ଏହି ପବିତ୍ର ଶ୍ରୁତିରେ ବର୍ଣ୍ନିତ ହେଉଛି, ଯେ ଏକାଗ୍ର ଚିତ୍ତରେ ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରି ଦେବତାଙ୍କୁ ପରିକ୍ରମା କରିବା ପରେ, ସେହି ମନ୍ତ୍ରକୁ ନିବେଦନ କରିବା ଉଚିତ୍। ଏହା ଦେବତାଙ୍କର ମୂଳମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା କରିବା ଉଚିତ୍, ଏହି ଜ୍ଞାନ ତୁମେ ଗୋ-ଧ୍ୱଜଧାରୀ ଶିବଙ୍କୁ ଜାଣିବା ଉଚିତ୍। ଏଠି ଏକ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମନ୍ତ୍ର ସଂଗ୍ରହ ଦିଆଯାଇଛି: "ଓଁ ହାଂ, ହୃଦୟକୁ ନମସ୍କାର; ଓଁ ହୁଂ, ଶିରକୁ ନମସ୍କାର; ଓଁ ହୌଂ, ତିନି ଚକ୍ଷୁକୁ ନମସ୍କାର; ଓଁ, ଶ୍ରୀକୁ ନମସ୍କାର; ଓଁ, ପଦ୍ମାକୁ ନମସ୍କାର; ଓଁ, ଗଦାକୁ ନମସ୍କାର; ଓଁ, କଉସ୍ତୁଭକୁ ନମସ୍କାର; ଓଁ, ପୀତବସ୍ତ୍ରଧାରୀକୁ ନମସ୍କାର; ଓଁ, ମୁସଳକୁ ନମସ୍କାର; ଓଁ, ଅଙ୍କୁଶକୁ ନମସ୍କାର; ଓଁ, ଶରକୁ ନମସ୍କାର; ଓଁ, ନାରଦକୁ ନମସ୍କାର; ଓଁ, ଭାଗବତଙ୍କୁ ନମସ୍କାର; ଓଁ, ଉତ୍ତମ ଆଚାର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ନମସ୍କାର; ଓଁ, ଅଗ୍ନି ଏବଂ ତାଙ୍କର ବାହନ ଓ ସମୂହକୁ ନମସ୍କାର; ଓଁ, ନିରୃତି ଏବଂ ରାକ୍ଷସମୁଖ୍ୟ ତାଙ୍କର ବାହନ ଓ ସମୂହକୁ ନମସ୍କାର; ଓଁ, ବାୟୁ ଏବଂ ଜୀବନ ତାଙ୍କର ବାହନ ଓ ସମୂହକୁ ନମସ୍କାର; ଓଁ, ଈଶାନ ଏବଂ ଜ୍ଞାନ ତାଙ୍କର ବାହନ ଓ ସମୂହକୁ ନମସ୍କାର; ଓଁ, ବ୍ରହ୍ମା ଏବଂ ଲୋକମୁଖ୍ୟ ତାଙ୍କର ବାହନ ଓ ସମୂହକୁ ନମସ୍କାର; ଓଁ, ଶକ୍ତି ହୁଂ ଫଟ୍; ଓଁ, ଖଡ୍ଗ ହୁଂ ଫଟ୍; ଓଁ, ଧ୍ୱଜ ହୁଂ ଫଟ୍; ଓଁ, ତ୍ରିଶୂଳ ହୁଂ ଫଟ୍; ଓଁ, ପଦ୍ମ ହୁଂ ଫଟ୍।" ଏହି ମନ୍ତ୍ରଗୁଡିକ ଦ୍ୱାରା, ମହାଦେବ, ଦେବତାଙ୍କର ଅଙ୍ଗ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଭାଗକୁ ମନୁଷ୍ୟ ପୂଜା କରିଥାଏ। ଏହି ସ୍ତୁତି ଦ୍ୱାରା ଅକ୍ଷୟ ପରମାତ୍ମାଙ୍କୁ ପ୍ରଶଂସା କରିବା ଉଚିତ୍। ବିଷ୍ଣୁ, ଵାସୁଦେବ ଏବଂ ସମସ୍ତ ଜଗତର ଧାରଣ କରୁଥିବା ଦେବତାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର; ଦେବତାମାନଙ୍କର ନାଥ ଏବଂ ଯଜ୍ଞର ନାଥକୁ ନମସ୍କାର; ସମସ୍ତ ଦେବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବିଜୟୀ, ସର୍ବବ୍ୟାପୀ ମହାତ୍ମାକୁ ନମସ୍କାର; ଜଗତର ନିରୀକ୍ଷକ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କର କ୍ଷେମ କାରୀକୁ ନମସ୍କାର; ଦାନଦାତା, ଶାନ୍ତମୂର୍ତ୍ତି, ଶ୍ରେଷ୍ଠତମକୁ ପୁନପୁନ ନମସ୍କାର। ଏହି ପ୍ରଶଂସା କରି ନିଜ ହୃଦୟରେ ଅକ୍ଷୟ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ରୂପକୁ ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ୍। କିମ୍ବା, ଯେଉଁ ଜଣେ ମୂଳମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରିଥାଏ, ସେ ହରିଙ୍କୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ। ଏହି ଅତି ଗୁପ୍ତ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରହସ୍ୟ, ଭୋଗ ଓ ମୋକ୍ଷ ଦୁହିଁ ଦେଇଥାଏ; ଯେଉଁ ଜଣେ ଏହି ଶୁଣିବା କିମ୍ବା ଉଚ୍ଚାରଣ କରେ, ସେ ବିଷ୍ଣୁର ଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରିଥାଏ। ଏଠି ଶିବ ନାରାୟଣଙ୍କୁ ପ୍ରଶ୍ନ କରିଛନ୍ତି: "ଶଙ୍ଖ, ଚକ୍ର, ଗଦାଧାରୀ, ତୁମେ ପଞ୍ଚତତ୍ଵର ପୂଜା ବିଷୟରେ ମୋତେ କହ।" ତାହାପରେ ନାରାୟଣ, "ଓ ଶଙ୍କର, ନିଶ୍ଚଳ ବ୍ରତରେ ଅଦ୍ୱିତୀୟ, ମୁଁ ତୁମକୁ ପଞ୍ଚତତ୍ଵର ପୂଜା ବିଷୟରେ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିବି। ଏହି ଶୁଣ, ମହାଦେବ, ଏହା ପବିତ୍ର ଓ କଳି ଦୋଷକୁ ନାଶ କରିଥାଏ।" ଭାସୁଦେବ ସନାତନ, ପବିତ୍ର, ସର୍ବବ୍ୟାପୀ ଓ ନିର୍ମଳ। ବିଷ୍ଣୁ ସମସ୍ତ ଜଗତକୁ କୃପା କରିଥାଏ, ସମସ୍ତ ଦୁଷ୍ଟତାକୁ ନାଶ କରିଥାଏ। ସେ ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ ଓ ଅନିରୁଦ୍ଧ ରୂପରେ ବ୍ୟାପ୍ତ ଅଛନ୍ତି। ଏଠି ଶିବଙ୍କୁ ଦିଆଯାଇଥିବା ମନ୍ତ୍ରଗୁଡିକ: "ଓଁ ଆଁ, ସଂକର୍ଷଣକୁ ନମସ୍କାର; ଓଁ, ଅନିରୁଦ୍ଧକୁ ନମସ୍କାର।" ପଞ୍ଚ ମନ୍ତ୍ର ଏଠି ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରାଯାଇଛି, ଯେଉଁ ଦେବତାଙ୍କର ଉପାଧି। ଏବେ ମୁଁ ପଞ୍ଚତତ୍ଵର ଶୁଭ ପୂଜା ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିବି। ପ୍ରଥମେ ଜଳସ୍ନାନ କରିବା ଉଚିତ୍; ସ୍ନାନ ପରେ ସନ୍ଧ୍ୟା ନମସ୍କାର କରିବା ଉଚିତ୍। ପାନୀୟ ଜଳ ନିଅଇ, ଜ୍ଞାନୀ ମନୁଷ୍ୟ ଇଚ୍ଛିତ ଆସନରେ ବସିବା ଉଚିତ୍। ଆସନକୁ ଦୃଢ଼ କରି, ପୂଜା ପାତ୍ରକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବା ଉଚିତ୍। ଵାସୁଦେବ, ଜଗତର ନାଥ, ପୀତବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧିଥିବା ଦେବତାଙ୍କୁ ନିଜ ହୃଦୟର ପଦ୍ମରେ ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ୍। ତାହାପରେ ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ, ଅନିରୁଦ୍ଧ ଓ ଶ୍ରୀମତ୍ ନାରାୟଣକୁ ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ୍। ପରେ, ଦୁଇ ହାତର ପୂଜା ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିବା ଉଚିତ୍। ଅଙ୍ଗମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା, ମହାଦେବ, ଏହି ମନ୍ତ୍ରଗୁଡିକୁ ଶୁଣ: "ଓଁ ଇଂ, ମସ୍ତକକୁ ନମସ୍କାର; ଓଁ ଐଂ, କବଚକୁ ନମସ୍କାର; ଓଁ ଅଃ, ଅସ୍ତ୍ରକୁ ନମସ୍କାର, ଫଟ୍।" ଏହି ଅନ୍ୟ ମନ୍ତ୍ରଗୁଡିକ ଦ୍ୱାରା: "ଓଁ, ଅଚ୍ୟୁତ ସମସ୍ତ ସମୂହ ସହିତ ନମସ୍କାର; ଓଁ, ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତାକୁ ନମସ୍କାର; ଓଁ, କଚ୍ଛପକୁ ନମସ୍କାର; ଓଁ, ଭୂମିକୁ ନମସ୍କାର; ଓଁ, ଧର୍ମକୁ ନମସ୍କାର; ଓଁ, ବିରାଗକୁ ନମସ୍କାର; ଓଁ, ଅଜ୍ଞାନକୁ ନମସ୍କାର; ଓଁ ଅଂ, ସୂର୍ୟମଣ୍ଡଳକୁ ନମସ୍କାର; ଓଁ ଵଂ, ଅଗ୍ନିମଣ୍ଡଳକୁ ନମସ୍କାର; ଓଁ, ପାଞ୍ଚଜନ୍ୟକୁ ନମସ୍କାର; ଓଁ, ଗଦାକୁ ନମସ୍କାର; ଓଁ, ଶ୍ରୀକୁ ନମସ୍କାର; ଓଁ, ଧୃତିକୁ ନମସ୍କାର; ଓଁ, ଶକ୍ତିକୁ ନମସ୍କାର; ଓଁ, ଇନ୍ଦ୍ରକୁ ନମସ୍କାର; ଓଁ, ଯମକୁ ନମସ୍କାର; ଓଁ, ଵରୁଣକୁ ନମସ୍କାର; ଓଁ, ସୋମକୁ ନମସ୍କାର; ଓଁ, ଅନନ୍ତକୁ ନମସ୍କାର; ଓଁ, ବିଷ୍ଵକ୍ଷେଣକୁ ନମସ୍କାର।" ଏହି ମନ୍ତ୍ରଗୁଡିକ ଭାବରେ ରୁଦ୍ରଙ୍କୁ ସଂକ୍ଷେପରେ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରାଯାଇଛି। "ଓଁ, ପଦ୍ମକୁ ନମସ୍କାର; ନିଜକୁ ଵାସୁଦେବ ଏବଂ ପରମେଶ୍ଵର ଭାବରେ ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ୍।" ପରେ, ଉଚିତ ଶାସ୍ତ୍ର ଅନୁଯାୟୀ ଆସନକୁ ଆହ୍ୱାନ କରି ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ୍। ପ୍ରଥମେ ଗରୁଡକୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ୍, ଶଙ୍କର, ଵାସୁଦେବଙ୍କ ପାଇଁ। ଧର୍ମ, ଜ୍ଞାନ, ବିରାଗ ଓ ଶ୍ରୀକୁ ପୂର୍ବ ଦିଗରେ ବ୍ୟବସ୍ଥାପନ କରିବା ଉଚିତ୍। ତିନି ଚକ୍ରର ମଧ୍ୟରେ ଆସନ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ଅଛି। ପଦ୍ମର ମଧ୍ୟରେ ବାସୁଦେବ, ପରମେଶ୍ଵରଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ୍। ଏବଂ, ଶଙ୍କର, ଦେବତାମାନଙ୍କର ଶକ୍ତିକୁ ପୂର୍ବ ଦିଗରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ୍। ତଳେ ସର୍ପକୁ, ଉପରେ ବ୍ରହ୍ମାକୁ ପୂଜା କରିବା ଜ୍ଞାନୀଙ୍କର କର୍ତ୍ତବ୍ୟ। ଏହିଭଳି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପୂଜା ବିଧି, ଅନୁଷ୍ଠାନ ଓ ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା, ଦେବତାଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ ଓ ନମସ୍କାର ଦେଇ ମନୁଷ୍ୟ ଜୀବନରେ ଶାନ୍ତି, କ୍ଷେମ ଓ ମୋକ୍ଷ ପ୍ରାପ୍ତ କରିଥାଏ।