚ ପ୍ରକାର ଜଳ, ସ୍ନାନ ଏବଂ ଭୋଗ ଦେଇ ରାତି ଉପବାସ କରିବା ଉଚିତ ।
ଅର୍ଵାଗ୍ଵିସର୍ଜନାଦ୍ଦ୍ରଵ୍ଯଂ ନୈଵେଦ୍ଯଂ ସର୍ଵମୁଚ୍ଯତେ । ଵିସର୍ଜିତେ ଜଗନ୍ନାଥେ ନିର୍ମାଲ୍ଯଂ ଭଵତି କ୍ଷଣାତ୍ ॥ ୧,୧୩୭.
ବିସର୍ଜନ ପୂର୍ବରୁ ଯେଉଁ ସମସ୍ତ ଭୋଗ ଦିଆଯାଏ, ସେଗୁଡିକ ନୈବେଦ୍ୟ ହିସାବରେ ଗଣାଯାଏ । ବିସର୍ଜନ ପରେ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କୁ ଦିଆଯାଇଥିବା ଅବଶିଷ୍ଟ ଭୋଗ ତୁରନ୍ତ ନିର୍ମାଳ୍ୟ ହୋଇଯାଏ ।
ପାଞ୍ଚରାତ୍ରଵିଦୋ ମୁଖ୍ଯା ନୈଵେଦ୍ଯଂ ଭୁଞ୍ଜତେ ସ୍ଵଯମ୍ । ଏଵଂ ସଂଵତ୍ସରସ୍ଯାନ୍ତେ ଵିଶେଷେଣ ପ୍ରପୂଜଯେତ୍ ॥ ୧,୧୩୭.
ପାଞ୍ଚରାତ୍ର ଜ୍ଞାନରେ ପ୍ରଧାନ ବ୍ୟକ୍ତିମାନେ ନୈବେଦ୍ୟ ନିଜେ ଭୋଜନ କରନ୍ତି । ଏଭଳି ଭାବରେ ବର୍ଷ ଶେଷରେ ବିଶେଷ ଭକ୍ତି ସହିତ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ ।
ନମୋନମସ୍ତେଽଚ୍ଯୁତ ! ସଂକ୍ଷଯୋଽସ୍ତୁ ପାପସ୍ଯ ଵୃଦ୍ଧିଂ ସମୁପୈତୁ ପୁଣ୍ଯମ୍ । ଐଶ୍ଵର୍ଯଵିତ୍ତାଦି ସଦାକ୍ଷଯଂ ମେ ତଥାସ୍ତୁ ମେ ସନ୍ତତିରକ୍ଷଯୈଵ ॥ ୧,୧୩୭.
ଅଚ୍ୟୁତ ! ତୁମକୁ ନମସ୍କାର, ନମସ୍କାର । ମୋର ପାପ ନଶ୍ଟ ହେଉ, ପୁଣ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି ହେଉ । ମୋର ଧନ, ଐଶ୍ୱର୍ୟ ଏବଂ ପରିବାର ସଦା ଅକ୍ଷୟ ରହୁ, ଏହି ଭଳି ହେଉ ।
ଯଥାଚ୍ଯୁତ !ତ୍ଵଂ ପରତଃ ପରସ୍ମାତ୍ସ ବ୍ରହ୍ମଭୂତଃ ପରତଃ ପରସ୍ମାତ୍ । ତଥାଚ୍ଯୁତଂ ମେ କୁରୁ ଵାଞ୍ଛିତଂ ସଦା ମଯା କୃତଂ ପାପହରାପ୍ରମେଯ ॥ ୧,୧୩୭.
ଅଚ୍ୟୁତ ! ଯେପରି ତୁମେ ସମସ୍ତ ଉପରେ, ବ୍ରହ୍ମର ସ୍ୱରୂପ ଅଟୁଟ ଅଛ, ସେପରି ଅପାର ଅଚ୍ୟୁତ ! ପାପ ନଶ୍ଟ କରୁଥିବା, ମୁଁ ଯେଉଁ ଭଳି ଭକ୍ତି କରିଛି, ସଦା ମୋର ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କର ।
ଅଚ୍ଯୁତାନନ୍ତ ! ଗୋଵିନ୍ଦ ! ପ୍ରସୀଦ ଯଦଭୀପ୍ସିତମ୍ । ତଦକ୍ଷଯମମେଯାତ୍ମନ୍କୁରୁଷ୍ଵ ପୁରୁଷୋତ୍ତମ ॥ ୧,୧୩୭.
ଅଚ୍ୟୁତ ! ଅନନ୍ତ ! ଗୋବିନ୍ଦ ! ଦୟା କର । ମୁଁ ଯାହା ଚାହେଁ, ଅପାର ଆତ୍ମା, ପୁରୁଷୋତ୍ତମ ! ତାହା ଅକ୍ଷୟ ଭଳି ଦେଉ ।
କୁର୍ଯାଦ୍ଵୈ ସପ୍ତ ଵର୍ଷାଣି ଆଯୁଃ ଶ୍ରୀସଦ୍ଗତୀର୍ନରଃ । ଉପୋଷ୍ଯୈକାଦଶୀବ୍ଦମଷ୍ଟମୀଂ ଚ ଚତୁର୍ଦଶୀମ୍ ॥ ୧,୧୩୭.
ଯେଉଁ ଜଣେ ସାତ ବର୍ଷ ଧରି ଏକାଦଶୀ, ଅଷ୍ଟମୀ ଏବଂ ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀରେ ଉପବାସ କରେ, ସେ ଦୀର୍ଘ ଆୟୁ, ଶ୍ରୀ ଏବଂ ଉତ୍ତମ ଗତି ପାଉଥିବେ ।
ସପ୍ତମୀଂ ପୂଜଯେଦ୍ଵିଷ୍ଣୁଂ ଦୁର୍ଗାଂ ଶମ୍ବୁଂ ରଵିଂ କ୍ରମାତ୍ । ତେଷାଂ ଲୋକଂ ସମାପ୍ନୋତି ସର୍ଵକାମାଂଶ୍ଚ ନିର୍ମଲଃ ॥ ୧,୧୩୭.
ସପ୍ତମୀ ତିଥିରେ ବିଷ୍ଣୁ, ଦୁର୍ଗା, ଶମ୍ଭୁ ଏବଂ ରବିଙ୍କୁ କ୍ରମରେ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ । ଏହାର ଫଳରେ ସେମାନଙ୍କର ଲୋକ, ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ଏବଂ ପବିତ୍ରତା ଲାଭ କରିଥିବେ ।
ଏକଭକ୍ତେନ ନକ୍ତେନ ତଥୈଵାଯାଚିତେନ ଚ । ଉପଵାସେନ ଶାକାଦ୍ଯୈଃ ପୂଜଯନ୍ତସର୍ଵଦେଵତାଃ ॥ ୧,୧୩୭.
ଏକାଗ୍ର ଭକ୍ତି, ରାତି ଉପବାସ, ଭିକ୍ଷାରେ ମିଳିଥିବା ଖାଦ୍ୟ, ଶାକ ଆଦି ଦେଇ ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କୁ ପୂଜା କରିଲେ ଶୁଭ ଫଳ ମିଳେ ।
ସର୍ଵଃ ସର୍ଵାସୁ ତିଥିଷୁ ଭୁକ୍ତିଂ ମୁକ୍ତିମଵାପ୍ନୁଯାତ୍ । ଧନଦୋଽଗ୍ନିଃ ପ୍ରତିପଦି ନାସତ୍ଯୋ ଦସ୍ତ୍ର ଅର୍ଚିତଃ ॥ ୧,୧୩୭.
ଯେଉଁଠି ସମସ୍ତ ତିଥିରେ ଏହି ଉପବାସ ଅନୁଷ୍ଠାନ କରାଯାଏ, ସେଉଁଠି ଭୋଗ ଏବଂ ମୋକ୍ଷ ଦୁଇଟି ମିଳେ । ପ୍ରଥମ ତିଥିରେ କୁବେର, ଅଗ୍ନି ଏବଂ ଅଶ୍ୱିନୀ ଦେବତାଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ ।
ଶ୍ରୀର୍ଯମଶ୍ଚ ଦ୍ଵିତୀଯାଯାଂ ପଞ୍ଚମ୍ଯା ପାର୍ଵତୀ ଶ୍ରିଯା । ନାଗାଃ ଷଷ୍ଠ୍ଯାଂ କାର୍ତିକେଯଃ ସପ୍ତମ୍ଯାଂ ଭାସ୍କରୋର୍ଽଥଦଃ ॥ ୧,୧୩୭.
ଦ୍ୱିତୀୟା ତିଥିରେ ଲକ୍ଷ୍ମୀ ଏବଂ ଯମ, ପଞ୍ଚମୀରେ ପାର୍ବତୀ ଏବଂ ଶ୍ରୀ, ଷଷ୍ଠୀରେ ନାଗମାନେ, ସପ୍ତମୀରେ କାର୍ତ୍ତିକେୟ ଏବଂ ଭାସ୍କର ଧନ ଦେଇଥିବେ ।
ଦୁର୍ଗାଷ୍ଟମ୍ଯାଂ ମାତରଶ୍ଚ ନଵମ୍ଯାମଥ ତକ୍ଷକଃ । ଇନ୍ଦ୍ରୋ ଦଶମ୍ଯାଂ ଧନଦ ଏକାଦଶ୍ଯାଂ ମୁନୀଶ୍ଵରାଃ ॥ ୧,୧୩୭.
ଦୁର୍ଗାଷ୍ଟମୀରେ ଦୁର୍ଗା ଏବଂ ମାତୃମାନେ, ନବମୀରେ ତକ୍ଷକ, ଦଶମୀରେ ଇନ୍ଦ୍ର, ଏକାଦଶୀରେ କୁବେର ଏବଂ ମହାମୁନିମାନେ ପୂଜିତ ହୁଅନ୍ତି ।
ଦ୍ଵାଦଶ୍ଯାଂ ଚ ହରିଃ କାମସ୍ତ୍ରଯୋଦଶ୍ଯାଂ ମହେଶ୍ଵରଃ । ଚତୁର୍ଦଶ୍ଯାଂ ପଞ୍ଚଦଶ୍ଯାଂ ବ୍ରହ୍ମା ଚ ପିତରୋଽପରେ ॥ ୧,୧୩୭.
ଦ୍ୱାଦଶୀରେ ହରି, ତ୍ରୟୋଦଶୀରେ କାମ ଏବଂ ମହେଶ୍ୱର, ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀ ଏବଂ ପଞ୍ଚଦଶୀରେ ବ୍ରହ୍ମା ଏବଂ ଅନ୍ୟ ପିତୃମାନେ ପୂଜିତ ହୁଅନ୍ତି ।
ଶ୍ରୀଗରୁଡମହାପୁରାଣମ୍ ୧୩୮ (ଇତି ଵ୍ରତାନି ସମାପ୍ତାନି) । ହରିରୁଵାଚ । ରାଜ୍ଞାଂ ଵଂଶାନ୍ପ୍ରଵକ୍ଷ୍ଯାମି ଵଂଶାନୁଚରିତାନି ଚ । ଵିଷ୍ଣୁନାଭ୍ଯବ୍ଜତୋ ବ୍ରହ୍ମା ଦକ୍ଷୋଽଙ୍ଗୁଷ୍ଠାଚ୍ଚ ତସ୍ଯ ଵୈ ॥ ୧,୧୩୮.
ଶ୍ରୀଗରୁଡ ମହାପୁରାଣ ୧୩୮ । ଏହିପରି ଉପବାସଗୁଡିକ ସମାପ୍ତ ହେଲା । ହରି କହିଲେ: ମୁଁ ରାଜାମାନଙ୍କର ବଂଶ ଏବଂ ତାଙ୍କର ଇତିହାସ କହିବି । ବିଷ୍ଣୁଙ୍କର ନାଭିରୁ ବ୍ରହ୍ମା ଜନ୍ମ ନେଲେ, ତାଙ୍କର ଅଙ୍ଗୁଠିରୁ ଦକ୍ଷ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ ।
ତତୋଽପିତର୍ଵିଵସ୍ଵାଂଶ୍ଚ ତତଃ ସୂନୁର୍ଵିଵସ୍ଵତଃ ମନୁରିକ୍ଷ୍ଵାକୁଶର୍ଯାତୀ ନୃଗୋ ଧୃଷ୍ଟଃ ପ୍ରଷଧ୍ରକଃ ॥ ୧,୧୩୮.
ତାଙ୍କଠାରୁ ପିତୃମାନେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ, ସେଉଁଠୁ ବିବସ୍ୱାନ୍ ଜନ୍ମ ନେଲେ । ବିବସ୍ୱାନ୍ଙ୍କର ପୁଅ ମାନୁ, ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁ, ଶର୍ୟାତି, ନୃଗ, ଧୃଷ୍ଟ ଏବଂ ପ୍ରଷଧ୍ର ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ ।
ନରିଷ୍ଯନ୍ତଶ୍ଚ ନାଭାଗୋ ଦିଷ୍ଟଃ ଶଶକ ଏଵ ଚ । ମନୋରାସୀଦିଲା କନ୍ଯା ସୁଦ୍ଯୁମ୍ନୋଽସ୍ଯ ସୁତୋଽଭଵତ୍ ॥ ୧,୧୩୮.
ନରିଷ୍ୟନ୍ତ, ନାଭାଗ, ଦିଷ୍ଟ ଏବଂ ଶଶକ ମଧ୍ୟ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ । ମାନୁଙ୍କର ଏକ କନ୍ୟା ଥିଲେ, ନାମ ଇଲା । ତାଙ୍କର ପୁଅ ସୁଦ୍ୟୁମ୍ନ ଥିଲେ ।
ଇଲାଯାଂ ତୁ ବୁଧାଜ୍ଜାତୋ ରାଜା ରୁଦ୍ର ପୁରୂରଵାଃ । ସୁତାସ୍ତ୍ରଯଶ୍ଚ ସୁଦ୍ଯୁମ୍ନାଦୁତ୍କଲୋ ଵିନତୋ ଗଯଃ ॥ ୧,୧୩୮.
ଇଳା ଓ ବୁଧଙ୍କୁ ଠାରୁ ରୁଦ୍ରଙ୍କ ପୁଅ ପୁରୁରବା ନାମକ ରାଜା ଜନ୍ମିଥିଲେ । ସୁଦ୍ୟୁମ୍ନଙ୍କର ତିନି ପୁଅ ହେଲେ — ଉତ୍କଳ, ବିନତା ଓ ଗୟା ।
ଅଭୃଚ୍ଛ୍ରଦ୍ରୋ ଗୋଵଧାତ୍ତୁ ପୃଷଧ୍ରସ୍ତୁ ମନୋଃ ସୁତଃ । କରୂଷାତ୍କ୍ଷତ୍ତ୍ରିଯା ଜାତା କାରୂଷା ଇତି ଵିଶ୍ରୁତାଃ ॥ ୧,୧୩୮.
ଗୋବଧଙ୍କୁ ଠାରୁ ଅଭୃଚ୍ଛ୍ରଦ୍ଧ ଜନ୍ମିଥିଲେ, ମନୁଙ୍କ ପୁଅ ହେଲେ ପୃଷଦ୍ର । କରୂଷଙ୍କୁ ଠାରୁ କାରୂଷ ନାମକ କ୍ଷତ୍ରିୟମାନେ ଜନ୍ମିଥିଲେ ।
ଦିଷ୍ଟପୁତ୍ରସ୍ତୁ ନାଭାଗୋ ଵୈଶ୍ଯାତାମଗମତ୍ସ ଚ । ତସ୍ମାଦ୍ଭଲନ୍ଦନଃ ପୁତ୍ରୋ ଵତ୍ସପ୍ରୀତିର୍ଭଲନ୍ଦନାତ୍ ॥ ୧,୧୩୮.
ଦିଷ୍ଟଙ୍କ ପୁଅ ନାଭାଗ ହେଲେ, ସେ ବଣିକ ହେଲେ । ତାଙ୍କୁ ଠାରୁ ତାଙ୍କ ପୁଅ ଭଲନ୍ଦନ ହେଲେ, ଭଲନ୍ଦନଙ୍କୁ ଠାରୁ ଭି ଭତ୍ସପ୍ରୀତି ଜନ୍ମିଲେ ।
ତତଃ ପାଂଶୁଃ ଖନିତ୍ରୋଽଭୂଦ୍ଭୂପସ୍ତସ୍ମାତ୍ତତଃ କ୍ଷୁପଃ । କ୍ଷୁପାଦ୍ଵିଂଶୋଽଭଵତ୍ପୁତ୍ରୋ ଵିଂଶାଜ୍ଜାତୋ ଵିଵିଂଶକଃ ॥ ୧,୧୩୮.
ତାପରେ ପାଂଶୁ ଜନ୍ମିଲେ, ତାଙ୍କୁ ଠାରୁ ଖନିତ୍ର, ତାପରେ ଭୂପ ହେଲେ । ଭୂପଙ୍କୁ ଠାରୁ କ୍ଷୁପ, କ୍ଷୁପଙ୍କୁ ଠାରୁ ବିଂଶ, ବିଂଶଙ୍କୁ ଠାରୁ ବିବିଂଶକ ଜନ୍ମିଲେ ।
ଵିଵିଂଶାଚ୍ଚ ଖନୀନେତ୍ରୋ ଵିଭୂତିସ୍ତତ୍ସୁତଃ ସ୍ମୃତଃ । କରନ୍ଧମୋ ଵିଭୂତେସ୍ତୁ ତତୋ ଜାତୋଽପ୍ଯଵିକ୍ଷିତଃ ॥ ୧,୧୩୮.
ବିବିଂଶଙ୍କୁ ଠାରୁ ଖନୀନେତ୍ର, ତାଙ୍କ ପୁଅ ହେଲେ ବିଭୂତି । ବିଭୂତିଙ୍କୁ ଠାରୁ କରନ୍ଧମ, ତାଙ୍କୁ ଠାରୁ ଅବିକ୍ଷିତ ଜନ୍ମିଲେ ।
ମରୁତ୍ତୋଽଵିକ୍ଷିତସ୍ଯାପି ନରିଷ୍ଯନ୍ତସ୍ତତଃ ସ୍ମୃତଃ । ନରିଷ୍ଯନ୍ତାତ୍ତମୋ ଜାତସ୍ତତୋଭୂଦ୍ରାଜଵର୍ଧନଃ ॥ ୧,୧୩୮.
ଅବିକ୍ଷିତଙ୍କ ପୁଅ ମରୁତ୍ତ, ତାଙ୍କୁ ଠାରୁ ନରିଷ୍ୟନ୍ତ । ନରିଷ୍ୟନ୍ତଙ୍କୁ ଠାରୁ ତମ, ତାଙ୍କୁ ଠାରୁ ରାଜବର୍ଧନ ଜନ୍ମିଲେ ।