ଗରୁଡପୁରାଣମ୍

ତତ୍ତ୍ଵଜ୍ଞସ୍ଯାନ୍ତିମଂ କୃତ୍ଯଂ ଶୃଣୁ ଵକ୍ଷ୍ଯାମି ତେଽଧୁନା । ଯେନ ମୋକ୍ଷମଵାପ୍ନୋତି ବ୍ରହ୍ମ ନିର୍ଵାଣସଂଜ୍ଞକମ୍ ॥ ୨,୪୯.

ଏବେ ମୁଁ ତୁମକୁ ସତ୍ୟଜ୍ଞାନୀଙ୍କର ଶେଷ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ କହିବି, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ବ୍ରହ୍ମ ନିର୍ବାଣ ନାମକ ମୋକ୍ଷ ଲାଭ ହୁଏ।

ଅନ୍ତକାଲେ ତୁ ପୁରୁଷ ଆଗତେ ଗତସାଧ୍ଵସଃ । ଛିନ୍ଦ୍ଯାଦସଂଗଶସ୍ତ୍ରେଣ ସ୍ପୃହାଂ ଦେହେଽନୁ ଯା ଚ ତମ୍ ॥ ୨,୪୯.

ମୃତ୍ୟୁ ସମୟରେ, ଶେଷ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ଆସିଲେ, ଭୟ ଛାଡ଼ି, ଦେହ ଓ ତାହା ସହିତ ଯାହା ଆସେ ତାହାପ୍ରତି ଆସକ୍ତିକୁ ବିରକ୍ତିର ତଳୱାର ଦ୍ୱାରା କାଟି ଦେବା ଉଚିତ।

ଗୃହାତ୍ପ୍ରଵ୍ରାଜିତୋ ଧୀରଃ ପୁଣ୍ଯତୀର୍ଥଜଲାପ୍ଲୁତଃ । ଶୁଚୌ ଵିଵିକ୍ତ ଆସୀନୋ ଵିଧିଵତ୍କଲ୍ପିତାସନେ ॥ ୨,୪୯.

ଘର ଛାଡ଼ି, ଧୈର୍ୟ ଧରି, ପବିତ୍ର ତୀର୍ଥରେ ସ୍ନାନ କରି, ଶୁଭ୍ର ଓ ଏକାକୀ ସ୍ଥାନରେ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ବିଛାଇଥିବା ଆସନରେ ବସିବା ଉଚିତ।

ଅଭ୍ଯସେନ୍ମନସା ଶୁଦ୍ଧଂ ତ୍ରିଵୃଦ୍ବ୍ରହ୍ମାକ୍ଷରଂ ପରମ୍ । ମନୋ ଯଷ୍ଛେଜ୍ଜିତଶ୍ଵାସୋ ବ୍ରହ୍ମ ବୀଜମଵିସ୍ମରନ୍ ॥ ୨,୪୯.

ଶୁଦ୍ଧ ମନରେ, ତିନି ଅଖର ବ୍ରହ୍ମ ମନ୍ତ୍ରର ଅଭ୍ୟାସ କରିବା ଉଚିତ; ମନକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରି, ଶ୍ୱାସକୁ ବଶରେ ରଖି, ବ୍ରହ୍ମ ବୀଜକୁ କେବେ ଭୁଲିବା ନୁହେଁ।

ନିଯଚ୍ଛେଦ୍ଵିଷଯେଭ୍ଯୋଽକ୍ଷାନ୍ମନସା ବୁଦ୍ଧି ସାରଥିଃ । ମନଃ କର୍ମଭିରାକ୍ଷିପ୍ତଂ ଶୁଭାର୍ଥେ ଧାରଯେଦ୍ଧିଯା ॥ ୨,୪୯.

ବୁଦ୍ଧି ରଥି ହୋଇ, ମନ ଦ୍ୱାରା ଇନ୍ଦ୍ରିୟଗୁଡ଼ିକୁ ବିଷୟରୁ ଅଟକେଇବା ଉଚିତ; କାର୍ଯ୍ୟରେ ବିକ୍ଷିପ୍ତ ମନକୁ ଶୁଭ କାମରେ ବୁଦ୍ଧି ଦ୍ୱାରା ଧାରଣ କରିବା ଉଚିତ।

ଅହଂ ବ୍ରହ୍ମ ପରଂ ଧାମ ବ୍ରହ୍ମାହଂ ପରମଂ ପଦମ୍ । ଏଵଂ ସମୀକ୍ଷ୍ଯ ଚାତ୍ମାନମାତ୍ମନ୍ଯାଧାଯ ନିଷ୍କଲେ ॥ ୨,୪୯.

ମୁଁ ବ୍ରହ୍ମ, ପରମ ଧାମ; ମୁଁ ବ୍ରହ୍ମ, ପରମ ପଦ—ଏଭଳି ଭାବି, ଆତ୍ମାକୁ ନିଜ ଅଭିନ୍ନ ରୂପରେ ନିଜ ମନରେ ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ।

ଓମିତ୍ଯେକାକ୍ଷରଂ ବ୍ରହ୍ମ ଵ୍ଯାହରନ୍ମାମନୁସ୍ମରନ୍ । ଯଃ ପ୍ରଯାତି ତ୍ଯଜନ୍ଦେହଂ ସ ଯାତି ପରମାଂ ଗତିମ୍ ॥ ୨,୪୯.

ଏକ ଅଖର 'ଓଁ' ଯାହା ବ୍ରହ୍ମ, ତାହା ଉଚ୍ଚାରଣ କରି, ମୋତେ ସ୍ମରଣ କରି, ଯିଏ ଦେହ ଛାଡ଼ି ଯାଏ, ସେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଗତିକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ।

ନ ଯତ୍ର ଦାମ୍ଭିକା ଯାନ୍ତି ଜ୍ଞାନଵୈରାଗ୍ଯଵର୍ଜିତାଃ । ସୁଧିଯସ୍ତାଂ ଗତିଂ ଯାନ୍ତି ତାନହଂ କଥଯାମି ତେ ॥ ୨,୪୯.

ଯେଉଁଠାରେ ଢୋଙ୍ଗୀ, ଅଜ୍ଞାନୀ ଓ ବିରାଗ ହୀନ ଲୋକେ ଯାଇପାରନ୍ତିନାହିଁ, ସେଇ ଅବସ୍ଥାକୁ ପ୍ରଜ୍ଞାନୀମାନେ ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି; ମୁଁ ସେମାନଙ୍କ ବିଷୟରେ ତୁମକୁ କହିବି।

ନିର୍ମାନମୋହା ଜିତସଂଗଦୋଷା ଅଧ୍ଯାତ୍ମନିତ୍ଯା ଵିନିଵୃତ୍ତକାମାଃ । ଦ୍ଵନ୍ଦ୍ଵୈର୍ଵିମୁକ୍ତାଃ ସୁଖଦୁଃ ଖସଂଜ୍ଞୈର୍ଗଚ୍ଛନ୍ତ୍ଯମୂଢାଃ ପଦମଵ୍ଯଯଂ ତତ୍ ॥ ୨,୪୯.

ଯେଉଁମାନେ ଅହଂକାର ଓ ମୋହ ଛାଡ଼ିଛନ୍ତି, ସଙ୍ଗ ଦୋଷକୁ ଜୟ କରିଛନ୍ତି, ସଦା ଆତ୍ମାରେ ଲଗନ, କାମନା ରହିନାହିଁ, ଦୁଃଖ ସୁଖ ଭାବରୁ ମୁକ୍ତ—ସେଇ ପ୍ରଜ୍ଞାନୀମାନେ ଅବିନାଶୀ ପଦକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି।

ଜ୍ଞାନହ୍ରଦେ ସତ୍ଯଜଲେ ରାଗଦ୍ଵେଷମଲାପହେ । ଯଃ ସ୍ନାତି ମାନସେ ତୀର୍ଥେ ସ ଵୈ ମୋକ୍ଷମଵାପ୍ନୁଯାତ୍ ॥ ୨,୪୯.

ଯିଏ ମନର ତୀର୍ଥରେ, ଜ୍ଞାନ ହ୍ରଦରେ, ସତ୍ୟ ଜଳରେ ସ୍ନାନ କରେ, ଯାହା ରାଗ ଦ୍ୱେଷ ମଳକୁ ଦୂର କରେ—ସେଉଁଠି ନିଶ୍ଚିତ ମୋକ୍ଷ ପାଏ।

ପ୍ରୌଢଵୈରାଗ୍ଯମାସ୍ଥାଯ ଭଜତେ ମାମନନ୍ଯଭାକ୍ । ପୂର୍ଣଦୃଷ୍ଟିଃ ପ୍ରସନ୍ନାତ୍ମା ସ ଵୈ ମୋକ୍ଷମଵାପ୍ନୁଯାତ୍ ॥ ୨,୪୯.

ପକ୍କ ବିରାଗ ଧରି, ଅନନ୍ୟ ଭାବରେ ମୋତେ ଭଜି, ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଦୃଷ୍ଟି ଓ ଶାନ୍ତ ମନ ରଖିଥିବା ଲୋକ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ମୋକ୍ଷ ପାଏ।

ତ୍ଯକ୍ତ୍ଵା ଗୃହଂ ଚ ଯସ୍ତୀର୍ଥେ ନିଵସେନ୍ମରଣୋତ୍ସୁକଃ । ମୁକ୍ତିକ୍ଷେତ୍ରେଷୁ ମ୍ରିଯତେ ସ ଵୈ ମୋକ୍ଷମଵାପ୍ନୁଯାତ୍ ॥ ୨,୪୯.

ଯିଏ ଘର ଛାଡ଼ି, ତୀର୍ଥରେ ରହେ, ମୃତ୍ୟୁ ଆଶା କରେ, ଓ ମୁକ୍ତିକ୍ଷେତ୍ରରେ ମୃତ୍ୟୁ ବରଣ କରେ—ସେଉଁଠି ନିଶ୍ଚିତ ମୋକ୍ଷ ପାଏ।

ଅଯୋଧ୍ଯା ମଥୁରା ମାଯା କାଶୀ କାଞ୍ଚୀ ଅଵନ୍ତିକ । ପୁରୀ ଦ୍ଵାରଵତୀ ଜ୍ଞେଯାଃ ସପ୍ତୈତା ମୋକ୍ଷଦାଯିକାଃ ॥ ୨,୪୯.

ଅଯୋଧ୍ୟା, ମଥୁରା, ମାୟା, କାଶୀ, କାଞ୍ଚୀ, ଅବନ୍ତିକା ଓ ପୁରୀ ଦ୍ୱାରାବତୀ—ଏହି ସାତଟି ସହରକୁ ମୋକ୍ଷଦାୟିନୀ ବୋଲି ଜାଣିବା ଉଚିତ।

ଇତି ତେ କଥିତଂ ତାର୍କ୍ଷ୍ଯ ମୋକ୍ଷଧର୍ମଂ ସନାତନମ୍ । ଜ୍ଞାନଵୈରାଗ୍ଯସହିତଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ମୋକ୍ଷମଵାପ୍ନୁଯାତ୍ ॥ ୨,୪୯.

ଏହିପରି ମୁଁ ତୁମକୁ ଚିରସ୍ଥାୟୀ ମୋକ୍ଷ ଧର୍ମ, ଜ୍ଞାନ ଓ ବୈରାଗ୍ୟ ସହିତ, ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିଦେଲି। ଏହାକୁ ଶୁଣିଲେ ମଣିଷ ମୋକ୍ଷ ପାଇପାରେ।

ମୋକ୍ଷଂ ଗଚ୍ଛନ୍ତି ତତ୍ତ୍ଵଜ୍ଞା ଧାର୍ମିକାଃ ସ୍ଵର୍ଗତିଂ ନରାଃ । ପାପିନୋ ଦୁର୍ଗତିଂ ଯାନ୍ତି ସଂସରନ୍ତି ଖଗାଦଯଃ ॥ ୨,୪୯.

ଯେମାନେ ସତ୍ୟକୁ ଜାଣନ୍ତି ସେମାନେ ମୋକ୍ଷକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଅନ୍ତି; ଧର୍ମିକ ଲୋକେ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଯାଆନ୍ତି; ପାପୀମାନେ ଖରାପ ଦୁଃଖରେ ପଡନ୍ତି; ପକ୍ଷୀ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପ୍ରାଣୀମାନେ ପୁନର୍ଜନ୍ମର ଚକ୍ରରେ ଘୁଞ୍ଚନ୍ତି।

ସୂତ ଉଵାଚ । ସ୍ଵପ୍ରଶ୍ରୋତ୍ତରରାଦ୍ଧାନ୍ତମେଵଂ ଭଗଵତୋ ମୁଖାତ୍ । ଶ୍ରୁତ୍ଵା ହୃଷ୍ଟତନୁସ୍ତାର୍କ୍ଷ୍ଯୋ ନନାମ ଜଗଦୀଶ୍ଵରମ୍ ॥ ୨,୪୯.

ସୂତ କହିଲେ: ଏହିପରି ନିଜ ପ୍ରଶ୍ନ ଓ ଉତ୍ତର ଦ୍ୱାରା ଭଗବାନଙ୍କ ମୁଖରୁ ଶେଷ ଉପଦେଶ ଶୁଣି, ତାର୍କ୍ଷ୍ୟ ଆନନ୍ଦରେ ଭରିଯାଇ, ସମସ୍ତ ଜଗତର ଈଶ୍ୱରଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କଲେ।

ସନ୍ଦେହୋ ମେ ମହାନ୍ନଷ୍ଟୋ ଭଵଦ୍ଵାକ୍ଯଵିରୋଚନାତ୍ । ଇତ୍ଯୁକ୍ତ୍ଵା ଵିଷ୍ଣୁମାମନ୍ତ୍ର୍ଯ ସ ଗତଃ କଶ୍ଯପାଶ୍ରମମ୍ ॥ ୨,୪୯.

ସେ କହିଲେ, "ମୋର ବଡ ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱ ଆପଣଙ୍କର ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ବାଣୀ ଦ୍ୱାରା ଦୂର ହୋଇଗଲା।" ଏହିପରି କହି, ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି, ସେ କଶ୍ୟପଙ୍କ ଆଶ୍ରମକୁ ଚାଲିଗଲେ।

ସଦ୍ଯୋ ଦେହାନ୍ତରଂ ଯାତି ଯଥା ଯାତି ଵିଲମ୍ବତଃ । ଅନଯୋରୁଭଯୋଶ୍ଚୈଵ ନ ଵିରୋଧସ୍ତଥୈଵ ଵଃ ॥ ୨,୪୯.

କେହି କେବେ କେବେ ତୁରନ୍ତ ନୂତନ ଦେହ ପାଇଥାନ୍ତି, କେହି ବିଳମ୍ବରେ; ଏହି ଦୁଇ ଉପାୟରେ କିଛି ବିରୋଧ ନାହିଁ, ତେଣୁ ତୁମେ ମଧ୍ୟ ଏହିପରି ବୁଝ।

ସର୍ଵମାଖ୍ଯାତଵାଂସ୍ତାତ ଶ୍ରୁତୋ ଭଗଵତୋ ଯଥା । ମାରୀଚୋଽପି ମୁଦଂ ଲେଭେ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଵାକ୍ଯଂ ରମାପତେଃ ॥ ୨,୪୯.

ମୁଁ ଯେପରି ଭଗବାନଙ୍କ ଠାରୁ ଶୁଣିଥିଲି, ସେପରି ସବୁ କଥା ତୁମକୁ କହିଦେଲି। ମାରୀଚ ମଧ୍ୟ ଲକ୍ଷ୍ମୀପତିଙ୍କ ବାଣୀ ଶୁଣି ଅନନ୍ଦ ପାଇଥିଲେ।

ଅପାକୃତସ୍ତୁ ସନ୍ଦେହୋ ବ୍ରାହ୍ମଣା ଭଵତାଂ ମଯା । ଉକ୍ତଂ ସୁପର୍ଣସଂଜ୍ଞନ୍ତୁ ପୁରାଣଂ ପରମାଦ୍ଭୁତମ୍ ॥ ୨,୪୯.

ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ, ମୁଁ ତୁମମାନଙ୍କର ସନ୍ଦେହ ଦୂର କରିଛି; ମୁଁ ତୁମକୁ ସୁପର୍ଣ୍ଣ ନାମକ ପୁରାତନ ଓ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟଜନକ ପୁରାଣ କହିଦେଲି।

ଇଦମାପ ହରେସ୍ତାର୍କ୍ଷ୍ଯସ୍ତାର୍କ୍ଷ୍ଯାଦାପ ତତୋ ଭୃଗୁଃ । ଭୃଗୋର୍ଵସିଷ୍ଠଃ ସଂପ୍ରାପ ଵାମଦେଵସ୍ତତଃ ପୁନଃ ॥ ୨,୪୯.

ଏହି ଗୁପ୍ତ ଜ୍ଞାନ ହରିଙ୍କୁ ତାର୍କ୍ଷ୍ୟ ପାଇଥିଲେ; ତାର୍କ୍ଷ୍ୟଙ୍କଠାରୁ ଭୃଗୁ ପାଇଲେ; ଭୃଗୁଙ୍କଠାରୁ ବଶିଷ୍ଠ ପାଇଲେ; ବଶିଷ୍ଠଙ୍କଠାରୁ ବାମଦେବ ପାଇଲେ।

ପରାଶରମୁନିଃ ପ୍ରାପ ତସ୍ମାଦ୍ଵ୍ଯାସସ୍ତତୋ ହ୍ଯହମ୍ । ମଯା ତୁ ଭଵତାଂ ପ୍ରୋକ୍ତଂ ପରଂ ଗୁହ୍ଯଂ ହରେରିଦମ୍ ॥ ୨,୪୯.

ତାଙ୍କଠାରୁ ପରାଶର ମୁନି ଏହା ପାଇଲେ; ପରେ ବ୍ୟାସ, ତାପରେ ମୁଁ; ଏବେ ମୁଁ ଏହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ହରିର ଗୁପ୍ତ ଉପଦେଶ ତୁମକୁ କହିଦେଲି।

ଯ ଇଦଂ ଶୃଣୁଯାନ୍ମର୍ତ୍ଯୋ ଯୋ ଵାପ୍ଯଭିଦଧାତି ଚ । ଇହାମୁତ୍ର ଚ ଲୋକେ ସ ସର୍ଵତ୍ର ସୁଖମାପ୍ନୁଯାତ୍ ॥ ୨,୪୯.

ଏହି କଥା ଯେ କୌଣସି ମଣିଷ ଶୁଣେ କିମ୍ବା ପଢ଼େ, ଏଠାରେ କିମ୍ବା ପରଲୋକରେ, ସେ ସମସ୍ତଠାରେ ସୁଖ ପାଏ।

ଵ୍ରଜତଃ ସଂଯମନ୍ଯାଂ ଯଦ୍ଦୁଃ ଖମତ୍ର ନିରୂପିତମ୍ । ଅସ୍ଯ ଶ୍ରଵଣତଃ ପୁଣ୍ଯଂ ତନ୍ମୁକ୍ତୋ ଜାଯତେ ତତଃ ॥ ୨,୪୯.

ଯେଉଁ ଦୁଃଖ ଏଠାରେ ସଂଯମ ଛାଡ଼ିବା ପାଇଁ କହାଯାଇଛି, ଏହି କଥା ଶୁଣିଲେ, ମଣିଷ ପୁଣ୍ୟ ଲାଭ କରେ ଓ ସେଇ ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତି ପାଏ।

ଅତ୍ରୋକ୍ତକର୍ମପାକାଦିଶ୍ରଵଣାଚ୍ଚ ନୃଣାମିହ । ଵୈରାଗ୍ଯମାଵହେଦ୍ଯସ୍ମାତ୍ତସ୍ମାଚ୍ଛ୍ରୋତଵ୍ଯମେଵ ଚ ॥ ୨,୪୯.

ଏଠାରେ କହାଯାଇଥିବା କର୍ମ ଓ ତାହାର ଫଳ ଶୁଣିଲେ, ଲୋକଙ୍କ ମନରେ ବୈରାଗ୍ୟ ଜନ୍ମ ନେଉଛି; ତେଣୁ ଏହା ନିଶ୍ଚିତ ଶୁଣିବା ଉଚିତ।

ଭଜତ ଜିତହୃଷୀକାଃ କୃଷ୍ଣମେନଂ ମୁନୀଶଂ ସମଜନି ବତ ଯସ୍ମାଦ୍ଗୀଃ ସୁଧାସାରଧାରା । ପୃଷତମପି ଯଦୀଯଂ ଵର୍ଣରୂପଂ ନିପୀଯ ଶ୍ରୁତିପୁଟଚୁଲୁକେନ ପ୍ରାପ୍ନୁଯାଦାତ୍ମନୈକ୍ଯମ୍ ॥ ୨,୪୯.

ଯିଏ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ଜିତ କରିଥିବା ମୁନିମାନଙ୍କ ନାଥ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଭଜନ୍ତି, ଯାହାଠାରୁ ଅମୃତ ଧାରା ପରି ବାଣୀ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଛି, ସେମାନେ ତାଙ୍କର କଥାର ଏକ ଫୋଟା ମଧ୍ୟ କାନର ପାତ୍ରରେ ରଖି ଶୁଣିଲେ, ଆତ୍ମା ସହ ଏକତା ପାଇପାରନ୍ତି।

ଵ୍ଯାସ ଉଵାଚ । ଇତି ସୂତମୁଖୋଦ୍ଗୀର୍ଣାଂସର୍ଵଶାସ୍ତ୍ରାର୍ଥମଣ୍ଡିତାମ୍ । ଵୈଷ୍ଣଵୀଂ ଵାକ୍ସୁଧାଂ ପୀତ୍ଵା ଋଷଯସ୍ତୁଷ୍ଟିମାଯଯୁଃ ॥ ୨,୪୯.

ବ୍ୟାସ କହିଲେ: ସୂତଙ୍କ ମୁଖରୁ ଉଚ୍ଚାରିତ, ସମସ୍ତ ଶାସ୍ତ୍ରର ତତ୍ତ୍ୱରେ ଶୋଭିତ, ବୈଷ୍ଣବ ଅମୃତ ବାଣୀ ଶୁଣି, ଋଷିମାନେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ସନ୍ତୋଷ ଲାଭ କଲେ।

ପ୍ରଶଶଂସୁସ୍ତଥାନ୍ଯୋନ୍ଯଂ ସୂତଂ ସର୍ଵାର୍ଥଦର୍ଶିନମ୍ । ପ୍ରହର୍ଷମତୁଲଂ ପ୍ରାପୁର୍ମୁନଯଃ ଶୌନକାଦଯଃ ॥ ୨,୪୯.

ସେମାନେ ପରସ୍ପର ଓ ସମସ୍ତ ଅର୍ଥ ଜାଣିଥିବା ସୂତଙ୍କୁ ପ୍ରଶଂସା କଲେ; ଶୌନକ ଓ ଅନ୍ୟ ମୁନିମାନେ ଅପୂର୍ବ ଆନନ୍ଦ ଅନୁଭବ କଲେ।

ଇତି ହରିଵଚନାନି ସୂତଵାଚା ଖଗପତିସଂଶଯଭେଦକାନି ଯାନି । ସ ମୁନିରପି ନିଶମ୍ଯ ଶୌନକେନ୍ଦ୍ରୋ ବହୁତରମାନଯତି ସ୍ମ ଚାତ୍ମନି ସ୍ଵମ୍ ॥ ୨,୪୯.

ଏହିପରି, ସୂତଙ୍କ ମୁଖରୁ ଉଚ୍ଚାରିତ ହରିଙ୍କ ବାଣୀ, ଯାହା ଖଗପତିଙ୍କ ସନ୍ଦେହ ଦୂର କଲା, ଶୌନକ ମୁନି ଶୁଣି, ତାହାକୁ ମନରେ ଗଭୀର ଭାବେ ଚିନ୍ତା କଲେ।