ଗରୁଡପୁରାଣମ୍

ପାର୍ଥସ୍ଯ ରମଣେ କାଲେ ଦ୍ରୌପଦ୍ଯାଶ୍ଚ କଲେଵରେ । ଭାରତ୍ଯାଶ୍ଚ ତଥା ଶଚ୍ଯା ଅଭିମାନଦ୍ଵଯଂ ସ୍ମୃତମ୍ ॥ ୩,୧୭.

ପାର୍ଥଙ୍କ ସହିତ ଭୋଗ ସମୟରେ, ଡ୍ରୌପଦୀଙ୍କ ଦେହରେ, ଭାରତୀ ଓ ଶଚୀଙ୍କ ଦୁଇଁଜଣଙ୍କ ଅସ୍ତିତ୍ୱ ସ୍ମୃତିରେ ରହେ।

ଉମାଦେଃ ଶ୍ଯାମ ଲାଦେଶ୍ଚ ଅଭିମାନକ୍ଷତିସ୍ତଦା । ସର୍ଵାସାଂ ସ୍ଵାପ ଏଵ ସ୍ଯାନ୍ନାତ୍ର କାର୍ଯା ଵିଚାରଣା ॥ ୩,୧୭.

ଉମା ଓ ଶ୍ୟାମଳା ଥିଲେ ସେମାନଙ୍କର ଅସ୍ତିତ୍ୱ କମିଯାଏ; ସମସ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ ଶୟନ ମାତ୍ର ରହେ, ଏଠାରେ ଅଧିକ ଚିନ୍ତା ଦରକାର ନାହିଁ।

ଅର୍ଜୁନଂ ଵୀରରୂପେଣ ପ୍ରଵିଷ୍ଟୋ ଵାଯୁରେଵ ଚ । ଭାରତୀଂ ରମତେ ନିତ୍ଯଂ ଶାମଲାଂ ଚ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଃ ॥ ୩,୧୭.

ବାୟୁଦେବ ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ ବୀର ରୂପେ ପ୍ରବେଶ କଲେ; ସେ ସଦା ଭାରତୀଙ୍କୁ ଭୋଗ କରନ୍ତି, ଏବଂ ଶ୍ୟାମଳାଙ୍କୁ ଯୁଧିଷ୍ଠିର ଭୋଗ କରନ୍ତି।

ସୁଂଦରେଣ ଚ ରୂପେଣ ପ୍ରଵିଷ୍ଟୋ ନକୁଲେ ମରୁତ୍ । ରମତେ ଭାରତୀଂ ନିତ୍ଯଂ ନକୁଲଶ୍ଚାପ୍ଯୁଷାଂ ଖଗ ॥ ୩,୧୭.

ମାରୁତ ନକୁଳଙ୍କୁ ସୁନ୍ଦର ରୂପେ ପ୍ରବେଶ କଲେ; ନକୁଳ ସଦା ଭାରତୀଙ୍କୁ ଏବଂ ଉଷାଙ୍କୁ ଭୋଗ କରନ୍ତି, ଖଗ।

ନୀତିରୂପେଣ ଚାଵିଷ୍ଟୋ ସହଦେଵେ ଚ ମାରୁତଃ । ଦ୍ରୌପଦୀଂ ରମତେ ନିତ୍ଯଂ ସହଦେଵୋପ୍ଯୁଷାଂ ଖଗ ॥ ୩,୧୭.

ମାରୁତ ସହଦେବଙ୍କୁ ନୀତି ରୂପେ ପ୍ରବେଶ କଲେ; ସହଦେବ ସଦା ଡ୍ରୌପଦୀଙ୍କୁ ଏବଂ ଉଷାଙ୍କୁ ଭୋଗ କରନ୍ତି, ଖଗ।

ଶଚ୍ଯାଦ୍ଯା ଦ୍ରୌପଦୀଦେହେ ନାପୁଃ ସଂଗଂ ଚ ମାରୁତଃ । ତାସାମତୋନ୍ଯଗାମିତ୍ଵଂ କୃଷ୍ଣାଦେହେ ନ ଚିନ୍ତଯେତ୍ ॥ ୩,୧୭.

ଶଚୀ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ଡ୍ରୌପଦୀଙ୍କ ଦେହରେ ବାୟୁଦେବ ସହିତ ଏକତା ପାଇନାହାନ୍ତି; କୃଷ୍ଣାଙ୍କ ଦେହରେ ସେମାନଙ୍କ ଏକତାକୁ ଅନ୍ୟ ଜନ୍ମ ଭାବିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ।

ଧର୍ମାଦିଦେହସଂଗଂ ଚ ଭାରତ୍ଯା ନୈଵ ଚିନ୍ତଯେତ୍ । ମନୁଜସ୍ଯ ଚ ଦେହସ୍ଯ ତାସାଂ ସଂଗଂ ଚିନ୍ତଯେତ୍ ॥ ୩,୧୭.

ଧର୍ମାଦିଙ୍କ ଦେହ ସହିତ ଭାରତୀଙ୍କ ଏକତାକୁ ଭାବିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ; କିନ୍ତୁ ସେମାନେ ମାନବ ଦେହ ସହିତ ଏକତା ପାଇଛନ୍ତି ବୋଲି ଭାବିବା ଉଚିତ।

ଅପରୋକ୍ଷଵତୀନାଂ ତୁ ତାସାଂ ଲେପୋ ନ ସର୍ଵଥା । ଅଥଵା ମୁଦ୍ଗଲସ୍ଯେଵ ରତିକାଲେ ଖଗେଶ୍ଵର ॥ ୩,୧୭.

ଯେଉଁମାନେ ସିଧାସଳଖ ଦୃଷ୍ଟି ରଖନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ କେବେ ମଧ୍ୟ କୌଣସି ଦୋଷ ନାହିଁ; କିମ୍ବା, ଖଗପତି, ମୁଦ୍ଗଳଙ୍କ ଯୌନସମୟରେ ଯେପରି ଦୋଷ ନାହିଁ, ସେପରି।

ରମଣଂ ଚକ୍ରୁରେଵଂ ତା ଅତୋ ଦୋଷୋ ନ ଵିଦ୍ଯତେ । ଏକସ୍ମିନ୍ଦିଵସେ ଵୀନ୍ଦ୍ର ଧର୍ମୋ ଵାଯୁଶ୍ଚ ତାଵୁଭୌ ॥ ୩,୧୭.

ସେମାନେ ଏଭଳି ମିଳନ କରିଥିଲେ, ତେଣୁ କୌଣସି ଦୋଷ ନାହିଁ; ଏକ ଦିନ, ଖଗଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଧର୍ମ ଓ ବାୟୁ ମଧ୍ୟ ଏଭଳି କରିଥିଲେ।

ରମଣଂ ଚକ୍ରତୁଃ ସମ୍ଯକ୍କୃଷ୍ଣାଦେହେଽପି ମାନଦ । ତଥାପ୍ଯନନ୍ଯାଗାମିତ୍ଵଂ ଚିନ୍ତନୀଯଂ ନ ସଂଶଯଃ ॥ ୩,୧୭.

ସେମାନେ କୃଷ୍ଣାଙ୍କ ଦେହ ସହିତ ଠିକ୍ ଭାବରେ ମିଳନ କରିଥିଲେ, ମାନଦାତା; ତଥାପି, ପରସ୍ତ୍ରୀ ସମ୍ପର୍କର ବିଷୟ ଭଲଭାବେ ଚିନ୍ତା କରିବା ଉଚିତ୍—ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।

ସୁରାଣାଂ ସୁରଭୋଗ୍ଯାଶ୍ଚ ଭୋଗଂ ଜାନନ୍ତି ଦେଵତାଃ । ନ ଜାନନ୍ତ୍ଯେଵ ମର୍ତ୍ଯାଂସ୍ତୁ ତେଷୁ ଦେହେଷୁ ତେ ପୁନଃ ॥ ୩,୧୭.

ଦେବତାମାନେ ଓ ଦେବତାଙ୍କ ଭୋଗ୍ୟ ଯେଉଁମାନେ, ସେମାନେ ଦେବତାଙ୍କ ଭୋଗକୁ ଜାଣନ୍ତି; କିନ୍ତୁ ମାନବମାନେ ସେହି ଦେହକୁ ଜାଣନ୍ତି ନାହାନ୍ତି, ଏବଂ ସେହି ଦେହରେ ସେମାନେ ପୁଣି ଅଲଗା।

ନୀରକ୍ଷୀରଵିଵିକଂ ଚ ହଂସୋ ଵେତ୍ତି ନ ଚାପରଃ । ଅତଃ ସ୍ଵଭର୍ତୃସଂଯୋଗଂ କୃଷ୍ଣାଦେହେନ ଚିନ୍ତଯେତ୍କୃଷ୍ଣାଦେହେନ୍ଯଗାମିତ୍ଵଂ ନୈଵ ଚିନ୍ତ୍ଯଂ ଖଗେଶ୍ଵର ॥ ୩,୧୭.

ପାଣି ଓ ଦୁଧର ତଫାତ୍ କେବଳ ହଂସ ଜାଣେ, ଅନ୍ୟେ କେହି ନୁହଁନ୍ତି; ତେଣୁ, କୃଷ୍ଣାଙ୍କ ଦେହରେ ସ୍ୱାମୀଙ୍କ ସହିତ ମିଳନ ଉପରେ ଚିନ୍ତା କରିବା ଉଚିତ୍—କୃଷ୍ଣାଙ୍କ ଦେହରେ ପରପୁରୁଷ ସହିତ ମିଳନ ଉପରେ କେବେ ମଧ୍ୟ ଚିନ୍ତା କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ, ଖଗପତି।

ଶ୍ରୀଗରୁଡମହାପୁରାଣମ୍ ୧୮ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଉଵାଚ । ଅଥାନନ୍ତରଜାନ୍ଵକ୍ଷ୍ଯେ ଶୃଣୁ ପକ୍ଷୀନ୍ଦ୍ରସତ୍ତମ । ଶୃଣୁ ତାନ୍ସାଵଧାନେନ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ତାନଵଧାରଯ ॥ ୩,୧୮.

ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ କହିଲେ: ଏବେ ମୁଁ ପରବର୍ତ୍ତୀ ଜନ୍ମ ବିଷୟରେ କହିବି; ଖଗରାଜ, ତୁମେ ସାବଧାନ ହୋଇ ଶୁଣ; ଏହାକୁ ଭଲଭାବେ ଶୁଣି, ଭଲଭାବେ ବୁଝ।

ପୁରୁଷାଖ୍ଯଵିରିଞ୍ଚାନୁଜାତଃ ଶେଷୋ ମହାବଲଃ । ହରେ ରମାଯାଶ୍ଚ ଯସ୍ଯ ସ୍ଵସ୍ମିନ୍ନିଦ୍ରାଂ ପ୍ରକୁର୍ଵତଃ ॥ ୩,୧୮.

ବିରିଞ୍ଚି ନାମକ ପୁରୁଷଙ୍କ ଭାଇ ଭାବେ ଶେଷ, ଯିଏ ବହୁତ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ହରିଙ୍କ ଲକ୍ଷ୍ମୀ ଯାହାଙ୍କ ଉପରେ ଶୟନ କରନ୍ତି।

ଶଯନାର୍ଥମଭୂଦେଷ ତେନ କୃତ୍ଯଂ ହରେର୍ନ ତୁ । ସର୍ଵଦା ହରିଦାସୋହଂ ସର୍ଵଦା ହରିପୂଜକଃ ॥ ୩,୧୮.

ସେ ହରିଙ୍କ ପାଇଁ ଶୟନ ହେଲେ; ଏହା ତାଙ୍କର କାମ, ହରିଙ୍କ ନୁହେଁ; ମୁଁ ସଦା ହରିଙ୍କ ଦାସ, ସଦା ହରିଙ୍କ ପୂଜକ।

ହରେ ସଦା ନମାମି ତ୍ଵାଂ ବହୁ ଜନ୍ମନି ଜନ୍ମନି । ଏଵଂ ବୁଦ୍ଧ୍ଵା ତୁ ଗରୁଡୋ ହ୍ଯଭୂଚ୍ଚ ଶଯନଂ ହରେଃ ॥ ୩,୧୮.

ହେ ହରି, ମୁଁ ପ୍ରତିଜନ୍ମରେ, ଅନେକ ଜନ୍ମରେ ସଦା ତୁମକୁ ନମସ୍କାର କରେ; ଏଭଳି ବୁଝି, ଗରୁଡ଼ ନିଶ୍ଚୟ ହରିଙ୍କ ଶୟନ ହେଲେ।

ସୂତ୍ରନାମ୍ନସ୍ତଥା ଵାଯୋଃ ସଦାଯଂ ଵିନତାସୁତ । କାଲନାମା ଚ ଗରୁଡୋ ଵାହନାର୍ଥଂ ହରେରଭୂତ୍ ॥ ୩,୧୮.

ଏଭଳି, ହେ ବିନତାନନ୍ଦନ, ସୂତ୍ର ଓ ବାୟୁ ନାମକ ଯିଏ ସଦା ସେବା କରନ୍ତି; ଗରୁଡ଼, ଯିଏ କାଳ ନାମରେ ଅଛନ୍ତି, ହରିଙ୍କ ବାହନ ହେଲେ।

ତତୋ ମହତ୍ତତ୍ତ୍ଵତନୋର୍ଵିରିଞ୍ଚାତ୍ତୁ ଖଗେଶ୍ଵର । ଅହଂ କାରାତ୍ମକୋ ରୁଦ୍ରଃ ସମଭୂତ୍ସୋଵିତୁଂ ହରିମ୍ ॥ ୩,୧୮.

ତାପରେ, ଖଗପତି, ମହତ୍ତତ୍ତ୍ୱ ଦେହ ଓ ବିରିଞ୍ଚିଠାରୁ, ମୁଁ ରୁଦ୍ର, ଅହଂକାର ରୂପେ ହରିଙ୍କ ସେବା ପାଇଁ ଜନ୍ମ ନେଲି।

ତ୍ରଯ ଏତେ ମହାଭାଗ ପରସ୍ପରସମାଃ ସ୍ମୃତାଃ । ଗାଯତ୍ରୀଭାରତୀଭ୍ଯାଂ ତେ ତ୍ରଯଃ ଶତଗୁଣା ଵରାଃ ॥ ୩,୧୮.

ଏହି ତିନିଜଣ ମହାଭାଗ୍ୟଶାଳୀ, ପରସ୍ପର ସମାନ ବୋଲି ମନାଯାନ୍ତି; ଗାୟତ୍ରୀ ଓ ଭାରତୀ ଦ୍ୱାରା ଏହି ତିନିଜଣ ଶତଗୁଣ ଉତ୍ତମ ବୋଲି ଗଣାଯାନ୍ତି।

ଶେଷଃ ସ ଏଵ ଵିଜ୍ଞେଯୋ ଭକ୍ତୋ ନାରାଯଣସ୍ଯ ଚ । ଵିଷ୍ଣୋର୍ଵାଯୋରନନ୍ତସ୍ଯ ତ୍ରିଭିରଂଶୈର୍ଯୁତଃ ସଦା ॥ ୩,୧୮.

ଏହି ଶେଷଙ୍କୁ ନାରାୟଣଙ୍କ ଭକ୍ତ ବୋଲି ଜାଣିବା ଉଚିତ୍; ସେ ସଦା ବିଷ୍ଣୁ, ବାୟୁ ଓ ଅନନ୍ତଙ୍କ ତିନି ଅଂଶରେ ଯୁକ୍ତ।

ସୁମିତ୍ରାଂଶୋ ଦଶରଥାଜ୍ଜାତୋ ଯୋ ଲକ୍ଷ୍ମଣଃ ଖଗ । ସୋପି ଶେଷସ୍ତୁ ଵିଜ୍ଞେଯୋ ଵାଯ୍ଵନନ୍ତାଂଶସଂଯୁତଃ ॥ ୩,୧୮.

ଖଗ, ଦଶରଥଙ୍କଠାରୁ ସୁମିତ୍ରାଙ୍କ ଅଂଶରେ ଯିଏ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଜନ୍ମ ନେଲେ, ସେ ମଧ୍ୟ ଶେଷ ବୋଲି ଜାଣିବା ଉଚିତ୍, ବାୟୁ ଓ ଅନନ୍ତଙ୍କ ଅଂଶରେ ଯୁକ୍ତ।

ରାମସ୍ଯ ସେଵାଂ କର୍ତୁଂ ସା ସୀତା ଭୂମ୍ଯାଂ ଖଗାଧିପ । ବଲଭଦ୍ରସ୍ତୁ ରୋହିଣ୍ଯାଂ ଵସୁଦେଵାଦଭୂତ୍ଖଗ ॥ ୩,୧୮.

ରାମଙ୍କ ସେବା ପାଇଁ, ସେ ସୀତା ଭୂମିରୁ ଜନ୍ମ ନେଲେ, ଖଗାଧିପତି; ଏବଂ ବଳଭଦ୍ର ରୋହିଣୀ ଠାରୁ ବସୁଦେବଙ୍କ ପୁତ୍ର ଭାବେ ଜନ୍ମ ନେଲେ, ଖଗ।

ସୋଯମେପ ତୁ ଵିଜ୍ଞେଯସ୍ତ୍ଵଂଶଦ୍ଵଯସମନ୍ଵିତଃ । ଆଵିଷ୍ଟଃ ଶୁକ୍ଲକୃଷ୍ଣେ ହରିଣା ରୋହିଣୀସୁତଃ ॥ ୩,୧୮.

ସେ ନିଶ୍ଚୟ ଦୁଇ ଅଂଶରେ ଯୁକ୍ତ ବୋଲି ଜାଣିବା ଉଚିତ୍; ରୋହିଣୀଙ୍କ ପୁତ୍ର ଶୁକ୍ଳ ଓ କୃଷ୍ଣ ଦୁଇ ରୂପରେ ହରିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଆବିଷ୍ଟ ହେଲେ।

ତ୍ରଯ ଏତେ ମାହାଭାଗାଵତାରାଃ ଫଣିନଃ ସ୍ମୃତାଃ । ନ ଵୀନ୍ଦ୍ରାସ୍ଯାଵତାରୋସ୍ତି ଭୂମ୍ଯାଂ ଚାଜ୍ଞା ତଥା ହରେଃ ॥ ୩,୧୮.

ଏହି ତିନିଜଣ ଗରିମାମୟ ଫଣିନାଥଙ୍କ ଅବତାର ବୋଲି ମନାଯାନ୍ତି; ଭୂମିରେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଅବତାର ନାହିଁ, ଏବଂ ଏପରି ହରିଙ୍କ ଆଦେଶ ମଧ୍ୟ ନାହିଁ।

ରୁଦ୍ରାଵତାରାନ୍ଵକ୍ଷ୍ଯେହଂ ତାଞ୍ଛୃଣୁ ତ୍ଵଂ ସମାହିତଃ । ଯୋହଙ୍କାରାତ୍ମକୋ ରୁଦ୍ରଃ ସ ଏଵାଭୂତ୍ଖଗେଶ୍ଵର ॥ ୩,୧୮.

ଏବେ ମୁଁ ରୁଦ୍ରଙ୍କ ଅବତାର ବିଷୟରେ କହିବି; ତୁମେ ଧ୍ୟାନ ଦେଇ ଶୁଣ। ଯିଏ ଅହଂକାର ରୂପୀ ରୁଦ୍ର, ସେଇ ଏଭଳି ହେଲେ, ଖଗପତି।

ସଦାଶିଵ ଇତି ତ୍ଵାଖ୍ଯାମଵାପ ସ ଵିନାଶକଃ । ତମୋଭିମାନୀ ସ ଜ୍ଞେଯସ୍ତ୍ଵଶିଵତ୍ଵାତ୍ସଦାଶିଵଃ ॥ ୩,୧୮.

ଯିଏ ସଦାଶିବ ବୋଲି ଚିହ୍ନିତ, ସେ ମୂଳତଃ ସଂହାରକ; ସେ ଅନ୍ଧକାରର ଅଭିମାନୀ, ଏବଂ ନିଜେ ସଦାଶିବ ନାମ ଧରିଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ପ୍ରକୃତରେ ଶୁଭ ନୁହେଁ।

କପାଲମାଲାମଶିଵାଂ ସଦା ଧାରଯତେ ଯତଃ । ଅତଃ ସଦାଽଶିଵୋ ଜ୍ଞେଯୋ ନ ଚ ଭାଗଵତଃ ଶିଵଃ ॥ ୩,୧୮.

ସେ ସଦା ଅଶୁଭ କପାଳମାଳା ପିନ୍ଧିଥିବାରୁ, ସେଠାରୁ ସଦାଶିବ ବୋଲି ଚିହ୍ନିତ, କିନ୍ତୁ ଭାଗବତ ଶିବ ନୁହେଁ।

ଗଜାଜିନଂ ଚାପଵିତ୍ରଂ ଯତୋ ଧାରଯତେ ହରଃ । ଲୋକାନମଙ୍ଗଲାନ୍ସର୍ଵାନ୍ହରତେ ଚ ସଦା ହରଃ ॥ ୩,୧୮.

ହରା ଯେଉଁଥିରେ ଅପବିତ୍ର ଗଜଚର୍ମ ପିନ୍ଧନ୍ତି, ଏବଂ ସେ ସବୁବେଳେ ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କର ଅଶୁଭତା ଦୂର କରନ୍ତି, ଏହିକାରଣରୁ ସେଙ୍କୁ ହରା ବୋଲି କୁହାଯାଏ।

ହର୍ଯାଜ୍ଞଯା ସଦା ଲୋକାନ୍ଵିଷଯାସକ୍ତଚେତସଃ । ଵିମୁଖାନ୍କୁରୁତେ ଯସ୍ମାଦ୍ଵିଷ୍ଣୋସ୍ତସ୍ମାତ୍ସଦାଶିଵଃ ॥ ୩,୧୮.

ହରିଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ, ଯେଉଁମାନେ ଇନ୍ଦ୍ରିୟସୁଖରେ ଆସକ୍ତ, ସେମାନେ ସଦା ବିଷ୍ଣୁଠାରୁ ଦୂର ହେବାକୁ ବାଧ୍ୟ ହୁଅନ୍ତି; ଏହିକାରଣରୁ ସେ ସଦାଶିବ ବୋଲି ଚିହ୍ନିତ।