ଲଵଣାଦି ନ ଵିକ୍ରୀଯାତ୍ତଥା ଚାପଦ୍ଗତୋ ଦ୍ଵିଜଃ । ହୀନାଦ୍ଵିପ୍ରୋ ଵିଗୃହ୍ଣଂଶ୍ଚ ଲିପ୍ଯତେ ନାର୍କଵଦ୍ଦ୍ଵିଜଃ ॥ ୧,୧୦୬.
ଲୁଣ ଓ ଏହା ସଦୃଶ ଜିନିଷ ବିକ୍ରି କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ; ଏହିପରି ଦୁଃଖରେ ପଡିଥିବା ଦ୍ୱିଜ ନିମ୍ନ ଲୋକଙ୍କୁ ଗ୍ରହଣ କଲେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଦୋଷୀ ହୁଏ ନାହିଁ।
କୁର୍ଯାତ୍କୃଷ୍ଯାଦିକଂ ତଦ୍ଵଦଵିକ୍ରେଯା ହଯାସ୍ତଥା । ବୁଭୁକ୍ଷିତସ୍ତ୍ର୍ଯଂ ସ୍ଥିତ୍ଵା ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଵୃତ୍ତିଵିଵର୍ଜିତମ୍ । ରାଜା ଧର୍ମ୍ଯାଂ ପ୍ରକୁର୍ଵୀତ ଵୃତ୍ତିଂ ଵିପ୍ରାଦିକସ୍ଯ ଚ ॥ ୧,୧୦୬.
ସେ କୃଷି ଓ ଏହା ସଦୃଶ କାମ କରିପାରେ, କିନ୍ତୁ ଘୋଡ଼ା ବିକ୍ରି କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ; ଯଦି ବ୍ରାହ୍ମଣ, କ୍ଷତ୍ରିୟ କିମ୍ବା ବୈଶ୍ୟ ଦରିଦ୍ର ଓ ଉପାୟହୀନ ହୁଏ, ରାଜା ତାଙ୍କୁ ଧର୍ମମୟ ଜୀବିକା ଦେବା ଉଚିତ।
ଶ୍ରୀଗରୁଡମହାପୁରାଣମ୍ ୧୦୭ ସୂତ ଉଵାଚ । ପରାଶରୋଽବ୍ରଵୀଦ୍ଵ୍ଯାସଂ ଧର୍ମଂ ଵର୍ଣାଶ୍ରମାଦିକମ୍ । କଲ୍ପେକଲ୍ପେ କ୍ଷଯୋତ୍ପତ୍ତ୍ଯା କ୍ଷୀଯନ୍ତେ ନୁ ପ୍ରଜାଦଯଃ ॥ ୧,୧୦୭.
ସୂତ କହିଲେ: ପରାଶର ମହାର୍ଷି ବ୍ୟାସଙ୍କୁ ବର୍ଣ୍ଣ ଓ ଆଶ୍ରମ ନିୟମ ସମ୍ବନ୍ଧରେ ଧର୍ମ କଥା କହିଥିଲେ; ପ୍ରତ୍ୟେକ କଳ୍ପରେ ସୃଷ୍ଟି ଓ ପ୍ରଳୟ ସହିତ ପ୍ରଜାମାନେ କମିଯାନ୍ତି କିମ୍ବା ନୂତନ ଭାବେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଅନ୍ତି?
ଶ୍ରୁତିଃ ସ୍ମୃତିଃ ସଦାଚରୋ ଯଃ କଶ୍ଚିଦ୍ଵେ ଦକର୍ତୃକଃ । ଵେଦାଃ ସ୍ମୃତା ବ୍ରାହ୍ମଣାଦୌ ଧର୍ମା ମନ୍ଵାଦିଭିଃ ସଦା ॥ ୧,୧୦୭.
ବେଦ, ସ୍ମୃତି ଓ ଉତ୍ତମ ଆଚରଣ—ଯାହା କି ବେଦ ଦ୍ୱାରା ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ, ସେଗୁଡ଼ିକୁ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ସଦା ଧର୍ମ ଭାବେ ମନେ କରନ୍ତି, ମନୁ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ଯାହା ଶିଖାଇଛନ୍ତି।
ଦାନଂ କଲିଯୁଗେ ଧର୍ମଃ କର୍ତାରଂ ଚ କଲୌ ତ୍ଯଜେତ୍ । ପାପକୃତ୍ଯଂ ତୁ ତତ୍ରୈଵ ଶାପଂ ଫଲତି ଵର୍ଷତଃ ॥ ୧,୧୦୭.
କଳିଯୁଗରେ ଦାନ ହେଉଛି ଧର୍ମ, କିନ୍ତୁ କଳିରେ କର୍ତ୍ତାକୁ ତ୍ୟାଗ କରାଯାଏ; ସେଠାରେ ପାପ କାର୍ଯ୍ୟ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଶାପ ଭାବେ ଫଳିଥାଏ।
ଆଚାରାତ୍ପ୍ରାପ୍ନୁଯାତ୍ସର୍ଵଂ ଷଟ୍କର୍ମାଣି ଦିନେଦିନେ । ସନ୍ଧ୍ଯା ସ୍ନାନଂ ଜପୋ ହୋମୋ ଦେଵାତିଥ୍ଯାଦିପୂଜନମ୍ ॥ ୧,୧୦୭.
ଉତ୍ତମ ଆଚରଣ ଦ୍ୱାରା ମନୁଷ୍ୟ ସମସ୍ତ ଛଅ ପ୍ରକାର ଦୈନିକ କର୍ମ ପାଇପାରେ: ସନ୍ଧ୍ୟାବନ୍ଦନ, ସ୍ନାନ, ଜପ, ହୋମ, ଦେବତା, ଅତିଥି ଓ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ପୂଜା।
ଅପୂର୍ଵଃ ସୁଵ୍ରତୀ ଵିପ୍ରୋ ହ୍ଯପୂର୍ଵା ଯତଯସ୍ତଦା । କ୍ଷତ୍ତ୍ରିଯଃ ପରସୈନ୍ଯାନି ଜିତ୍ଵା ପୃଥ୍ଵୀଂ ପ୍ରପାଲଯେତ୍ ॥ ୧,୧୦୭.
ଯିଏ ନିଷ୍ଠାପୂର୍ଣ୍ଣ ବ୍ରତ ରହେ, ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଅଦ୍ୱିତୀୟ; ସେପରି ଯତିମାନେ ମଧ୍ୟ; କ୍ଷତ୍ରିୟ ଶତ୍ରୁ ସେନାକୁ ଜିତି ପୃଥିବୀ ଶାସନ କରିବା ଉଚିତ।
ଵଣିକ୍କୃଷ୍ଯାଦି ଵୈଶ୍ଯେ ସ୍ଯାଦ୍ଦ୍ଵିଜଭକ୍ତିଶ୍ଚ ଶୂଦ୍ରକେ । ଅଭକ୍ଷ୍ଯଭକ୍ଷଣାଚ୍ଚୌର୍ଯାଦଗମ୍ଯା ଗମନାତ୍ପତେତ୍ ॥ ୧,୧୦୭.
ବୈଶ୍ୟ ଚାଷ ଓ ବ୍ୟବସାୟ କରିବା ଉଚିତ; ଶୂଦ୍ର ଦ୍ୱିଜମାନେ ପ୍ରତି ଭକ୍ତି ରଖିବା ଉଚିତ। ଅନୁଚିତ ଖାଦ୍ୟ ଖାଇଲେ, ଚୋରି କଲେ କିମ୍ବା ଅନୁଚିତ ସ୍ତ୍ରୀ ସମ୍ପର୍କ କଲେ ପତନ ହୁଏ।
କୃଷିଂ କୁର୍ଵନ୍ଦ୍ଵିଜଃ ଶ୍ରାନ୍ତଂ ବଲୀଵର୍ଦଂ ନ ଵାହଯେତ୍ । ଦିନାର୍ଧଂ ସ୍ନାନଯୋଗାଦିକାରୀ ଵିପ୍ରାଂଶ୍ଚ ଭୋଜଯେତ୍ ॥ ୧,୧୦୭.
ଦ୍ୱିଜ ଚାଷ କରୁଥିବାବେଳେ କ୍ଲାନ୍ତ ବଳଦକୁ ଅଧିକ କାମ କରାଇବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ; ଅର୍ଧ ଦିନ ଧରି ସ୍ନାନ ଓ ଅନ୍ୟ କର୍ମ କରିବା ଉଚିତ, ଏବଂ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେକୁ ଭୋଜନ ଦେବା ଉଚିତ।
ନିର୍ଵପେତ୍ପଞ୍ଚ ଯଜ୍ଞାନି କ୍ରୂରେ ନିନ୍ଦାଂ ଚ କାରଯେତ୍ । ତିଲାଜ୍ଯଂ ନ ଵିକ୍ରୀଣିତ ସୂନାଯଜ୍ଞମଘାନ୍ଵିତଃ ॥ ୧,୧୦୭.
ସେ ପାଞ୍ଚ ଯଜ୍ଞ କରିବା ଉଚିତ, କଠୋର ନିନ୍ଦା ଏଡ଼ାଇବା ଉଚିତ, ତିଳ ଘିଅ ବିକ୍ରି କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ; କଟୁଘରେ ଯଜ୍ଞ କଲେ ପାପ ହୁଏ।
ରାଜ୍ଞୋ ଦତ୍ତ୍ଵା ତୁ ଷଡ୍ଭାଗଂ ଦେଵତାନାଂ ଚ ଵିଂଶତିମ୍ । ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରିଂଶଚ୍ଚ ଵିପ୍ରାଣାଂ କୃଷିକର୍ତା ନ ଲିପ୍ଯତେ ॥ ୧,୧୦୭.
ରାଜାକୁ ଏକ ଷଷ୍ଠାଂଶ, ଦେବତାମାନେକୁ ଏକ ବିଂଶାଂଶ ଏବଂ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେକୁ ତିରିଶି ତିନି ଅଂଶ ଦେଇଲେ, କୃଷକ ଦୋଷୀ ହୁଏ ନାହିଁ।
କର୍ଷକାଃ କ୍ଷତ୍ତ୍ରଵିଟ୍ଛୂଦ୍ରାଃ ଖଲେଽଦତ୍ତ୍ଵା ତୁ ଚୌରକଃ । ଦିନତ୍ରଯେଣ ଶୁଧ୍ଯେତ ବ୍ରାହ୍ମଣଃ ପ୍ରେତସୂତକେ ॥ ୧,୧୦୭.
କୃଷକ—କ୍ଷତ୍ରିୟ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ଓ ଶୂଦ୍ର—ଯଦି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଅଂଶ ନ ଦେଇଥାନ୍ତି, ସେମାନେ ଚୋର; ବ୍ରାହ୍ମଣ ମୃତ୍ୟୁ କିମ୍ବା ଜନ୍ମ ଅଶୌଚ୍ୟରୁ ତିନି ଦିନରେ ପବିତ୍ର ହୁଅନ୍ତି।
କ୍ଷତ୍ତ୍ରୋ ଦଶାହାଦ୍ଵୈଶ୍ଯାସ୍ତୁ ଦ୍ଵାଦଶାହାନ୍ମାସି ଶୂଦ୍ରକଃ । ଯାତି ଵିପ୍ରୋ ଦଶାହାତ୍ତୁ କ୍ଷତ୍ତ୍ରୋ ଦ୍ଵାଦଶକାଦ୍ଦିନାତ୍ ॥ ୧,୧୦୭.
କ୍ଷତ୍ରିୟ ଦଶ ଦିନରେ, ବୈଶ୍ୟ ଦ୍ୱାଦଶ ଦିନରେ ଏବଂ ଶୂଦ୍ର ଏକ ମାସରେ ପବିତ୍ର ହୁଅନ୍ତି; ବ୍ରାହ୍ମଣ ଦଶ ଦିନରେ, କ୍ଷତ୍ରିୟ ଦ୍ୱାଦଶ ଦିନରେ ପବିତ୍ର ହୁଅନ୍ତି।
ପଞ୍ଚଦଶାହାଦ୍ଵୈଶ୍ଯସ୍ତୁ ଶୂଦ୍ରୋ ମାସେନ ଶୁଧ୍ଯତି । ଏକପିଣ୍ଡାସ୍ତୁ ଦାଯାଦାଃ ପୃଥଗ୍ଦ୍ଵାରନିକେତନାଃ ॥ ୧,୧୦୭.
ବୈଶ୍ୟ ପନ୍ଦର ଦିନରେ, ଶୂଦ୍ର ଏକ ମାସରେ ପବିତ୍ର ହୁଅନ୍ତି; ଯେଉଁ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ଅଲଗା ଘର ଓ ଦ୍ୱାରରେ ରହନ୍ତି, ସେମାନେ ପ୍ରତ୍ୟେକେ ଏକ ଏକ ପିଣ୍ଡ ଦେଇଥାନ୍ତି।
ଜନ୍ମନା ଚ ଵିପତ୍ତୌ ଚ ଭଵେତ୍ତେଷାଂ ଚ ସୂତକମ୍ । ଚତୁର୍ଥେ ଦଶରାତ୍ରଂ ସ୍ଯାତ୍ଷଣ୍ଣିଶାଃ ପୁଂସି ପଞ୍ଚମେ ॥ ୧,୧୦୭.
ଜନ୍ମ ସମୟରେ ଓ ଅପମୃତ୍ୟୁ ଘଟିଲେ ସୂତକ ହୁଏ; ଚାରି ଦିନ ଓ ଦଶ ରାତି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏହା ରହେ, ପୁଅ ହେଲେ ଛଅ ରାତି ଓ ପଞ୍ଚମ ଦିନରେ ପାଞ୍ଚ ଦିନ ଥାଏ।
ଷଷ୍ଠେ ଚତୁର ହାଚ୍ଛୁଦ୍ଧିଃ ସପ୍ତମେ ଚ ଦିନତ୍ରଯମ୍ । ଦେଶାନ୍ତରେ ମୃତେ ବାଲେ ସଦ୍ଯଃ ଶୁଦ୍ଧିର୍ଯତୋ ମୃତେ ॥ ୧,୧୦୭.
ଷଷ୍ଠ ଦିନରେ ଚାରି ରାତି ପରେ ଶୁଦ୍ଧି ହୁଏ; ସପ୍ତମ ଦିନରେ ତିନି ଦିନ ପରେ ଶୁଦ୍ଧି ମିଳେ। ଦୂର ଦେଶରେ ଶିଶୁ ମୃତ୍ୟୁ ହେଲେ, ସେ ଶିଶୁ ଥିବାରୁ ସତ୍ସତେ ଶୁଦ୍ଧି ହୁଏ।
ଅଜାତଦନ୍ତା ଯେ ବାଲା ଯେ ଚ ଗର୍ଭାଦ୍ଵିନିଃ ସୃତାଃ । ନ ତେଷାମଗ୍ନିସଂସ୍କାରୋ ନ ପିଣ୍ଡଂ ନୋଦକକ୍ରିଯା ॥ ୧,୧୦୭.
ଯେଉଁ ଶିଶୁମାନେ ଦାନ୍ତ ଆସିନାହାନ୍ତି, କିମ୍ବା ଗର୍ଭରୁ ଅପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ଜନ୍ମ ନେଇଛନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଅଗ୍ନି ସଂସ୍କାର, ପିଣ୍ଡ ଦାନ କିମ୍ବା ଜଳ ଦାନ ଦରକାର ନୁହେଁ।
ଯଦି ଗର୍ଭୋ ଵିପଦ୍ଯତ ସ୍ତ୍ରଵତେ ଵାପି ଯୋଷିତଃ । ଯାଵନ୍ମାସଂ ସ୍ଥିତୋ ଗର୍ଭସ୍ତାଵଦ୍ଦିନାନି ସୂତକମ୍ ॥ ୧,୧୦୭.
ଯଦି ଗର୍ଭ ନଷ୍ଟ ହୁଏ କିମ୍ବା ମହିଳାଙ୍କୁ ଗର୍ଭ ଛାଡ଼ିଦିଏ, ଯେତେ ମାସ ଗର୍ଭ ଥିଲା, ସେତେ ଦିନ ସୂତକ ରହେ।
ଆନାମକରଣାତ୍ସଦ୍ଯ ଆଚୂଡାନ୍ତାଦହର୍ନିଶମ୍ । ଆଵ୍ରତାତ୍ତୁ ତ୍ରିରାତ୍ରେଣ ତଦୂର୍ଧ୍ଵନ୍ଦଶଭିର୍ଦିନୈଃ ॥ ୧,୧୦୭.
ନାମକରଣ ପରେ ସତ୍ସତେ ଶୁଦ୍ଧି ହୁଏ; ଚୂଡ଼ାକରଣ ପରେ ଏକ ଦିନ ଓ ଏକ ରାତି; ବ୍ରତ ନେଇଲେ ତିନି ରାତି; ତାପରେ ଦଶ ଦିନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରହେ।
ଆଚତୁର୍ଥାଦ୍ଭଵେତ୍ସ୍ତ୍ରଵଃ ପାତଃ ପଞ୍ଚମଷଷ୍ଠଯୋଃ । ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯା ଦଗ୍ନିହୋତ୍ରାନ୍ନାଶୁଦ୍ଧିଃ ସଙ୍ଗଵର୍ଜନାତ୍ ॥ ୧,୧୦୭.
ଚତୁର୍ଥ ଦିନରୁ ରଜସ୍ରାବ ହୁଏ; ପଞ୍ଚମ ଓ ଷଷ୍ଠ ଦିନରେ ପତନ ହୁଏ। ବ୍ରହ୍ମଚାରୀ ଓ ଅଗ୍ନିହୋତ୍ରୀମାନେ ସଂସ୍ପର୍ଶ ବିରତି ଦ୍ୱାରା ଶୁଦ୍ଧି ପାଆନ୍ତି।
ଶିଲ୍ପିନଃ କାରଵୋ ଵୈଦ୍ଯା ଦାସୀଦାସାଶ୍ଚ ଭୃତ୍ଯକାଃ । ଅଗ୍ନିମାଞ୍ଛ୍ରୋତ୍ରିଯୋ ରାଜା ସଦ୍ଯଃ ଶୌଚାଃ ପ୍ରକୀର୍ତିତାଃ ॥ ୧,୧୦୭.
କାମିନୀ, କୁଶଳ କାରିଗର, ଡାକ୍ତର, ଦାସୀ, ଦାସ, ଚାକର, ଅଗ୍ନିଧାରୀ, ବେଦବିଦ୍, ଓ ରାଜା—ଏମାନେ ସତ୍ସତେ ଶୁଦ୍ଧ ହେବାକୁ କୁହାଯାଇଛି।
ଦଶାହାଚ୍ଛୁଧ୍ଯତେ ମାତା ସ୍ନାନାତ୍ସୂତେ ପିତା ଶୁଚିଃ । ସଙ୍ଗାତ୍ସୂତୌ ସୂତକଂ ସ୍ଯାଦୁପସ୍ପୃଶ୍ଯ ପିତା ଶୁଚିଃ ॥ ୧,୧୦୭.
ମାଆ ଦଶ ଦିନ ପରେ ଶୁଦ୍ଧି ପାଏ, ସନାନ କଲେ ବାପା ଶୁଦ୍ଧି ହୁଏ; ସଂସ୍ପର୍ଶରୁ ସୂତକ ହୁଏ, କିନ୍ତୁ ଜଳ ଛିଟିଲେ ବାପା ଶୁଦ୍ଧି ପାଏ।
ଵିଵାହୋତ୍ସଵଯଜ୍ଞେଷୁ ଅନ୍ତରା ମୃତସୂତକେ । ପୂର୍ଵସଂକଲ୍ପିତାଦନ୍ଯଵର୍ଜନଂ ଚ ଵିଧୀଯତେ ॥ ୧,୧୦୭.
ବିବାହ, ଉତ୍ସବ କିମ୍ବା ଯଜ୍ଞରେ ମୃତ୍ୟୁ କିମ୍ବା ସୂତକ ହେଲେ, ପୂର୍ବରୁ ନିର୍ଣ୍ଣୟ ହୋଇଥିବା ବ୍ୟତୀତ ଅନ୍ୟ କିଛି କରିବାକୁ ନିଷେଧ ଅଛି।
ମୃତେନ ଶୁଧ୍ଯତେ ସୂତିଃ ମୃତଵଜ୍ଜାତକଂ ଜନୌ । ଗୋଗ୍ରହାଦୌ ଵିପନ୍ନାନାମେକରାତ୍ରଂ ତୁ ସୂତକମ୍ ॥ ୧,୧୦୭.
ମୃତ୍ୟୁ ଦ୍ୱାରା ସୂତକ ଶୁଦ୍ଧି ହୁଏ; ଜନ୍ମକୁ ମୃତ୍ୟୁ ପରି ମନାଯାଏ। ଗୋ ଚୋରି ଓ ଏପରି ଘଟଣାରେ ମୃତ୍ୟୁ ହେଲେ, ଏକ ରାତି ମାତ୍ର ସୂତକ ରହେ।
ଅନାଥପ୍ରେତଵହନାତ୍ପ୍ରାଣାଯାମେନ ଶୁଧ୍ଯତି । ପ୍ରେତଶୂଦ୍ରସ୍ଯ ଵହନାନ୍ତ୍ରିରାତ୍ରମଶୁଚିର୍ଭଵେତ୍ ॥ ୧,୧୦୭.
ଅନାଥ ମୃତଦେହ ବୋହିଲେ ପ୍ରାଣାୟାମ କଲେ ଶୁଦ୍ଧି ହୁଏ; ଶୂଦ୍ର ମୃତଦେହ ବୋହିଲେ ତିନି ରାତି ଅଶୁଦ୍ଧି ରହେ।
ଆତ୍ମଘାତିଵିଷୋଦ୍ଵନ୍ଧକୃମିଦଷ୍ଟେ ନ ସଂସ୍କୃତିଃ । ଗୋହତଂ କୃମିଦଷ୍ଟଂ ଚ ସ୍ପୃଷ୍ଟ୍ଵା କୃଚ୍ଛ୍ରେଣ ଶୁଧ୍ଯତି ॥ ୧,୧୦୭.
ଆତ୍ମହତ୍ୟା, ବିଷ, ଅନ୍ଧକାର କିମ୍ବା ସାପ ଡ଼ସିଲେ କୌଣସି ସଂସ୍କାର ନାହିଁ। ସାପ ମାରିଥିବା କିମ୍ବା କୀଟ ଡ଼ସିଥିବା ଗାଈକୁ ଛୁଇଁଲେ, ଦୁର୍ଲଭ ଶୁଦ୍ଧି ମିଳେ।
ଅଦୁଷ୍ଟାପତିତଂ ଭାର୍ଯା ଯୌଵନେ ଯା ପରିତ୍ଯଜେତ୍ । ସପ୍ତଜନ୍ମ ଭଵେତ୍ସ୍ତ୍ରୀତ୍ଵଂ ଵୈଧଵ୍ଯଂ ଚ ପୁନଃ ପୁନଃ ॥ ୧,୧୦୭.
ଯୁବାବସ୍ଥାରେ ଦୋଷ କିମ୍ବା ଅପମାନ ଛଡ଼ା ଯଦି ଜଣେ ଭାର୍ଯ୍ୟା ପତିକୁ ତ୍ୟାଗ କରେ, ସେ ସାତ ଜନ୍ମ ନାରୀ ଭାବେ ଜନ୍ମ ନେବେ ଓ ପୁନିପୁନି ବିଧବା ହେବେ।
ବାଲହତ୍ଯା ତ୍ଵଗମନାଦୃତୌ ଚ ସ୍ତ୍ରୀ ତୁ ସୂକରି । ଅଗମ୍ଯା ଵ୍ରତକାରିଣ୍ଯୋ ଭ୍ରଷ୍ଟପାନୋଦକକ୍ରିଯାଃ ॥ ୧,୧୦୭.
ଯିଏ ଶିଶୁ ହତ୍ୟା କରେ, ଅନୁଚିତ ପୁରୁଷଙ୍କୁ ନିକଟବର୍ତ୍ତୀ ହୁଏ, କିମ୍ବା ଅନୁଚିତ କାମ କରେ, ସେ 'ସୂକରୀ' ବୋଲି ଡାକାଯାଏ। ଅନୁଚିତ ପୁରୁଷ ସହ ମିଶୁଥିବା, ବ୍ରତ କରୁଥିବା କିମ୍ବା ଭୟଙ୍କର ପାପ କରୁଥିବା ନାରୀମାନେ ଜଳ କ୍ରିୟାର ଅଧିକାର ହରାଇଦିଅନ୍ତି।
ଔରସଃ କ୍ଷେତ୍ରଜଃ ପୁତ୍ରଃ ପିତୃଜୌ ପିଣ୍ଡଦୌ ପିତୁଃ । ପରିଵିତ୍ତେସ୍ତୁ କୃଚ୍ଛ୍ରଂ ସ୍ଯାତ୍କନ୍ଯାଯାଃ କୃଚ୍ଛ୍ରମେଵ ଚ ॥ ୧,୧୦୭.
ଅଂଶୁମାନ୍ୟ ପୁଅ, କ୍ଷେତ୍ରଜ ପୁଅ ଓ ପିତାଠାରୁ ଜନ୍ମ ନେଇଥିବା ପୁଅ ପିତାଙ୍କୁ ପିଣ୍ଡ ଦେଇଥାଏ; ଦତ୍ତକ ପୁଅ ଓ କନ୍ୟା ପାଇଁ ଶୁଦ୍ଧି ଦୁର୍ଲଭ।
ଅତିକୃଚ୍ଛ୍ରଂ ଚରେଦ୍ଦାତା ହୋତା ଚାନ୍ଦ୍ରାଯଣଞ୍ଚରେତ୍ । କୁବ୍ଜଵାମନଷଣ୍ଡେଷୁ ଗଦ୍ଗଦେଷୁ ଜଡେଷୁ ଚ ॥ ୧,୧୦୭.
ଦାତା ଓ ହୋତା ଅତି କଠିନ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ କରିବା ଉଚିତ, ଏବଂ ଚନ୍ଦ୍ରାୟଣ ବ୍ରତ କରିବା ଉଚିତ; କୁବ୍ଜ, ବାମନ, ନପୁଂସକ, ତୁତଲା କିମ୍ବା ମୂଢ଼ ମାନେ ପାଇଁ ଏହି ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ ଦରକାର।