ଗରୁଡପୁରାଣମ୍

ଶ୍ରୀଗରୁଡମହାପୁରାଣମ୍ ୧୯ ଗରୁଡ ଉଵାଚ । ତ୍ଵଯୋକ୍ତଂ କୃଷ୍ଣ ଗୋଵିନ୍ଦ ରୁଦ୍ରାଚ୍ଛତଗୁଣାଦପି । ବ୍ରହ୍ମାଣୀ ଭାରତୀ ଚୋଭେ ଅଧିକେ ଦେଵସତ୍ତମ ॥ ୩,୧୯.

ଶ୍ରୀଗରୁଡ଼ମହାପୁରାଣ ୧୯। ଗରୁଡ଼ କହିଲେ: ହେ କୃଷ୍ଣ, ଗୋବିନ୍ଦ, ତୁମେ କହିଛ, ବ୍ରହ୍ମାଣୀ ଓ ଭାରତୀ ଦୁହେଁ ରୁଦ୍ରଠାରୁ ଶତଗୁଣ ଅଧିକ, ହେ ଦେବଶ୍ରେଷ୍ଠ।

ମଯା ଶ୍ରୁତଂ ଵିରିଞ୍ଚେନ ଉମାପର୍ଯନ୍ତମେଵ ଚ । ଅନନ୍ତାଂଶୈର୍ଵିହୀନତ୍ଵଂ ଵିରିଞ୍ଚୋକ୍ତଂ ସୁରାଧିପ ॥ ୩,୧୯.

ମୁଁ ବିରିଞ୍ଚିଠାରୁ ଉମା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଶୁଣିଛି, ଏବଂ ବିରିଞ୍ଚି କହିଛନ୍ତି ଯେ, ଅନନ୍ତ ଅଂଶର ଅଭାବ ଅଛି, ହେ ଦେବାଧିପ।

ସହସ୍ରାଂଶୈର୍ଵିହୀନତ୍ଵଂ ତ୍ଵଯୋକ୍ତଂ କୃଷ୍ଣ ମାଧଵ । ସର୍ଵେଷାଂ ଚୈଵ ପୂର୍ଵେଷାମଵେକ୍ଷ୍ଯୈଵ ହରେ ଵିଭୋ ॥ ୩,୧୯.

ତୁମେ କହିଛ, ହେ କୃଷ୍ଣ, ମାଧବ, ଏହି ଅଭାବ ହଜାର ଅଂଶ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଲାଗୁଛି, ଏବଂ ପୂର୍ବବର୍ତ୍ତୀ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଭାବି, ହେ ହରି, ପ୍ରଭୁ।

ଜ୍ଞାନାନନ୍ଦବଲାଦୀନାଂ ଵାଯୁପର୍ଯନ୍ତମେଵ ଚ । ସହସ୍ରାଂଶୈର୍ଵିହୀନତ୍ଵଂ ଜ୍ଞାନାଦୀନାଂ ମହେଶ୍ଵର ॥ ୩,୧୯.

ଜ୍ଞାନ, ଆନନ୍ଦ, ବଳ ଓ ଏହାଦିକ, ବାୟୁ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ, ଏହି ସମସ୍ତରେ ହଜାର ଅଂଶର ଅଭାବ ଅଛି, ହେ ମହେଶ୍ୱର।

ନିର୍ଣଯଂ ବ୍ରୃହି ଗୋଵିନ୍ଦ ସର୍ଵଜ୍ଞୋସି ନ ସଂଶଯଃ । ଗରୁଡେନୈଵମୁକ୍ତସ୍ତୁ ଵାସୁଦେଵୋବ୍ରଵୀଦ୍ଧ୍ରୁଵମ୍ ॥ ୩,୧୯.

ନିଶ୍ଚୟ କଥା କହ, ହେ ଗୋବିନ୍ଦ; ତୁମେ ସବୁଜାଣ, ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। ଏପରି ଗରୁଡ଼ କହିଲେ, ବାସୁଦେବ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ କଥା କହିଲେ।

ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଉଵାଚ । ଆନନ୍ଦାଂଶୈର୍ଵିହୀନତ୍ଵମପେକ୍ଷ୍ଯୈଵ ଖଗାଧିପ । ଉତ୍ତରେଷାମୁତ୍ତରେଷାଂ ଯୋଗାଦେଵମିତି ସ୍ଫୁଟମ୍ ॥ ୩,୧୯.

ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ କହିଲେ: ଆନନ୍ଦର ଅଂଶ ଅଭାବକୁ ଭାବି, ହେ ପକ୍ଷୀରାଜ, ଉଚ୍ଚ ଉଚ୍ଚ ଦେବମାନେର ଯୋଗ ଏଭଳି, ଏହି କଥା ସ୍ପଷ୍ଟ।

ପରିମାଣେ ଶତଗୁଣେ ଆନନ୍ଦେ ସ୍ଫୁଟତାଵଶାତ୍ । ଅନନ୍ତଗୁଣଵତ୍ତ୍ଵଂ ଚ ବ୍ରହ୍ମଣା ସମୁଦୀରିତମ୍ ॥ ୩,୧୯.

ମାପରେ ଶତଗୁଣ, ଆନନ୍ଦରେ ସ୍ପଷ୍ଟତା ଦ୍ୱାରା, ଅନନ୍ତ ଗୁଣ ଥିବା କଥା ବ୍ରହ୍ମା କହିଛନ୍ତି।

ସହସ୍ରଗୁଣିତତ୍ଵଂ ଚ ଵାଯୁନା ସମୁଦୀରିତମ୍ । ଯଥାନନ୍ଦେ ତଥା ଜ୍ଞାନେ ଵିଷ୍ଣୌ ଭକ୍ତୌ ବଲାଧିକେ ॥ ୩,୧୯.

ବାୟୁର ଶକ୍ତି ହଜାର ଗୁଣ ବୃଦ୍ଧି ପାଇ ଉତ୍ପ୍ରେରିତ ହୁଏ; ଯେପରି ଆନନ୍ଦରେ, ସେପରି ଜ୍ଞାନରେ ଓ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ଭକ୍ତିରେ ମଧ୍ୟ ଶକ୍ତି ସବୁଠାରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅଟୁଟ ରହିଥାଏ।

ସର୍ଵେ ଗୁଣୈଃ ଶତଗୁଣାଃ କ୍ରମେଣୋକ୍ତା ନୁ ତେଽଖିଲାଃ । ଭାରତ୍ଯାଶ୍ଚ ଶତଂ ଜ୍ଞାନଂ ସୁଖଂ ଭକ୍ତିବଲାଧିକେ ॥ ୩,୧୯.

ସମସ୍ତ ଗୁଣ ଅନୁକ୍ରମରେ ଶତଗୁଣ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଛି; ଭାରତୀଙ୍କ ଠାରେ ଜ୍ଞାନ, ସୁଖ ଓ ଭକ୍ତି ଶତଗୁଣ ଶକ୍ତିଶାଳୀ।

ଏଵଂ ଜ୍ଞାନଂ ସୁଵିଜ୍ଞେଯଂ ମାରୁତେସ୍ତୁ ବଲାଦିକମ୍ । ଏଵଂ ଜ୍ଞାନଂ ଶତଂ ଜ୍ଞେଯଂ ମାରୁତେ ନାତ୍ର ସଂଶଯଃ ॥ ୩,୧୯.

ଏଭଳି ବାୟୁର ଶକ୍ତି ବିଷୟରେ ଜ୍ଞାନ ସଠିକ୍ ଭାବେ ବୁଝିବା ଉଚିତ; ବାୟୁରେ ଏହି ଜ୍ଞାନ ଶତଗୁଣ ଅଛି, ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।

ଭାରତ୍ଯାଶ୍ଚ ଶତଂ ଜ୍ଞାନଂ ବଲଂ ଚ ସମୁଦାହୃତମ୍ । ଏଵମେଵ ଚ ଵାଯୋଶ୍ଚ ଜ୍ଞାନଂ ଚୈଵମିତି ସ୍ଫୁଟମ୍ ॥ ୩,୧୯.

ଭାରତୀଙ୍କ ଠାରେ ଶତଗୁଣ ଜ୍ଞାନ ଓ ଶକ୍ତି ବର୍ଣ୍ଣିତ; ଏଭଳି ବାୟୁଙ୍କ ଜ୍ଞାନ ମଧ୍ୟ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବେ କୁହାଯାଇଛି।

ଯଥା ଦୀପାଚ୍ଛତଗୁଣା ଅଗ୍ନିଜ୍ଵାଲା ନ ଦୀପଵତ୍ । ସ୍ଫୁଟୀଭଵେଦ୍ଯଥୈଵାଗ୍ନିର୍ବହୁଲୋପି ନ ସୂର୍ଯଵତ୍ ॥ ୩,୧୯.

ଯେପରି ଦୀପର ତୁଳନାରେ ଅଗ୍ନିର ଶିଖା ଶତଗୁଣ ବେଶି ହୁଏ, କିନ୍ତୁ ଦୀପ ପରି ନୁହେଁ; ସେପରି ଅଗ୍ନି ଅଧିକ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ହୁଏନାହିଁ।

ଯଥୈଵ ସୂର୍ଯାଦ୍ଦ୍ଵିଗୁଣଶ୍ଚନ୍ଦ୍ରୋ ନୈଵ ସ୍ଫୁଟୀଭଵେତ୍ । ଆନନ୍ଦତାରତମ୍ଯଂ ଚ ଯଥୋକ୍ତଂ ତୁ ମଯା ତଵ ॥ ୩,୧୯.

ଯେପରି ସୂର୍ଯ୍ୟ ଠାରୁ ଚନ୍ଦ୍ର ଦୁଇଗୁଣ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ସ୍ପଷ୍ଟ ହୁଏନାହିଁ; ଏଭଳି ଆନନ୍ଦର ତାରତମ୍ୟ ମୁଁ ତୁମକୁ କହିଛି।

ତଥୈଵ ଜାନୀହି ଖଗ ନାନ୍ଯଥା ତୁ କଥଞ୍ଚନ । ଅହଂ ଵିଜାନାମି ମଯି ସ୍ଥିତାନ୍ ଗୁଣାନ୍ସର୍ଵୈର୍ଵିଶେଷୈଶ୍ଚ ଖଗେନ୍ଦ୍ର ସଂଯୁତାନ୍ ॥ ୩,୧୯.

ଏଭଳି ଜାଣ, ହେ ପକ୍ଷୀ, ଅନ୍ୟଭାବେ କେବେ ମଧ୍ୟ ନୁହେଁ; ମୋରେ ଯେଉଁ ଗୁଣ ଅଛି, ସେଗୁଡିକୁ ସମସ୍ତ ବିଶେଷତା ସହିତ ମୁଁ ଜାଣେ, ହେ ପକ୍ଷୀରାଜ।

ସୁସୂକ୍ଷ୍ମରୂପାଂଶ୍ଚ ସଦା ଖଗେନ୍ଦ୍ର ମଯାପ୍ଯଦୃଷ୍ଟୋ ନାସ୍ତି ନାସ୍ତ୍ଯେଵ କଶ୍ଚିତ୍ ॥ ୩,୧୯.

ଅତ୍ୟନ୍ତ ସୂକ୍ଷ୍ମ ରୂପଗୁଡିକୁ ମଧ୍ୟ, ହେ ପକ୍ଷୀରାଜ, ମୁଁ ଦେଖିପାରେନି; ଏଠାରେ କେହି ମଧ୍ୟ ନାହାନ୍ତି।

ସର୍ଵାଵତାରେଷ୍ଵପି ଵିଦ୍ଯମାନଂ ହରିଂ ଵିଜାନାତି ରମାପି ଦେଵୀ ॥ ୩,୧୯.

ସମସ୍ତ ଅବତାରରେ ମଧ୍ୟ ଦେବୀ ଲକ୍ଷ୍ମୀ ହରିଙ୍କୁ ଜାଣନ୍ତି।

ହରେର୍ଗୁଣାନ୍ସର୍ଵଵିଶେଷସଂଯୁତାନଖଣ୍ଡରୂପାନ୍ସା ଵିଜାନାତି ଦେଵୀ । ସୁସୂକ୍ଷ୍ମରୂପାନ୍ସା ଵିଜାନାତି ଦେଵୀ ବ୍ରହ୍ମାଦିଭ୍ଯୋ ମତ୍ପ୍ରସାଦାଧିକଂ ଚ ॥ ୩,୧୯.

ଦେବୀ ହରିଙ୍କ ସମସ୍ତ ଗୁଣ, ସମସ୍ତ ବିଶେଷତା ଓ ଅଖଣ୍ଡ ରୂପ ସହିତ ଜାଣନ୍ତି; ସେ ସୂକ୍ଷ୍ମ ରୂପଗୁଡିକୁ ମଧ୍ୟ ଜାଣନ୍ତି, ଏବଂ ମୋର କୃପାରେ ବ୍ରହ୍ମା ଓ ଅନ୍ୟମାନେଠାରୁ ଅଧିକ ଅଛନ୍ତି।

ସ୍ଵାତ୍ମସ୍ଵରୂପଂ ପ୍ରଵିଜାନାତି ଦେଵୀ ସୁସୂକ୍ଷ୍ମରୂପଂ ସୁଵିଶେଷୈଶ୍ଚ ଯୁକ୍ତମ୍ । ସ୍ଵାନ୍ଯଂ ପ୍ରପଞ୍ଚଂ ପ୍ରଵିଜାନାତି ଲକ୍ଷ୍ମୀସ୍ତଥାପ୍ଯଶେଷୈଃ ସୁଵିଶେଷୈଶ୍ଚ ଯୁକ୍ତମ୍ ॥ ୩,୧୯.

ଦେବୀ ନିଜର ସ୍ୱରୂପ, ସୂକ୍ଷ୍ମ ଓ ବିଶେଷତା ସହିତ ଜାଣନ୍ତି; ଲକ୍ଷ୍ମୀ ନିଜ ପ୍ରପଞ୍ଚ, ସମସ୍ତ ବିଶେଷତା ସହିତ ମଧ୍ୟ ଜାଣନ୍ତି।

ବ୍ରହ୍ମାପି ପଶ୍ଯେତ୍ସର୍ଵଗଂ ଵାସୁଦେଵଂ ଵାଯ୍ଵାଦିଭ୍ଯୋ ହ୍ଯଧିକାନ୍ସଦ୍ଗୁଣାଂଶ୍ଚ । ଶ୍ରୋତ୍ରଂ ନ ଜାନାତି ହରେର୍ଗୁଣାଂଶ୍ଚ ସୁସୂକ୍ଷ୍ମରୂପାଂଶ୍ଚ ଵିଶେଷସଂଯୁତାନ୍ ॥ ୩,୧୯.

ବ୍ରହ୍ମା ମଧ୍ୟ ସମସ୍ତରେ ବ୍ୟାପ୍ତ ବାସୁଦେବଙ୍କୁ ଦେଖନ୍ତି, ଓ ବାୟୁ ଆଦିଠାରୁ ଅଧିକ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଗୁଣ ଜାଣନ୍ତି; କିନ୍ତୁ ସେ ହରିଙ୍କର ଗୁଣ ଓ ସୂକ୍ଷ୍ମ ବିଶେଷତା ଜାଣନ୍ତିନାହିଁ।

ସ୍ପଷ୍ଟସ୍ଵରୂପେଣ ଯଥା ଵିଦୁଃ ସୁରା ମୁକ୍ତ୍ଵା ବ୍ରହ୍ମାଣଂ ନ ତଥା ତେପ୍ଯମୁକ୍ତାଃ । ସ୍ଵାତ୍ମାନମନ୍ଯଚ୍ଚ ସଦା ଵିଶେଷର୍ଯୁକ୍ତଂ ଵିଜାନାତି ଵିଧିଶ୍ଚ ମାରୁତଃ ॥ ୩,୧୯.

ସ୍ପଷ୍ଟ ରୂପରେ ଦେବତାମାନେ ଜାଣନ୍ତି, ବ୍ରହ୍ମା ବ୍ୟତୀତ; ଯେଉଁମାନେ ମୁକ୍ତ ନୁହନ୍ତି, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ଏଭଳି ଜାଣନ୍ତିନାହିଁ। ବିଧି ଓ ବାୟୁ ସଦା ନିଜ ଆତ୍ମା ଓ ଅନ୍ୟ ଜଗତ, ବିଶେଷତା ସହିତ ଜାଣନ୍ତି।

ଵାଣୀ ଵିଜାନାତି ହରେର୍ଗୁଣାଂଶ୍ଚ ସ୍ଵଯଂଭୁଵୋ ନୈଵ ତାଵଦ୍ଵିଶେଷାନ୍ । ତ୍ରୈଗୁଣ୍ଯରୂପାତ୍ପରତଃ ସଦୈଵ ପଶ୍ଯେଦ୍ଵିଷ୍ଣୁଂ କୃଷ୍ଣରୂପଂ ଖଗେନ୍ଦ୍ର ॥ ୩,୧୯.

ବାଣୀ ହରିଙ୍କର ଗୁଣ ଜାଣନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ସ୍ୱୟଂଭୂ ବିଶେଷତା ଜାଣନ୍ତିନାହିଁ; ସେ ସଦା ତିନି ଗୁଣ ଉପରେ ଥିବା ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ କୃଷ୍ଣ ରୂପରେ ଦେଖନ୍ତି, ହେ ପକ୍ଷୀରାଜ।

ଶେଷୋ ରୁଦ୍ରୋ ଵୀନ୍ଦ୍ର ଏତୈଶ୍ଚ ସର୍ଵେ ତମୋ ମାତ୍ରେ ପ୍ରଵିଜାନନ୍ତି ସଂସ୍ଥମ୍ । ଵାଣୀଦୃଷ୍ଟାନ୍ସଵିଶେଷାନ୍ ଗୁଣାଂସ୍ତେ ଜାନନ୍ତି ନୋ ସତ୍ଯମେଵୋକ୍ତମଙ୍ଗ ॥ ୩,୧୯.

ଶେଷ, ରୁଦ୍ର, ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ଅନ୍ୟମାନେ କେବଳ ଅନ୍ଧକାର ଅବସ୍ଥାକୁ ଜାଣନ୍ତି; ବାଣୀ ଦେଖିଥିବା ବିଶେଷତା ସହିତ ଗୁଣ ସେମାନେ ଜାଣନ୍ତିନାହିଁ—ଏହି କଥା ସତ୍ୟ, ହେ ପ୍ରିୟ।

ଉମା ସୁପର୍ଣା ଵାରୁଣୀ ଚେତି ତିସ୍ରଃ ସହୈଵ ତଃ ପ୍ରଵିଜାନନ୍ତି ସୁସ୍ଥମ୍ । ହରେର୍ଵିଶେଷାନରୁଦ୍ର ଦୃଷ୍ଟାନ୍ଖଗେନ୍ଦ୍ର ଜାନନ୍ତି ନୈତାଃ କ୍ଵାପି ଦେଶେ ଚ କାଲେ ॥ ୩,୧୯.

ଉମା, ସୁପର୍ଣ୍ଣା ଓ ବାରୁଣୀ—ଏଠି ତିନିଜଣେ ଏକାସାଥିରେ ଭଲଭାବେ ଜାଣନ୍ତି; କିନ୍ତୁ ରୁଦ୍ର ଦେଖିଥିବା ହରିଙ୍କ ବିଶେଷତା, ହେ ପକ୍ଷୀରାଜ, ଏମାନେ କେଉଁଠି ବା କେବେ ମଧ୍ୟ ଜାଣନ୍ତିନାହିଁ।

ଇନ୍ଦ୍ରାଦଯଃ ପ୍ରଵିଜାନନ୍ତି ଵୀନ୍ଦ୍ର ଅହଙ୍କାରେ ଵ୍ଯାପ୍ତରୂପଂ ହରିଂ ଚ । ଦକ୍ଷାଦ୍ଯା ଵୈ ବୁଦ୍ଧିତତ୍ତ୍ଵେ ସ୍ଥିତଂ ତଂ ଜାନନ୍ତି ତେ ସୋମସୂର୍ଯାଦଯଶ୍ଚ ॥ ୩,୧୯.

ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ଅହଂକାରରେ ବ୍ୟାପ୍ତ ରୂପରେ ହରିଙ୍କୁ ଜାଣନ୍ତି; ଦକ୍ଷ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ବୁଦ୍ଧି ତତ୍ତ୍ୱରେ ଥିବା ତାଙ୍କୁ ଜାଣନ୍ତି, ସୋମ, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ମଧ୍ୟ।

ଵିଷ୍ଣୁଂ ହରିଂ ଭୂତତତ୍ତ୍ଵେ ସ୍ଥିତଂ ଚ ଯେ ଚାନ୍ଯେ ଚ ପ୍ରଵିଜାନନ୍ତି ନିତ୍ଯମ୍ । ଅନ୍ଯେ ଚ ପଶ୍ଯନ୍ତି ଯଥା ସ୍ଵଯୋଗ୍ଯମଣ୍ଡାନ୍ତରସ୍ଥଂ ହରିରୂପଂ ଖଗେନ୍ଦ୍ର ॥ ୩,୧୯.

ଯେମାନେ ବିଷ୍ଣୁ, ହରିଙ୍କୁ ଭୂତତ୍ତ୍ୱରେ ଥିବା ଭାବରେ ଜାଣନ୍ତି, ସେମାନେ ସଦା ଜାଣନ୍ତି; ଅନ୍ୟମାନେ ନିଜ ଯୋଗ୍ୟତା ଅନୁଯାୟୀ ମଣ୍ଡଳ ଭିତରେ ଥିବା ହରିଙ୍କ ରୂପକୁ ଦେଖନ୍ତି, ହେ ପକ୍ଷୀରାଜ।

କେଚିତ୍ପ୍ରପଶ୍ଯନ୍ତି ହରେଶ୍ଚ ରୂପଂ ତ୍ଵଦୀଯହୃତ୍ସ୍ଥଂ ହୃଦି କେଚିତ୍ସଦୈଵ । ଏଵଂପ୍ରକାରଂ ପ୍ରଵିଜାନୀହି ଵୀନ୍ଦ୍ର ହ୍ଯଥୋ ଶୃଣୁ ତ୍ଵଂମମ ଭାର୍ଯାଃ ଷଡେତାଃ ॥ ୩,୧୯.

କେହିମାନେ ନିଜ ହୃଦୟରେ ହରିଙ୍କ ରୂପକୁ ସଦା ଦେଖନ୍ତି, ଆଉ କେହିମାନେ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ହୃଦୟରେ ଅନୁଭବ କରନ୍ତି। ହେ ପକ୍ଷୀମଣ୍ଡଳର ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏହି କଥାକୁ ଭଲଭାବରେ ବୁଝ। ଏବେ ମୋ ଛଅଜଣ ଜଣାଣୀ ବିଷୟରେ ଶୁଣ।

ରୁକ୍ମିଣ୍ଯାଦ୍ଯାଃ ଷଣ୍ମହିଷ୍ଯୋ ମମଶ୍ରୀର୍ନୀଲା ଚ ଯା ମମ ଭାର୍ଯା ଖଗେନ୍ଦ୍ର । ସର୍ଗେ ପୂର୍ଵସ୍ମିନ୍ହଵ୍ଯଵାହସ୍ଯ ପୁତ୍ରୀ ତାସ୍ତା ଭଜେ ସଦ୍ଯ ଏଵା ଵିଶେଷାତ୍ ॥ ୩,୧୯.

ରୁକ୍ମିଣୀ ଓ ଅନ୍ୟ ପାଞ୍ଚ ରାଣୀ, ଏମିତି ମୋର ଭାର୍ଯ୍ୟାମାନେ ଅଛନ୍ତି, ଏବଂ ମୋର ଶ୍ରୀ ନୀଳା ମଧ୍ୟ ଅଛନ୍ତି, ହେ ପକ୍ଷୀରାଜ। ପୂର୍ବ ସୃଷ୍ଟିରେ, ହବ୍ୟବାହନଙ୍କ ଯଜ୍ଞବେଳେ, ସେମାନେ ତାଙ୍କର କନ୍ୟା ଥିଲେ। ମୁଁ ବିଶେଷ ଭାବେ ଏଠି ମଧ୍ୟ ସେମାନେଙ୍କୁ ପୂଜା କରେଇ ଆସୁଛି।

କନ୍ଯୈଵ ସା କୃଷ୍ଣପତ୍ନୀ ଚ କାମାଂସ୍ତାଂସ୍ତାନ୍ ଭଜେନ୍ମନସା ଚିନ୍ତିତାଂଶ୍ଚ । ଅତୀଵ ଯତ୍ନଂ କଵ୍ଯଵାହଂ ଖଗେନ୍ଦ୍ର ପିତୃଷ୍ଵେକଃ ସର୍ଵଦା ଵୈ ଚକାର ॥ ୩,୧୯.

ସେ କନ୍ୟା, ଯଦିଓ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଭାର୍ଯ୍ୟା ହେଲେ, ମନରେ କେବଳ ତାଙ୍କୁ ଅଭିଲାଷା କରୁଥିଲେ ଏବଂ ଚିନ୍ତାରେ ସେମାନେଙ୍କୁ ପୂଜା କରୁଥିଲେ। ହେ ପକ୍ଷୀରାଜ, ହବ୍ୟବାହନ ସେ କନ୍ୟା ପାଇଁ ପିତୃମାନେ ନିମିତ୍ତେ ସଦା ବିଶେଷ ଚେଷ୍ଟା କରିଥିଲେ।

ତଥୈଵ ସା ନୈଵ ଭର୍ତାରମାପ ଯତସ୍ତୁ ସା କୃଷ୍ଣନିଷ୍ଠୈକଚିତ୍ତା ॥ ୩,୧୯.

ତଥାପି, ସେ କେବେ ଭାର୍ଯ୍ୟା ଭାବେ କାହାକୁ ଗ୍ରହଣ କଲେନି, କାରଣ ସେ ମନରେ କେବଳ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କରୁଥିଲେ।