ଗରୁଡପୁରାଣମ୍

ଶ୍ରୁତ୍ଵା ତତ୍ତ୍ଵାନାଂ ଧାରଣାନନ୍ତରଂ ଚ କାମକ୍ରୁଧୋର୍ଜାରଣଂ ଦୁର୍ଘଟଂ ଚ । ଏତେ ଦୋଷା ଜ୍ଞାନପୂତାନପୀହ କୁର୍ଵନ୍ତି ସଂଦେହଯୁତାନ୍ସଦୈଵ ॥ ୩,୨୦.

ତତ୍ତ୍ୱ ଶୁଣି ଧାରଣ କରିବା ପରେ ଅଭିଲାଷ ଓ କ୍ରୋଧକୁ ଜୟ କରିବା ଦୁର୍ଲଭ। ଏହି ଦୋଷଗୁଡିକ ଜ୍ଞାନରେ ପବିତ୍ର ହେଲେ ମଧ୍ୟ ଲୋକମାନେ ସଦା ସନ୍ଦେହରେ ରହନ୍ତି।

ଅତୋ ହ୍ଯହଂ ଶ୍ରଵଣଂ ସତ୍କଥାଯାଃ ସଦା କରିଷ୍ଯେ ନାତ୍ର ଵିଚାର୍ଯମସ୍ତି । ତେନାପ୍ଯହଂ ହରିନାମାଭିଵାଞ୍ଛା ନିଶ୍ଚିତ୍ଯ ଚିତ୍ତଂ ଶ୍ରଵଣେ ଵୈ ଚକାର । ଆଦେହମେଵଂ ଶ୍ରଵଣଂ ଚ କୃତ୍ଵା ତ୍ଯକ୍ତ୍ଵା ଦେହଂ ଭୂତଲେ ସଂପ୍ରଜାତା ॥ ୩,୨୦.

ଏହିପରି, ମୁଁ ସଦା ପବିତ୍ର କଥା ଶୁଣିବାରେ ଲାଗି ରହିବି; ଏଥିରେ କୌଣସି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। ଏଭଳି ହରିନାମ ଚାହିଁ ମନକୁ ଶୁଣିବାରେ ଲଗାଇଲି। ଏପରି ଶୁଣି, ଦେହକୁ ଛାଡି ଭୂମିରେ ନବଜନ୍ମ ନେଲି।

ନିଵସ୍ତୁଂ ଵସୁଦେଵସ୍ଯ ଭଗିନ୍ଯା ଉଦରେ ଖଗ । ସୁମିତ୍ରା ସଂଜ୍ଞକାଯାଂ ଚ ଜାତା ଵୈ ମିତ୍ରଵିନ୍ଦିକା ॥ ୩,୨୦.

ଖଗ, ବସୁଦେବଙ୍କ ଭଗିନୀର ଗର୍ଭରେ, ସୁମିତ୍ରା ନାମକ ଦେହରେ, ମିତ୍ରବିନ୍ଦା ଜନ୍ମ ନେଲେ।

ଶ୍ରଵଣେନ ହରିଂ ମିତ୍ରଂ ପ୍ରାପ୍ତା ସା ମିତ୍ରଵିନ୍ଦିକା । ଅତଃ ସା ମିତ୍ରଵିନ୍ଦେତି ସଂଜ୍ଞଯା ସଂବଭୂଵ ହ ॥ ୩,୨୦.

ଶୁଣିବା ଦ୍ୱାରା, ମିତ୍ରବିନ୍ଦା ହରିଙ୍କୁ ମିତ୍ର ଭାବେ ପାଇଲେ; ଏହିପରି, ସେ 'ମିତ୍ରବିନ୍ଦା' ନାମରେ ପରିଚିତ ହେଲେ।

ସ୍ଵଯଂଵରେ ମିତ୍ରଵିନ୍ଦା ରାଜ୍ଞାଂ ମଧ୍ଯେ ତୁ ଭାମିନୀ । ମମାଂସେ ଵ୍ଯସୃଜନ୍ମାଲାଂ ତାଂ ଗୃହୀତ୍ଵା ଖଗେଶ୍ଵର । ଵିଧୂଯ ନୃପତୀନ୍ସର୍ଵାନ୍ପୁରୀଂ ପ୍ରାପ୍ତାଃ ଖଗେଶ୍ଵର ॥ ୩,୨୦.

ସ୍ୱୟଂବରରେ, ରାଜାମାନେ ମଧ୍ୟରେ ମିତ୍ରବିନ୍ଦା, ସୁନ୍ଦରୀ, ମୋ ଉପରେ ମାଳା ଫେଙ୍ଗିଲେ, ଖଗେଶ୍ବର। ସମସ୍ତ ରାଜାଙ୍କୁ ଛାଡି, ଆମେ ସହରକୁ ପହଞ୍ଚିଲୁ, ଖଗେଶ୍ବର।

ଶ୍ରୀଗରୁଡମହାପୁରାଣମ୍ ୨୧ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଉଵାଚ । କାଲିନ୍ଦ୍ଯା ଅପି ଚୋତ୍ପତ୍ତିଂ ପ୍ରଵକ୍ଷ୍ଯାମି ଖଗେଶ୍ଵର । ଵିଵସ୍ଵାନ୍ନାମ ସୂର୍ଯୋଭତ୍ତସ୍ଯ ପୁତ୍ରୀ ଵ୍ଯଜାଯତ ॥ ୩,୨୧.

ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ କହିଲେ: ଖଗେଶ୍ବର, କାଳିନ୍ଦୀଙ୍କ ଜନ୍ମ ବିଷୟରେ ମଧ୍ୟ କହିବି। ବିବସ୍ୱାନ୍ ନାମକ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ଏକ କନ୍ୟା ଥିଲେ, ତାଙ୍କ ନାମ କାଳିନ୍ଦୀ।

କାଲିନ୍ଦୀସଂଜ୍ଞକା ଵୀନ୍ଦ୍ର ଯମୁନା ଯାନୁଜା ସ୍ମୃତା । କୃଷ୍ଣପତ୍ନୀତ୍ଵକାମେନ ଚଚାର ତପ ଉତ୍ତମମ୍ ॥ ୩,୨୧.

ଖଗମାନେ, ସେ କାଳିନ୍ଦୀ ନାମରେ ପରିଚିତ, ଯମୁନାଙ୍କ ଛୋଟ ଭଉଣୀ ଭାବେ ସ୍ମୃତିରେ ଅଛନ୍ତି। କୃଷ୍ଣଙ୍କ ପତ୍ନୀ ହେବା ଇଚ୍ଛାରେ ସେ ଉତ୍ତମ ତପ କରିଥିଲେ।

ତପ ଆଲୋଚନଂ ପ୍ରୋକ୍ତଂ ତତ୍ତ୍ଵାନାଂ ଚ ଵିନିର୍ଣଯଃ । ପୂର୍ଵାର୍ଜିତାନାଂ ପାପାନାମନୁତାପସ୍ତପଃ ସ୍ମୃତମ୍ ॥ ୩,୨୧.

ତପସ୍ୟା ମାନେ ତତ୍ତ୍ୱ ଉପରେ ଚିନ୍ତା ଓ ବିଚାର। ପୂର୍ବରୁ କରାଯାଇଥିବା ପାପ ପାଇଁ ପଶ୍ଚାତାପ ମଧ୍ୟ ତପସ୍ୟା ଭାବେ ଗଣାଯାଏ।

ପ୍ରାଯୋ ନାମ ତପଃ ପ୍ରୋକ୍ତଂ ଚିତ୍ତନିଗ୍ରହ ଉଚ୍ଯତେ । ପ୍ରାଯଶ୍ଚିତ୍ତମିତି ପ୍ରୋକ୍ତଂ ନ ତୁ କ୍ଷୌରଂ ଖଗେଶ୍ଵର ॥ ୩,୨୧.

ପ୍ରାୟ ନାମକ ତପସ୍ୟା ମାନେ ମନକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିବା। ଏହାକୁ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ ବୋଲି କୁହାଯାଏ, ଖଗେଶ୍ବର, କିନ୍ତୁ ମୁଣ୍ଡ ମୁଣ୍ଡାଇବା ନୁହେଁ।

ଅନୁତାପଯୁତଂ ଭୂତଂ ତଚ୍ଛଣୁ ତ୍ଵଂ ଖଗେଶ୍ଵର । ପୂର୍ଵଂ ନ ଜପ୍ତଂ ଦିଵ୍ଯମନ୍ତ୍ରଂ ମୁକୁନ୍ଦ ତପ୍ତଂ ସଦା କ୍ଲେଶଦାଵାନଲେନ ॥ ୩,୨୧.

ଖଗେଶ୍ବର, ପଶ୍ଚାତାପ ସହିତ ଯାହା ହୁଏ ତାହା ଏକା ତପସ୍ୟା। ପୂର୍ବରୁ ଦିବ୍ୟ ମନ୍ତ୍ର ଜପ କରାଯାଇନଥିଲା, ମୁକୁନ୍ଦ ସଦା ଦୁଃଖର ଅଗ୍ନିରେ ଜଳିଥିଲେ।

ନ ଵୈ ସ୍ମୃତଂ ହରିନାମାମୃତଂ ଚ ସଦା ସ୍ମୃତଂ ହରିଦୋଷାଦିକଂ ଚ । ନ ତୁ ସ୍ମୃତଂ ହରିତତ୍ତ୍ଵାମୃତଂ ଚ ସମ୍ଯକ୍ଶ୍ରୁତଂ ଲୋଲଵାର୍ତାଦିକଂ ଚ ॥ ୩,୨୧.

ହରିଙ୍କ ନାମର ଅମୃତ ସ୍ମରଣ ହେଇନଥିଲା, ହରିଙ୍କ ଦୋଷ ମଧ୍ୟ ସଦା ସ୍ମରଣ ହେଇନଥିଲା; ହରିଙ୍କ ତତ୍ତ୍ୱର ଅମୃତ ସ୍ମରଣ ହେଇନଥିଲା, ଚଞ୍ଚଳ ଜଗତର କଥା ଠିକ୍ ଭାବରେ ଶୁଣାଯାଇନଥିଲା।

ନ ପୂଜିତଂ ହରିପାଦାରଵିନ୍ଦଂ ସୁପୂଜିତାଃ ପୁତ୍ରମିତ୍ରାଦିକାଶ୍ଚ । ନ ଵନ୍ଦିତଂ ହରିପାଦାରଵିନ୍ଦଂ ସୁଵନ୍ଦିତୋ ମିତ୍ରପାଦଃ ସୁଘୋରଃ ॥ ୩,୨୧.

ହରିଙ୍କ ପଦପଦ୍ମ ପୂଜା ହେଇନଥିଲା, କିନ୍ତୁ ପୁତ୍ର, ମିତ୍ର ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ଭଲରେ ସମ୍ମାନିତ ହେଇଥିଲେ; ହରିଙ୍କ ପଦପଦ୍ମ ବନ୍ଦନା ହେଇନଥିଲା, ମିତ୍ରଙ୍କ ପାଦ ବହୁତ ଭଲରେ ବନ୍ଦନା ହେଇଥିଲା।

ନ ଦୃଷ୍ଟଂ ଵୈ ଧୂପଧୂମ୍ରୈରୁପେତଂ ହରେର୍ଵକ୍ରଂ କୁନ୍ତଲୈଃ ସଂଵୃତଂ ଚ । ପୁତ୍ରାଦିକଂ ଲାଲିତଂ ଵୈ ମୁକୁନ୍ଦ ନ ଲାଲିତଂ ତଵ ଵକ୍ରଂ ମୁରାରେ ॥ ୩,୨୧.

ଧୂପର ଧୂଆଁ ଭିତରେ ହରିଙ୍କ ବକ୍ର ରୂପ, କୁନ୍ତଳରେ ଢାକା, ଦେଖିଯାଇନଥିଲା; ପୁତ୍ର ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ଲାଡ଼ିଆ ହେଇଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ମୁରାରି, ତୁମର ବକ୍ର ରୂପ ଲାଡ଼ିଆ ହେଇନଥିଲା।

ସୁଲାଲିତଂ ଭୂଷଣୈଃ ପୁତ୍ରମିତ୍ରଂ ନ ଲାଲିତଂ ସର୍ଵପାପାପହାରି । ନ ଭୁକ୍ତଂ ଵୈ ହରିନୈରଵେଦ୍ଯଶେଷଂ ମିତ୍ରାଲଯେ ଷଡ୍ରସାନ୍ନଂ ଚ ଭୁକ୍ତମ୍ ॥ ୩,୨୧.

ମୋ ପୁଅ ଓ ବନ୍ଧୁମାନେ ଭଲ ଭଲ ଗହଣା ପିନ୍ଧିଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ସେମାନେକୁ ମୁଁ ଭଲପାଇ ଦୟା କରିନଥିଲି; ଏହା ସମସ୍ତ ପାପକୁ ଦୂର କରେ । ମୁଁ କେବେ ହରିଙ୍କୁ ନିବେଦିତ ଖାଦ୍ୟ ଖାଇନାହିଁ, ନା ବନ୍ଧୁମାନଙ୍କ ଘରେ ଛଅ ରସର ଭୋଜନ ଉପଭୋଗ କରିଛି ।

ସୁପୁଷ୍ପଗନ୍ଧା ନାର୍ପିତା ତେ ମୁରାରେ ସମର୍ପିତାଃ ପୁତ୍ରମିତ୍ରାଦିକେଭ୍ଯଃ । ସନ୍ତପ୍ତୋହଂ ପୁତ୍ରମିତ୍ରାଦିକେଷୁ କଦା ଦ୍ରକ୍ଷ୍ଯେ ତଵ ଵକ୍ତ୍ରଂ ମୁକୁନ୍ଦ ॥ ୩,୨୧.

ମୁଁ ତୁମକୁ ସୁଗନ୍ଧିତ ଫୁଲ ଅର୍ପଣ କରିନଥିଲି, ଏହି ସମସ୍ତ ଫୁଲ ଓ ଦ୍ରବ୍ୟ ପୁଅ ବନ୍ଧୁମାନେ ପାଇଁ ଦେଇଥିଲି । ପୁଅ ବନ୍ଧୁମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମୁଁ ଦୁଃଖିତ ହୋଇଛି; ମୁଁ କେବେ ତୁମ ମୁହଁ ଦେଖିପାରିବି, ମୁକୁନ୍ଦ ?

ଅଵୈଷ୍ଣଵାନ୍ନୈଃ ଶିଗ୍ରୁଶାକାଦିକୈଶ୍ଚ ହ୍ଯନର୍ପିତାନ୍ନୈଶ୍ଚ ତଥାପ୍ଯସଂସ୍କୃତୈଃ । ତଥାପ୍ଯଭକ୍ଷ୍ଯୈ ରସନା ଚ ଦଗ୍ଧା କଦା ଦ୍ରକ୍ଷ୍ଯେ ତଵ ଵକ୍ତ୍ରଂ ମୁକୁନ୍ଦ ॥ ୩,୨୧.

ମୁଁ ଅବୈଷ୍ଣବ ଖାଦ୍ୟ, ଯେପରି drumstick ଶାଗ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଖାଇଛି, ଏବଂ ଅନ୍ନ ଯାହା ତୁମକୁ ଅର୍ପିତ ହୋଇନାହିଁ, ନା ପବିତ୍ର କରାଯାଇନାହିଁ । ଏପରି ଅନୁଚିତ ଖାଦ୍ୟ ଖାଇ ମୋ ଜିହ୍ବା ଜଳିଯାଇଛି; କେବେ ମୁଁ ତୁମ ମୁହଁ ଦେଖିପାରିବି, ମୁକୁନ୍ଦ ?

ଅଷ୍ଟାକ୍ଷରୀପୂଜଯା ଦିଵ୍ଯତୀର୍ଥୈର୍ଵିଷ୍ଣୋଃ ପୁରା ଭ୍ରାମିତୈଃ ଶଙ୍ଖତୀର୍ଥୈଃ । ନ ପାଵିତଂ ମଚ୍ଛରୀରଂ ମୁରାରେ କଦା ଦ୍ରକ୍ଷ୍ଯେ ତଵ ଵ କ୍ତ୍ରଂ ମୁକୁନ୍ଦ ॥ ୩,୨୧.

ଅଷ୍ଟାକ୍ଷରୀ ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ପୂଜା କିମ୍ବା ଦିବ୍ୟ ତୀର୍ଥ ଯାତ୍ରା, କିମ୍ବା ଶଂଖଧାରୀ ତୀର୍ଥର ପରିକ୍ରମା ଦ୍ୱାରା ମୋ ଶରୀର ପବିତ୍ର ହୋଇନାହିଁ, ମୁରାରି । କେବେ ମୁଁ ତୁମ ମୁହଁ ଦେଖିପାରିବି, ମୁକୁନ୍ଦ ?

ଅନର୍ପିତୈର୍ଗନ୍ଧପୁଷ୍ପାଦିକୈଶ୍ଚ ଅନର୍ପିତୈର୍ଭୂଷଣୈର୍ଵସ୍ତ୍ରଜାତୈଃ । ଅଵୈଷ୍ଣଵାନାଂ ଦିଗ୍ଧଗନ୍ଧାଦିଦୋଷୈର୍ଗାତ୍ରଂ ଦଗ୍ଧଂ କଦା ହ୍ଯୁଦ୍ଧରିଷ୍ଯେ ମୁକୁନ୍ଦ ॥ ୩,୨୧.

ମୁଁ ତୁମକୁ ସୁଗନ୍ଧି ଫୁଲ, ଗହଣା, ବସ୍ତ୍ର ଅର୍ପଣ କରିନଥିଲି । ଅବୈଷ୍ଣବମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଲଗାଯାଇଥିବା ଗନ୍ଧ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଅପବିତ୍ରତାରେ ମୋ ଦେହ ଜଳିଯାଇଛି; କେବେ ମୁଁ ତୁମ ଦୟାରେ ଉଦ୍ଧାର ହେବି, ମୁକୁନ୍ଦ ?

ଦଗ୍ଧୌ ଚ ପାଦୌ ମମ ଵାସୁଦେଵ ନ ଗଚ୍ଛନ୍ତୌ କ୍ଷେତ୍ରପଥଂ ହରେଶ୍ଚ । ନେତ୍ରେ ଚ ଦଗ୍ଧେ ମମ ସର୍ଵଦାପି ନାଲୋକିତଂ ତଵ ଦେଵ ପ୍ରତୀକମ୍ ॥ ୩,୨୧.

ମୋ ପାଦ ଜଳିଯାଇଛି, ବାସୁଦେବ, ଏବଂ ସେଗୁଡିକ ହରିଙ୍କ ତୀର୍ଥପଥକୁ ଚାଲିନଥିଲେ । ମୋ ଆଖି ଜଳିଯାଇଛି, ଏବଂ କେବେ ମୁଁ ତୁମ ଦେବମୂର୍ତ୍ତି ଦେଖିପାରିନାହିଁ ।

ଦଗ୍ଧୌ ଚ ହସ୍ତୌ ମମ ଵାସୁଦେଵ ନ ପୂଜିତଂ ତଵ ଵିଷ୍ଣୋଃ ପ୍ରତୀକମ୍ । ମଯା କୃତଂ ପାପଜାତଂ ମୁରାରେ କଦା ଦ୍ରକ୍ଷ୍ଯେ ତଵ ଵକ୍ରଂ ମୁକୁନ୍ଦ ॥ ୩,୨୧.

ମୋ ହାତ ଜଳିଯାଇଛି, ବାସୁଦେବ, ଏବଂ ଏହି ହାତ ତୁମ ବିଷ୍ଣୁ ମୂର୍ତ୍ତିକୁ ପୂଜା କରିନଥିଲେ । ମୁଁ ଅନେକ ପାପ କରିଛି, ମୁରାରି; କେବେ ମୁଁ ତୁମ ମୁହଁ ଦେଖିପାରିବି, ମୁକୁନ୍ଦ ?

ମଦୀଯଦୋଷାନ୍ଗଣଯନ୍ନ ପୂର୍ଣ ଦଯାଂ କୁରୁ ତ୍ଵଂ ସୁଦ୍ଧଦାସ୍ଯାନ୍ମୁକୁନ୍ଦ । ଯାଵନ୍ତି ଲୋମାନି ମଦୀଯଗାତ୍ରେ ସଂତି ପ୍ରଭୋ ସର୍ଵଦୋର୍ଷର୍ଵିଦୂର ॥ ୩,୨୧.

ମୋ ଅନେକ ଦୋଷ ଗଣି, ମୋତେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କୃପା ଦିଅ, ମୁକୁନ୍ଦ, ଏବଂ ତୁମ ସେବା ଦ୍ୱାରା ମୋତେ ପବିତ୍ର କର । ପ୍ରଭୁ, ମୋ ଦେହରେ ଯେତେ ଲୋମ ଅଛି, ସେତେ ଦୋଷ ମୋ ମଧ୍ୟରେ ଅଛି, ସେଗୁଡିକ ସମସ୍ତ ନୀତିରୁ ଦୂର ।

ତାଵନ୍ତି ପାପାନି ମଦୀଯଗାତ୍ରେ କଦା ଦ୍ରକ୍ଷ୍ଯେ ତଵ ଵକ୍ତ୍ରଂ ମୁକୁନ୍ଦ । ଅନନ୍ତଦେହେ ପତିପୁତ୍ରୈର୍ଗୃହୈଶ୍ଚ ମିତ୍ରୈର୍ଧନୈଃ ପଶୁଭୃତ୍ଯାଦିକୈଶ୍ଚ ॥ ୩,୨୧.

ମୋ ଦେହରେ ଯେତେ ପାପ ଅଛି, ମୁକୁନ୍ଦ, କେବେ ମୁଁ ତୁମ ମୁହଁ ଦେଖିପାରିବି ? ଏହି ଅନନ୍ତ ଦେହରେ, ସ୍ୱାମୀ, ପୁଅ, ଘର, ବନ୍ଧୁ, ଧନ, ଗାଁ, ଚାକର ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସହିତ ।

ସୁଖଂ ନାପ୍ତଂ ହ୍ଯପୁମାତ୍ରଂ ମୁକୁନ୍ଦ ସେଵା ମୁକ୍ତା ତଵ ଦେଵସ୍ଯ ଵିଷ୍ଣୋଃ । ଇତଃ ପରଂ ପୁତ୍ରମିତ୍ରାଦିକଂ ଚ ଯାସ୍ଯେ ନାହଂ ତଵ ଦାସୀ ଭଵାମି ॥ ୩,୨୧.

ମୁଁ କେବେ ସତ୍ୟ ସୁଖ ପାଇନାହିଁ, ମୁକୁନ୍ଦ, ନା ତୁମ ସେବାର ମୁକ୍ତି ଲାଭ କରିଛି, ଦେବ ବିଷ୍ଣୁ । ଏଠାରୁ ପରେ, ମୁଁ ପୁଅ ବନ୍ଧୁମାନଙ୍କ ପାଖକୁ ଯିବି; ମୁଁ ତୁମ ଦାସୀ ହେବିନାହିଁ ।

ଯେଯେ ବ୍ରୂଯୁଃ ପୁତ୍ରମିତ୍ରାଦିକୈଶ୍ଚ ସମ୍ଯକ୍ସୁଖଂ ଜାଯତେ ମର୍ତ୍ଯଲୋକେ । ତେଷାମାସ୍ଯେ ମୂତ୍ରଵିଷ୍ଠାଦିକଂ ଚ ସମ୍ଯକ୍ସଦା ପତିତଂ ଚେତି ଜାନେ ॥ ୩,୨୧.

ଯେମାନେ କହନ୍ତି ଯେ, ପୁଅ ବନ୍ଧୁମାନଙ୍କ ସହିତ ଏହି ମରଣଶୀଳ ଜଗତରେ ସୁଖ ମିଳେ, ସେମାନଙ୍କ ମୁଁ ଜାଣିଛି, ସେମାନଙ୍କ ମୁହଁରେ ସବୁବେଳେ ପିଶାବ, ମଳ ଓ ଏପରି ଅପବିତ୍ର ଜିନିଷ ପଡେ ।

ମିତ୍ରାଦୀନାଂ ଯତ୍କୃତଂ ଦ୍ରଵ୍ଯଜାତଂ ଵୃଥା ଗତଂ ମଲରୂପଂ ଚ ଜାତମ୍ । ସଦ୍ଵୈଷ୍ଣଵାନାଂ ଯତ୍କୃତଂ ଦ୍ରଵ୍ଯଜାତଂ ହରିପ୍ରାପ୍ତେଃ କାରଣଂ ସ୍ଯାତ୍ସଦୈଵ ॥ ୩,୨୧.

ମିତ୍ର ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ପାଇଁ ଯେ ଧନ ହାସଲ ହୁଏ, ସେ ସବୁ ବ୍ୟର୍ଥ ଯାଏ ଓ ଅପବିତ୍ର ହୁଏ । ଯେ ଧନ ସତ୍ୟ ବୈଷ୍ଣବମାନେ ପାଇଁ ଉପାର୍ଜନ କରନ୍ତି, ସେ ସବୁ ସଦା ହରିଙ୍କୁ ପ୍ରାପ୍ତିର କାରଣ ହୁଏ ।

ଏତାଦୃଶଂ ତତ୍ତୁ ଜାତଂ ମୁକୁନ୍ଦ ଅଲଂ ହ୍ଯଲଂ ତେନ ଦୁଃଖଂ ଚ ଭୁକ୍ତମ୍ । ସଂଗଂ ଦତ୍ତାତ୍ସଜ୍ଜନାନାଂ ସଦା ତ୍ଵଂ ଵିନା ଚ ତ୍ଵଂ ଦୁର୍ଜନାନାଂ ଚ ସଂଗାତ୍ ॥ ୩,୨୧.

ଏପରି ଘଟଣା ହୋଇଛି, ମୁକୁନ୍ଦ; ଏହି ଦୁଃଖ ଏବେ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଯଥେଷ୍ଟ । ସଦା ଭଲ ଲୋକଙ୍କ ସହିତ ସଙ୍ଗ ଦିଅ, ଏବଂ ଖରାପ ଲୋକଙ୍କ ସଙ୍ଗ ଛାଡ ।

ସଂଗୈଃ ସଦା ଦୁର୍ଜନାନାଂ ମୁରାରେ ଗାତ୍ରଂ ଦଗ୍ଧଂ ନ ଵିରାଗେଣ ଯୁକ୍ତମ୍ । ଏତାଦୃଶାହଂ କାଂ ଗାତିଂ ଵା ମୁକୁନ୍ଦ ଯାସ୍ଯେ ନ ଜାନେ ଦଯଯା ମାଂ ଚ ପାହି ॥ ୩,୨୧.

ଦୁଷ୍ଟ ଲୋକଙ୍କ ସଙ୍ଗରେ ରହି, ମୁରାରି, ମୋ ଦେହ ଜଳିଯାଇଛି ଏବଂ ବିରାଗ ନାହିଁ । ଏପରି ଅବସ୍ଥାରେ, ମୁକୁନ୍ଦ, ମୁଁ କେଉଁ ଗତିକୁ ପାଇବି କି ଜାଣିନି; ଦୟାକରି ମୋତେ ରକ୍ଷା କର ।

ଏତାଦୃଶୋ ହ୍ଯନୁତାପଃ ଖଗେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରାଯଶ୍ଚିତ୍ତଂ ନ ଚ କ୍ଷୌରାଦିକଂ ଚ । ଭାନୋଃ କନ୍ଯା ହ୍ଯନୁତାପଂ ଚ କୃତ୍ଵା ଵିଚାରଯାମାସ ହରେଃ ସୁତତ୍ତ୍ଵମ୍ ॥ ୩,୨୧.

ଏପରି ପଶ୍ଚାତ୍ତାପ, ଖଗେଶ୍ବର, ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ ନୁହେଁ, ନା କେଶ କଟାଇବା ଓ ଏପରି କାମ । ସୂର୍ଯ୍ୟର କନ୍ୟା ପଶ୍ଚାତ୍ତାପ କରି, ହରିଙ୍କ ସତ୍ୟ ସ୍ୱରୂପ ବିଚାର କଲେ ।

ସର୍ଵୋତ୍ତମୋ ହରିରେକଃ ସଦୈଵ ଯତଃ ପୂର୍ଣଃ ସର୍ଵଗୁଣୈସ୍ତତଶ୍ଚ । ସୃଷ୍ଟୌ ଯସ୍ମାଜ୍ଜଯତେ ଵିଶ୍ଵଜାତମତୋ ହରିଃ ସର୍ଵଗୁଣୈଶ୍ଚ ପୂର୍ଣଃ ॥ ୩,୨୧.

ହରି ଏକମାତ୍ର ସର୍ବୋତ୍ତମ, ସେ ସବୁ ଗୁଣରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ । ସମସ୍ତ ସୃଷ୍ଟି ଯେଉଁଠାରୁ ହୁଏ, ସେହିଠାରୁ ହରି ସଦା ସମସ୍ତ ଗୁଣରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ।