ଗରୁଡପୁରାଣମ୍

କୃଷ୍ଣଦେହେପି ତସ୍ଯାସ୍ତୁ ନ ଭଵିଷ୍ଯତି ସଂଗମଃ । ଅନ୍ଯଗାତ୍ଵଂ ଦ୍ଵିତୀଯେସ୍ମିନ୍ଭଵିଷ୍ଯତି ନ ସଂଶଯଃ ॥ ୩,୧୭.

କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଦେହରେ ମଧ୍ୟ ସେଠାରେ ତାଙ୍କ ସହିତ ଏକତା ହେବ ନାହିଁ; ଦ୍ୱିତୀୟ ଜନ୍ମରେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ଅନ୍ୟ ଜନ୍ମ ହେବ।

ରୁଦ୍ରାନ୍ତଃ ସ୍ଥୋ ହରିଶ୍ଚୈଵ ଵହଂ ଦତ୍ତ୍ଵା ସ୍ତ୍ରିଯାଂ ପ୍ରଭୁଃ । ଅନ୍ତର୍ଧାନଂ ଯଯୌ ଶ୍ରୀମାନ୍ସ୍ଵଲୋକଂ ଗତଵାନଭୂତ୍ ॥ ୩,୧୭.

ରୁଦ୍ରଙ୍କ ଭିତରେ ବସିଥିବା ହରି, ସେ ନାରୀଙ୍କୁ ନିଜକୁ ଦେଇ, ଅଦୃଶ୍ୟ ହୋଇ ନିଜ ଲୋକକୁ ଚାଲିଗଲେ।

ଵିସୃଜ୍ଯ ତାଶ୍ଚ ତଂ ଦେହଂ ବଭୂଵୁର୍ନଲକନ୍ଯକାଃ । ଇନ୍ଦ୍ରସେନେତି ସଂଜ୍ଞାଂ ଚ ଲବ୍ଧ୍ଵା ତାଶ୍ଚ ତପୋଵନମ୍ ॥ ୩,୧୭.

ସେମାନେ ସେ ଦେହକୁ ଛାଡ଼ି, ନଳକନ୍ୟା ଭାବେ ପରିଚିତ ହେଲେ; ଇନ୍ଦ୍ରସେନା ନାମ ପାଇଁ, ସେମାନେ ତପୋବନକୁ ଗଲେ।

ଯଯୁସ୍ତତ୍ର ଚରନ୍ତ୍ଯସ୍ତା ଦଦୃଶୁର୍ମୁଦ୍ଗଲଂ ତ୍ଵୃଷିମ୍ । ତସ୍ଯ ଦର୍ଶନମାତ୍ରେଣ ବଭୂଵୁଃ କାମମୋହିତାଃ ॥ ୩,୧୭.

ସେଠାରେ ଘୁରୁଥିବାବେଳେ, ସେମାନେ ମୁଦ୍ଗଳ ଋଷିଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ; ମାତ୍ର ଦେଖିବାରେ, ସେମାନେ କାମରେ ମୁଗ୍ଧ ହେଲେ।

ମୁଦ୍ଗଲସ୍ଯାଭିମାନଂ ହି ନାଶଯିତ୍ଵା ଚ ମାରୁତଃ । ରମଯାମାସ ତତ୍ରସ୍ଥା ଭାରତ୍ଯାଦିଵରାଙ୍ଗନାଃ ॥ ୩,୧୭.

ମାରୁତ ମୁଦ୍ଗଳଙ୍କ ଅହଂକାରକୁ ନଷ୍ଟ କଲେ ଏବଂ ସେଠାରେ ଥିବା ଭାରତୀ ଓ ଅନ୍ୟ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ନାରୀମାନଙ୍କୁ ଆନନ୍ଦିତ କଲେ।

ତଦ୍ଦେହେନ ଵିସୃଷ୍ଟା ସା ବଭୂଵ ଦ୍ରୌପଦୀତି ଚ । ଯସ୍ମାତ୍ସା ଦ୍ରୁପଦାଜ୍ଜାତା ତସ୍ମାତ୍ସା ଦ୍ରୌପଦୀ ସ୍ମୃତା ॥ ୩,୧୭.

ସେ ଦେହକୁ ଛାଡ଼ି, ସେ ଦ୍ରୌପଦୀ ଭାବେ ପରିଚିତ ହେଲେ; ଡ୍ରୁପଦଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ନେଇଥିବାରୁ, ସେ ଡ୍ରୌପଦୀ ଭାବେ ସ୍ମୃତ।

ଵେଦିମଧ୍ଯାତ୍ସମୁଦ୍ଭୂତା ତସ୍ମାତ୍ସାଯୋନିଜା ସ୍ମୃତା । କୃଷ୍ଣଵର୍ଣା ଯତସ୍ତସ୍ମାତ୍ସା କୃଷ୍ଣା ଭୂତଲେ ସ୍ମୃତା ॥ ୩,୧୭.

ଯଜ୍ଞବେଦିର ମଧ୍ୟରୁ ଉଦ୍ଭବ ହେବାରୁ, ସେ ବେଦିଜନ୍ମା ଭାବେ ସ୍ମୃତ; ତାଙ୍କର ଗାଢ଼ କଳା ରଙ୍ଗ ଥିବାରୁ, ସେ ପୃଥିବୀରେ କୃଷ୍ଣା ଭାବେ ଚିହ୍ନିତ।

କୃଷ୍ଣାଦେହପି ଭାରତ୍ଯା ଅଭିମାନଃ ସଦା ସ୍ମୃତଃ । ଶଚ୍ଯାଦେରଭିମାନସ୍ତୁ ତସ୍ମିନ୍ଦେହେ କଦାଚନ ॥ ୩,୧୭.

କୃଷ୍ଣାଙ୍କ ଦେହରେ ମଧ୍ୟ ଭାରତୀଙ୍କ ଅସ୍ତିତ୍ୱ ସଦା ସ୍ମୃତିରେ ରହେ; କିନ୍ତୁ ଶଚୀ ଓ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ଅସ୍ତିତ୍ୱ ସେ ଦେହରେ କେବେ କେବେ ମାତ୍ର ଥାଏ।

ଯସ୍ଯାଃ ସ୍ଵଭର୍ତୃସଂଯୋଗକାଲେ ଚ ଖଗସତ୍ତମ । ଅଭିମାନସ୍ତଦୈଵ ସ୍ଯାତ୍ତସ୍ଯା ଏଵ ନ ଚାନ୍ଯଥା ॥ ୩,୧୭.

ଖଗଶ୍ରେଷ୍ଠ, ନିଜ ପତି ସହିତ ଯୋଗ ସମୟରେ ମାତ୍ର ତାଙ୍କର ଅସ୍ତିତ୍ୱ ଥାଏ, ଅନ୍ୟ କେବେ ନୁହେଁ।

ଏତାସାଂ ରମଣେ କାଲେ ଉମାଯାଃ ପକ୍ଷିସତ୍ତମ । ଅଭିମାନଶ୍ଚ ନାସ୍ତ୍ଯେଵ ସ୍ଵାପ ଏଵ ରତାଃ ସଦା ॥ ୩,୧୭.

ଖଗଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଉମାଙ୍କ ସହିତ ଭୋଗ ସମୟରେ କୌଣସି ଅସ୍ତିତ୍ୱ ନାହିଁ; ସେଠାରେ ସଦା ଶୟନ ମାତ୍ର ରହେ।

ପାର୍ଥସ୍ଯ ରମଣେ କାଲେ ଦ୍ରୌପଦ୍ଯାଶ୍ଚ କଲେଵରେ । ଭାରତ୍ଯାଶ୍ଚ ତଥା ଶଚ୍ଯା ଅଭିମାନଦ୍ଵଯଂ ସ୍ମୃତମ୍ ॥ ୩,୧୭.

ପାର୍ଥଙ୍କ ସହିତ ଭୋଗ ସମୟରେ, ଡ୍ରୌପଦୀଙ୍କ ଦେହରେ, ଭାରତୀ ଓ ଶଚୀଙ୍କ ଦୁଇଁଜଣଙ୍କ ଅସ୍ତିତ୍ୱ ସ୍ମୃତିରେ ରହେ।

ଉମାଦେଃ ଶ୍ଯାମ ଲାଦେଶ୍ଚ ଅଭିମାନକ୍ଷତିସ୍ତଦା । ସର୍ଵାସାଂ ସ୍ଵାପ ଏଵ ସ୍ଯାନ୍ନାତ୍ର କାର୍ଯା ଵିଚାରଣା ॥ ୩,୧୭.

ଉମା ଓ ଶ୍ୟାମଳା ଥିଲେ ସେମାନଙ୍କର ଅସ୍ତିତ୍ୱ କମିଯାଏ; ସମସ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ ଶୟନ ମାତ୍ର ରହେ, ଏଠାରେ ଅଧିକ ଚିନ୍ତା ଦରକାର ନାହିଁ।

ଅର୍ଜୁନଂ ଵୀରରୂପେଣ ପ୍ରଵିଷ୍ଟୋ ଵାଯୁରେଵ ଚ । ଭାରତୀଂ ରମତେ ନିତ୍ଯଂ ଶାମଲାଂ ଚ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଃ ॥ ୩,୧୭.

ବାୟୁଦେବ ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ ବୀର ରୂପେ ପ୍ରବେଶ କଲେ; ସେ ସଦା ଭାରତୀଙ୍କୁ ଭୋଗ କରନ୍ତି, ଏବଂ ଶ୍ୟାମଳାଙ୍କୁ ଯୁଧିଷ୍ଠିର ଭୋଗ କରନ୍ତି।

ସୁଂଦରେଣ ଚ ରୂପେଣ ପ୍ରଵିଷ୍ଟୋ ନକୁଲେ ମରୁତ୍ । ରମତେ ଭାରତୀଂ ନିତ୍ଯଂ ନକୁଲଶ୍ଚାପ୍ଯୁଷାଂ ଖଗ ॥ ୩,୧୭.

ମାରୁତ ନକୁଳଙ୍କୁ ସୁନ୍ଦର ରୂପେ ପ୍ରବେଶ କଲେ; ନକୁଳ ସଦା ଭାରତୀଙ୍କୁ ଏବଂ ଉଷାଙ୍କୁ ଭୋଗ କରନ୍ତି, ଖଗ।

ନୀତିରୂପେଣ ଚାଵିଷ୍ଟୋ ସହଦେଵେ ଚ ମାରୁତଃ । ଦ୍ରୌପଦୀଂ ରମତେ ନିତ୍ଯଂ ସହଦେଵୋପ୍ଯୁଷାଂ ଖଗ ॥ ୩,୧୭.

ମାରୁତ ସହଦେବଙ୍କୁ ନୀତି ରୂପେ ପ୍ରବେଶ କଲେ; ସହଦେବ ସଦା ଡ୍ରୌପଦୀଙ୍କୁ ଏବଂ ଉଷାଙ୍କୁ ଭୋଗ କରନ୍ତି, ଖଗ।

ଶଚ୍ଯାଦ୍ଯା ଦ୍ରୌପଦୀଦେହେ ନାପୁଃ ସଂଗଂ ଚ ମାରୁତଃ । ତାସାମତୋନ୍ଯଗାମିତ୍ଵଂ କୃଷ୍ଣାଦେହେ ନ ଚିନ୍ତଯେତ୍ ॥ ୩,୧୭.

ଶଚୀ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ଡ୍ରୌପଦୀଙ୍କ ଦେହରେ ବାୟୁଦେବ ସହିତ ଏକତା ପାଇନାହାନ୍ତି; କୃଷ୍ଣାଙ୍କ ଦେହରେ ସେମାନଙ୍କ ଏକତାକୁ ଅନ୍ୟ ଜନ୍ମ ଭାବିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ।

ଧର୍ମାଦିଦେହସଂଗଂ ଚ ଭାରତ୍ଯା ନୈଵ ଚିନ୍ତଯେତ୍ । ମନୁଜସ୍ଯ ଚ ଦେହସ୍ଯ ତାସାଂ ସଂଗଂ ଚିନ୍ତଯେତ୍ ॥ ୩,୧୭.

ଧର୍ମାଦିଙ୍କ ଦେହ ସହିତ ଭାରତୀଙ୍କ ଏକତାକୁ ଭାବିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ; କିନ୍ତୁ ସେମାନେ ମାନବ ଦେହ ସହିତ ଏକତା ପାଇଛନ୍ତି ବୋଲି ଭାବିବା ଉଚିତ।

ଅପରୋକ୍ଷଵତୀନାଂ ତୁ ତାସାଂ ଲେପୋ ନ ସର୍ଵଥା । ଅଥଵା ମୁଦ୍ଗଲସ୍ଯେଵ ରତିକାଲେ ଖଗେଶ୍ଵର ॥ ୩,୧୭.

ଯେଉଁମାନେ ସିଧାସଳଖ ଦୃଷ୍ଟି ରଖନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ କେବେ ମଧ୍ୟ କୌଣସି ଦୋଷ ନାହିଁ; କିମ୍ବା, ଖଗପତି, ମୁଦ୍ଗଳଙ୍କ ଯୌନସମୟରେ ଯେପରି ଦୋଷ ନାହିଁ, ସେପରି।

ରମଣଂ ଚକ୍ରୁରେଵଂ ତା ଅତୋ ଦୋଷୋ ନ ଵିଦ୍ଯତେ । ଏକସ୍ମିନ୍ଦିଵସେ ଵୀନ୍ଦ୍ର ଧର୍ମୋ ଵାଯୁଶ୍ଚ ତାଵୁଭୌ ॥ ୩,୧୭.

ସେମାନେ ଏଭଳି ମିଳନ କରିଥିଲେ, ତେଣୁ କୌଣସି ଦୋଷ ନାହିଁ; ଏକ ଦିନ, ଖଗଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଧର୍ମ ଓ ବାୟୁ ମଧ୍ୟ ଏଭଳି କରିଥିଲେ।

ରମଣଂ ଚକ୍ରତୁଃ ସମ୍ଯକ୍କୃଷ୍ଣାଦେହେଽପି ମାନଦ । ତଥାପ୍ଯନନ୍ଯାଗାମିତ୍ଵଂ ଚିନ୍ତନୀଯଂ ନ ସଂଶଯଃ ॥ ୩,୧୭.

ସେମାନେ କୃଷ୍ଣାଙ୍କ ଦେହ ସହିତ ଠିକ୍ ଭାବରେ ମିଳନ କରିଥିଲେ, ମାନଦାତା; ତଥାପି, ପରସ୍ତ୍ରୀ ସମ୍ପର୍କର ବିଷୟ ଭଲଭାବେ ଚିନ୍ତା କରିବା ଉଚିତ୍—ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।

ସୁରାଣାଂ ସୁରଭୋଗ୍ଯାଶ୍ଚ ଭୋଗଂ ଜାନନ୍ତି ଦେଵତାଃ । ନ ଜାନନ୍ତ୍ଯେଵ ମର୍ତ୍ଯାଂସ୍ତୁ ତେଷୁ ଦେହେଷୁ ତେ ପୁନଃ ॥ ୩,୧୭.

ଦେବତାମାନେ ଓ ଦେବତାଙ୍କ ଭୋଗ୍ୟ ଯେଉଁମାନେ, ସେମାନେ ଦେବତାଙ୍କ ଭୋଗକୁ ଜାଣନ୍ତି; କିନ୍ତୁ ମାନବମାନେ ସେହି ଦେହକୁ ଜାଣନ୍ତି ନାହାନ୍ତି, ଏବଂ ସେହି ଦେହରେ ସେମାନେ ପୁଣି ଅଲଗା।

ନୀରକ୍ଷୀରଵିଵିକଂ ଚ ହଂସୋ ଵେତ୍ତି ନ ଚାପରଃ । ଅତଃ ସ୍ଵଭର୍ତୃସଂଯୋଗଂ କୃଷ୍ଣାଦେହେନ ଚିନ୍ତଯେତ୍କୃଷ୍ଣାଦେହେନ୍ଯଗାମିତ୍ଵଂ ନୈଵ ଚିନ୍ତ୍ଯଂ ଖଗେଶ୍ଵର ॥ ୩,୧୭.

ପାଣି ଓ ଦୁଧର ତଫାତ୍ କେବଳ ହଂସ ଜାଣେ, ଅନ୍ୟେ କେହି ନୁହଁନ୍ତି; ତେଣୁ, କୃଷ୍ଣାଙ୍କ ଦେହରେ ସ୍ୱାମୀଙ୍କ ସହିତ ମିଳନ ଉପରେ ଚିନ୍ତା କରିବା ଉଚିତ୍—କୃଷ୍ଣାଙ୍କ ଦେହରେ ପରପୁରୁଷ ସହିତ ମିଳନ ଉପରେ କେବେ ମଧ୍ୟ ଚିନ୍ତା କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ, ଖଗପତି।

ଶ୍ରୀଗରୁଡମହାପୁରାଣମ୍ ୧୮ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଉଵାଚ । ଅଥାନନ୍ତରଜାନ୍ଵକ୍ଷ୍ଯେ ଶୃଣୁ ପକ୍ଷୀନ୍ଦ୍ରସତ୍ତମ । ଶୃଣୁ ତାନ୍ସାଵଧାନେନ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ତାନଵଧାରଯ ॥ ୩,୧୮.

ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ କହିଲେ: ଏବେ ମୁଁ ପରବର୍ତ୍ତୀ ଜନ୍ମ ବିଷୟରେ କହିବି; ଖଗରାଜ, ତୁମେ ସାବଧାନ ହୋଇ ଶୁଣ; ଏହାକୁ ଭଲଭାବେ ଶୁଣି, ଭଲଭାବେ ବୁଝ।

ପୁରୁଷାଖ୍ଯଵିରିଞ୍ଚାନୁଜାତଃ ଶେଷୋ ମହାବଲଃ । ହରେ ରମାଯାଶ୍ଚ ଯସ୍ଯ ସ୍ଵସ୍ମିନ୍ନିଦ୍ରାଂ ପ୍ରକୁର୍ଵତଃ ॥ ୩,୧୮.

ବିରିଞ୍ଚି ନାମକ ପୁରୁଷଙ୍କ ଭାଇ ଭାବେ ଶେଷ, ଯିଏ ବହୁତ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ହରିଙ୍କ ଲକ୍ଷ୍ମୀ ଯାହାଙ୍କ ଉପରେ ଶୟନ କରନ୍ତି।

ଶଯନାର୍ଥମଭୂଦେଷ ତେନ କୃତ୍ଯଂ ହରେର୍ନ ତୁ । ସର୍ଵଦା ହରିଦାସୋହଂ ସର୍ଵଦା ହରିପୂଜକଃ ॥ ୩,୧୮.

ସେ ହରିଙ୍କ ପାଇଁ ଶୟନ ହେଲେ; ଏହା ତାଙ୍କର କାମ, ହରିଙ୍କ ନୁହେଁ; ମୁଁ ସଦା ହରିଙ୍କ ଦାସ, ସଦା ହରିଙ୍କ ପୂଜକ।

ହରେ ସଦା ନମାମି ତ୍ଵାଂ ବହୁ ଜନ୍ମନି ଜନ୍ମନି । ଏଵଂ ବୁଦ୍ଧ୍ଵା ତୁ ଗରୁଡୋ ହ୍ଯଭୂଚ୍ଚ ଶଯନଂ ହରେଃ ॥ ୩,୧୮.

ହେ ହରି, ମୁଁ ପ୍ରତିଜନ୍ମରେ, ଅନେକ ଜନ୍ମରେ ସଦା ତୁମକୁ ନମସ୍କାର କରେ; ଏଭଳି ବୁଝି, ଗରୁଡ଼ ନିଶ୍ଚୟ ହରିଙ୍କ ଶୟନ ହେଲେ।

ସୂତ୍ରନାମ୍ନସ୍ତଥା ଵାଯୋଃ ସଦାଯଂ ଵିନତାସୁତ । କାଲନାମା ଚ ଗରୁଡୋ ଵାହନାର୍ଥଂ ହରେରଭୂତ୍ ॥ ୩,୧୮.

ଏଭଳି, ହେ ବିନତାନନ୍ଦନ, ସୂତ୍ର ଓ ବାୟୁ ନାମକ ଯିଏ ସଦା ସେବା କରନ୍ତି; ଗରୁଡ଼, ଯିଏ କାଳ ନାମରେ ଅଛନ୍ତି, ହରିଙ୍କ ବାହନ ହେଲେ।

ତତୋ ମହତ୍ତତ୍ତ୍ଵତନୋର୍ଵିରିଞ୍ଚାତ୍ତୁ ଖଗେଶ୍ଵର । ଅହଂ କାରାତ୍ମକୋ ରୁଦ୍ରଃ ସମଭୂତ୍ସୋଵିତୁଂ ହରିମ୍ ॥ ୩,୧୮.

ତାପରେ, ଖଗପତି, ମହତ୍ତତ୍ତ୍ୱ ଦେହ ଓ ବିରିଞ୍ଚିଠାରୁ, ମୁଁ ରୁଦ୍ର, ଅହଂକାର ରୂପେ ହରିଙ୍କ ସେବା ପାଇଁ ଜନ୍ମ ନେଲି।

ତ୍ରଯ ଏତେ ମହାଭାଗ ପରସ୍ପରସମାଃ ସ୍ମୃତାଃ । ଗାଯତ୍ରୀଭାରତୀଭ୍ଯାଂ ତେ ତ୍ରଯଃ ଶତଗୁଣା ଵରାଃ ॥ ୩,୧୮.

ଏହି ତିନିଜଣ ମହାଭାଗ୍ୟଶାଳୀ, ପରସ୍ପର ସମାନ ବୋଲି ମନାଯାନ୍ତି; ଗାୟତ୍ରୀ ଓ ଭାରତୀ ଦ୍ୱାରା ଏହି ତିନିଜଣ ଶତଗୁଣ ଉତ୍ତମ ବୋଲି ଗଣାଯାନ୍ତି।