ଗରୁଡପୁରାଣମ୍

ଆଖ୍ଯାତା ଦେଵଗନ୍ଧର୍ଵାସ୍ତେଭ୍ଯସ୍ତେ ଚ ଶତାଵରାଃ । ତେଭ୍ଯସ୍ତୁ କ୍ଷିତିପା ଜ୍ଞେଯା ଅଵରାଶ୍ଚ ଶତୈର୍ଗୁଣୈଃ ॥ ୩,୯.

ଦେବ-ଗନ୍ଧର୍ବମାନେ ବର୍ଣ୍ଣିତ ହୋଇଛନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କଠାରୁ ଶତଶଃ ପିଢି ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ। ସେମାନଙ୍କଠାରୁ ରାଜାମାନେ ଜଣାଯାନ୍ତି, ଏବଂ ସେମାନଙ୍କଠାରୁ ଅଧମମାନେ ଶତଗୁଣ ଅଧିକ ହୁଅନ୍ତି।

ତେଭ୍ଯଃ ଶତଗୁଣାଜ୍ଞେଯା ମାନୁଷେଷୂତ୍ତମା ଗଣାଃ । ଏଵଂ ପ୍ରାସଂଗିକାନୁକ୍ତ୍ଵା ପ୍ରକୃତଂ ହ୍ଯନୁସରାମ୍ଯହମ୍ । ଏଵଂ ବ୍ରହ୍ମାଦଯୋ ଦେଵା ଲକ୍ଷ୍ମ୍ଯାଦ୍ଯା ଅପି ସର୍ଵଶଃ ॥ ୩,୯.

ସେମାନଙ୍କଠାରୁ ମଣିଷମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଗୋଷ୍ଠୀମାନେ ଶତଗୁଣ ଅଧିକ ଅଛନ୍ତି। ଏଭଳି ସମ୍ପୃକ୍ତ ବିଷୟ ଉଲ୍ଲେଖ କରି ସେଉଁଠାରେ ମୁଁ ପୁନି ପ୍ରଧାନ କଥାକୁ ଫେରୁଛି। ଏଭଳି ବ୍ରହ୍ମା ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଦେବତାମାନେ, ଲକ୍ଷ୍ମୀ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ବିଦ୍ୟମାନ।

ସ୍ତୁତ୍ଵା ତୂଷ୍ଣୀଂ ସ୍ଥିତାଃ ସର୍ଵେ ପ୍ରାଞ୍ଜଲୀକୃତ୍ଯ ଭୋ ଦ୍ଵିଜ ॥ ୩,୯.

ସମସ୍ତେ ପ୍ରଶଂସା କରି ହାତ ଜୋଡି ଶାନ୍ତ ଭାବେ ଦଁଡାଇ ରହିଲେ, ହେ ଦ୍ୱିଜ।

ଇତି ସ୍ତୁତଶ୍ଚ ଦେଵେଶୋ ଭଗଵାନ୍ ହରିରଵ୍ଯଯଃ । ତେଷାମାଯତନଂ ଦାତୁଂ ମନସା ସମଚିନ୍ତଯତ୍ ॥ ୩,୯.

ଏଭଳି ପ୍ରଶଂସା ଶୁଣି, ଦେବମାନ୍ୟଙ୍କର ନାଥ, ଅବିନାଶୀ ହରି, ସେମାନଙ୍କୁ ଏକ ନିବାସ ସ୍ଥାନ ଦେବାକୁ ମନେ ଭାବିଲେ।

ଇଦଂ ପଵିତ୍ରମାରୋଗ୍ଯଂ ପୁଣ୍ଯଂ ପାପପ୍ରଣାଶନମ୍ । ହରିପ୍ରସାଦଜନକଂ ସ୍ଵରୂପସୁଖସାଧନମ୍ ॥ ୩,୯.

ଏହା ପବିତ୍ର, ଆରୋଗ୍ୟଦାୟକ, ପୁଣ୍ୟମୟ ଏବଂ ପାପକୁ ନଶ୍ଟ କରେ; ଏହା ହରିଙ୍କର କୃପା ଦେଇଥାଏ ଏବଂ ନିଜ ମୂଳ ସ୍ୱରୂପର ସୁଖକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରାଏ।

ଇଦଂ ତୁ ସ୍ତଵନଂ ଵିପ୍ରା ନ ପଠନ୍ତୀହ ମାନଵାଃ । ନ ଶୃଣ୍ଵନ୍ତି ଚ ଯେ ନିତ୍ଯଂ ତେ ସର୍ଵେ ଚୈଵ ମାଯିନଃ ॥ ୩,୯.

ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ, ଏହି ସ୍ତୁତିକୁ ଯେଉଁ ମାନବମାନେ ପଢ଼ନ୍ତି ନାହିଁ କିମ୍ବା ନିତ୍ୟ ଶୁଣନ୍ତି ନାହିଁ, ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ଭ୍ରମରେ ପଡ଼ିଛନ୍ତି।

ନସ୍ମରନ୍ତୋନ୍ତରଂ ନିତ୍ଯଂ ଯେ ଭୁଞ୍ଜନ୍ତି ନରାଧମାଃ । ତୈର୍ଭୁକ୍ତା ସତତଂ ଵିଷ୍ଠା ସଦା କ୍ରିମିଶତୈର୍ଯୁତା ॥ ୩,୯.

ଯେ ଦୁଷ୍ଟ ମଣିଷମାନେ ଏହାକୁ ମନରେ ସ୍ମରଣ କରନ୍ତି ନାହିଁ ଏବଂ ଖାଦ୍ୟ ଭୋଗ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ସବୁବେଳେ ପରିସ୍କୃତ ନହୋଇ, କୀଟପତଙ୍ଗରେ ଭରିଥିବା ଅପବିତ୍ର ଜିନିଷ ଖାଉଛନ୍ତି।

ଶ୍ରୀଗରୁଡମହାପୁରାଣମ୍ ୧୦ ଗରୁଡ ଉଵାଚ । ଦେଵୈରେଵଂ ସ୍ତୁତୋ ଵିଷ୍ଣୁର୍ଭଗଵାନ୍ସାତ୍ତ୍ଵତାଂ ପତିଃ । କୀଦୃଶଂ ହ୍ଯାଶ୍ରଯଂ ଦତ୍ତ୍ଵୈଷାଂ ଵିଵେଶ ମହାପ୍ରଭୁଃ ॥ ୩,୧୦.

ଗରୁଡ଼ ପଚାରିଲେ: ଦେବତାମାନେ ଏଭଳି ପ୍ରଶଂସା କରିବା ପରେ, ସାତ୍ତ୍ୱତମାନଙ୍କର ପ୍ରଭୁ, ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁ କେଉଁ ପ୍ରକାରର ଆଶ୍ରୟ ଦେଲେ ଏବଂ ସେ ମହାପ୍ରଭୁ କିପରି ସେଠାକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ?

ଏତଦ୍ଵେଦିତୁମିଚ୍ଛାମି କୃଷ୍ଣକୃଷ୍ଣ ମହାପ୍ରଭୋ । ସମ୍ଯଗ୍ବ୍ରୂହି ଦଯାଲୋ ତ୍ଵଂ ଯଦି ମଚ୍ଛ୍ରୋତ୍ରମର୍ହତି ॥ ୩,୧୦.

ମୁଁ ଏହି କଥା ଜାଣିବାକୁ ଚାହେଁ, ହେ କୃଷ୍ଣ, ହେ ମହାପ୍ରଭୁ, ଦୟାକରି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ମୋତେ କୁହ, ଯଦି ମୋ କାନ ଏହା ଶୁଣିବାକୁ ଯୋଗ୍ୟ।

ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଉଵାଚ । ତେଷୁ ତତ୍ତ୍ଵେଷୁ ଭଗଵାନ୍ସ ଵିଵେଶ ମହାପ୍ରଭୁଃ । କ୍ଷୋଭଯାମାସ ଭଗଵାନ୍ ସଂବନ୍ଧଵିଧୁରୋ ହରିଃ ॥ ୩,୧୦.

ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ କହିଲେ: ସେହି ତତ୍ତ୍ୱମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଭଗବାନ, ସେଇ ମହାପ୍ରଭୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ; ସମ୍ପର୍କ ନଥିବା ହରି ସେମାନେକୁ ଉତ୍ପ୍ରେରିତ କଲେ।

ଅଦୌ ସସର୍ଜ ଭଗଵାନ୍ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡଂ କନ କାତ୍ମକମ୍ । ପଞ୍ଚାଶତ୍କୋଟିଵିସ୍ତୀର୍ଣଂ ଯୋଜନାନାଂ ସମନ୍ତତଃ ॥ ୩,୧୦.

ଆରମ୍ଭରେ ଭଗବାନ ଅଣୁମାନେ ମିଶିଥିବା ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡ ସୃଷ୍ଟି କଲେ, ଯାହା ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ପଞ୍ଚାଶି କୋଟି ଯୋଜନା ଚଉଡ଼ା।

ତଦୂର୍ଧ୍ଵମଣ୍ଵଵଯଵସ୍ତାଵାନ୍କନକରୂପକଃ । ଵର୍ତତେ ତତ ଊର୍ଧ୍ଵଂ ତୁ ପଞ୍ଚାଶତ୍କୋଟିଭୂତଲମ୍ ॥ ୩,୧୦.

ତାହାଠାରୁ ଉପରେ ଏକ ମଣ୍ଡ ଅଂଶ ଅଛି, ଯାହା ସୁନାର ଦେହରେ ରହିଛି । ଏହାଠାରୁ ଆଉ ଉପରେ ପଞ୍ଚାଶି କୋଟି ଯୋଜନା ଚଉଡ଼ା ଏକ ସତହ ଅଛି ।

ଏଵଂ କୋଟିଶତଂ ତସ୍ଯାଵଯଵଃ ପରିକୀର୍ତିତଃ । ତତଶ୍ଚ ସପ୍ତାଵରଣୈଃ ସମତାତ୍ପରିଧୀକୃତମ୍ ॥ ୩,୧୦.

ଏଭଳି ଏହାର ଶତ କୋଟି ଅଂଶ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି । ତାପରେ ସେଠି ସପ୍ତଟି ଆବରଣ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ଘେରାଯାଇଛି ।

କବନ୍ଧାଵରଣଂ ହ୍ଯାଦ୍ଯଂ କୋଟ୍ଯା ଦଶସହସ୍ରକମ୍ । ଦ୍ଵିତୀଯା ଵରଣଂ ଜ୍ଞେଯଂ ପାଵକସ୍ଯ ମହାତ୍ମନଃ ॥ ୩,୧୦.

ପ୍ରଥମ ଆବରଣଟି କବନ୍ଧ ନାମରେ ଜଣାଶୁଣା, ଯାହାର ଆକାର ଦଶ ହଜାର କୋଟି । ଦ୍ୱିତୀୟ ଆବରଣଟି ମହାତ୍ମା ଅଗ୍ନିଙ୍କର ବୋଲି ଜଣାଯାଏ ।

ଅପାଂ ଦଶଗୁଣୈର୍ଯୁକ୍ତଂ ସମନ୍ତାତ୍ପରିଧୀ (ଖୀ) କୃତମ୍ । ତୃତୀଯାଵରଣଂ ଜ୍ଞେଯଂ ହରସ୍ଯୈଵ ମହାତ୍ମନଃ ॥ ୩,୧୦.

ତୃତୀୟ ଆବରଣଟି ମହାତ୍ମା ହରଙ୍କର, ଯାହା ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ଜଳ ଦ୍ୱାରା ଦଶଗୁଣ ବଡ଼ ହୋଇ ଘେରାଯାଇଛି ।

ଦଶାଧିକଂ ପାଵକାଚ୍ଚ ସମନ୍ତାତ୍ପରିଵାରିତମ୍ । ଚତୁର୍ଥାଵରଣଂ ଜ୍ଞେଯଂ ନଭସୋପି ମହାପ୍ରଭୋ ॥ ୩,୧୦.

ଅଗ୍ନି ଆବରଣଠାରୁ ଦଶଗୁଣ ବଡ଼ ଏକ ତରଳ ପରିବେଷ ଦ୍ୱାରା ଚାରିପାଖ ଘେରାଯାଇଛି, ଏହି ଚତୁର୍ଥ ଆବରଣଟି ନଭସ୍ ରହିଛି, ହେ ମହାପ୍ରଭୁ ।

ହରାଦ୍ଦଶଗୁଣୈରେଵଂ ସମନ୍ତାତ୍ପରିଵାରିତମ୍ । ପଞ୍ଚମାଵରଣଂ ଜ୍ଞେଯମହଙ୍କାରାଖ୍ଯମେଵଚ ॥ ୩,୧୦.

ହରଙ୍କ ଆବରଣଠାରୁ ଦଶଗୁଣ ବଡ଼ ଏକ ପରିବେଷ ଦ୍ୱାରା ଚାରିପାଖ ଘେରାଯାଇଛି, ପଞ୍ଚମ ଆବରଣଟି ଅହଂକାର ନାମରେ ପରିଚିତ ।

ଵ୍ଯୋମ୍ନୋ ଦଶଗୁଣୈରେଵଂ ସମନ୍ତାତ୍ପରିଵାରି ତମ୍ । ଷଷ୍ଠମାଵରଣଂ ପ୍ରୋକ୍ତଂ ମହତ୍ତତ୍ତ୍ଵଂ ଖଗେଶ୍ଵର ॥ ୩,୧୦.

ନଭସ୍ ଆବରଣଠାରୁ ଦଶଗୁଣ ବଡ଼ ଏକ ପରିବେଷ ଦ୍ୱାରା ଚାରିପାଖ ଘେରାଯାଇଛି, ଷଷ୍ଠ ଆବରଣଟି ମହତ୍ତତ୍ତ୍ୱ ବୋଲି କୁହାଯାଏ, ହେ ଖଗେଶ୍ୱର ।

ଅହଙ୍କାରାଦ୍ଦଶଗୁଣଂ ସମନ୍ତାତ୍ପରିଵାରିତମ୍ । ସପ୍ତମାଵରଣଂ ପ୍ରୋକ୍ତଂ ତ୍ରିଗୁଣାଵରଣଂ ପ୍ରଭୋ ॥ ୩,୧୦.

ଅହଂକାର ଆବରଣଠାରୁ ଦଶଗୁଣ ବଡ଼ ଏକ ପରିବେଷ ଦ୍ୱାରା ଚାରିପାଖ ଘେରାଯାଇଛି, ସପ୍ତମ ଆବରଣଟି ତିନି ଗୁଣର ଆବରଣ ବୋଲି କୁହାଯାଏ, ହେ ପ୍ରଭୁ ।

ମହତ୍ତତ୍ତ୍ଵାଦ୍ଦଶଗୁଣୈରଧିକଂ ପରିକୀର୍ତିତମ୍ । ମହତ୍ତତ୍ତ୍ଵାନନ୍ତରଂ ଚ ତମୋ ହ୍ଯାଵରଣଂ ସ୍ମୃତମ୍ ॥ ୩,୧୦.

ମହତ୍ତତ୍ତ୍ୱଠାରୁ ଦଶଗୁଣ ବଡ଼ ଏକ ଆବରଣ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି, ଏବଂ ମହତ୍ତତ୍ତ୍ୱ ପରେ ତମସ୍ ଆବରଣ ସ୍ମରଣ କରାଯାଏ ।

ମହତ୍ତତ୍ତ୍ଵାତ୍ପଞ୍ଚଗୁଣୈରଧିକଂ ପରିକୀର୍ତିତମ୍ । ତସ୍ମାଚ୍ଚ ଦ୍ଵିଗୁଣଂ ଜ୍ଞେଯଂରଜୋ ହ୍ଯାଵରଣଂ ସ୍ମୃତମ୍ ॥ ୩,୧୦.

ମହତ୍ତତ୍ତ୍ୱଠାରୁ ପଞ୍ଚଗୁଣ ବଡ଼ ଏକ ଆବରଣ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି, ଏବଂ ତାହାଠାରୁ ଦୁଇଗୁଣ ବଡ଼ ରଜସ୍ ଆବରଣ ବୋଲି ଜଣାଯାଏ ।

ତତଶ୍ଚ ଦ୍ଵିଗୁଣଂ ଜ୍ଞେଯଂ ସତ୍ତ୍ଵାଵରଣମୁତ୍ତମମ୍ । ତ୍ରଯଶ୍ଚୈଵଂ ମିଲିତ୍ଵା ତୁ ଏକାଵରଣମୀରିତମ୍ ॥ ୩,୧୦.

ତାପରେ ଦୁଇଗୁଣ ବଡ଼ ସତ୍ତ୍ୱ ଆବରଣ ଉତ୍ତମ ବୋଲି ଜଣାଯାଏ; ଏହି ତିନିଟି ମିଶି ଏକ ଆବରଣ ହେବାକୁ କୁହାଯାଏ ।

ଅଵ୍ଯାକୃତାଖ୍ଯମାକାଶଂ ତଦନନ୍ତରମୀରିତମ୍ । ମର୍ଯାଦାରହିତଶ୍ଚୈଵଂ ତତ୍ରାସ୍ତେ ହରିରଵ୍ଯଯଃ ॥ ୩,୧୦.

ଏହା ପରେ ଅବ୍ୟାକୃତ ନାମକ ଆକାଶ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଏ, ଯାହାର କୌଣସି ସୀମା ନାହିଁ; ସେଠି ଅବିନାଶୀ ହରି ବସିଛନ୍ତି ।

ଅଷ୍ଟମାଵରଣଂ ଵ୍ଯୋମ୍ନୋରଂ ତରା ଵିରଜା ନଦୀ । ପଞ୍ଚଯୋଜନଵିସ୍ତୀର୍ଣା ସମନ୍ତାତ୍ପରୀଧୀକୃତା ॥ ୩,୧୦.

ଆଠମ ଆବରଣଟି ଆକାଶର ଭିତରେ ଭିରଜା ନଦୀ, ଯାହା ପାଞ୍ଚ ଯୋଜନା ଚଉଡ଼ା ଏବଂ ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ଘେରାଯାଇଛି ।

ଅସ୍ତି ପୁଣ୍ଯତମା ଜ୍ଞେଯା ଲୋକସଂସାରନାଶିନୀ । ଏଵଂ ଚତୁର୍ମୁଖେନୈଵ ତଦା ହୃଷ୍ଯଂ ତି ଚାଣ୍ଡଜ ॥ ୩,୧୦.

ଏହି ନଦୀ ସବୁଠାରୁ ପବିତ୍ର ଏବଂ ସଂସାର ନାଶ କରିଥିବା ବୋଲି ଜଣାଯାଏ; ଏଭଳି, ହେ ଅଣ୍ଡଜ, ଚତୁର୍ମୁଖ ବ୍ରହ୍ମା ମଧ୍ୟ ସେଠି ଆନନ୍ଦିତ ହୁଅନ୍ତି ।

ତେ ସର୍ଵେ ଵିରଜାନଦ୍ଯାଂ ସମ୍ଯକ୍ସ୍ନାତ୍ଵା ଵିସର୍ଜ୍ଯ ଚ । ଲିଙ୍ଗଦେହଂ ତତଃ ପଶ୍ଚାନ୍ମୋକ୍ଷଂ ଵିନ୍ଦନ୍ତି ତେ ହରେଃ ॥ ୩,୧୦.

ସେମାନେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ଭିରଜା ନଦୀରେ ସ୍ନାନ କରି, ଲିଙ୍ଗ ଦେହକୁ ଛାଡ଼ି, ପରେ ହରିଙ୍କ ଚରଣରେ ମୋକ୍ଷ ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି ।

ଅପରୋକ୍ଷଦୃଶାମେଵଂ ବ୍ରହ୍ମଣା ସହ ଗାମିନାମ୍ । ଵିରଜାତରଣଂ ଵିଦ୍ଧି ନାନ୍ଯେଷାଂ ଵିନତାସୁତ ॥ ୩,୧୦.

ଯେଉଁମାନେ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ସହିତ ଏହି ଯାତ୍ରା କରନ୍ତି ଏବଂ ସ୍ୱୟଂ ଦେଖିପାରିବା ଦୃଷ୍ଟି ରଖନ୍ତି, ସେମାନେ ମାତ୍ର ଭିରଜା ନଦୀକୁ ଅତିକ୍ରମ କରିପାରନ୍ତି; ଅନ୍ୟ କେହି ନୁହଁନ୍ତି, ହେ ବିନତାନନ୍ଦନ ।

ଅପରୋକ୍ଷଦୃଶାଂ ବ୍ରହ୍ମନ୍ଵ୍ଯାସାଦୀନାଂ ଖଗେଶ୍ଵର । ଵିରଜାତରଣଂ ନାସ୍ତି ଭୋକ୍ତଵ୍ଯତ୍ଵାଚ୍ଚ କର୍ମଣଃ ॥ ୩,୧୦.

ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ବ୍ୟାସ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ପରି ଯେଉଁମାନେ ସ୍ୱୟଂ ଦେଖିବା ଦୃଷ୍ଟି ରଖନ୍ତି, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ଭିରଜା ନଦୀକୁ ଅତିକ୍ରମ କରିପାରନ୍ତି ନାହିଁ, କାରଣ ସେମାନଙ୍କର କର୍ମର ଫଳ ଭୋଗ କରିବା ଆବଶ୍ୟକ ।

ଵିରିଞ୍ଚେନୈଵ ସାକଂ ତୁ କଲ୍ପେସ୍ମିନ୍ନଧିକାରିଣାମ୍ । ତେଷାଂ ତୁ ନିଯମେନୈଵ ସର୍ଵପ୍ରାରବ୍ଧସଂକ୍ଷଯଃ ॥ ୩,୧୦.

ଏହି କଳ୍ପରେ କେବଳ ବିରିଞ୍ଚିଙ୍କ ସହିତ ଯେଉଁ ଯୋଗ୍ୟ ଅଛନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ସମସ୍ତ ପ୍ରାରବ୍ଧ କର୍ମର ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ଶେଷ ହୁଏ ।